تبادل الكترونيكي داده ها

ارسال شده توسط بابک بابکی | 31 Dec, 2013

 EDI مخفف Electronic Data Interchange  و بمعنی تبادل الکترونيکی داده ها است. EDI زيرمجموعه ای از eCommerce است و معمولا وقتی استفاده ميشود که حداقل يکی از شرکاء تجاری، درگير حجم وسيع معاملات تجاري باشد. تبادل الکترونيکی داده ها به معني تبادل مستقيم  مستندات تجاري مانند سفارشات، صورتحسابها، قراردادها، برنامه ريزي، حمل و نقل، حواله ها و ... از يک ماشين به ماشين درشرکتهای مختلف است.

EDI  فی النفسه استراتژي و يا پروسه جديدي را ايجاد نمي كند، بلكه درطول مسير جريان كار با انتقال اطلاعاتی که قابل رسيدگي است، بدون نياز به ثبت مجدد اطلاعات ، زمان فرآيند را ( از سفارش اوليه تا ارسال كالا و پرداخت نهايي) کاهش ميدهد.

تكنولوژي تبادل اطلاعات از كامپيوتر به كامپيوتر هزينه بمراتب كمتري نسبت به مستندات كاغذي  دارد. بنابر مطالعات انجام شده (درامريكا) پردازش يك روند سفارش كاغذي و دستي حدود 70 دلار هزينه در بر دارد درصورتيكه پردازش يك سفارش بصورت EDI چيزي حدود يك دلار خواهد بود. EDI در هر مرحله از زنجيره تامين ابزاريست براي حذف خطاهاي انساني، تاخير زماني و ضايعات.

 

تفاوت EDI و eCommerce

eCommerce اصطلاح جديدتری است و نسبت به EDI حوزه وسيعتری را می پوشاند. eCommerce را ميتوان به سه بخش تقسيم کرد که EDI يکی از زيرمجموعه های آنست :

وقتی يک سيستم کامپيوتری اسناد تجاری را بدون دخالت انسان، مستقيما به يک کامپيوتر ديگر می فرستد، اين بخش از eCommerce را  EDI مي نامند.

زيرمجموعه ديگری از eCommerce زمانی است که يک شخص از پشت کامپيوتر خودش سفارشی را ثبت ميکند و يا اطلاعاتی را از طرف ديگر دريافت ميکند، مانند خريد online بليط خطوط هواپيمايی از اينترنت. اغلب تجارتهای الکترونيکی اينترنتی در اين زمره قرار ميگيرند.

و بالاخره زيرمجموعه سوم وقتی رخ ميدهد که يک شرکت ميخواهد اسنادی را بشکل الکترونيکی و خودکار برای شرکت ديگری بفرستد ولی شرکت دريافت کننده امکان ارتباط EDI را ندارد. بنابراين بجای اينکه اطلاعات را بطور اتوماتيک و بدون دخالت انسان در سيستم خود بارگذاری کند، داده های دريافتی را چاپ کرده و مجددا بصورت دستی در سيستم خود وارد ميکند. به اين روش اصطلاحا  ReadnRip  مي گويند.

 

تفاوت EDI و eMail

گرچه اساس عملکرد يک سيستم EDI برمبنای ارسال و دريافت پيامهای استاندارد است ولی بايد توجه داشت که EDI خصوصيات ويژه ای دارد که آنرا از يک سيستم eMail متمايز ميکند :

 

Business transactions message

EDI برای تبادل اسناد روتين تجاری است

Data formatting standards

باتوجه به نوع پيامهای مبادله شده، منطقی است که از شکل استاندارد استفاده شود

EDI translators

داده ها را به شکل استاندارد تبديل ميکند

Processability

پيامهای EDI قابل پردازش توسط برنامه هاست تا از ارسال داده های ناقص يا غلط جلوگيری شود

 

عملكرد EDI

برای روشنتر شدن مطلب، نمونه ای از چگونگی كاركرد EDI را به اختصارشرح ميدهيم :

 

وقتی خريدار كالا سفارش خريد را در سيستم كامپيوتري خودش تنظيم وآنرا تائيد كرد، اين سفارش ثبت شده به يك سند سفارش توسط برنامه Translator به فرمت EDI ترجمه ميشود.  اين سند ازطريق اينترنت و يا شبكه (Value Added Network)VAN بصورت كاملا امن براي فروشنده كالا فرستاده ميشود.

بسياری از شرکتها از شبکه EDI يا VAN(value-added netwok) بعنوان يک سرويس دهنده ثالث برای ايجاد ارتباط با شرکای تجاری خود استفاده ميکنند. شبکه های VAN تنها يک شبکه برای برقراری ارتباط نيست بلکه شامل سرويسهای ديگری نيز  ميباشد که حداقل آن يک mail box و سرويسهای ارتباطی است. درواقع عبارت value-added بمعنی ارائه سرويسهای بيشتر است نه Added Cost . شرکتهای سرويس دهنده برمبنای درخواست مشتريان سرويسهای ديگری نيز دراختيار آنها قرار ميدهد. مثلا برخی از سرويس دهندگان، برنامه هايی را طراحی و ارائه ميکنند تا بوسيله آن شرکتها بتوانند transaction های جديد را اجرا کنند و يا يک شريک تجاری جديد به سيستم اضافه کنند.

 

شبكه VAN خريدار و فروشنده  شبيه يك صندوق پستي است كه با هم در ارتباط هستند. اين شبكه از ارسال و دريافت تبادل سند مطمئن شده و به شبكه VAN فروشنده اعلام ميكند که يک سند سفارش خريد دريافت شده است از آنطرف به خريدار نيز اطلاع ميدهدكه فروشنده سفارش خريد را دريافت كرده است.

 در تمام مرحله تبادل، امنيت و كنترل داده ها، با بكارگيري كلمه عبور و شناسايي كاربر وكدگزاري (encryption) حفظ ميگردد. سيستم EDI فروشنده وخريدار ، سفارش را پردازش کرده و درستي و صحت مستندات  را بررسي و ويرايش ميكند.

هر شريك تجاري باتوجه به نيازش،  EDI خاص خود را دارد كه شامل نوع خاصي از مستندهاي EDI است كه بايد مورد پردازش قرار گيرد. (مانند سفارش خريد ، فاكتور فروش ، ... ). درواقع اغلب مستندات تجاري كه يك شركت با شريك تجاري اش مبادله ميكند ميتواند از طريق EDI فرستاده شود.

در هر حال، هر سند EDI بايد دقيقا با فرمتي مشخص بدست شريك تجاري برسد. اغلب شركائ تجاري يك EDI Imlpementation Guide (or Kit) دارند  كه توسط آن ميتوانند سند دريافتي را بخوانند. محتويات سند دريافتي را ميتوان به فرمت داده هايي كه در سيستم داخلی موجود قابل استفاده است تبديل كرد که به اين كار Mapping ميگويند.

 

 

 در يك سيستم EDI امکانات و پيش نيازهای  زير لازم است :

1-    يك نرم افزار براي ايجاد ارتباطات ، صندوق پستي مستندات EDI ، Mapping و ترجمه داده ها.

2-    ارتباطات اينترنتي و يا شبکه VAN و يا هرنوع روش ارتباطي ديگر براي كليه شركاي تجاري

3-    سخت افزار شامل يك سرور يا PC، دستگاههاي ارتباطي

4-    فضاي امنيتي مناسب و سيستم كنترل و نمايشگر امنيتي

5-    امكان ايجاد فايلهاي پشتيبان جهت قابليت اطمينان

6-    درصورتيكه يكپارچه سازي مستندات EDI  با سيستم اطلاعاتي داخلي شركت لازم باشد، نرم افزاري به اين منظور لازم است

7-    براي هر نوع سند EDI بايد يك Map صورت بگيرد. Map ها ركوردهاي EDI كدشده را به شكل قابل استفاده ترجمه ميكند.

 بطورکلی برای راه اندازی يک سيستم EDI علاوه بربسترهای سخت افزاری (کامپيوترها و سرورها،مودم،شبکه ارتباطی،...) و نرم افزاری (صندوق پستی پيامهای EDI، مترجم، mapping، نرم افزارهای امنيتی،...) وجود يک استاندارد برای تبادل داده ها نيز ضروريست.

800x600 Normal 0 false false false EN-US X-NONE AR-SA MicrosoftInternetExplorer4

زمان یک مقیاس است

ارسال شده توسط بابک بابکی | 30 Dec, 2013
زمان یک معماست. معما این است که به نظر می رسد ما هیچوقت زمان کافی در اختیار نداریم در حالی که همه زمان موجود در اختیارمان است. اکثر ما آرزو می کنیم ای کاش وقت بیشتری داشتیم و آرزو می کنیم روزی برسد که ما برای تمام کارهایی که دوست داریم انجام دهیم، وقت کافی داشته باشیم. به طور کلی همه ما در یک روز می توانیم در همان ساعت ها، کار بیشتر و مطلوب تری را انجام دهیم.
بنابراین مساله کوتاه بودن وقت نیست، بلکه مشکل این است که ما چگونه زمان را به نفع مطلوب و سودمند تغییر دهیم. برای این کار لازم است از آرزوهایمان بکاهیم و یاد بگیریم چطور از وقتمان استفاده کنیم و انتخاب های زیرکانه ای داشته باشیم. وقتی یاد بگیریم که با هوشیاری و زیرکانه از وقتمان استفاده نماییم، زمان بیشتری در اختیار داریم تا بتوانیم هرکاری را آنطور که می خواهیم انجام دهیم.
بیشتر انتخاب های ما بدون فکر و اغلب از روی عادت است. به همین دلیل برای اینکه بتوانیم انتخاب های بهتری داشته باشیم باید عادت هایمان را بهتر بشناسیم. کنترل انتخاب های ما مهمترین موضوعی است که بدانیم چکار می کنیم. در واقع مشکل اینجاست که ما معمولا حتی نمی توانیم عادات و خلق و خوی خود را بشناسیم.
عادت ها و خلق و خو، رفتارها را به وجود می آورند. این عادات کارهایی هستند که ما بیشتر اوقات تکرار می کنیم. لازم نیست حتما آگاهانه فکر کرد. ضمیر ناخودآگاه برای رسیدن به موضوع اصلی برنامه ریزی می کند و در مسیر اصلی عکس العمل نشان می دهد.
به محض اینکه عادت ها و خلق و خوی ما شکل گرفت، این عادت ها هرکاری که ما انجام می دهیم را کنترل می کنند تا وقتی که یک رفتار جدید را جایگزین آن کنیم. راه حل اصلی برای رسیدن به هدف این است که عادت های خوب را جایگزین رفتارهای بد نماییم، اما ابتدا باید عادت های خود را بشناسیم.
برای اینکه رفتارهایمان را بشناسیم باید الگوهای رفتاری خود را مطالعه و تجزیه و تحلیل نماییم. ما می توانیم از دیگران بخواهیم که رفتارهایی که در ما می بینند را برایمان بازگو کنند. ممکن است مجله ای را بخریم تا بفهمیم چطور در موقعیت های خاص عکس العمل نشان می دهیم و هدف هایمان را مشخص می کنیم. وقتی ما از اعمال و رفتار خودآگاه شدیم، می توانیم الگوهای رفتاری خود را بشناسیم.
به وجود آوردن تغییر مثبت آسان نیست، اما همواره باارزش است. وقتی ما وقت خودمان را به دقت می سنجیم، به خوبی رفتارهایمان را تغییر می دهیم. پس از این کار، مرحله اصلی تغییر آنهاست، بنابراین سعی می کنیم از وقت خود بهتر استفاده کنیم. به این ترتیب یاد می گیریم که چگونه هدف های درست و آگاهانه را انتخاب نماییم.
برای اینکه وقت بیشتری داشته باشیم، باید آرزوهایمان را محدود نماییم و بیاموزیم چگونه انتخاب های درست و آگاهانه ای داشته باشیم.
روزهایتان را چگونه می گذرانید؟
طبق مطالعات دانشگاه میشیگان، افراد عادی جامعه معمولا روز خود را به شرح زیر می گذرانند: هشت ساعت خواب، هشت ساعت کار، دو ساعت تغذیه، دو ساعت رفت و آمد و یک ساعت از وقت شان صرف بهداشت شخصی می شود. بدین ترتیب تقریبا سه ساعت از روز برای همه کارهایی می ماند که به زندگی معنا می دهد و درست وقتی که شما می خواهید از این ساعات لذت ببرید، دوباره وقت خواب فرا می رسد.
اما یک لحظه صبر کنید؛ اجازه دهید یک هفته را حساب کنیم. شما فقط پنج روز در هفته کار می کنید چون پایان هفته را کار نمی کنید. در این صرت شما باید تقریبا بیست ساعت به آن سه ساعت در روزهای عادی اضافه کنید. پس بدین ترتیب شما در هفته حدود 35 ساعت وقت برای کارهایی دارید که به زندگی تان معنا و مفهوم می بخشد. این کمی معقول تر به نظر می رسد این طور نیست؟
با اینحال به خاطر داشته باشید عدد به دست آمده بستگی به این دارد که فرد به طور متوسط چهل ساعت در هفته کار کند اما بیشتر مردم بیش از این کار می کنند. به عنوان مثال مدیران معمولا حدود 50 ساعت در هفته و مدیران اجرایی اغلب شصت ساعت در هفته کار می کنند.
همچنین در این حالت بیماری و ناخوشی نادیده گرفته شده است که به طور متوسط در سرتاسر عمر، پنج ساعت در هفته وقت ما را تلف می کند. البته معمولا بیشتر مردم بیش از 26 ساعت از وقت خود را نیز در طی هفته صرف تماشای تلویزیون می کنند.
وقتی شما همه این زمان ها را با هم جمع می کنید، دیگر وقتی ندارید. پس از اینکه همه این کارها را انجام دادید، وقت بسیار کمی را برای آنچه می خواهید انجام دهید در اختیار دارید. به علاوه اگر مراقب نباشید، بیشتر وقت باقیمانده خود را نیز از دست می دهید و به راحتی به بطالت می گذرانید.
مدیریت درست زمان فقط یک موضوع مربوط به کار نیست؛ بلکه برای همه زندگی می باشد. گذشت وقت یعنی گذشت زندگی؛ و هدر دادن وقت یعنی هدر دادن زندگی. برای اینکه از وقت خود درست استفاده کنید، بیشتر وقت خود را برای انجام کارهایی که از آنها لذت می برید اختصاص دهید.
مدیریت صحیح زمان فقط مرتبط با کار نمی شود بلکه همه زندگی را شامل می شود. برای کار کردن روی آن داشته باشید بلکه این است که موضوعی برای زندگی داشته باشید.

برای انجام کارهای بیشتر بایستید
آیا شما می دانید که سرپا ایستادن می تواند در بهتر انجام دادن کار به شما کمک کند؟ ایستادن بیشتر از آنچه که فکر می کنیم مزیت دارد. این یکی از مهمترین رازهای انجام کار بیشتر در طول روز است که نادیده گرفته می شود.
برای مثال ملاقات های روزانه را در نظر بگیرید. آیا هرگز به این نکته توجه کرده اید که وقتی مردم در یک جا می نشینند، چه زمان طولانی را هدر می دهند؟ در این باره فکر کنید. اغلب ما وقتی با کسی به دیدنتان می آید بایستید چه اتفاقی رخ می دهد؟ اگر شما ننشینید شاید هیچ کس پیش شما نیاید. شاید این دور از ادب باشد، احتمالا آنها سریع تر سر اصل مطلب می روند و ... بنابراین شما می توانید بنشینید و کارتان را تمام کنید.
ممکن است حتی ایستادن، روابط شما با دیگران را بهبود ببخشد. در اینجا برای روشن شدن مطلب یک مثال می آوریم: شخصی با عجله وارد دفتر شما می شود. شما بدون اینکه از نوشتن دست بردارید و یا اینکه چشم تان را از روی میز بردارید، می گویید که به حرفهایش گوش می کنید و می توانید شروع کند. آیا شما هرگز درباره پیامی که رفتارتان به شخص مقابل منتقل می کند فکر کرده اید؟ اگر شما هنگام ورود او از جای خود بلند شوید، به طور ناخودآگاه به او نشان می دهید که تمام توجه تان به او معطوف گردیده است. پیام غیرزبانی و رفتاری شما می تواند موثرتر باشد و به این ترتیب شما هم در وقت صرفه جویی می کنید.
فکر کنید مجبورید یک ملاقات ایستاده داشته باشید. احتمالا شما کار بیشتری را در زمان کمتری انجام می دهید و بازده کار شما بالا می رود. فقط کار ایستاده، توقعات را در یک ملاقات تغییر می دهد. برخی از شرکت ها از میزهای کنفرانس ایستاده استفاده می کنند و به این نتیجه رسیده اند که افراد علاقه زیادی به این روش دارند.
ایستاده به روش های دیگری هم می تواند کمک کننده باشد. برای مثال ایستادن می تواند توازنی بین مقام و قدرت به وجود آورد. بیشتر مردم فکر می کنند ایستاده حالت رسمی تری نسبت به نشستن دارد. ایستادن برای انجام کار، شما را در وضعیت بهتری قرار می دهد. بعضی از مردم ادعا می کنند که وقتی ایستاده اند بهتر فکر می کنند.
چرا با ایستادن، خودتان را امتحان نمی کنید؟ احتمالا شما به روش های گوناگون در می یابید که ایستادن می تواند به شما کمک کند تا وقت را غنیمت بدانید و در آن صرفه جویی نمایید.
ایستادن شما را در موقعیت بهتری برای انجام کار قرار می دهد.

مدیران موفق چگونه در وقت صرفه جویی می کنند
طبق مطالعات به دست آمده، مدیران موفق معمولا 10 تا 12 ساعت در روز کار می کنند، به اضافه 10 ساعت یا بیشتر در پایان هفته. آنها معمولا صبح زود حدود ساعت 6 و 30 دقیقه از خواب بیدار می شوند. واقعا چکار می کنند که می توانند بیشترین بازده را در این ساعات داشته باشند؟ آنها چگونه زمان خود را برنامه ریزی و مدیریت می کنند.
طبقه بندی و زمان بندی یک ضرورت است. یکی از مدیران موفق گفته است: «همیشه کارهایی که برای انجام دادن داریم خیلی بیشتر از زمانی است که در اختیار داریم. من همیشه طوری برنامه ریزی می کنم که کارهایی را که مهمتر هستند و اولویت دارند را تمام کنم و کارهایی که اهمیت کمتری دارند را به بعد موکول می کنم. به این ترتیب من باید برنامه ها و موضوعات خاص را در نظر بگیرم تا بتوانم بر اساس اولویت های خود تصمیم گیری کنم.»
مدیران موفق خاطرنشان می کنند که یک منشی خوب می تواند در صرفه جویی عاقلانه و درست وقت، کمک کند. به علاوه آنها می گویند یک سیستم مخابراتی خوب و شبکه اطلاعاتی فعال هم مهم است. کابین های تلفن یک ابزار ارتباطی برای مدیران موفق هستند.
کنار گذاشتن کارهای غیرضروری، راهکار سودمند دیگری است که از آن نام برده شده است. آنها سعی می کنند فقط کارهای مهم را به دقت انجام دهند و جزئیات را به دستیاران و زیردستانشان واگذار می کنند.
مدیران موفق اغلب به برنامه های کاری شرکت برای ملاقات ها، تنظیم تقویم روزانه و برنامه ریزی ملاقات های تجاری در حین صرف صبحانه و نهار احتیاج دارند.
درست مثل خود ما، مدیران موفق نیز معمولا آرزو می کنند که ای کاش وقت بیشتری برای انجام کارهای اصلی داشتند. رشد منابع انسانی و غیر انسانی، دو موضوعی هستند که آنها بیشترین توجه را بدان ها مبذول می دارند.
انتخاب نماینده، برنامه ریزی، تعیین اولویت ها، کنار گذاشتن کارهای جزئی و پیش پا افتاده و برنامه های درست کاری، مهارت های سودمندی هستند که می توانند به هرکس کمک کند. در حقیقت مدیران موفق معمولا این مهارت ها را مدت های مدید قبل از اینکه یک مدیر موفق شوند تکمیل می کند تا کار بیشتری انجام دهید بلکه به شما برای کسب مقام بالاتر و ترفیع، کمک شایانی خواهد نمود.

اولویت ها را توسعه دهید.
آیا هرگز شما اولویت درجه «سه» بوده اید؟
سالها قبل از وقتی همسرم در دانشگاه هندوستان مشغول تحصیل شد، پسر زیبا و خوش تیپی بود که همیشه به او می اندیشید و اسمش هانگ بود. بیشتر ساعت های مهم درس و امتحان را صرف خیال پردازی درباره هانک می کرد، بدون اینکه زمان را در نظر بگیرد. هانک پسر زیبا و خوش قیافه در ضمن بسیار باهوش بود. تا امروز او تنها مردی است که توانسته همسرم را متقاعد کند پیراهن هایش را اتو بزند.
یک روز بعد از ظهر هانک به خوابگاه همسرم می آید تا هشت پیراهنی را که چند روز قبل برای اتو زدن آورده بود بگیرد. همسرم لبخندی زده و با غرور دست پسر شیک و زیبا را می گیرد، سپس او را به خوردن یک عصرانه با هم دعوت می کند، ولی هانک با تعجب لبخند زده و می گوید:
«عزیزم من تو را خیلی دوست دارم، اما 10000 دختر دیگر الان توی دانشکده هست و من وقت زیادی ندارم!» سپس پیراهن هایش را از دست همسر من قاپ می زند و به سرعت از او دور می شود. این ماجرا همسرم را شوکه می کند ولی این واقعه برای من یک خوش شانسی بود که همسرم در آن روز اولویت «ج» هانک شده بود.
اولویت ها! وقتی کارهای مهم بسیاری برای انجام دادن دارید، چگونه موضوعات مهم تر را انتخاب می کنید؟
برای تصمیم گیری و انتخاب اولویت هایتان، هدف هایتان را بررسی کنید. بعد از اینکه اهدافتان را روی کاغذ نوشتید، به ترتیب اولویت و اهمیت هر هدف و برای رسیدن به آن، اهداف را به صورت «الف» ، «ب» یا «ج» درجه بندی کنید. «الف» به این معنی است که رسیدن به این هدف برای شما بسیار مهم است. علامت « ب» یعنی اهمیت کمتری برای شما دارد و علامت «ج» به این معنی است که واقعا رسیدن به آن هدف برای شما چندان مهم نیست.
حالا قسمت مهم و سخت کار؛ هدف های «الف» خود را بخوانید و آنها را بر اساس اهمیت شان درجه بندی نمایید. مهمتری هدف عدد «1» دومین هدف «2» و الی آخر. وقتی این کار تمام شد شما یک سیستم اولویت بندی برای اهدافتان در اختیار دارید.
آیا این کار راحت است؟ البته که نه، اما این تناوب- تمام نکردن کارها- بدتر است. با مجبور کردن خودتان برای اتخاذ برخی انتخاب ها و تصمیم های راسخ، شما در مسیر رسیدن به اهدافتان قرار می گیرید. شما با زندگی خود روبرو می شوید و از آنچه که دارید بهترین را درست می کنید. شما می توانید توقعات خودتان را از خود پایین بیاورید.

عادت های خوب کمک کننده هستند.
آیا عادت هایی که دارید به شما برای رسیدن به نتایج مثبت کمک می کنند یا اینکه موفقیت شما را به تعویق می اندازند؟ عادت هایتان را با عادت های خوب مدیریت زمان کنترل کنید.
عادت شماره 1:
هدف های جدید را مشخص کنید. واقعیت ساده این است کسانی که اهدافشان را بر روی کاغذ می نویسند بیشتر به آنها می رسند. همچنین تحقیقات نشان داده که این روش بیشتر پولساز است و به این ترتیب کارهای شخصی بیشتر انجام می گیرد.
عادت شماره 2:
رفتارتان را تجزیه و تحلیل نمایید. چگونه کار می کنید؟ چرا این کار را انجام می دهید؟ چقدر وقت برای انجام کارتان در نظر می گیرید؟ چقدر این کار کمک می کند؟ بالاخره در طول یکسال یک بار گزارش یک ماه خود را یادداشت نمایید. زمان کار و زمانی که برای خودتان در نظر می گیرید، هر دو را مد نظر قرار دهید.
عادت شماره 3:
برای وقت تان برنامه ریزی کنید. یک برنامه خوب به شما کمک می کند تا کارهای بیشتری را انجام دهید. همچنین باعث می شود که شما در وقت و تلاش خود صرفه جویی کنید. یک برنامه هفتگی برای خود تهیه کنید. برای این هفته چه هدف هایی را در نظر دارید؟ چه کارهایی باید انجام دهید؟ چه موقع فعالیت ها در موقعیت خود تغییر می کند؟ شما به چقدر زمان برای انجام کار نیاز دارید؟ سعی کنید چند هفته این کار را انجام دهید و پس از آن روند خود را ارزیابی نمایید تا ببینید که این روش چقدر به شما کمک می کند.
عادت شماره 4:
از هدر دادن وقت بپرهیزید. بیشتر ما همیشه از گذر زمان در زندگی خود شکایت می کنیم. با این وجود افراد بسیار کمی با جدیت کار می کنند تا از هدر رفتن وقت و بیشتر به زحمت افتادن شان جلوگیری کنند. گله و شکایت را کنار بگذارید و کار را شروع کنید.
هر هفته یک کار اضافه را انتخاب کنید و سعی کنید آن را تمام کنید. آیا می توانید آن را کنار بگذارید؟ آیا می توانید حجم کارتان را کم کنید؟ آیا می توانید تاثیر آن را کم کنید؟ این کار را هر هفته در طول سال انجام دهید. ظرف چند هفته شما می توانید عادت جستجو و کنار گذاشتن کارهای بیهوده و وقتگیر را در خود به وجود آورید.
عادت شماره 5:
طفره رفتن را کنار بگذارید. ما معمولا سعی می کنیم با سرپوش گذاشتن روی موضوعات ناخوش آیند از آنها فرار کنیم . گاهی اوقات آن کار انجام می شود اما بیشتر اوقات کار انجام نمی گیرد. با این موضوع که «بعدا انجام می دهم» مبارزه کنید و به جای آن همین الان کار را انجام دهید.
وقتی عادت های شما به جای اینکه برعلیه شما باشد با شما کار کند، خیلی راحت تر به نتیجه دست می یابید. این پنج عادت خوب زمان را خوب یاد بگیرید و به این ترتیب زمان در اختیار شما می باشد.
وقتی عادت های شما به جای اینکه برعلیه شما باشند، همراه شما می شوند، سریع تر و آسان تر به نتیجه مطلوب دست می یابید.



فهرست مطالب
زمان یک مقیاس است    1
روزهایتان را چگونه می گذرانید؟    3
برای انجام کارهای بیشتر بایستید    5
مدیران موفق چگونه در وقت صرفه جویی می کنند    7
اولویت ها را توسعه دهید.    9
عادت های خوب کمک کننده هستند.    11

What will ERP fix in my business?

ارسال شده توسط بابک بابکی | 30 Dec, 2013

There are five major reasons why companies undertake ERP.

  1. Integrate financial information—As the CEO tries to understand the company’s overall performance, he may find many different versions of the truth. Finance has its own set of revenue numbers, sales has another version, and the different business units may each have their own version of how much they contributed to revenues. ERP creates a single version of the truth that cannot be questioned because everyone is using the same system.
  2. Integrate customer order information—ERP systems can become the place where the customer order lives from the time a customer service representative receives it until the loading dock ships the merchandise and finance sends an invoice. By having this information in one software system, rather than scattered among many different systems that can’t communicate with one another, companies can keep track of orders more easily, and coordinate manufacturing, inventory and shipping among many different locations at the same time.
  3. Standardize and speed up manufacturing processes—Manufacturing companies—especially those with an appetite for mergers and acquisitions—often find that multiple business units across the company make the same widget using different methods and computer systems. ERP systems come with standard methods for automating some of the steps of a manufacturing process. Standardizing those processes and using a single, integrated computer system can save time, increase productivity and reduce head count.
  4. Reduce inventory—ERP helps the manufacturing process flow more smoothly, and it improves visibility of the order fulfillment process inside the company. That can lead to reduced inventories of the stuff used to make products (work-in-progress inventory), and it can help users better plan deliveries to customers, reducing the finished good inventory at the warehouses and shipping docks. To really improve the flow of your supply chain, you need supply chain software, but ERP helps too.
  5. Standardize HR information—Especially in companies with multiple business units, HR may not have a unified, simple method for tracking employees’ time and communicating with them about benefits and services. ERP can fix that.

In the race to fix these problems, companies often lose sight of the fact that ERP packages are nothing more than generic representations of the ways a typical company does business. While most packages are exhaustively comprehensive, each industry has its quirks that make it unique. Most ERP systems were designed to be used by discrete manufacturing companies (that make physical things that can be counted), which immediately left all the process manufacturers (oil, chemical and utility companies that measure their products by flow rather than individual units) out in the cold. Each of these industries has struggled with the different ERP vendors to modify core ERP programs to their needs.

To help address industry-specific problems and customization needs, ERP vendors have recently begun to offer specially tailored application sets to take care of each vertical segment's needs. There still is customization work to do to satisfy each and every customer, but packaged applications now target such industries as: retail, media, utilities, high-tech, public sector, higher education and banking. In addition, ERP vendors have further tailored application to address the individual concerns within the broad manufacturing space. These range from consumer products to construction to HVAC to aerospace and defense companies.

By Thomas Wailgum

عاملهاي هوشمند در تجارت الکترونيک

ارسال شده توسط بابک بابکی | 30 Dec, 2013
چکيده: به دليل ورود تجارت به بازارهاي مجتمع و يکپارچه که از کانال¬هاي ارتباطي بدون سيم و وسيله‌هاي ارتباطي قابل حمل از جمله تلفن¬هاي موبايل استفاده مي کنند،
محيط تجارت الکترونيک هر روز در حال پيچيدگي و پويايي بيشتر است. ايده¬هاي نو و بديع تجارت الکترونيک پوياي امروز مي¬تواند روشها و مدلهاي کارا و مفيدي در معاملات تجاري، مخصوصا در مرحله شناسايي نياز، تبليغات، شناسايي محصول و عرضه¬کننده آن، انجام مذاکره و توافق، ارائه دهد. يکي از راه¬حلهاي تجارت الکترونيک، به‌کارگيري عاملهاي نرم¬افزاري با قابليت يادگيري و تصميم¬گيري هوشمندانه است، که مي¬توانند در خريد و فروش، ارائه پيشنهاد در مناقصه¬ها و حراجها، مذاکره و عقد قرارداد به‌کار گرفته شوند. عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند، واسطه¬هايي هستند که آرزوي بشر را براي انجام خودکار بسياري از فعاليتها در تجارت محقق نموده¬اند. عاملها براي انجام خودکار کارهاي وقت¬گير و تکراري کاربران، جستجوها، توصيه¬ها و همچنين بازيابي و مديريت اطلاعات کسب¬شده براي فرايند خريد و فروش به‌کار گرفته مي‌شوند و همچنين در توسعه و گذار مراحل گوناگون فرايند رفتار خريد مشتري، از روش سنتي به روشهاي سازگار با تجارت مدرن الکترونيک بسيار موثر بوده¬اند. در اين مقاله سعي بر تعريف عاملهاي هوشمند و کيفيت فعاليت آنها در زمينه تجارت الکترونيک است. همچنين با تمرکز بر تجارت الکترونيک در انواع فروشگاههاي اينترنتي، حراجهاي برخط و تجارت b2b حضور عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند در هر کدام از اين فرايندها تشريح مي‌شود¬.

مقدمه
تجارت الکترونيک از جمله فرايندهاي جامعه اطلاعاتي دنياي امروز است که در سالهاي اخير با حضور اينترنت بسيار توسعه يافته است. تجارت الکترونيک، شامل به اشتراک گذاشتن اطلاعات کسب¬وکار، برقراري ارتباطات تجاري و هدايت معاملات تجاري به‌وسيله شبکه¬هاي ارتباطي است. تجارت الکترونيک شامل طيف گسترده¬اي از فعاليتها و تخصصها از جمله امنيت در معاملات، اعتماد و اعتبار در معاملات، قانون¬گذاري، مکانيزم پرداخت، چگونگي تبليغات، کاتالوگ¬هاي الکترونيک، حضور واسطه¬ها، عملکرد فروشگاههاي چندرسانه¬اي و ... است.
تجارت الکترونيک عبارت است از تعامل سيستم¬هاي ارتباطي، سيستم‌هاي مديريت داده¬ها و امنيت که به‌واسطه آنها امکان مبادله اطلاعات تجاري در رابطه با فروش محصولات و يا خدمات ميسر مي¬شود. البته در اين تعاملات، حمايت و حفظ اسرار مصرف‌کنندگان و همچنين محافظت از داده‌ها و اطلاعات شخصى در تجارت الکترونيک، ايجاد قوانين روشن تجارى به‌منظور ايجاد يک بازار الکترونيک معتبر و در نهايت تدوين قوانين بسيار با اهميت است.
در تجارت الکترونيک سه بعد اصلي تجارت، که شامل محصول يا خدمات مورد مبادله، فرآيند فروش، تحويل و خدمات پس از فروش است، مي‏توانند از حالت فيزيکي و کاملا ملموس تا حالت الکترونيک و نرم¬افزاري و يا اصطلاحاً مجازي‌ تغيير کنند. ترکيبات گوناگون از حالتهاي فيزيکي و الکترونيک ابعاد تجارت، تعيين¬کننده سطوح تجارت الکترونيک بوده و در صورتي‌که هر سه بعد حالت الکترونيک داشته باشند، بالاترين سطح در تجارت الکترونيک شکل مي¬گيرد. اين در حالي است که در تجارت سنتي هر سه عامل، فيزيکي و کاملا قابل لمس هستند و در نتيجه تجارت الکترونيک مي‏تواند در تمام يا بخشي از مراحل چرخه تجاري به‌کار گرفته شود. چرخه تجاري از جستجوي کالاها و خدمات متناسب با نيازها، جستجوي عرضه¬کننده و انجام مذاکره، سفارش، حمل و پرداخت بها، فعاليتها و خدمات پس از فروش مثل گارانتي تشکيل شده است.
از جمله دستاوردهاي تجارت الکترونيک؛ حضور عرضه¬کنندگان در يک بازار جهاني قابل رويت براي کليه خريداران است که مزاياي فراواني دارد، ولي از سوي ديگر امکان مقايسه با ساير رقبا را نيز براي تقاضاکننده به‌وجود مي‌آورد و عرضه¬کننده را از انحصار خارج مي¬کند. دستاورد ديگر، انجام مذاکرات هوشمند در محيط اينترنت است که به‌وسيله آن عرضه¬کنندگان مي¬توانند قيمتهاي متفاوتي براي شرايط گوناگون ارائه دهند و محصولاتي که داراي سود کمتر يا بدون سود بوده¬اند، با اين نوع مذاکره ممکن است با قيمت مناسب معامله شوند و بفروش برسند. با اين مقدمه به نظر مي¬رسد که شرکتها و عرضه¬کنندگان در صورت داشتن شرايط لازم براي بهره¬گيري از دستاوردهاي تجارت الکترونيک مزاياي زيادي کسب خواهند کرد. از جمله اين مزايا مي¬توان موارد زير را نام برد:
* دستيابي به يک بازار فروش 24 ساعته در سطح جهان
* فروش سريع‌تر به‌علت وجود امکانات مکانيزه فروش و انجام معامله
* هزينه کمتر فروش به‌علت اتوماسيون فرايند آن در اينترنت
* هزينه پرسنل فروش کمتر به‌علت اتوماسيون فرايند آن در اينترنت
* امکان تماس مستقيم و بدون واسطه با مشتريان
* امکان جلب بيشتر رضايت مشتريان
* حجم فروش و سودآوري بيشتر (افزايش فروش تا سال 2002 ، 10 تا 20 درصد و کاهش هزينه¬ها تا 45 درصد (احمدي، 1381 )
به‌دليل وابستگي زياد تجارت الکترونيک به تعامل مستقيم با مشتري، مسئله برقراري خدمات مناسب براي مشتري يکي از مهم¬ترين مسائلي است که شرکتها و عرضه¬کنندگان بايد در نظر گيرند که از جمله اين مسائل مي¬توان فعاليت¬هاي مرتبط با توصيه محصولات و تبليغات برخط را نام برد. تجارت الکترونيک علاوه بر سودمندي براي فروشندگان براي مشتريان نيز سودمند است. مشتري مي¬تواند با صرف کوشش کمتر براي پيداکردن محصول و خدمت، با پايين¬ترين قيمت و اجناس به روز و جديد، سود بيشتري از تجارت الکترونيک ببرد. فايده ديگر اين است که مغازه¬هاي روي اينترنت 24 ساعته باز هستند و 7 روز هفته به مشتريان خدمات تجاري ارائه مي¬دهند.
شناسايي نيازهاي مشتريان، شناسايي نيازهاي بازار و بهره¬گيري از بازاريابي و بازارسنجي علمي، از مواردي هستند که براي موفقيت در تجارت الکترونيک و بهره¬گيري از سودمنديهاي آن، ضروري بوده و نقش بسزايي در کسب منافع بيشتر توسط مشتريان و جلب رضايت بيشتر آنان داراست. به جهت تحقق شناسايي نيازهاي مشتريان و بازار و در نتيجه پيش¬بيني تکنولوژي و برنامه¬ريزي¬هاي مورد نياز، بايستي ساختار و جنبه¬هاي تجارت الکترونيک و ارائه¬دهندگان خدمات و ملزومات آن، به طور گسترده‌اي شناسايي شوند. برنامه¬ريزي صحيح اين فعاليتها همه در ايجاد سود بيشتر براي بازرگانان موثرند. همچنين به‌کارگيري عاملهاي هوشمند نرم¬افزاري در تجارت الکترونيک، مي¬تواند پاسخگوي بسياري از اين نيازها بوده و علاوه بر خودکارساختن فرايندهاي مختلف، تحليل و بررسي داده¬هاي مشتريان و در نتيجه فرايند فروش يک¬به¬يک کالا را محقق کند.
عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند
در فعاليتهاي خريد و فروش سنتي، خريدار در مراحل تفسير اطلاعات و داده¬هاي کسب شده در مورد محصولات و خدمات، اتخاذ تصميم بهينه خريد و در نهايت انجام مذاکره و معامله و پرداخت، نيازمند صرف وقت و تلاش بسيار است. همچنين فروشنده نيز در اين فرايند به بررسي پيشينه مشتريان؛ ارائه اطلاعات مناسب به مشتري در مورد محصول و خدماتي که به خريد منتهي شود به صرف وقت و هزينه بالا در انجام مذاکره و معامله و مراحل تحويل نياز دارد. هدف اصلي تجارت الکترونيک حداقل کردن حضور فيزيکي و فعاليت خريدار و فروشنده در کليه مراحل خريد و فروش و بهينه کردن اين فرايند است. عاملهاي هوشمندي که در تجارت الکترونيک به‌کار برده مي¬شوند، هدايت و اداره کسب¬وکار در تمامي زمينه¬هاي تجارت الکترونيک را به‌طور شگرفي منقلب نموده¬اند. عاملهاي هوشمند به مکانيزه کردن فعاليتهاي مختلف، کاهش زمان کار و در نتيجه کاهش هزينه¬هاي انتقال کمک مي¬کنند. در اين راه تجارت الکترونيک با افزايش پذيرش ابزارهاي جديد و انجام معاملات مالي و تجاري از طريق اينترنت، هزينه¬ها را شديدا کاهش مي¬دهد و موجب بهينه شدن کل تجربيات خريد و فروش مي‌شود. تکنولوژي عامل هوشمند ابزار جديدي براي غلبه بر بعضي کاستيهاي تجارت الکترونيک است که البته به جهت توسعه و کاربرد بيشتر به دانش و نظر کارشناساني از جمله خريداران، مذاکره¬کنندگان قرادادها و متخصصان بازاريابي نياز دارد.
همانطور که ذکر شد سودمند ساختن فرايندهاي تجارت الکترونيک از کاربردهاي مختلف عاملهاي هوشمند است. عاملها برنامه¬ها را درک مي کنند و وظايف خواسته شده را به‌طور مستقل از کاربر انجام مي¬دهند. عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند مي¬توانند در گستره وسيعي از کاربردها، از جمله: پست الکترونيک، حراجها، کنترل و نظارت در تجارت الکترونيک و تسهيل فرايندهاي طرف مشتري استفاده شوند. عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند بايستي خودگردان و مستقل، داراي قابليت برقراري ارتباط، حساس و باهوش بوده و همانند انسانها بتوانند شايستگي انجام وظيفه خاص و ويژه را داشته باشند. با توجه به توانايي استقلال عاملها در انجام کارها، ارجاع کارهاي عادي، برنامه¬ريزي شده و دوره¬اي به آنها بسيار سودمند است، عاملها نماينده و وکيل کاربر خود هستند و در نتيجه در اين نوع وظايف باعث صرفه¬جويي در وقت و هزينه کاربر خواهند شد.
تعريف عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند
تعاريف متعددي براي عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند بر اساس روشهاي مختلف، انتظارات و ديدگاهها ارائه مي¬شود. يک تعريف (shoham,1997)، عامل نرم¬افزاري را واحدي هوشمند معرفي مي¬کند که به طور مستمر و خودکار در يک محيط خاص اغلب مملو از عاملهاي ديگر در حال فعاليت است. نياز به فعاليت مستمر و مستقل از کاربر، از آرزوي انسان ناشي مي¬شود، اينکه يک عامل نرم¬افزاري بتواند وظايف برنامه¬ريزي شده را به‌صورت منعطف و با واکنشهاي رفتاري هوشمند در هنگام تغيير شرايط محيط، بدون نظارت هميشگي انسان انجام دهد. همچنين يک عامل نرم¬افزاري که بيش از يک دوره زماني اجرا مي¬شود، بايستي توانايي يادگيري و استنتاج از تجربياتش را داشته باشد. به‌علاوه عامل نرم¬افزاري هوشمندي که در يک محيط با انواع عاملها و فرايندها استقرار يافته است، بايستي بتواند با ديگران ارتباط داشته باشد و حتي با حرکت از يک مکان به مکان ديگر براي انجام وظايف همکاري کند.


به‌طور کلي عامل نرم¬افزاري با توجه به وظايف خواسته شده مي¬تواند داراي خصوصيات زير باشد:
- واکنش¬پذيري: توانايي درک¬کردن و عمل¬کردن به‌طور انتخابي و گزينشي
- استقلال: قابليت تصميم¬گيري در مورد رسيدن به هدف، توانايي شروع و پيش¬رفتن
- رفتار مشارکتي: توانايي کار در جمع با ساير عاملها براي نيل به هدف مشترک
- توانايي برقراري ارتباط با سطوح دانش: توانايي برقراري ارتباط با انسان، ساير عاملها و با زبان¬هاي مشابه به گفتار انسان نسبت به پروتکل¬هاي سطح سمبليک.
- استعداد استنتاج: توانايي درک دستورات با استفاده از دانش اوليه و همچنين امکان توسعه دانش.
- شخصيت: توانايي بيان خصوصيات و حالاتي از صفات و احساسات
- استنتاجي: توانايي يادگيري و پيشرفت با تجربيات
- پويايي: توانايي تغيير مسير توسط خود، از يک خط¬مشي فعلي به خط مشي ديگر
بررسي حضور عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند در جنبه¬هاي مختلف تجارت الکترونيک
همان‌طور که گفته شد يکي از اين راهکارهاي جديد که بر کارايي تجارت در اينترنت بسيار تاثير گذار بوده است، قابليت حضور عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند، در اکثر فرايندهاي تجارت است که از جمله اين فرايندها مي¬توان از: شناسايي نيازهاي پنهان به مشتري، دلالي و مقايسه محصولات، مقايسه عرضه¬کنندگان و بازرگانان، ارائه تبليغات، قرارداد مذاکره و توافق، پرداخت و تحويل و ارائه خدمات، ارزيابي و تکامل فرايند تجارت، فرايند ارتباط با مشتري، فرايند کسب رضايت مشتري نام برد. خدماتي که عاملهاي نرم¬افزاري تجاري کنوني در تجارت الکترونيک، قادر به ارائه آنان هستند به‌طور نمونه عبارتند از: ايجاد حلقه ارزش پويا در b2b، قيمت¬گذاري پويا از طريق تبادل تجاري، کشف شريکهاي تجاري، تبليغات و بازاريابي، شناسايي اولويت¬هاي مشتريان، ارائه توصيه¬هاي خريد به مشتريان، ارائه توصيه به عرضه¬کنندگان به جهت به‌کارگيري در فرايند بازاريابي وغيره.
عاملهاي نرم¬افزاري در خريد اينترنتي
يکي از کاربردهاي عاملهاي نرم¬افزاري در تجارت الکترونيک، بررسي مدل رفتار خريد مشتري و سپس ارائه پيشنهاداتي از جمله ارائه تبليغات اختصاصي، بيان محصولات مورد علاقه مشتري، راهنمايي براي انتخاب عرضه¬کننده مناسب است. توجه به نحوه فرايند خريد هر مشتري و ذخيره فعاليتهاي او از جمله کليک¬ها، جستجوها، مطالعه کاتالوگ¬ها وغيره، اطلاعات بسيار ارزشمندي را در مورد علايق و اولويتهاي مشتري در اختيار فروشگاه مي¬گذارد و اين امکان را مهيا مي¬سازد تا با بررسي و تحليل اين موارد در مراجعه بعدي مشتري، فضاي فروشگاه را به‌گونه¬اي مطابق با نيازها و اولويتهاي او خصوصي سازد، تا علاوه بر ايجاد علاقه و ارتباط خاص با مشتري، فرايند خريد را براي او به‌طور بهينه و در وقت کم مهيا کند. عاملهاي هوشمند نرم¬افزاري از ابتدايي¬ترين بخش اين فرايند، يعني ذخيره اطلاعات شخصي هر فرد، تا مرحله بررسي و آناليز و در نهايت ايجاد توصيه و محيط خصوصي¬شده به فرد، بسيار سودمند هستند. مدل رفتاري خريد مشتري داراي 6 مرحله اساسي از فرايند خريد است(شکل 1) که در زير به جزئيات مربوط به اين مراحل پرداخته مي¬شود.
شناسايي نياز : اين مرحله مشخص مي‌کند که خريدار از بعضي از نيازهاي پنهان خود به‌وسيله دريافت اطلاعات و تبليغات آگاه شده و براي خريد آن تحريک مي¬شود. عاملها نقش مهمي در خريدهاي تکراري و مورد نياز کاربران و يا خريدهاي ناشي از عادت داشته باشند. اين عاملها به سيستم¬هاي توصيه¬کننده معروف هستند. اين سيستم¬ها مي¬توانند خريد و فروشهاي انجام شده در قبل را تجزيه و تحليل کرده و راه¬حل و پيشنهادهايي را به مشتري توصيه کنند. در تجارت الکترونيک B2C تامين¬کنندگان با اين عاملها مي¬توانند اطلاعات و اولويتهاي مشتريانشان را نگهداري کند و به آنها در زمان آماده شدن محصول مورد نظرشان اطلاع دهند.
کارگزاري:
الف ) کارگزاري محصولات: وقتي که در خريدار نياز به خريد ايجاد شود، بايد به‌واسطه ارزيابي اطلاعات کسب شده از محصول، تعيين کند که چه مي¬خواهد بخرد. در حال حاضر تعداد زيادي عامل نرم¬افزاري هوشمند در اين مرحله از فرايند خريد در اينترنت فعال هستند که با جستجو و ارائه انواع محصول مورد نظر، مارک، قيمت و ساير خصوصيات موجود در يک فروشگاه يا حتي فروشگاههاي مختلف، به مشتري در انتخاب محصول ياري مي¬رسانند. نتيجه اين مرحله دستيابي به مجموعه¬اي از محصولات است.
ب) کارگزاري بازرگان: اين مرحله مجموعه به‌دست آمده از مرحله قبل را با امکانات هر بازرگان براي کمک به تصميم گيري اينکه از چه کسي بايد خريد، ترکيب مي¬کند. نقص مرحله قبل يعني تمرکز صرف بر کارگزاري محصول اين است که فقط خصوصيات محصول براي مشتري مهم نيستند، بلکه معيارهاي ديگري از جمله خدمات پس از فروش مثل گارانتي، دسترسي سريع به محصول، زمان تحويل و هزينه آن، ترفيعات و تخفيفات وغيره نيز، در فرايند انتخاب بسيار تاثير گذار است و بسنده کردن بر خصوصيات محصول تضمين¬کننده شرايط دلخواه مشتري در مورد تحويل و گارانتي وغيره نيست.


مذاکره: در اين مرحله ، قيمت وساير موارد معامله تعريف شده است. مذاکرات تجاري به روش سنتي، هزينه¬هاي زيادي را متحمل هر دو طرف مشتري و بازرگان مي کند همچنين موانع ديگري مثل محدوديت¬هاي زمان، امکان بي‌نتيجه ماندن، حضور فيزيکي و ... را داراست که اساسا در دنياي ديجيتال شاهد آن نخواهيم بود.
پرداخت و تحويل: اين مرحله مي¬تواند بعد از اتمام مرحله مذاکره باشد يا مدتي بعد از آن رخ دهد. همانطور که گفته شد در بعضي موارد، پرداخت راحت يا شرايط تحويل مناسب مي¬تواند بر مرحله کارگزاري محصول و بازرگان تاثير بگذارد .
خدمات محصول و ارزيابي: اين مرحله بعد از خريد، شامل ارائه خدمات پس از فروش محصول به مشتري و بررسي و ارزيابي رضايت کلي تجربه خريد و تصميم گيري است. مهم¬ترين نقش استفاده از عاملها در مرحله ارزيابي، پس از بررسي رضايت، پشتيباني و حفظ و سپس بهبود رضايت مشتري است. مديريت رضايت مشتري با سرويس¬هاي ترفيعي و تشويق¬کننده براي بالابردن وفاداري مشتريان به فروشگاه مي¬تواند در سودمند سازي تجارت الکترونيک بسيار تاثير گذار باشد.
به‌طور خلاصه شناسايي کاربر مراجعه¬کننده به سايت و کسب اطلاعاتي خاص در مورد او، همچون علايق، ميزان و نوع خريد، ميزان وفاداري، تعداد مراجعه به سايت و حوزه اطلاعات درخواستي، براي شناسايي مشتري و نيازهاي آشکار و پنهانش، برنامه¬ريزي فعاليتهاي آينده تبليغات و در نتيجه توصيه به مشتري بسيار سودمند است. در اين راستا اکثر فروشندگان ترجيح مي¬دهند پايگاه داده¬اي از مشتريان قديمي و جديد و حتي رهگذري خود داشته باشند تا با شناخت آنان بتوانند شرايط بهتر مذاکره و برقراري ارتباط را با آنها به‌وجود آورند.
حراجهاي آنلاين
حراجهاي آنلاين از روش¬هاي موثر و مردمي براي تهيه محصولات و خدمت در هر دو تجارت الکترونيک b2c و b2b هستند. امروزه بيش از 2500 خانه حراج که تجارت را به‌صورت آنلاين اداره و هدايت مي¬کنند وجود دارند. در اين خانه¬هاي حراج، روشهاي مختلف حراج به‌کار گرفته مي¬شود، که معروف¬ترين آنها حراج انگليسي، حراج هلندي، حراج پيشنهاد قيمت مهمور اوليه و حراج پيشنهاد قيمت مهمور دوم هستند که به مدل ويکري هم معروف است.
با توجه به اينکه تعداد خانه¬هاي حراج رو به افزايش است، مشتريان با سايت¬هاي متعدد حراجي مواجه مي¬شوند که مشکلاتي از جمله: برگزيدن حراج براي شرکت در آن، ارائه پيشنهاد مناسب که شانس بالايي براي برنده¬شدن کالاداشته باشد، امکان وجود دو حراج همزمان براي يک کالا و سردرگمي براي شرکت در آنها را، براي مشتريان به ارمغان مي‌آورد. اين مشکلات وقتي که حراجها در زمانهاي متفاوت اجرا مي¬شوند و يا وقتي که حراجهاي متفاوت از پروتکل‌هاي متفاوت استفاده مي¬کنند بيشتر و پيچيده¬تر مي¬شوند. به اين دليل بعضي از حراجهاي آنلاين از عاملهاي نرم‌افزاري پيشنهاددهنده براي کمک به مشتريان استفاده مي¬کنند. در اين سيستم¬ها ابتدا مشتري بايد جزئيات کالا يا خدمتي که مي¬خواهد بخرد را براي عامل توصيف کند و به همان صورت ماکزيمم قيمت مورد نظرش را به عامل نرم‌افزاري اعلام دارد. عامل نرم¬افزاري پيشنهاددهنده پس از تکميل اطلاعات مورد نيازش براي پيشنهاددادن در حراج اقدام مي¬کند و مشتري را در هر مرحله از حراج تا اتمام آن در جريان قرار مي¬دهد. عامل نرم افزاري هوشمند بايد از اينکه هرگز بالاتر از قيمت موردنظر مشتري پيشنهاد نمي دهد اطمينان يابد و سعي کند که کالا را براساس اولويتها و علايق تعريف شده مشتري مثل خريداري در کمترين زمان، در پايين ترين قيمت و يا در بالاترين شانس موفقيت، سفارش و خريداري نمايد.
تجارت B2B
فرايند b2b شامل چهار زيرفرايند اصلي است که عبارتند از: منبع¬يابي ، تامين و تدارک مواد، مديريت حلقه تامين و نمودار کار ، مديريت ارتباط با تامين¬کننده. اين زيرفرايندها به دليل اينکه فازهاي مشترک بين چندين فرايند هستند، داراي همپوشانيها و تعاملات زيادي با يکديگر بوده و در بررسي هر کدام به تنهايي نياز به بيان ارتباط با زيرفرايند قبلي و بعدي است. اين فرايندها به طور خلاصه عبارتند از:
منبع يابي اولين مرحله در فرايند تجارت b2b است. در اين زيرفرايند، فاز تعيين منابع مورد نياز يعني کارگزاري محصول، فاز تعيين و پيشنهاد قيمت مورد نظر بر روي محصول تعيين شده در فاز قبل و جستجو براي کشف تامين¬کنندگان با اين قيمت و در نهايت فاز انتخاب تامين¬کننده بر اساس تحليل پيشنهادات و آنچه در شرکت تصميم گرفته شده است، اجرا مي¬شود.
زيرفرايند تدارکات با زيرفرايند منبع¬يابي همپوشاني دارد. بعد از اينکه نيازها و کالاها و خدمات در زيرفرايند قبلي بعد از جستجو و تحليل مشخص شد، شرکت بايد تصميم سريع بگيرد که از چه تامين¬کننده¬اي منابع را خريداري کند. فاز بعدي ارائه سفارش خريد است که به تامين¬کننده منتخب، سفارش کالاي مورد نظر را ارسال مي¬دارد که پس از ارسال و تاييد سفارشها، پرداخت وجه بايستي انجام گيرد.
فرايند انجام مذاکره و معامله در مديريت حلقه تامين به روشهاي گوناگون قابل تعريف است و اين فرايند مي¬تواند براي محصولات و يا تامين¬کنندگان مختلف، متفاوت باشد. در زماني که يک توافق دوطرفه و پايدار بين شرکت و يک تامين¬کننده و گاهي چندين تامين کننده، صورت مي¬پذيرد، فرايند انجام شده، تشکيل يک گردش کار و فرايند مديريت زنجيره تامين را مي¬دهد. همانطور که در شکل نشان داده شده، اين زيرفرايند نيز داراي همپوشاني در چند فاز با زير فرايند قبل و بعد از خود است.
مديريت ارتباط با تامين¬کننده با ايجاد ارتباط، انجام ارزيابي و ارائه بازخورد به تامين¬کنندگان، چگونگي ارائه خدمات و نحوه بهبودشان را بررسي مي‌کند و به اين روش، علاوه بر انتخابها و سفارشهاي صحيح¬تر و بهينه¬تر در آينده، به تامين¬کنندگان نيز اطلاعاتي در مورد درک بهتر نياز شرکت و چگونگي ارائه مطلوب¬تر خدمات را بيان مي¬دارد.
حضور عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند در فازهاي مختلف هر چهار زيرفرايند ، نه تنها فرايند انتخاب و تصميم¬گيري را به دليل بالابردن ميزان تحليلها و امکان بررسي موارد بيشتر بهبود مي¬دهد، بلکه تصميم¬گيران شرکت را از بعضي فرايندهاي وقت¬گير و تکراري فارغ مي¬کند. از جمله حضور عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند در فازهاي مربوط به چهار زيرفرايند مذکور مي¬توان از حضور عاملها در انتخاب بهترين گزينه در محصول از بين محصولات موجود در بازار، جستجو و کشف پايين¬ترين قيمت بين عرضه¬کنندگان و بررسي مزاياي انجام معامله با هر کدام از تامين¬کنندگان در زيرفرايند منبع¬يابي و تدارکات، ارسال سريع¬تر و کم هزينه¬تر سفارشها بدون نياز به حضور فيزيکي مذاکره¬کنندگان براي عقد قراردادها، بهينه ساختن فرايند پرداخت و در نهايت ايجاد ارتباطات سهل¬تر با تامين¬کنندگان، سفارشها بدون نياز به حضور فيزيکي مذاکره¬کنندگان براي عقد قراردادها، بهينه ساختن فرايند پرداخت و در نهايت ايجاد ارتباطات سهل¬تر با تامين¬کنندگان نام برد.
نتيجه¬گيري
عاملها اجزاي کليدي سيستم¬هاي تجارت الکترونيک و سيستم¬هاي اطلاعاتي مبتني بر اينترنت هستند. اما هنوز نفوذ عاملهاي هوشمند در اين سيستم¬ها عمومي نشده است، ولي انتظار مي¬رود که با تحقيقات گسترده¬اي که در اين مورد و کاربردهاي آن در تجارت الکترونيک و سيستم¬هاي اطلاعاتي در حال انجام است اين عاملها به‌طور کامل در شناسايي مشتريان، ارائه توصيه¬هاي خريد، انجام مناقصات و حراجهاي الکترونيک به طور اتوماتيک و ساير فرايندهاي خريد و فروش تجارت الکترونيک، گسترش يابند. در اين مقاله سعي شد تا علاوه بر تعريف عاملهاي هوشمند، به کاربردهاي آنها در تجارت الکترونيک پرداخته شود. بدين¬گونه که با تمرکز بر جنبه¬هاي مختلف تجارت الکترونيک b2c و b2b، از جمله خريد از فروشگاههاي اينترنتي، حراجهاي برخط و فرايندهاي b2b جايگاه عاملهاي نرم¬افزاري هوشمند را در هر مرحله از اين فرايندها مورد بحث قرار داديم
.

منابع
1) D.Taylor. “Agents that move for things that think.” IEEE Intelligent Systems, March/ April 2000, pp. 4-6.
2) P. Maes, R. Guttman and A. Moukas.”Agents That Buy and Sell.” Communications of the ACM, March 1999/ Vol. 42, No. 3, pp. 81- 91.
3) Guttman, R., and Maes, P. Agent- mediated integrative negotiation for retail electronic commerce. In Proceedings of the Workshop on Agent- Mediated Electronic Trading AMET’ 98 ( Minneapolis, May 1998).
4 ) ح. احمدي ، تجارت الکترونيک ، مرکز آموزش و تحقيقات صنعتي ايران ، چاپ اول ، 1381
5) Blake,M. B., “ Agent- Oriented Approaches to B2B Interoperability” The Knowledge Engineering Review, Vol. 16, No. 4 December 2001, Cambridge University Press
6) Dellarocas, C. and Klein, M.” Civil Agent Societies: Tools for Inventing Open Agent- Mediated Electronic Marketplaces” 24- 39 IJCAI- 99 Workshop on Agent Mediated Electronic Commerce, Lecture Notes in Computer Science Springer 2000, ISBN 3- 540- 67773- 9
7) Guttman, R., Moukas, A., and Maes, P. " Agent- mediated Electronic Commerce: A Survey". Knowledge Engineering Review Journal, June 1998.
8) Moukas, A., Sierra, C., Ygge, F. ( Eds.): Agent Mediated Electronic Commerce II, Towards Next- Generation Agent- Based Electronic Commerce Systems, IJCAI 1999 Workshop. Lecture Notes in Computer Science 1788 Springer 2000
9 ) Nichols, D. M. “Implicit rating and filtering". Proceedings of the fifth workshop on filtering and collaborative filtering ( pp. 31– 36). 1997
10)Sproule, Susan, and Archer, Norm ( 2000), A Buyer Behavior Framework for the Development and Design of Software Agents in E- Commerce, Internet Research: Electronic Networking Applications and Policy, Vol. 10, No. 5, 2000, pp396- 405.

11) Storey, V. C., D. W. Straub, K. A. Stewart, and R. J. Welke, “ A Conceptual Investigation of the E- commerce Industry”, Communications of the ACM, ACM Press, Vol. 43, No. 7,117- 123 ( July 2000).
12) Lee, W. P., Liu, C. H., & Lu, C. C. Intelligent agent based systems or personalized recommendations in Internet commerce. Expert Systems with Applications, 22( 4), 275– 284, 2002.
13) T. Sandholm and Q. Huai. Nomad: Mobile Agent System for an Internet-Based Auction House. IEEE Internet Computing, March-April 2000,pp.80-86.
14) Mulvenna, M. D., Anand, S. S., & Buchner, A. G. “ Personalization on the net using Web mining.”, Communications of the ACM, 43( 8), 123– 125. 2000
15) A. Chavez, P. Maes. Kasbah: An Agent Marketplace for Buying and Selling Goods, Proceedings of the First International Conference on the Practical Application of Intelligent Agents and Multi-Agent Technology, London, UK, April 1996.
نویسندگان: دکتر فريبرز موسوي، دکتر محمد فتحيان، مژگان معماري

13 Common ERP Mistakes and How to Avoid Making Them

ارسال شده توسط بابک بابکی | 30 Dec, 2013
go to http://babaki-azad.blogfa.com/

How Cloud Computing is going to change the future of ERP

ارسال شده توسط بابک بابکی | 30 Dec, 2013

ERP NEWS – Large businesses depend a lot on Enterprise Resource Planning (ERP), and every decision taken by them is solely based on information extracted by using ERP application. There is no business domain that does not use ERP in today’s fast moving world. ERP is installed on a centralized server in the company and is managed by a team of specially trained people who look over all the functions and operations of it. From generating critical real time reports to marking employees’ attendance, ERP plays a critical role in controlling the flow of information throughout the company.

cloud-computing

With all the benefits of ERP, it still requires a lot more attention and resources to be managed. With the increase in cost of maintenance, many companies are thinking to move the whole ERP system over the cloud. Cloud Computing which was once seen as a total disaster for the ERP systems is now being linked with it for the better management of ERP.

Why go for Cloud ERP

Unlike traditional ERP system, Cloud ERP provides much more flexibility and ease of use without increase the cost of setup and still providing much more features that are fit for every type of business.

Lower Cost and Licensing

Unlike traditional ERP, companies do not need to purchase a license for every user that uses the system. Instead, a company can simply pay a fixed amount for the Cloud ERP license and then everyone can use the system. In a nutshell, Cloud ERP is cost effective solution for small and medium sized businesses.

System Updates OTA

The biggest advantage for deploying Cloud ERP is that companies do not need to update their systems every time to get new features and upgrades. Cloud ERP gets updated OTA and saves a lot of time and effort as compared to getting updates on the traditional ERP.

Better Data Management

Cloud ERP also provides better scalability over managing a company’s data placed in the cloud. With the whole data in the cloud, it is very easy for any company to move it anywhere at any time without losing it.

More Security for Company Data

Cloud ERP also provides top level security and privacy to a company’s data by using strict protocols and mechanism that can protect data from any potential threat.

Verdict

Cloud Computing and ERP together can bring innovations and can drastically change the fortune of a company. Not many Cloud ERP systems are available in the market but according to analysts, it can take up to 5 years to fully transfer from traditional ERP to a Cloud based ERP.

By Walter Bailey (2013)

هوش سازمانی

ارسال شده توسط بابک بابکی | 29 Dec, 2013
در طول ۱۰ سال اخیر، اکثر سازمان ها مبالغ متنابهی در زمینه اتوماتیک کردن فرآیندهای سازمانی از طریق طراحی و پیاده سازی سیستم های اطلاعاتی هزینه کرده اند. اما اکنون توجه اصلی خود را معطوف به بهینه کردن آن فرآیندها نموده اند.

 

پیش به سوی:

 

  Organizational Intelligence یا هوش سازمانی یعنی داشتن دانشی فراگیر از تمام عواملی که بر سازمان تأثیر می گذارند. هوش سازمانی به شما کمک می کند تا به نقاط ضعف سازمان خود پی برده و نقاط قوت خود را مستحکم تر کنید. در سازمان شما همه مدیران و تصمیم گیران، دسترسی فوری به همه اطلاعات را خواهند داشت و می توانند از آنها استفاده کنند.

در طول ۱۰ سال اخیر، اکثر سازمان ها مبالغ متنابهی در زمینه اتوماتیک کردن فرآیندهای سازمانی از طریق طراحی و پیاده سازی سیستم های اطلاعاتی هزینه کرده اند. اما اکنون توجه اصلی خود را معطوف به بهینه کردن آن فرآیندها نموده اند. مشکل اصلی اینست که در اکثر مواقع اطلاعاتی که به ما در مورد شیوه بهینه سازی فرآیندها کمک می کنند در پایین ترین لایه های سیستم های اجرایی سازمان گیر افتاده اند.مجموعه ابزارهای هوش سازمانی به سازمان ها جهت ردیابی فرآیندهای اصلی و اندازه گیری کارایی آنها کمک می کند. محیط کار ساده و بسیار محاوره ای Qlik View به همراه امکان حرکت در میان اطلاعات فقط با فشردن یک کلید ماوس، شما را قادر می سازد تا در هر لحظه معیارهای کلان سازمان را در کنار جزئیات در حد یک سطر عملیاتی مشاهده کرده و بدین وسیله مسائل و مشکلات مخفی در سیستم های عملیاتی خود را شناسایی نمایید. ابزارهای هوش سازمانی یا هوش تجاری Business Intelligenceامکان اندازه گیری، کنترل و ردگیری فرآیندهای کلیدی را به مدیران ارائه می کنند و مدیران را در تصمیم گیری یاری می نمایند.

 

نرم افزارQlik View شما را قادر می سازد تا:

 

۱- بهره وری و اثربخشی فرآیندها را در سازمان خود اندازه گیری کنید.

۲- نقاط ضعف و قوت سازمان خود را شناسایی کنید.

۳- گردش اطلاعات مدیریتی را در سازمان خود روان تر کنید.

۴- اطلاعات مناسب در زمان مناسب و با سرعت مناسب در اختیار داشته باشید.

۵- فرآیندهای سودآور سازمان خود را تقویت کرده و فرآیندهای بدون توجیه اقتصادی را حذف کنید.

۶- توان رقابت سازمان خود را با سایر شرکت ها سنجیده و خود را در برابر حوادث آینده آماده سازید. باید بدانید Qlik View تجزیه و تحلیل را برای همه آسان می کند. تکنولوژی منحصر به فرد Qlik View می تواند حجم بالایی از اطلاعات را با سرعت زیاد، روی سخت افزارهای ارزان قیمت، به درون حافظه بارگذاری کرده و دستکاری نماید. این توانایی شما را قادر می سازد تا برنامه های تحلیلی و گزارش های خود را در سطح سازمان بدون در نظر گرفتن شرایط سخت افزاری توزیع کنید. با استفاده از Qlik View طراحی نصب و راه اندازی سیستم های گزارشگیری و هوش سازمانی دیگر پروژه های وقت گیر، هزینه بر، فنی و پیچیده نخواهد بود.


اما Qlik View چهار برابر سریع تر طراحی و نصب می شود، نصف قیمت نرم افزارهای مشابه است و ۲ برابر ارزش افزوده بیشتری برای سازمان ها به همراه می آورد. Qlik View باعث انقلابی در فناوری نرم افزارها و سیستم های هوش سازمانی شده است.


سرعت در نتیجه:


سازمان ها در کمتر از ۳۰ روز و در اکثر مواقع یک هفته می توانند گزارش ها و تحلیل های خود را طراحی و استفاده کنند.


بدون ریسک:


نسخه کاملاً عملیاتی و مجانی آن جهت استفاده سازمان ها در دسترس است.


راحتی استفاده:


کاربران در کمتر از یک روز و در اکثر مواقع در چند ساعت می توانند از آن استفاده کنند.


انعطاف پذیری:


ابعاد نامحدود اطلاعاتی، امکانات تحلیلی و محاسباتی که ظرف چند ثانیه قابل تغییر است.


متمرکز:

 

بسته کامل هوش سازمانی شامل ابزار تحلیل قدرتمند، امکانات فراوان محاسباتی و طراحی آسان گزارشات بر اساس معماری واحد.

 

قدرتمند:


توانایی پردازش حجم وسیع اطلاعات در کسری از ثانیه بدون استفاده از سخت افزارهای گران قیمت.


توانمندسازی هوش کاربر


به کاربران این قدرت را می دهد تا تصمیمات صحیح را در هر زمانی اتخاذ کنند و اطلاعات را، هر کجا که قرار دارند در دسترس داشته باشند. تحلیل و بررسی اطلاعات می تواند کاملاً جدا از سیستم های عملیاتی و بصورت کاملاً Off-Line، مثلاً بر روی نوت بوک در خلال یک جلسه بیرون سازمان، بدون از دست دادن سر سوزنی از امکانات برنامه انجام شود. نتایج تحلیل می تواند بصورت گزارشات چاپی، فایل های PDF، فایل های Excel و یا سایر برنامه های Microsoft Office توزیع و ذخیره شوند

 

. Qlik View آنگونه که کاربر می خواهد کار می کند.


سرعت در نصب، یادگیری آسان، سهولت در استفاده


Qlik View
نیاز به حداقل آموزش و در اکثر مواقع بی نیاز از آموزش است. کاربران ظرف چند دقیقه قادر به استفاده از برنامه های تولید شده تحت Qlik View هستند. کاربران به مجرد اینکه با ویژگی ها و مزایای آن آشنا می شوند، به سختی می توانند بدون این برنامه به کار خود ادامه دهند. کاربران از نرم افزارها و سیستم هایی که نیاز به صرف وقت زیاد جهت استفاده و یادگیری دارند گریزان هستند. Qlik View برای اولین بار در عرصه ابزارهای هوش سازمانی کاربران را به محیطی هدایت می کند که در آن پیچیدگی جایی ندارد.

Qlik View همیشه پاسخی برای کاربر دارد Qlik View به هیچ عنوان کاربر را محدود نمی کند.

QlikView از فهرست های فرم ها گرفته تا نمودارها و جداول- محاوره ای بوده و قابل کلیک کردن می باشد. تمام اشیا به گونه ای با هم ارتباط برقرار می کنند که تغییر انتخاب در یک شیء منجر به تغییر در اشیای دیگر می شود. نتایج تحلیل و پاسخ سؤالات همیشه با تغییر در رنگ اطلاعات بلافاصله به اطلاع کاربر می رسد. مقادیر انتخاب شده به رنگ سبز، مقادیر مرتبط با انتخاب کاربر به رنگ سفید و مقادیر نامرتبط به رنگ خاکستری ظاهر می شوند. با هر انتخاب و کلیک، کاربر دقیقاً متوجه می شود که چه اطلاعاتی موجود می باشد، چه اطلاعاتی در اختیار نبوده و به چه ترتیبی سؤالات و مقادیر انتخاب شده بر روی جمع ها و فرمول های محاسباتی، تحلیلی و آماری تأثیر گذاشته است.


تجمیع داده ها جهت تجزیه و تحلیل انواع فرمت های اطلاعاتی


Qlik View
امکان دسترسی و ترکیب تقریباً تمام فرمت های اطلاعاتی از داده های مرتبط استاندارد (Standard Relational Data) تا فایل های متنی (Text Files) تا فایل های Excel تا اطلاعات در قالب XML و HTML فراهم آورده، مرتبط و طبقه بندی کرده و ارتباط میان منابع اطلاعاتی مختلف را به صورت اتوماتیک برقرار می کند، امکانی که در هیچ برنامه دیگری وجود ندارد.

 . Qlik View خود را با ساختار اطلاعاتی سازمان شما منطبق می کند و شما هیچگونه نیازی به تغییر در منابع اطلاعاتی خود نخواهید داشت. اطلاعات شما چه در انبارهای داده (data warehouses) چه در سیستم های عملیاتی و چه به صورت فایل های Excel یا Text یا در بانک های اطلاعاتی Access یا هر پایگاه اطلاعاتی ارتباطی دیگری قرار گرفته باشد در برنامه Qlik View قابل دسترسی است.


بازگشت سریع سرمایه و هزینه های کمتر


هزاران نفر از مشتریان، Qlik View را تنها ظرف چند روز نصب و راه اندازی کرده اند. با استفاده از Qlik View می توان یک برنامه تحلیل یا گزارشگری را ظرف چند ساعت طراحی، پیاده سازی و استفاده نمود. تغییرات احتمالی در برنامه بصورت مداوم و بدون صرف هزینه اضافی در کمتر از چند ساعت قابل ایجاد است. Qlik View تعداد نامحدودی فیلد اطلاعاتی و ابعاد گزارش گیری را فراهم می آورد. تمام اقلام اطلاعاتی موجود در منابع اطلاعاتی شما، توسط خود شما و بدون نیاز به متخصصین کارآزموده قابل استفاده در گزارش ها و تحلیل های شما می باشد. دیگر نیازی به صرف هفته ها وقت و هزینه جهت دسترسی به اطلاعات موجود در سیستم های اطلاعاتی خود از طریق برنامه های مختلف و گران قیمت ندارید.


نسخه های مختلف QlikView


▪ QlikView Enterprise

جهت طراحی و پیاده سازی برنامه ها


▪ QlikView Enterprise

کامل ترین ابزار جهت طراحی و پیاده سازی برنامه های کاربردی است. QlikView Enterprise به طراحان امکان بازیابی اطلاعات از منابع اطلاعاتی پراکنده و مختلف جهت متمرکز کردن در یک برنامه واحد را ارائه می کند.


▪ QlikView Professional

جهت کاربران حرفه ای


QlikView Professional
به کاربران حرفه ای امکان ایجاد یا تغییر ظاهر برنامه های کاربردی موجود را می دهد. با استفاده ازQlikView Professional کاربران می توانند اطلاعات را بروزرسانی کرده و گزارش ها را براساس آخرین اطلاعات مشاهده کنند.

کاربران می توانند به برنامه های موجود در در دیسک رایانه خود و یا برنامه های موجود بر روی Qlik Server دسترسی داشته باشند.


▪ QlikView Analyzer

جهت کاربران معمولی


نسخه QlikView Analyzer به کاربران معمولی امکان دسترسی و استفاده از برنامه های موجود در QlikView Server را می دهد.
▪ QlikView Analyzer

در قالب های تحت مرورگر وب، برنامه تحت JAVA، بصورت ActiveX plug-in و یا برنامه های تحت ویندوز قابل نصب است.


▪ QlikView Analyzer

جهت کاربران معمولی +QlikView Analyzer همانند QlikView Analyzer تحت ویندوز است با این تفاوت که نیازی به وجود QlikViewServer نبوده و کاربر می تواند به صورت off-line از برنامه ها استفاده کرده و اطلاعات را از منابع اطلاعاتی بروزرسانی کنند.


در انتها لازم است گفته شود:


▪ QlikView

مجموعه نرم افزار کاملی در زمینه هوش سازمانی (BI) است. سریع نصب می شود، یادگیری آن بسیار ساده است، به آسانی و به دور از پیچیدگی های فنی قابل استفاده است.


▪ QlikView

با معماری یکپارچه خود انواع تحلیل ها، نیازهای اطلاعاتی و انواع نیازهای گزارش گیری را برای تمام سازمان ها فراهم می آورد.


▪ QlikView

قابل تنظیم برای نیازهای هر سازمانی بدون در نظرگیری ابعاد ساختار آن سازمان است.


▪ QlikView

در ۵۸ کشور دنیا توسط ۶۰۰۰ مشتری در قالب ۳۸۰۰۰۰ کاربر استفاده می شود.


برنامه های تحت QlikView چهار برابر سریع تر طراحی می شوند، نصف قیمت نرم افزارهای مشابه هزینه می برند و دو برابر ارزش افزوده بیشتری برای سازمان ها به همراه می آورند. مشتریان QlikView اولین صرفه جویی خود را در زمان صرف شده برای تهیه گزارشات به دست می آورند. بنابراین واحدهای IT برای انجام کارهای دیگر رها می شوند، در حقیقت بکارگیری این ابزار انحراف بین واحدهای مختلف سازمان را از بین می برد و در نتیجه در بهبود و اثربخشی و فرصت سازی ها کاربرد بسیار دارد.


جهانگردی در دنیای مجازی به وسیله ناشناس

ارسال شده توسط بابک بابکی | 29 Dec, 2013
سفرهای خسته کننده به کمک فناوری به پایان رسید.شاید در نظر بسیاری از مردم سفر به سرزمین های مختلف به کمک فناوری های امروزی کاری آسان و بی دردسر به نظر برسد ، اما بسیاری از دانشمندان این طور فکر نمی کنند.
برای آنکه بتوانیم به مکانی دوردست سفر کنیم ، مجبوریم به مقدار زیاد سوخت های فسیلی به کار ببریم که از منابع محدود تامین می شوند . طبق تازه ترین تحقیقات مشخص شده ، سفر های هوایی همه ساله بیشترین سوخت را در جهان مصرف می کنند و در مقابل بیشترین آسیب را به محیط زیست وارد می کنند . این سفر ها موجب می شوند میزان کربن موجود در محیط زیست سالانه دو تا سه درصد افزایش پیدا کند و این طور که پیش بینی شده ، رقم یاد شده برای سال 2015 به 5 درصد و برای سال 2050 به 10 درصد خواهد رسید . پس از هواپیما ها ، اتومبیل ها بیشترین آسیب را به محیط زیست و محل زندگی ما وارد می کنند تا در معرض ابتلا به بیماری های مختلف قرار گیریم . همه این خطرات به علت رشد صنعت جهانگردی و افزایش استقبال مردم برای سفر به سرزمین های مختلف است . اما آیا برای این مساله راه حلی وجود دارد ؟
اگر چه حدود 40 سال از راه اندازی شبکه جهانی اینترنت می گذرد ، این دنیای مجازی تنها در سال های اخیر توانسته است بخش های مختلف زندگی مردم را تحت تاثیر قرار دهد و بیشتر صنایع را به خود وابسته کند . از جمله صنایعی که دنیای مجازی این روز ها تاثیرات زیادی روی آن گذاشته و باعث رونق آن شده ، صنعت جهانگردی است . طبق تعریف سازمان بین المللی جهانگردی ، جهانگرد به فردی گفته می شود که برای مدتی از محل سکونت خود خارج شود و با هدف تفریح ، تجارت یا ... در مکانی دیگر اقامت کند .
در گذشته گفته می شد اگر یک فرد پس از پشت سر گذاشتن مسافتی مشخص به مقصد مورد نظر برسد یک جهانگرد محسوب می شود ، اما امروزه با روی کار آمدن ابزار های اینترنتی که بعد زمان و مکان را از زندگی های مردم حذف کرده ، دیگر پیمودن این مسافت ها ارزشی نخواهد داشت . اقدامات مختلف صاحبان صنعت جهانگردی برای عرضه خدمات بیشتر و بهتر به مردم باعث شده توجه آنها برای سفر های داخلی و خارجی بیشتر شود ، چنان که یک آمار رسمی نشان می دهد در سال 2004 میلادی بیش از 763 میلیون نفر به مناطق مختلف دنیا سفر کرده اند . سازمان بین المللی جهانگردی پیش بینی می کند صنعت جهانگردی با سرعت سالانه چهار درصد به رشد خود ادامه دهد و در این میان احتمال می رود تا سال 2020 ، اروپا همچنان به عنوان جذاب ترین منطقه برای جهانگردان جهانی موقعیت خود را حفظ کند .


اینترنت و جهانگردی
طبق آداب و رسومی که بین بیشتر مردم دنیا وجود دارد ، افراد پس از سفر به یک منطقه تولید ات آنجا را به عنوان سوغات برای اقوام خود خریداری می کنند . این کار ممکن است با صرف زمان و هزینه فراوان صورت گیرد در عین حال که بسیاری از مسافران تولید ات خاص یک منطقه را به درستی نمی شناسند . اینترنت باعث شده تهیه این قبیل کالا ها بسیار آسان شود .
افراد امروزه می توانند با مراجعه به سایت های موجود تمامی تولید ات مناطق مختلف جهان را مشاهده کنند و در صورت تمایل آنها را بخرند . علاوه بر این موارد هتل ها ، شرکت های هواپیمایی و ... که به عنوان بزرگ ترین حامیان صنعت جهانگردی محسوب می شوند تمام خدمات خود را به صورت مجازی در اختیار مردم قرار داده اند .
این سرویس های جدید به افراد کمک می کند بلیت هواپیما ، بلیت هتل و دیگر خدمات مورد نیاز خود را در اینترنت و بدون صرف زمان برای مراجعه به شعب شرکت های مذکور تهیه کنند . از جمله مباحثی که این روز ها بسیار مورد توجه قرار گرفته ، « جهانگردی مجازی » است . این نوع به خصوص جهانگردی به افراد امکان می دهد پیش از آنکه به صورت فیزیکی سفر خود را آغاز کنند ، به صورت مجازی و از طریق ابزار های اینترنتی وارد محل مورد نظر شان شوند و با در اختیار گرفتن برنامه های تلویزیونی ، مقاله ها ، گزارش های منتشر شده در نشریات ، کتاب ها و ... درباره آن مکان ، مزایا و معایب این سفر را دریابند و به راحتی در مورد انجام سفر تصمیم گیری کنند . « جهانگردی مجازی » در اصل یک اقدام اقتصادی است که خدمات آن از سوی بسیاری از شرکت های فعال در این حوزه عرضه می شود و افرادی نظیر روزنامه نگاران ، عکاسان ، جغرافیدانان ، نویسندگان و ... را به کار می گیرد تا بتواند خدمات بهتری را به مردم ارائه دهد .
یکی دیگر از مسائلی که وارد صنعت جهانگردی شده ، راه اندازی « تورهای مجازی » است . این قبیل تور ها به کمک تصاویر ویدئویی و عکس های سه بعدی ، چشم انداز های زیبایی را از محل سفر عرضه می کند تا تمایل فرد برای انجام این مسافرت افزایش یابد . مسوولان تور های مجازی معمولاً عکس هایی را روی اینترنت به نمایش می گذارند که بسیار با کیفیت است و در یک صحنه می تواند تمام جزئیات یک مکان خاص را نمایان کند . برای تهیه این قبیل تصاویر ، عکاس مجبور است چند عکس را از قسمت های مختلف فضای مورد نظر تهیه کرده و آنها را به صورت ماهرانه یی در کنار یکدیگر قرار دهد . امروزه لنز ها و نرم افزارهای مخصوصی ساخته شده اند که تولید این قبیل عکس ها را بسیار آسان می کنند و به فرد امکان می دهند تنها با گرفتن چند عکس به صورت پشت سرهم ، چشم انداز وسیعی از یک مکان را در اختیار داشته باشند .
« تور مجازی » این امکان را برای افراد فراهم می کند تا در آن واحد ، از طریق اینترنت یک مکان را با تمام جزئیاتش مشاهده کنند . امروزه بسیاری از شرکت های صنعتی از این فناوری برای بازاریابی های جهانی استفاده می کنند تا تولیدات و خدمات شان را آسان تر به فروش برسانند . طی چند سال گذشته کیفیت ، کارآمدی و در دسترس بودن تور های مجازی به میزان زیادی ارتقا یافته ، به طوری که برخی وب سایت ها به کاربران اجازه می دهند از داخل کامپیوتر شخصی خود و نقشه یی که در اختیار آنها قرار گرفته تور را کنترل کنند . به هر حال ، با توجه به اینکه صنعت جهانگردی همانند دیگر صنایع دنیا با سرعت زیاد در حال رشد است ، کارشناسان بر این باورند که تور های مجازی در آینده نزدیک پر رونق ترین بخش این صنعت محسوب خواهند شد و به این وسیله زندگی مردم را در سراسر جهان تحت تاثیر خود قرار خواهند داد .


ir/shop/article_info

تأثيرنابهنگامي دركارايي واثربخشي

ارسال شده توسط بابک بابکی | 28 Dec, 2013
چكيده: كارآيي و اثربخشي موضوعي است كه در سخنرانيها و سمينارهاي مختلف مورد بررسي قرار مي گيرد. البته با درك مفهوم كارآيي و اثربخشي توسعه حاصل نمي شود بلكه عواملي را كـــه موجب نيل به كارآيي و اثربخشي است مي بايست مورد توجه جدي قرار داد. يكي از آن عوامل نگرش جديد در زدودن منسوخ شدگي و نابهنگامي است. مديريت و منابع انساني مانند تجهيزات، ماشين آلات، كارخانه هاي فرسوده، اگر به موقع بازپروري، ترميم، تقويت و تعويض نگردند موجب خسارت سنگين براي سازمان خواهد شد.يكي از گامهاي اساسي در جهت ارتقاي توسعه، شناخت علل و عواملي نظير رضايت شغلي، كيفيت زندگي كاري، ساختار سازماني و فرهنگ سازماني است كه موجب به روز نبودن سازمان در ابعاد مختلف مي شود.در اين مقاله، ضمن تعريف كارآيي و اثربخشي و نابهنگامي و اهميت آن به سه عامل مهمي كه در به روز نبودن مديران و در نتيجه كاهش كارآيي و اثربخشي نقش دارد، كاربرد نظريه هاي انگيزش در كاهش نابهنگامي و نيز شيوه ها و تكنيك هايي كه در محو يا كاهش به روز نبودن موثر است اشاره مي شود.
تعريف و اهميت موضوع 
كارآيي و اثربخشي دو مفهومي هستند كه امروزه به عنوان بهره وري از آن نام مي برند؛ بهره وري واژه اي كه از اواسط قرن هجدهم ميلادي مطرح گرديده است و امروز به عنوان يكي از مهمترين عوامل در مديريت و منابع انساني در توسعه مطرح است.
اثربخشي به مفهوم ميزان موفقيت در تحقق اهداف يا انجام ماموريتهاي محوله كه جنبه كمي قضيه آن چنان كه در مفهوم كارآيي توجه مي شود در نظر گرفته نمي شود و كارآيي به مفهوم بازده با نسبت كار انجام شده به منابع صرف شده است. (1) 
باتوجه به اينكه بهره وري از مجموعه دو مفهوم اثربخشي و كارآيي به وجود مي آيد در مفهوم كلي عبارت است از رابطه بين ستانده و نهاده يعني رابطه بين محصول توليدشده توسط سيستم توليدي و خدماتي و نهـاده اي كه براي به دست آمدن محصول به كار مي رود.     
گاهي بين مفهوم كارآيي و بهره وري اشتباه مي شود. كارآيي به مفهوم توليد كالا با كيفيت بالاتر در كوتاهترين زمان ممكن است. مفهوم بهره وري به طور فزاينده اي با كيفيت محصول، كيفيت نهاده و فرآيند محصول در هم ريخته است. عاملي كه اهميت كليدي دارد كيفيت نيروي كار، مديريت و شرايط كاري آن است.    
اكثر مديـــران و رهبران تعاريف كمي بهره وري را به كار نمي گيرند. آنها مفهوم وسيعتري از بهره وري را كه بيشتر جنبه كيفي دارد، در ارتباط با سازمان ترجيح مي دهند.
شايان مي گويد، اثربخشي يك سيستم را مي توان برحسب توانايي بدون توجه به وظايف خاصي كه انجام مي دهند تعريف كرد. اين عقيده مورد قبول و تاكيد عده اي از علماي جديد سازمان قرار گرفته و روشهاي جالبي براي اثربخشي سازمان ارائه كردند. بهره وري فقط نبايد به محيطهاي صنعتي منحصر شود، بلكه بايد به صورت يك فرهنگ درآيد كه همه جا از زندگي فردي گرفته تا كارخانه، دانشگاه، اداره، مزرعه، بازار و خيابان حضور موثر داشته باشد.
زماني توسعه ميسر مي گردد كه بهره وري به صورت فرهنگ درآيد. گاه جامعه و كشور به مجموعه اي پويا تبديل مي شود كه در آن از هر فرصت و از هر امكـــــــان به نفع انسانها بهره برداري خواهد شد و فرصت قابل توجهي از منابع موجود ايجاد مي گردد. (2)
بهبود بهره وري با كاركردن، دانش و آگاهي بيشتر حاصل مي شود تا با سخت كاركردن، چون كه شدت بخشيدن به كار به علت محدوديت انسان از نظر قدرت جهاني محدود خواهد شد .
امروز صف آرايي تمدنهاي جهاني شكل ديگري به خود گرفته است. ما با شتاب تمام به سوي ساختاري كاملاً متفاوت از قدرت در حركتيم كه جهاني را ايجاد مي كند كه ديگر دونيمه نيست، بلكه به وضوح ميان سه تمدن متضاد و رقيب تقسيم شده است. نماد نخستين تمدن هنوز كج بيل است. نماد دومين تمدن خط مونتاژ و نماد سومين تمدن رايانه است.
در اين جهان سه قسمت، بخش موج اولي، تامين كننده منابع كشاورزي و معدني است، بخش موج دومي، نيـروي كار ارزان را تامين مي كند و به توليد انبوه مشغول است. بخش تند رشد موج سومي به سيطره اي دست مي يابد و شيوه هاي تازه خلق و بهره برداري از دانايي مبتني است (3).  

مفهوم به روز نبودن
به روز نبودن همان نابهنگامي است. عبارت است از فقدان دانش يا مهارت نوين يا تقليل كارآيي در انجام كار، در طول زمان، نابهنگامي زماني صورت مي پذيرد كه فرد از دانش، مهارت و توانايي شغلي برخوردار نباشد.
از دهه 1960 منسوخ شدگي حرفه اي باتوجه به عواملي نظير بحران انرژي، رقابت نيروهاي متخصص و ورود انسان به فضا و... مورد بحث سمينارها و كنفرانس هاي داخلي و بين المللي قرار گرفت. از دهه 1980 نيز باتوجه به روند خصوصي سازي و احساس مسئوليت و پاسخگويي بيشتر در بخش خصوصي، نابهنگامي توجه انديشمندان علوم رفتاري و نيز پژوهشگران مديريت منابع انساني را به خود جلب كرد.            
استيرا و شييرو صاحب نظراني هستند كه معتقدند وقتي شخص به درجه اي از نابهنگامي برسد و نسبت به ديگر اعضـاي حرفه اش از آشنايي كافي برخوردار نباشد و يا از دانش و فناوري كه ديگران (همكاران) به كار مي گيرند به طور نامتناسب استفاده كند، چنين فردي (شاغلي) به منسوخ شدگي گراييده است. در هر سازماني منسوخ شدگي به درجات مختلف وجود دارد و هيچ حرفــه اي به طور كامـل نمي تواند بهنگام باشد، زيرا به هر حال در زمينه هايي دچار كهنگي گشته است. 
بعضي ديگر معتقدند كه منسوخ شدگي وقتي رخ مي دهد كه اختراعات و نوآوريها موجب خلاء معلومات بين نيازهاي شغلي و توانايي حرفه اي و تخصصي مي شود. بعضي نيز براين باورند كه نابهنگام شدن معلومات باعث مي شود كه مهارتهاي يك فرد متخصص يا حرفه اي براي انجام دادن وظايف محوله كافي نباشد. تعاريف نابهنگامي در عمل، به درك فرد از شغلش و نيز انجام وظايف سازمانـــي اش مربوط مي شود. بنابراين، حرفه اي كه فاقد دانش يا مهارت لازم براي انجام وظايف به طور موثر و مفيد باشد، بهنگام نيست. 
فرضهايي كه در زمينه نابهنگامي مورد بررسي و تحقيق دانشمندان قرار گرفته عبارتند از: 
- بين نابهنگامي و افزايش سن، رابطه معني دار وجود دارد، بدين معني كه هرچقدر سن
.  افزايش پيدا كند به كهنگي نيز افروده مي شود؛
- بين محيط كار و نابهنگامي نيز رابطه معني دار وجود دارد.
(4) 
عوامـل به وجود آورنده نابهنگامـي حرفه اي 
ادگار شاين معتقد است هنگامي كه افراد وارد دنياي كار مي شوند براي پيمودن مسير شغلي خود به محركي نياز دارند كه بتواند انگيزه و اشتياق كافي در آنها ايجاد كرده و آن را توسعه دهند. او تكيه گاه مسير رشد را خود تصويري و خودباوري فرد از نحوه ترقي شغلي اش تعريف كرده است .
تكيه گاه مسير رشد الگوي خودباوري در رفتار، انگيزه و ارزشهاست كه به هدايت، فشار، تثبيت، تغيير يا تلفيق مسير شغلي افراد مي انجامد. فردي كه وارد مسير خاصي مي شود در پي هدفي است كه براي او ارزشمند است. اراده خود را به طور كامل جزم مي كند تا بتواند مراحل مسير را طي كرده، به موفقيت دست يابد. وظيفه مديريت، برقراري سازگاري بين نيازها، تواناييها و قابليتهاي بالقوه افراد از يكسو و نيازهــاي حرفه اي سازمان از سوي ديگر و تعيين مسير شغلي و پيشرفت حرفه اي هر فرد در طول عمر خدمتش است.       
كوتاهي در مديريت مسير رشد شغلي، موجبات ركود حرفه اي، نگرش منفي نسبت به كار، فشارهاي رواني، تعارضات سازماني، تنشهاي شغلي و سرانجام كيفيــــت زندگي كاري نامناسب و نابهنگام شدن را بــــه همراه خواهد داشت.
مهمترين عواملي كه باعث كندي مسير رشد شغلي و نابهنگامي خواهد شد عبارتند از:        
بي توجهي به صلاحيت و شايستگي مديريتي: برخي از افراد بيش از ديگران احساس مسئوليت كرده و بهره برداري از فرصتهاي رهبري را ترجيح مي دهند.  كار متنوع و چالشي را پسنديده، مزاياي كوتاه مدت بيش از سود بلندمدت را ارزشمند مي شمرند.  
بي توجهي به صلاحيت و شايستگي فني: برخي از افراد تخصص گرا هستند و بيشتر تمايل به كار چالشي دارند و همواره در پي بهبود مهارت و دانش تخصصي خويشند.   فقدان استقلال كاري و وابستگي: برخي افراد علاقه اي به اينكه خود را محدود كنند، ندارند و به كارهاي مستقل پروژه اي بيشتر تمايل نشان مي دهند. پرداخت حقوق و مزايا براساس شايستگي را مناسب دانسته، سيستم ارتقاي مبتني بر شايستگي را كه به استقلال كاري بيشتر منجر شود مي پسندند و دريافت پاداش، جايزه و هديه نيــز آنها را به انجام كاري بهتر و مطلوب تر تشويق مي كند.
ارائه نشدن آموزش مداوم: فعاليتهايي كه در زمينه توسعه برنامه هاي آموزشي و بهره وري نيروي انساني در سطح سازمان ارائه مي شود، بر دانش شغلي و بينش حرفه اي افراد افزوده، موانع، محدوديتها، تهديدات و فرصتهاي موجود در مسيرهاي رشد فعلي را هرچه بيشتر آشكار مي كند. آموزش يكي از راههاي بالندگي سازماني است و سرمايه گذاري بلندمدت از عوامل رشد و رضايت روحي و نيز موثر در كاهش نابهنگامي در سازمان است.

بي توجهي به نيازهاي مادي و معنوي: امروز حقوق پرداختي بيشتر براي كاركنان به منظور ايجاد رضايت و شادي خاطر در كار، كافي نيست. كاركنان به معني دار بودن كار به عنوان بخشي از هويت فرد بايد درنظر گرفته شود.

كافمن يكي از صاحب نظران درمورد نابهنگامي در مديران سه عامل مهم زيرا كه نقش موثري در منسوخ شدگي مديــــــران مي تواند داشته باشد، ذكر كرده است:  
الف - انفجار اطلاعات و تغيير و تحولات علمي
پيشرفت روزافزون و سريع دانش و فناوري كه به رشد متناوب توليد و توزيع اطلاعــــات جديد و انفجار اطلاعات منجر مي شود كه ناشي از انتشار كتابها، مجلات، تحقيق و پژوهش اختراعات بوده است. پيدايش و ظهور اطلاعات باعث افزايش نشريات جديد مربوط به مديريت، بويژه باعث تغيير در حيطه تحقيق در عمليات و رايانه شده است.

عواملي كه باعث ايجاد تغييرات مستمر و مداوم در سازمان مي شود عبارتند از: 
1 - تغيير فناوري: ماشيني شدن (اتوماسيون) از مرحله جمع آوري اطلاعات تا مرحله كنترل توليد و نيز كاربرد فناوري رايانه سبب ايجاد تغييرات گرديده است. تافلر در كتاب موج سوم مي نويسد: بشر امروز از شدت و سرعت تغييرات به بيماري اي به نام بيماري تغيير دچار شده است و با پيدايش رايانه، موج سوم شكل مي گيرد. تلويزيون و ويدئو اشكال گذشته حكومت را تغيير خواهند داد.
2 - تغيير شغل: به دليل مكانيزه شدن و عوامل ديگر از قبيل كسب دانش و مهارت بيشتر فرد را وادار به تغيير شغل كرده است. 
3 - تغيير سازمان: طي بررسيها و مطالعات انجام شده در آمريكا بايد گفت حدود 66 درصد از عظيم تـــرين كمپاني ها، حداقل هر دو سال يك بار اقدام به ادغام بعضي واحدها و رايانه اي كردن واحدها مي
كنند.                              
4 - تغيير در روشهاي تحقيق و پژوهش: با كمك تكنيك هاي پژوهش عملياتي، تجزيه و تحليل سيستم ها و روشها، كاربرد رايانه در علوم رفتاري تصميم گيري را تسهيل مي سازد.

ب - ويژگيهاي فردي 
اين خصـــــــوصيات داراي ماهيت روان شنـــاسانه است. باتوجه به نظريه هاي مك گرگور، هرزبرگ، مازلو و به طوركلي موضوعهاي مربوط به نيازها و انگيزش، نيازهاي سطوح پايين در شروع به كار بويژه در طول پنج سال اول زندگي كاري، فرد را تهديد مي كند.
در بررسيها و مصاحبه با مديران توانايي ادراكي (شناختي) به عنوان مهمترين ويژگي شخصي است كه در نابهنگامي حرفه اي نقش دارد. ممكن است درجـــــــه نابهنگامي حرفه اي هايي كه توانايي ادراكي شان ضعيف است بيشتر باشد.
البته باتوجه به بررسيهايي كه »دالتون« و »تامپسون« در سال 1971 و استگر و شيرر در سال 1975 و »شوستر« در سال 1983 انجام گرفته معلوم شده است كه بين سن و نابهنگامي رابطــه وجود دارد و هرچه كاركنان مسن تر مي شوند داراي بازدهي كمتر و براي منسوخ شدن (كهنگي) مستعدترند.اگرچه در بعضي مواقع شاغلان مسن تر نسبت به همكاران جوان خود از شناخت قوي تر برخوردارند.

پ - محيط كاري و فضاي سازماني 
در اولين كنفرانس كه با شركت دانشمندان علوم رفتاري انجام گرفت، آنان نه فقط احساس كردند كه ويژگيهاي محيط و فرد ملاحظات مهمي اند، بلكه به اين نتيجه رسيدند كه عوامل محيطي در نابهنگامي مهمترند تا عوامل شخصي.
وارن بنيس معتقد است، محيط درجهتي درحركت است كه در آينده با سازمانهاي موقت غيرثابتي روبرو خواهيم بود. از اين رو، هر تغيير و تحولي طبعاً با خود، اوضاع و احوال تازه و ناآشنايي را به همراه مي آورد. افراد مجبور به كسب اطلاعات تازه و فراگرفتن مهارتهاي نويني مـــي شوندو لازم است كه با نظريات تازه اي آشنا شوند و آنچه را كه به آن، عادت كرده اند و راه و روشهــــايي را كه به خوبي مي شناسند رها سازند. موقعيتهاي تازه براي افراد ذي نفع با گنگي و ابهام همراه است.(5)             
كيفيت زنـــدگي كاري د رهر قوم و جامعه اي معنــــا و محتواي خاص دارد و نمي توان براي آن يك شاخص عام و جهان شمول ارائه كرد. ضمناً رابطه كيفيت زنــــدگي كاري و بهره وري منابع انساني، رابطه اي دوسويه است. محيط كار به شرطي داراي كيفيت است كه در آن افراد به عنوان عضو و عنصر اصلي سازمان به حساب آيند. ذهن انسان در آن محيط با چالش فكري و انديشه اي مواجه باشد، شرايط محيط باعث پرورش و رشد توانايي او شود و در آن محيط كارها به خوبي انجام پذيرد.

در تحقيقي كه در انجمن مديريت آمريكا به عمل آمده، كاركنان معتقدند كه 11 مورد ذيل اجزاي عمده كيفيت زندگي كاري است:
حقوق ودستمزد؛        مزايا بويژه مزاياي خدمات پرسنلي؛ 
امنيت شغلي؛
داشتن شانس انتخاب شغل ديگر در سازمان؛   
نداشتن تنش كاري؛   
شركت در تصميماتي كه در سرنوشت افراد مربوط مي شود؛
دموكراسي در محل كار؛   
سهيم بودن در سود؛   
وجود نظام بيمه بازنشستگي؛ 
وجود امكانات و خدمات رفاهي؛ 
چهار روز كار در هفته. (6)   

والتون معيارهايي نظير، حقوق كافي، محيط كار سالم، ايجاد فرصت براي رشد مداوم شغلي مستمر براي كاركنان، اجتماعي كردن كار در سازمان، آزادي در محيط كار، وجود تعادل و توازن در بين كار و زندگي كاري برشمرده است.(7)
نقش ساختار سازماني در نابهنگامي                            
ساختار سازماني، عبارت است از نحوه تنظيم خطوط مسئوليت در يك واحد توسط مديريت عالي.
از عوامل مهم در تسهيل و تقويت توان خلاقيت و نوآوري و همچنين بهنگام شدن و نيز بالابردن بهره وري كاركنان در سازمان، ساختار و تشكيلات متناسب با اهداف موردنظر است. بعضي، ساختارهاي سازماني را به ماشيني و زيستي تقسيم كرده اند. ساختار زيستي يا ارگانيكي ساختار مناسب خلاقيت و نوآوري درسازمان است. اين ساختار با شرايط معقول محيطي به سرعت هماهنگ شده امكان انعطاف و آزادي عمل را براي شاغلان فراهم آورده است و بستر مناسبي را براي رشد خلاقيت و نوآوري آماده مي سازد. از ويژگيهاي اين نوع ساختار، ارتباطات موازي، انجام امور در سطوح مربوطه، تعهد به اهداف وظيفه اي، مسطح بودن هرم سازماني، روابط نزديك شغلي و تخصصي و همكاري و همراهي كاركنان است. (8)
نقش نظريه هاي انگيزش در كاهش نابهنگامي       
يكي از نظريه هايي كه در كاهش نابهنگامي تاثير زيادي دارد، نظريه انتظار (ويكتور و روم) است. افراد وقتي بينديشند قادر به كسب دانش، مهارت و توانايي هستند، نه تنها آنها را فراخواهند گرفت، بلكه مورداستفاده نيز قرار خواهند داد. كاركنان دانش و مهارتهايي را كسب خواهند كرد كه معتقد باشند اين مهارت و دانش در به دست آوردن پاداش با ارزش مفيد است. نظريه هاي ديگر انگيزش نظير، سلسله مراتب نيازها (مازلو)، دو عاملي (هرزبرگ)، فراجويي (مك كلند)، تقويت مثبت يا اصلاح رفتــــــار (اسكينر) و نظريه برابري (آدامز) مي توانند مبناي حركت كاركنان و مديران در سازمان بوده و تمايل به توفيق دركار و افزايش بهره وري را در آنها ايجاد و باعث كاهش نابهنگامي در حرفه گردد.
شيوه هاي كنترل و مقابله با نابهنگام
1 - اطلاع يافتن از شدت نابهنگامي در سازمان ازطريق بررسي سوابق پرسنلي تجزيه و تحليلهاي سازماني، بررسي موجوديها، آزمون دانش و مهارتهاي مربوطه؛  

2 - براي اجتناب از استخدام افراد نامناسب با شغل و نيازهاي شغلي، لازم است شيوه ها و تكنيك هاي انتخاب و انتصاب را اصلاح كرد؛        

3 - مديريت مي تواند با ارزيابيها از استعدادها و تدارك مشاغل و نيز تكنيك ها و شيوه هايي نظير ارزشيابي مشاغل، مديريت برمبناي هدف و مشاور شغلي دردستيابي به پرورش و توسعه شغلي جهت كنترل و از دور خارج شدگي موثر واقع شود.
4 - تدوين خط مشي ها، سياستهاي قابل انعطاف بازنشستگي و فراهم ساختن مستمريهاي سبك، بازنشستگي بايد برمبناي توانايــــي افراد حرفه اي در همكاري باشد و براساس سن تاريخي مطلق نباشد مستمريهاي سبك، موجب تشويق و ترك افراد حرفه اي و فرسوده از سازمان مي شود. زيرا بدون از دست دادن حقوق خود مي توانند اين كار را انجام دهند.                     
5 - طرح ريزيهاي مكرر مشاغل حرفه اي به منظور ايجاد انگيزه بيشتر ازطريق بهبود روشهاي استفاده از دانش و مهارتهاي حرفه اي و افزودن مسئــوليت و نفوذ افراد انجام داد (غني سازي و گسترش شغل). البته اگر افراد حرفه اي از همان نخستين تجربه شغلي به مبارزه با نابهنگامي تشويق شوند كمك بهتر و موثرتــري در برانگيختن رشد و پرورش آنها مي شود.                   
6 - اجتناب از ايجاد تخصص محدود، در واگذاري شغل. اين امر مستلزم به كارگيري دانش و مهارتهاي مختلف است كه نه فقط آنچه را كه افراد حرفه اي مي دانند تشويق مي كند، بلكه فراگيري دانش و مهارتهاي بهنگام را نيز باعث مي شود و به تدريج اعتمادي را در افراد حرفه اي القا مي كند تا آنها با كمك آن آسانتر با نيازمنديهاي درحال تغيير خود را تطبيق دهند. 
7 - فراهم ساختن امكان تغيير شغل براي افراد حرفه اي كه نابهنگام شده اند. چنين تغييري نوعاً مستلزم اين است كه فرد حرفه اي دركاري گمارده شود كه در آن كار بيش از دانش و مهارت اوليه وي نياز نيست. به عبارت ديگر، دانش و مهارت لازم براي تصدي آن كار بر اثر مرور زمان و تحولات فناوري، دستخوش تغييراتي نشود.
8 - انتخاب مديران و سرپرستاني كه از دانش و مهارت لازم برخوردار باشند. شاغلان نسبت به مهارت رهبري در كار و حرفه بسيار حساسند. تكنيك هايي مانند مديريت برمبناي هدف، مشاور شغلي، مديريت جمعي را كه از پويايي لازم بهنگام شدن برخوردارند، مي توان اعمال كرد
9 - ايجاد فضاي سازماني مطلوب. ازطريق سياستها و خط مشي هاي انعطاف پذير.
10 - دقت در برنامه ريزي و ارزشيابي مستمر برنامه هاي آموزشي به منظور كمك به افزايش كارايي كاركنان درجهت بهنگام شدن آنها.  

هر نوع آموزش مستمر تا آنجا سودمند است كه پاسخگوي نيازهاي آني و درازمدت افراد حرفه اي باشد. برنامه هاي بهنگام بايد برپايه ارزيابي نيازهاي آموزشي و راهنمايي و مشاوره دقيق شغل تقويت شوند. (9) به اين نكته بسيار مهم بايد توجه كرد كه نابهنگامي (از دور خارج شدگي) نتيجه عدم تطابق نيازهاي شغلي و نيازهاي فرد است كه در يك زمان با هم همسان بوده اند، اما در بلندمدت نامتناسب شده اند. درضمن بايد گفت نابهنگامي بر روي مهارت، دانش و توانايي عمومي تاثير مي گذارد و هر سه (دانش، مهارت، توانايي) متأثر از تغييرات خارجي سازمان است. البته چنانچه شرايط احراز شغل را بتوان به صورت جاري نگاه داشت و ازطريق گزينشهاي معتبر و نيز افزايش سطح حقوق، به جذب كاركنان با توانايي بيشتر اقدام و بر نابهنگامي غلبه كرد.          
تغييرات حقوق و مزايا لازم است به طور ادواري موردآزمايش قرار گيرد و به شيوه اي مطابقت داده شود كه افزايشها نصيب كاركناني گردد كه از دانش، مهارت، و توانايي خويش در جهت نيازمنديهاي سازمان استفاده مي كند.

نتيجه گيري   
يكي از اقدامات موثر در به روز درآوردن و نگهداري منابع انساني، متناسب سازي، دانش، توانايي، مهارت شاغلان و نيز متناسب ساختن فرهنگ افراد (باورها، ارزشها، شخصيت، طرزتلقي، نگرش و نيازها و...) با فرهنگ سازمان (عصر سازمان، فناوري، ساختار سازماني، كيفيت كار مديران) است. لازم است در گزينش نيروهاي سازماني شناخت كافي از ويژگيهاي افراد، تواناييهاي آنان براي قسمتهاي مختلف سازمان كسب گردد.                               
گماردن افرادي كه شرايط لازم را براي سرپرستي ندارند باعث مي شود كه در افراد كاردان و متبحر سازمان تاثير منفي گذارده و باعث ايجاد رخوت و سستي و درنتيجه گرايش به سمت نابهنگامي در آنان شود.                         
افزايش بهره وري در سازمان متأثر از شرايطي است كه مهمترين آن برانگيختگي كاركنان براي انجام وظايف محوله است. برانگيختگي كاركنان با افزايش روحيه رضايت شغلي، كيفيت زندگي كاري و آموزش فراهم مي آيد.
براي افزايش روحيه رضايت شغلي لازم است به ارضاي نيازها در محيط كار توجه كرد. سازمانهايي مي توانند نيازهاي مراتب بالاي كاركنان خود را فراهم سازند كه فضاي رواني مناسب را در درون سازمان به وجود آورده باشد.
افراد لايق امروز، در آينده نزديك توان برتري و رقابتي خود را از دست داده و به افرادي غيركارامد تبديل خواهند شد.
براي پرهيز از اين وضعيت، همانا نياز به آموزش مداوم و پايدار در سازمان ضروري است و تنها راز بقا در محيط كسب و كار كنوني ايجاد و پيشبرد تغييرات اساسي در اداره سازمانها، يعني مديريت استراتژيك است كه يكي از شيوه هاي آن در بهنگــــام سازي برنامه ريزي اقتضايي است.                                      
به طور خلاصه، انسان و سازمان دو عضو اساسي اند كه لازم است خود را با تغييرات و تحولات علمي، فناوري ارزشي جامع وفق دهند. امروزه يكي از معيارهاي ارزيابي مديران موفق را مي توان ازطريق رشد و پرورش، ابتكار و خلاقيت كاركنان آن سازمان شناسايي كرد و اينكه چقدر مديران در بهنگام ساختن افراد زيرمجموعه و سازمان خود تلاش كرده اند.
احساس خستگيها و نابهنگاميها مي تواند ناشي از اجبار باشد. زماني حداكثر توانايي فرد به جريان خواهد افتاد كه تطابق شغل و ارزشهاي شاغل درنظر گرفته شده باشد. هرچه افراد در اثر نتيجه كار خود بر مجموعه كار و حركت كلي و جمعي مطلع تر باشند در قبال بهبود نتيجه فعاليتها احساس مسئوليت بيشتري خواهند داشت و درنتيجه به افزايش بهره وري خواهد انجاميد.
                           
منابع و ماخذ:                                         
1 - شايان، مهيـن، 1375، عوامـل موثر در بهـره وري نظام آموزش عالي در تربيت نيروي انساني، مركز آموزش مديريت
2 - جاسبي، عبدا...، اهميت بهره وري با تاكيد بر بعد فرهنگي آن، مجله علمي پژوهشي، اقتصاد و مديريت، شماره 10 و 11 پاييز و زمستان 1370    
3 - تافلر، هايدي، تافلر، الوين، به سوي تمدن جديد، ترجمه محمدرضا جعفري نشر سيمرغ 1374


4 - KAUFMAN.H.G
OPSOLESCENCE AND PROFESSIONAL CAREER DEVELOPMENT A DIVISION OF AMERICAN
MANAGEMENT ASSOCIATION, N.Y.1974.
5 - KAUFMAN.H.G
CAREER MANAGEMENT A GUIDE TO COMBATING OBSOLWSCENCE THE INSTITUTE OF ELECTRICAL
AND ELECTRONICS ENGINEERS, INC, NEWYORK. 1974

6 - ميرسپاسي، ناصر، تاثير متقابل بهره وري و كيفيت زندگي كاري، اقتصاد و مديريت شماره 15 زمستان 1371
7 - كمـــالوند، قدرت ا...، نوسازي و كيفيت زندگي كاري، مديريت امروز، دوره جديد شماره اول و دوم تابستان 1358
8 - باقري زاده، سيدمحمد، نوآوري در سازمان، مجله تدبير شماره 6 بهمن 1374

9 - FOSSUM AND ARVEY @ MODELING THE SKILLS OBSOLESCENCE PROCESS: A
PSYCHDOYICAL/ECONOMIC INTEYRATION ACADEMY OF MANAGEMENT REVIEW, 1986, VOL@, NO.2


نویسنده: علی یگانه

مضررات فناوري نانو

ارسال شده توسط بابک بابکی | 27 Dec, 2013
هر چند كه گفته مى شود نانوفناورى قابليت توليد و كاربرد فناورى هاى تميزتر را دارا است؛ اما در كاربرد نانومواد يا ريزمواد بايد احتياط لازم را به عمل آورد. مطالعات نشان مى دهد افرادى كه در معرض انتشار نانومواد قرار دارند ممكن است به عارضه هايى دچار شوند و همچنين تخليه نانوذرات به آب نيز سبب آلودگى هاى سمى زيست محيطى مى شود. در اين نوشتار جهت آشنايى بيشتر خوانندگان گرامى با ساير جنبه هاى علم و فناورى رو به رشد نانو يكى از كامل ترين و جديدترين مطالعاتى كه در زمينه خطرات نانوذرات انجام شده و هم اكنون در مجله Journal of Cleaner Production زير چاپ است؛ به صورت خلاصه ترجمه و ارائه شده است.
• • •
ويژگى بارز نانوفناورى استفاده آن از ذرات بسيار كوچكى است كه حداقل يكى از ابعاد آنها كمتر از ۱۰۰ نانومتر باشد. گفته شده است كه نانوفناورى مى تواند مواد زائد و آلودگى ها را از محيط حذف كند حتى مى تواند به طور فزاينده اى از مصرف و هدر رفتن منابع جلوگيرى كند كه اين خود مى تواند سبب شود قيمت تمام شده بسيارى از محصولات و فرآيندها كاهش يابد. از سوى ديگر نانوفناورى اين قابليت را دارد كه با فراهم آوردن امكان انتخاب گرى بالا در واكنش هاى شيميايى، بهره ورى در مصرف انرژى و كاهش توليد مواد زائد را موجب شود. با اين وجود مطالعات نشان مى دهد كه اين فناورى نوظهور آنچنان كه گفته مى شود بى خطر نيست. اصولاً ما با سه دسته نانومواد سروكار داريم. دسته اول كه مهم ترين و قديمى ترين آنها كربن سياه يا كربن بلاك است كه در ساختن لاستيك و نيز در صنايع چاپ به كار مى رود. كاربردهاى جديد اين نانوماده در صنايع ديگرى چون صنايع پوششى، نساجى، سراميك، شيشه و… گزارش شده است. تنها افرادى كه در اين صنايع كار مى كنند مى توانند در معرض اين دسته از نانومواد قرار بگيرند. دسته دوم شامل نانوذراتى است كه در مواد دارويى و آرايشى بهداشتى به كار مى روند كه بالنسبه عموم افراد ممكن است از آنها استفاده كنند. دسته سوم نانوذراتى هستند كه به صورت ناخواسته به عنوان محصول فرعى بعضى از فرآيندها- مانند سوختن سوخت هاى ديزلى، گداختن فلزات و حرارت دادن پليمرها توليد مى شوند، كه به اين دسته نانوذرات غيرتوليدى نيز گفته مى شود. امروزه بيشتر نانوذرات توليدى از اكسيدهاى فلزى، سيليكون و كربن ساخته مى شوند. بيشتر نانوذرات دارو رسان از چربى ها و ساختارهايى با پايه پلى اتيلن گليكول ساخته شده اند.
يكى از راه هاى ورود نانومواد به داخل بدن موجودات زنده استنشاق است. اين امر يكى از موضوعاتى بوده است كه بسيار مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است. مدارك معتبرى وجود دارد كه ثابت مى كند ذرات پايدار با اندازه كمتر از ۱۰۰ نانومتر پس از استنشاق مى توانند مسموميت اساسى ايجاد كنند. ذرات استنشاق شده تمايل زيادى به رسوب كردن در مجارى تنفسى و ريه ها دارند كه اين تمايل در افراد مبتلا به آسم و ساير عارضه هاى تنفسى بيشتر است. التهاب ريه كه از استنشاق نانوذرات حاصل مى شود در حيواناتى مانند موش مشاهده شده و اثر آن در حيوانات پير بيشتر است.
مطالعه اثر نانوذرات كربن و اكسيد تيتانيم با اندازه هاى بين ۲۲۰- ۱۲ نانومتر روى موش ها نشان داده است كه قدرت دفاعى را در شش هاى آنها پايين مى آورد. تماس مداوم و زياد با نانوذرات ممكن است سبب تصلب بافت ها شود. كار در مكان هايى كه در آنجا از كربن سياه استفاده مى شود به مرور زمان سبب بروز بيمارى هاى تنفسى از قبيل برونشيت و يا حتى سرطان ريه مى شود. اين بيمارى ها در حيواناتى كه در تماس دائم با نانوذرات بوده اند مشاهده شده است. شواهد زيادى وجود دارد كه نشان مى دهد سطح فعال و تعداد نانوذرات استنشاق شده در اثرات مخربى كه ايجاد مى كنند نقش تعيين كننده دارند. طبيعت شيميايى و بار الكتريكى نانوذرات نيز از ديگر عوامل تعيين كننده در ميزان خطرناك بودن آنها در صورت استنشاق است.
نانوذرات علاوه بر بيمارى هاى تنفسى كه ايجاد مى كنند، مى توانند بروز بيمارى هايى را در سيستم قلبى عروقى انسان ايجاد كنند. اثر مخرب اين ذرات روى سيستم قلبى حيوانات با آزمايشاتى كه انجام شده به اثبات رسيده است. اين بيمارى هاى قلبى ممكن است از تغيير در عملكرد شش ها نشات گرفته باشد و يا به نفوذ نانوذرات به بافت ريه مرتبط باشد. در مورد احتمال دوم شواهد نشان داده اند كه نانوذرات جامد توانايى جابه جا شدن در مخاط و بافت هاى تنفسى انسان و ساير پستانداران را دارا هستند. حضور نانوذرات استنشاقى در سيستم گردش خون و در كبد مشاهده شده است. از سوى ديگر مطالعات نشان داده كه تماس دائم و كامل با نانوذرات سبب ورود اين مواد به مغز حيوانات شده است. نفوذ نانوذرات كربنى به قسمت بويايى مغز موش از طريق عبور از مخاط بويايى و عصب بويايى به اثبات رسيده است.
در بعضى از موارد ممكن است اثر يك ماده ويژه اثر منفى نانوذرات را تشديد كند. به عنوان مثال حضور ذرات بزرگ نيكل در كنار نانوذرات اين ماده صدمات ريوى و التهاب آن را افزايش مى دهد. اين مطالعه نشان مى دهد كه نه تنها سطح ويژه نانوذرات نيكل در اثرات مخرب آن نقش دارد بلكه يون هاى نيكل نيز اثر مهمى در ايجاد مسموميت در سلول هاى موش دارند. سرطان ريه در انسان با در معرض نانوذرات نيكل قرار گرفتن ارتباط دارد. اين اثر در حضور مواد محلولى كه حاوى نيكل هستند بيشتر خود را مى نماياند. از ديگر موادى كه اثر تشديد كننده آنها روى فعاليت مخرب نانوذرات اثبات شده است مى توان آهن و دوده را نام برد.
يكى ديگر از راه هاى نفوذ نانوذرات به داخل بدن حيوانات و انسان، نفوذ از راه پوست است. اين مسئله در انسان اهميت بيشترى دارد زيرا در مواد حاجب نور خورشيد يا همان كرم هاى ضدآفتاب، از نانوذرات اكسيد تيتانيم و اكسيد روى استفاده مى شود. هم اينك مهم ترين استفاده از نانوذرات در مواد آرايشى بهداشتى استفاده از همين ذرات بسيار ريزاكسيدهاى فلزى است. مطالعات نشان داده است كه نانوذرات تشكيل دهنده اين مواد هشت ساعت پس از مصرف مى تواند از طريق غشاى سلول وارد سلول شود. اين مسئله در مورد خرگوش و موش به اثبات رسيده است. اين نانوذرات با ورود به درون سلول و انجام واكنش هاى كاتاليزشده نورى مى توانند سبب از بين رفتن اسيدهاى نوكلئيك و ساير اجزاى سلولى شوند. راه ديگر نفوذ پوستى نانوذرات به درون سلول هاى انسان از طريق نقل و انتقال و كار كردن با اين مواد در آزمايشگاه ها و صنايع است. مطالعات در مورد نفوذ نانولوله هاى كربنى به بدن كسانى كه در آزمايشگاه هاى مربوطه كار مى كنند مويد اين مسئله است. راه ديگر در معرض نانوذرات قرار گرفتن ورود آنها به زنجيره غذايى است كه منشاء آن آلودگى هاى زيست محيطى است.
اما يكى از آسان ترين و مهم ترين راه هاى ورود نانوذرات به درون بدن انسان استفاده از سيستم هاى دارورسان است.
تعداد زيادى از مواد نانو به عنوان تركيبات دارورسان مورد مطالعه قرار گرفته اند هم اينك استفاده از اين سيستم ها به عنوان يكى از كاربردهاى مهم نانوفناورى مطرح است. يك اثر جانبى معمول بعد از استفاده از اين مواد ايجاد حساسيت شديد است. از سوى ديگر هنگامى كه از نانوذرات تركيبات آلى فلزى يا پليمرى استفاده مى شود خطر تجزيه تركيبات وجود دارد كه مواد حاصل از اين تجزيه ممكن است اثرات زيان آورى را موجب شوند. به عنوان مثال تركيب پليمرى پلى آلكيل سيانو اكريلات كه در بعضى از داروها استفاده مى شود در صورت داشتن شاخه آلكيلى كوچك به راحتى تجزيه شده و مواد سمى توليد مى كند اما اين پليمر اگر حاوى شاخه هاى آلكيلى بزرگ باشد تجزيه شدن آن كمتر اتفاق مى افتد. استفاده از نانوذرات به جاى رنگ هاى فلورسنتى در تصويربردارى از سيستم هاى زنده از كاربردهاى جديد نانومواد است. يكى از موادى كه مطالعات زيادى در مورد آن انجام شده نيمه هادى نقاط كوانتومى است كه از كادميم و سلنيم ساخته شده است. اين ماده به خاطر آزاد شدن يون كادميم سميت زيادى از خود نشان مى دهد.
در پايان با توجه به مطالب فوق مى توان گفت كه خطر كلى نانوذرات به پايدارى آنها در مواد زيستى مرتبط است. نانوذراتى كه به راحتى به مواد با سميت كم تجزيه مى شوند نسبت به نانوذرات مقاوم در مقابل تجزيه زيستى از زيان آ ورى كمترى برخوردارند. شكل و طبيعت سطح نانوذرات در زيان آور بودن آن نقش مهمى دارد. با توجه به اين مطالعات و مشخص شدن اثرات جانبى منفى نانوذرات دارورسان، بايد در جهت رفع اين مشكل تدابيرى انديشيده شود و همچنين كاربرد اكسيد روى و اكسيد تيتانيم در مواد ضدآفتاب بايد مورد ارزيابى مجدد قرار گيرد.
*عضو هيات علمى دانشگاه شهيد چمران اهواز
روزنامه شرق

آموزش آنلاين ره آورد نوین فناوری برای بهبود کیفیت

ارسال شده توسط بابک بابکی | 27 Dec, 2013
چکیده: ضرورت بهسازی و  توسعه نیروی انسانی از طریق مشارکت کارکنان در بهبود کیفیت وافزایش بازده در سازمانها از یک طرف،و گذر از قرن بیستم وظهور تکنولوژی اطلاعات و ره آوردهای آن از جمله مرز گستری سازمانها از طرف دیگر نهایتاً منجر به توسعه و گسترش واژه های مجازی   مانند سازمان محسوب می شود. با توجه به ضرورت بهبود کیفیت در سازمان از طریق توسعه سازمانی ، نیز تغییر ساختار سازمانها به سمت مجازی شدن، گسترش مشاغل و پیچیدگی امور،لزوم دسترسی به نرم افزارها و سخت افزارهای مربوط به تکنولوژی اطلاعات و روش های جدید آن وتأثیر آن در فرآیند بهبود کیفیت و افزایش بازده پذیرش آموزشهای مجازی غیر قابل اجتناب می باشد. عمده ترین ابزار برای دستیابی به این هدف از طریق آموزش جدید بویژه چگونگی استقرار آموزش های Online پرداخته می شود.
...
آموزش در چرخه کیفیت
زهرا برومند چرخه کیفیت یا چرخه PDCA  ( طرح – آزمایش – بازخورد – اجرا) را یک حلقه بی پایان یا حرکتی بی انتها معرفی می کند. اولین بار دمینگ در سفر خود به ژاپن درسال 1950 این چرخه را معرفی می نماید وآن را به نام استاد خود شیوهارت  می نامد. بعدها ژاپنی ها آن را چرخه دمینگ نامیدند وامروزه به نام چرخه PDCA مشهور است. ریشه این حلقه در فلسفه یادگیری جان دیویی نهفته است که مراحل یادگیری اسنان را چنین تشریح می کند: کشف یا اطلاعات جدید – تولید یا انجام کاری جدیدی براساس اطلاعات بدست آمده، مشاهده ویا بازنگری نتایج کار که مرحله آخر، خود منجر به کشف و کسب اطلاعات جدیدتری می شود و این چرخه همچنان ادامه دارد. دیوئی معتقد است بسیاری از آموخته های انسان مثل راه رفتن، سخن گفتن یا انجام کارهایی که به مهارت خاص نیاز دارد از این طریق حاصل می شود. پس، آموزش دراین مفهوم تنها به آموزش های کلاسیک وسنتی اطلاق نمی  گردد و منحصر به آموزش هایی که در کلاس های درس داده می شود نیست، بلکه مفهوم یادگیری بسیار وسیع است. سنج معتقد است: مدیران آمریکائیی عجول، بی حوصله و به دنبال نتایج زودرس می باشند. بنابراین معمولاً طرح درمرحله اجرا جهش می کند، به این ترتیب دراین فرآیند به مراحل میانی یعنی آزمایش و بازخور ( که مراحل یادگیری و آموزش هستند) کمتر توجه می شود. داشتن چرخه کیفیت موثر نیاز به مهارت، تمرین وممارست در سطح مدیران و کارکنان دارد. در مدیریت ژاپنی کایزن  با مفهوم پایبندی وسیع و گسترده عمومی به بهبود وارتقای مستمر ودائمی ، سازمانهای ژاپنی را وادار کرد تا به آموزش وسیع مهارت های گروهی بپردازند. واز این طریق قابلیتهایی راکه برای چرخه کیفیت لازم است فراهم آورند.

نگرش نو بر نقش فن آوری در بهسازی سازمان
ظهور قرن تکنولوژی اطلاعات و ره آورهای آن ( ابزارهای ارتباطی موثر از جمله اینترنت،اینترانت،تلفن همراه، کامپیوترهای پرتابل و..... ) تغییرات سریع درساختار سازمانی صنایع از جمله مرز گستری و انجام امور در خارج از مکان وزمان را در برداشته است.این پدیده مزایای زیادی از جمله کاهش هزینه، افزایش کارآئی، افزایش سوددهی در برقراری ارتباط را شامل می شود. « دانشگاه وصنعت مجازی» نیز از پدیده ای نوظهور است که بطور چشمگیری در جهان گسترش یافته وبروز آن درکشور ما نیز اجتناب ناپذیر می باشد.از جمله مباحث مرتبط با امور مجازی می توان به سازمان های مجازی اشاره کرد. انواع سازمانهای مجازی مانند تیم های مجازی و کار مجازی دوشیوه رایج ره آورد قرن تکنولوژی اطلاعات است. در تیم های مجازی معمولاً ارتباط اعضای با یکدیگر با استفاده از سیستم های الکترونیکی انجام می پذیرد و اعضاء ممکن است هرگز یکدیگر را ملاقات نکنند. تیم های مجازی باعث صرفه جویی در زمان هزنیه های مسافرت و حذف مشکل دستیابی به متخصصین شده وبه سرعت شکل گرفته و به انجام امور می پردازند، امکان دسترسی به بازار را فراهم می آورند و... کار مجازی که دور از دفاتر مرکزی و یا تأسیسات تولیدی انجام می گردد و کارکنان تماس واقعی با همکاران ندارند ولی با استفاده از ابزارهای الکترونیکی بسادگی با یکدیگر ارتباط برقرار می کنند. روشهای « میهمانخانه ای » ،« میز مشترک» و « مراکز کارمجازی» از انواع متداول این روش می باشند. از طرفی آموزش مجازی نیز از جمله ره آورد این قرن است که با گذر از دوره چاپ به دوره آموزش های الکترونیک که دانشجو با در اختیار داشتن یک کامپیوتر، یک مودم و برخورداری از سرویس های پشتیبانی کننده اینترنت با حداقل محدودیت با دنیا ارتباط برقرار کند و از اقیانوس بیکران اطلاعات استفاده کند، بروز نموده است. این امر مورد تأکید قرار گرفته که دانشگاه الکترونیک ( شکبه ای یا مجازی ) درایران نیز جای خود را بزودی بازکرده و پدیده ای کاملاً متفاوت نسبت به دانشگاهها سنتی خواهند بود ( کما اینکه درکشورهائی مثل آمریکا فقط حدود 100 دانشگاه معتبر به این امر اشتغال دارند)،دراین روش بسیار جذاب جدید دروس مجازی عموما بصورت غیر همزمان ارائه می شوند یعنی از قبل زمان ومکان خاصی برای ارائه پیش بینی نمی شود ودانشجویان دیگر مجبورنیستند در کلاسهای درسی دانشکده یا مراکز آموزشی مشخص دور ونزدیک حضور فیزیکی داشته باشند. موضوعات درهر زمان و مکانی که دانشجو مناسب بداند،وجود دارد.از آنجاکه در چرخه کیفیت آموزش بعنوان اصلی ترین عنصر بهسازی وکیفیت سازمان مطرح گردیده است درادامه با توجه به فن آوری جدید تکنولوژی اطلاعات به معرفی آموزش های جدید یعنی آموزش های مجازی، استراتژی و چگونگی استقرار آن که مسلماً در بهبود کیفیت در سازمانها به جهت تسهیل درفراگیرنمودن آموزش در سازمان تأثیر دارد ،پرداخته می شود.

آموزش Online
ایلیت ماسی معتقداست: «آموزش Online صرفاً به گذراندن یک دوره خاص از طریق کامپیوتر اطلاق نمی گردد. این نوع آموزش به شیوه های جدید ادغام منابع،تأثیرات متقابل، افزایش عملکرد و فعالیت های ساخت یافته آموزش گفته می شود»
آموزش Online چیست؟ این نوع آموزش وسیله ای برای یادگیری از راه دور بوده ویک روش آموزشی است که برای استاد ودانشجویان این فرصت را فراهم میکند که در عین حال که از نظر زمان ومکان از هم دور هستند، فاصله آموزشی موجود را با وسایئل مناسب تکنولوژیکی پر کنند. دراین نوع آموزش کامپیوتر، تکنولوژی ارتباطات  (ICT) وشکبه ها بویژه شبکه جهانی اینترنت برای پر کردن فاصله آموزشی مورد استفاده قرار می گیرد. دوره های آموزشی که برای استفاده در آموزش Online طراحی می شوند اصطلاحاً دوره های مجازی نام می گیرند. این دوره ها از طریق شبکه کامپیوتری ارائه می شود. هیچ نوع تجهیزات فیزیکی از قبیل تخته و گچ مورد استفاده قرار نمی گیرد، بلکه محیط های آموزشی مجهز به نرم افزار و سخت افزار مورد استفاده واقع می شوند. همه وسایل و فرمهای آموزشی مورد استفاده که در کلاسهای سنتی وجود داشته دراین کلاسهای « مجازی» هم وجود دارد. به هرحال فعالیتها ومجموعه تعاملات عمدتاً با تکیه بر تجهیزات سخت افزاری کامپیوتر و شبکه جهانی اینترنت ( بجای بحث و گفتگوی حضوری و رودر رو ) انجام می پذیرد.
دراین مدل دروس مجازی عموماً غیر همزمان ارائه می شوند، یعنی از قبل زمان یا مکان  خاصی برای ارائه دروس پیش بینی نمی شود. دانشجویان مجبور نسیتند درکلاسهای درسی دانشکده یا مرکز آموزشی مشخص در زمان خاصی حضور یابند، بلکه از طریق کامپیوتر شخصی  خود واتصال به اینترنت این عمل انجام می پذیرد. موضوعات آموزشی وارتباطات لازم می تواند در هر زمان و مکانی که دانشجو مناسب بداند ارائه گردد. ابزارهای متعددی برای گفتگو وبر قراری ارتباط درکلاسهای مجازی وجود دارد که از این میان می توان به مهمترین ورایج ترین آنها اشاره کرد:
1- پست الکترونیکی
2- Listserve
3- شبکه جهانی (www)
4-  پروتکل انتقال فایل (FTP)
5- Remure login
6- Chat
7- Video Conference
8- Tele Conference
این ابزارها برای دو منظور بکارگرفته می شوند، یکی گفتگوی الکترونیکی دیگری ارائه موضوعات و متون مربوطه.این نوع ارتباط از طریق پست الکترونیکی میسر می شود. Listservs و Chat گفتگوی الکترونیکی را تسهیل می کنند ومباحث،سوالات ونکات مورد نظر را در بر می گیرند. بطوراعم این نوع ارتباطات که مکرر و روزمره هم هستند  حداقل زمان و وقت را بخود اختصاص می دهند. وضعیت آماری آموزشهای شبکه ای ( یا الکترونیکی ، راه دور، مجازی و عناوین مشابه آن) در کشورهای مختلف روند رو به رشد این مقوله مهم را نشان می  دهد. مثلاً در آمریکا حدود یکصد دانشگاه دراین خصوص فعالیت دارند ، آمارهای مشابهی هم در مورد استرالیا، نیوزلند وانگلستان و حتی در امریکا وجود دارد که بیانگر رد و بدل شد میلیونها متن آموزشی از طریق کامپیوتر است که از سراسر دنیا مخابره می شود.

مزایای استقرار و بهره گیری از آموزش مجازی
آموزش مجازی در صورتیکه بخوبی طراحی و بکار گرفته شود جواب می دهد. نتایج تحقیقات مختلف با متدلوژی های قوی وبعضاً با کنترل های آزمایشی نشان می دد. آموزش های مجازی تاثیر مثبتی در توسعه تجارت پاره ای از کشورها داشته است. مزایای عمده استقرار وبهره گیری از آموزش های مجازی از نظر رندی توماس (2001) به شرح ذیل ارائه شده است:
• کاهش هزینه های آموزشی
• بهبود علمکرد و بهره وری بیشتر
• تسریع در دسترسی به بازار
• تسهیل در جذب و بکارگیری نیروی انسانی
• فراهم آوردن فرصت به روز آوری دانش
از دیرباز این موضوع مطرح بوده که از مشکلات آموزش های سنتی مسئله عدم امکان سنجش میزان بازگشت سرمایه است ، لیکن آموزش های مجازی ماهیتاً نسبت به آموزشهای سنتی بیشتر قابل اندازه گیری است و ابزارهای مختلف اندازه گیری جهت سنجش میزان انتقال دان از این طریق طراحی شده است. ازجمله این ابزارها می توان به نرم افزارهای ویژه سنجش واندازه گیری اشاره کرد. درنتیجه اخیراً برخی از استفاده کنندگان از آموزش های مجازی نتایج کمی و قابل اندازه گیری در نتیجه بکارگیری آموزش مجازی گزارش کرده اند که می توان به نقل ازمنبع فوق به موارد ذیل اشاره کرد:
1- کاهش هزینه آموزش
• شرکت Brandon 40 % کاهش هزینه را بدون ک/اهش اثر بخشی گزارش کرده است.
• شرکت Cisco صرفه جویی 10 میلیون دلاری را در صرف هزینه از طریق جایگزینی و بکارگیری آموزش های مجازی گزارش کرده است.
• خطوط هواپیما ایالت متحده با کاهش 60% در زمان آموزش توانسته است 9 میلیون دلار در پرداخت هزینه های هتل وسایر هزینه ها صرفه جویی نماید.
• شرکت کامپیوتری Apple کاهش 83 درصدی هزینه را در بکارگیری یک دوره آموزش مجازی، نسبت به آموزش های سنتی گزارش کرده است.
2- کارائی واثر بخشی بیشتر
آموزش های مجازی زمان یادگیری فراگیران را بطور متوسط بین 25 تا 50 درصد کاهش داده و نشان داده است که زمان فعال حفظ اطلاعات نیز به نسبت قابل ملاحظه ای افزایش یافته است.
• شرکت IBM براساس نتایج نظر سنجی که از شرکت کنندگان در دوره های مجازی اخذ نموده گزارش کرده است که فراگیران نسبت به آموزش های سنتی با صرف   زمان موارد درسی را آموخته اند.
• شرکت GE گزارش کرده است که توانمندی های آموزشی فراگیران مجازی نسبت به آموزش های سنتی 65% افزایش یافته است.
3- بهبود عملکرد
این آموزش مجازی می توان یک محیط کاری با نیروی انسانی آموزش دیده در حداقل زمان ممکن ایجاد نمود که نتیجه آن بهره وری بیشتر خواهد بود:
• شرکت Sun Microsystem با بهبود شرایط و اجرای برنامه آموزش آشناسازی کارکنان با نحوه بهره گیری از آموزش مجازی توانسته است 100 میلیون دلار در پرداخت هزینه های حقوق و بکارگماری کارکنان تجاری ( نسبت به زمان واقعی مورد نیاز برای محول کردن مسئولیت فروش ) صرفه جویی نماید.
• از طریق آموزش های مجازی 10000 نفر از مشاوران یکصد شرکت خدماتی تابعه Fortune توانسته اند گواهینامه حرفه ای، دریافت نمایند که نتیجه آن 100 میلیون دلار صرفه جویی سالیانه نسبت به هزینه های آموزش های سنتی بوده است.
4- بهبود رقابت پذیری
نتایج یکی از مطالعات معتبر که اخیراً اجرا شده است نشان می دهد که فعالیت های عمده وکلیدی که طی آن شرکت های امروزی می توانند به بقاء خود ادامه دهند عبارتنداز:
• میزان نوآوری وابداعات
• جذب و نگهداشت نخبگان
• ایجاد ارتباط موثر و مثبت با مشتریان کلیدی وتوسعه کانالهای ارتباطی
• افزایش میزان کیفیت محصولات و خدمات با بهبود شرایط فرایندکار
شرکت کامپیوتری Compaq (2001) بعنوان یک شعار چنین مطرح می کند:« اگر ما کاری را انجام دادیم که غیر ممکن بنظر می رسید و محیط کاری را متحول ساخت؛ آن کار چه چیزی می تواند باشد؟ پاسخ ما این است که توانستیم « هرکاری» را با بهره گیری از یک متخصصین به انجام برسانیم. این تجربه در نتیجه اجرای آموزش های مجازی بدست آمده است».

استراتژی صحیح آموزش های مجازی
پتیر بنتلی (2001) با توجه به اهداف ذیل موفقیت آموزش های مجازی در سازمانها را بر می شمرد. این اهداف شامل عملیاتی ( مانند کاهش هزینه ها) واستراتژیک ( مانند رقابت پذیری) میگردد. منظور از استراتژی صحیح، بکارگیری آموزش های مجازی با ارتباط دادن آن با مقاصد، ماموریت ها واهداف مالی سازمان  می باشد. اهداف و مقاصد استراتژیک که آموزش های مجازی می تواند به ارمغان آورد عبارت اند از :
• ارتباط دادن استراتژی سازمانی به کارآئی و توانمندی کارکنان
• بهبود عملکرد سازمانی، کارآئی و پاسخگوئی به بازار
• بهینه کردن زنجیره عملکرد و رضایت مندی مشتریان
• نگهداشت بهتر کارکنان
• ترغیب مسئولیت پذیری بیشتر کارکنان از طریق توسعه توانائیهای فردی
• بهینه کردن سرمایه فکری ومدیریت دانش
• به روز نمودن دانش
• توسعه تجارت مجازی
• تسریع درارائه آموزش های هدفدار و مبتنی بر نیاز
• بهبود شرایط محیطی
شکل یک نشان میدهد که هرچه آموزش مجازی با اهداف و مقاصد استراتژیک سازمان بیشتر مرتبط گردد، تأثیر بیشتری در کارآئی و کاهش هزینه های سازمان خواهد داشت. یادگیری بیشتر در سازمان بمنظور دستیابی به این اهدف بمنزله این است که یک سازمان را با افزایش ارزش فرایندی تبدیل به یک سازمان یادگیرنده نمود.

کسب آمادگی برای موفقیت
در صورتی که بخواهیم بنحو موثر و مثبت از مزایای اجرای آموزش های مجازی بهره جوییم بایستی شناخت کافی از شرایط واقعی سازمان ( زیر ساخت ها، منابع، محتوی، مشتریان، چگونگی دانش و شرایط آموزش در سازمان ) داشته باشیم. سوالاتی،چون اکنون کجا هستیم؟ کجا می خواهیم برویم؟ چگونه می خواهیم بدانجا برسیم؟ و .... ریشه در طراحی استراتژیک دارد و در قسمت های بعدی به ساختار وفرایندهای آموزش جهت پاسخ به سوالات فوق پرداخته می شود.

ساختار و فرآیندها
طراحی و برنامه ریزی برای بکارگیری آموزش مجازی نیازمند همکاری موثر فعالیت های کارکنان ونیز مشتریان خارج از سازمان می باشد. ازشرایط واقعی سازمان که بدانها اشاره شد دو فعالیت ویژه در کانون فرایند قرار دارند. محتوی یعنی مواد درسی که بایستی تهیه و بعنوان منبع در سیستم آموزش مجازی بکار گرفته شود وتکنولوژی یعنی فراهم آوردن امکانات سیستمی که ارائه ومدیریت مواد آموزشی را ممکن سازد. درحاشیه این دو فعالیت کانونی ومرکزی، فعالیت های دیگری متمرکز شده اند که شامل استراتژی ها،آموزش کارکنانی که مسئولیت مدیریت، حفاظت ونگهداری سیستم آموزش مجازی را در سازمان بعهده دارند، مدیریت تغییرات و مدیریت پروژه است.
به منظور استقرار موفقیت آمیز آموزش های مجازی لازم است درمرحله شروع یک مطالعه و برآورد دقیق از تأثیر آموزش مجازی درتوسعه سازمانی بعمل می آید. هدف از اجرای این مطالعه جلوگیری ازهر گونه خطای احتمالی واتلاف سرمایه ها و همچنین بررسی امکان استفاده از تمام فرصت های ممکن می‏باشد.
اندی توماس ماتریس آموزش مجاری  را بعنوان یک ابزار تحلیلی برای برنامه ریزی و بیان یک دید کلی از آموزش مجازی ارائه می دهد. این ماتریس سازمان را قادر می سازد که نیازهای موجود را اولویت بندی نماید و نیز توانمندی خود را در هر یک از هشت عنصر کلیدی تعلیم؛ استراتژی؛ مدیریت؛ ارزیابی؛ محتوی؛ نرم افزار؛ متد آموزشی واجرا آزمایش نماید.
با توجه به اینکه کاربران دیدگاههای مختلفی را در ارتباط با تجارب مهندسی مجدد در فرایندهای آموزشی مجازی دارند ماتریس آموزش مجازی سازمان ها را یاری می نماید تا آنان یک دید منطقی نسبت به یادگیری بعنوان یک فرایند متوالی واجزاء مدولار پیدا کنند. به عبارت دیگر، این ماتریس یک دید کلی از آموزش مجازی ارائه می دهد که بیانگر این است که چگونه زمینه های کاری فوراً با سایر فعالیت ها مرتبط گردد. همچنین این ماتریس زمینه مناسب برای تصمیمات کلیدی درارتباط با زمان ومنابع را برخورد می آورد. در همین ارتباط تعاریف هر یک از عناصر ماتریس بعنوان عوامل کلیدی در طراحی و برنامه ریزی آموزش مجازی ارائه می گردد:
1- تعلیم: کلیه کارکنان در سازمان ازمدیران ارشد گرفته تا کارکنان ستادی متاثر از آموزش های مجازی خواهند بود. برنامه ریزی برای استقرار آموزش مجازی در سازمان نیازمند آگاهی کارکنان از اهمیت ومسائل فنی دراین زمینه می باشد. کارکنای که قرار است در استقرار و مدیریت آموزش های مجازی در سازمان نقش داشته باشند بایستی مهارت و دانش لازم دراین زمینه را کسب نمایند. همچنین شرکت کنندگان در آموزش های مجازی نیز بایستی آموزش لازم برای چگونگی استفاده نمودن از این شیوه جدید را طی کنند.
2- استراتژی: آموزش مجازی صرفاً به تکنولوژی جدید یادگیری اطلاق نمی گردد، بلکه یک شیوه وتفکر کلی درخصوص آموزش کارکنان در سازمان است. سوق دادن سازمان به سمت آموزش های مجازی نیازمند توجه به زیر ساختها، مهارت و توانمندی کارکنان بخش آموزش، فرهنگ مشترک سازمانی و نحوه محاسبه بازگشت سرمایه دارد. به منظور موفقیت در استقرار و بهره گیری از آموزش های مجازی ضرورت دارد عناصر فوق در طرح ریزی استراتژیک آموزش های مجازی ملحوظ گردد.
3- مدیریت: یکی از مزایای کلیدی آموزش مجازی یادگیری قابل انتقال دراین سیستم است.سیستم مدیریت یادگیری به بهره گیری از نرم افزار پیچیده و قابل استفاده دراجرای متمرکز و دقیق ومشارکت جویانه اطلاق می گردد که مدیریت را به جهت یادگیری بهتر کمک می کند.این سیتم همچنین زمینه لازم برای ارائه برنامه های آموزش با بهره گیری از دسترسی به منابع اطلاعاتی داخلی وخارجی در سطح فراگیران در جامعه را فراهم مینماید.
4- ارزیابی: ابزارهای ارزیابی Online قسمت اصلی واساسی فرایند آموزش مجازی است که شرایط لازم برای سنجش فراگیران قبل از شروع دوره،  حین دوره و بعد از دوره می نماید. بکارگیری یک روش ادغامی از هر سه یاده شده برای ارزیایی در آموزش مجازی برای دستیابی به یک ارزیابی استاندارد پیشنهاد می شود.
5- مطالب درسی: روشی که یادگیری برآن اساس شکل می گیرد نقش حیاتی در بخاطر سپاری و نگهداری مطالب دارد. منابع درسی و توسعه محتوی مناسب برای آموزش مجازی می بایست با درنظر گرفتن روش های اصلی ارائه مانند ارائه توسط مدرس، خودیادگیری، آموزش های کلامی، آموزشهای روی خط وغیره طراحی گردد.
6- امکانات فنی: به فرایندی که قابلیت تبدیل مطالب درسی را به درس افزار  دراینترنت و اینترانت فراهم می کند امکانات فنی اطلاق می گردد. امروز ابزارهایی موجود است که سازمان ها را بدون نیاز به ابزارها و امکانات پیچیده قادر می سازد که مطالب وبرنامه های آموزش خود را به درس افزار روی خط تبدیل نماید. برنامه های درسی بصورت مدولار،قطعه ای و .... تبدیل می شوند تا فراگیران بتوانند بصورت مکرر ازآن استفاده نمایند.
7- روش ارائه: در روش رایج یادگیری مجازی شامل ارائه به روش همزمان  و غیره همزمان  می باشد. روش غیر همزمان روشی است که فراگیر با استفاده از امکانات وتسهیلات درنظر گرفته شده بویژه مطالب درسی روی خط آموزش می بیند. آموزش همزمان یا آموزش زنده به ارائه درس در یک زمان خاص درکلاس مجازی توسط یک مدرس کارآزموده و فراگیران متعدد گفته می شود. ممکن است هر دو روش بصورت همزمان تحت روی ادغامی  ارائه شود.
8- اجرا:اجرای موفق یک برنامه آموزش مجازی نیازمند بکارگیری ترکیبی از عوامل مختلف فنی، مهارتهای آموزشی، ادغام سیستم ها، توسعه محتوی ومطالب درسی و بومی کردن آنها است. توصیه می گردد جهت برنامه آموزشی مجازی یک مدیره پروژه باتجربه در آموزش مجازی و تکنولوژی اطلاعات انتخاب وبا توجه به زمان و بودجه موجود طرح ریزی لازم انجام پذیرد. همچنین ضرورت دارداز قبل امکانات و قابلیت های موجود در سازمان که جهت اجرای آموزش های مجازی لازم است تأمین گردد تا اجرای موفق آن در سازمان میسر گردد.

فرایند یادگیری
ایجاد واستقرار آموزش مجای به نقل از همان منبع نیازمند طی چهار مرحله مجزا می باشد:
1- جنبه های آموزشی
2- طراحی زیر ساخت
3- مدیریت پروژه
4- استقرار

مرحله اول: جنبه های آموزشی
ضرورت دارد سازمان های متقاضی چالش ها وفرصت های آموزش مجازی را در سه سطح ذیل بدرستی درک کنند:
1- امکانات تحقق برنامه های استراتژیک تجاری بااستفاده از تکنولوژی جدید آموزشی
2- امکان بهره گیری از آموزش مجازی در بخشهای خاصی از صنعت مورد نظر.
3- قابلیت ایجاد ارتباط آموزشها با نیازها و اهداف ویژه سازمان.
منظور از درک فرصتهای آموزش مجازی این است که متقاضیان بتوانند اهمیت نقش آن را در زنجیره کیفیت سازمان  و به بازار رساندن فراورده ها و خدمات از طریق ارائه بهتر ونتیجتاً کاهش هزینه بدرستی دریابند.
ضرورت دارد سازمانها جهت دریافت بازخور ونیز اطلاعات لازم برای اتخاذ تصمیم های لازم در این فرایند از طریق آموزش مجازی به یکی از روش های ذیل بامشتریان خود ارتباط برقرار نمایند.
- مباحثات و مذاکرات انفرادی جهت برآورد نیاز
- کارگاههای آموزشی بصورت گروهی برای کشف مسائل
- بازخورد مشورتی از طریق آموزش مجازی که طی آن متخصص فن مهارت، تجارت و ... خود را روی یک مسئله خاص ارائه می دهد.
- توصیه از طریق گزارش ها وارائه برنامه ها جهت کمک به فرایند استراتژیک تصمیم گیری

مرحله دوم : طراحی زیر ساخت
این مرحله در برگیرنده تبیین یک معماری خاص در زمینه دانش موردنیاز برای عملی  کردن فرصتها و موقعیتهای مورد نیاز برای استقرار آموزش مجازی است. دستیابی به ارقام واقعی سرمایه گذاری مورد نیاز و نیز بازگشت سرمایه از حیث هزینه های صرفه جویی شده وافزایش درآمدی که درنتیجه بهبود عملکرد وافزایش کارآئی سازمان حاصل می گردد، دراین مرحله انجام می پذیرد. طراحی ابزار برای سنجش و اندازه گیری پیشرفت های حاصله دراین زمینه نیز از فرایندهای این مرحله از کار است.
اولین مرحله این فرایند برنامه ریزی ترسیم استراتژی آموزش مجازی برای تبیین اهداف تجاری سازمان است. اهداف ومقاصد استراتژیک که می تواند از طریق آموزش مجازی در سازمان حاصل گردد چه می باشد؟ احتمال دستیابی به این اهداف از طریق آموزش مجازی تا چه حد متحمل است؟
با اجرای یک فرایند نیاز سنجی آموزشی در سازمان می توان مشکلات مهارتی و نیز خلاء های دانش را شناسائی و به سرعت توسط آموزش های مجازی برطرف نمود. براساس گزارشات برخی از سازمانها معلوم شده است که آموزش های مجازی در برآورد نیازهای آموزشی مهارت های مدیریتی، فنی،ایمنی و بهداشت، فروش و بازاریابی،تکنولوژی اطلاعات و ... موثر بوده است.
مرحله بعد در طراحی زیر ساخت مربوط به چگونگی تهیه محتوی است.اینکه آیا امکان تهیه محتوی در داخل سازمان وجود دارد و یا بایستی از خارج سازمان تأمین شود. آیا قابلیت مدیریت سیستم در سازمان وجود دارد، آیا هزنیه و قابلیت های فنی برای روش های مختلف تأمین منابع درسی، امکانات فنی مورد نیاز ومدیریت سیستم در سازمان وجود دارد و..... ازجمله مواردی است که بایستی در سازمان مورد بررسی وتجزیه و تحلیل قرار گیرد.
درطراحی زیر ساخت که یک معماری و  طرح آموزشی به منظور دستیابی به اهداف استراتژیک آموزشی با در نظر گرفتن منابع ونیازهای موجود بایستی تعریف گردد که با توجه به شرایط می توان در برگیرنده موارد ذیل باشد:
1- برنامه ریزی برای به کارگیری روش های ادغامی آموزشی ( همزمان و غیر همزمان ) در سازمان
2- ایجاد سیستم مدیریت آموزشی به منظور تبیین تکنولوژی های آموزشی مجازی جهت مدیریت و ارزیابی فعالیت های آموزشی
3- تبیین نقش آموزش مجازی در محدوده مدیریت دانش بویژه مدیریت معنوی
4- ادغام فرایندها و تکنولوژی  منابع انسانی موجود (eHR)

مرحله سوم: مدیریت پروژه
هنگامی که طرح آموزشی به تصویب رسید برنامه ریزی برای عملیاتی کردن آن به سرعت بایستی انجام پذیرد دراین مرحله طرح تفصیلی استقرار آموزش مجازی صورت می پذیرد که اولین قدم تعریف پارامترهای لازم در مدیریت پروژه است.انتخاب یک مدیر پروژه با تجربه و آشنا به تکنولوژی اطلاعات، تصمیم گیری درخصوص متدلوژی و برنامه زمان بندی مورد نیاز برای استقرار آموز مجازی و روش های ارزیابی عملکردی برای بررسی میزان پیشرفت طرح این فرایند مشخص می گردد. بعنوان بخش دیگر این فرایند یک بررسی تحلیلی برای تعیین منابع مورد نیاز و امکانات موجود و در دسترس براساس ماتریس آموزش مجازی (tm) صورت می پذیرد. همچنین دراین فعالیت ، منابع موجود، دانش و تخصص مورد نیاز در زمینه تکنولوژی اطلاعات و زیر ساخت مشخص می گردد. پس از بررسی جنبه های آموزشی و زیرساختی مورد نیاز برای استقرار آموزش مجازی، برنامه ریزی بایستی روی فرایندها و فعالیت های مرتبط با روش ارائه از جمله مدیریت وارائه محتوی آموزشی، امکانات فنی و معیارهای ارزیابی متمرکز گردد.

مرحله چهارم: استقرار آموزش مجازی در سازمان
اجرای آموزش مجازی پس از بررسی و تبیین کامل سه مرحله فوق جهت عملیات کردی فرایندها و طرح ها برای استقرار آموزش مجازی با در نظر گرفتن عوامل کلیدی ذیل در سازمان صورت می پذیرد:
- تدوین ساختار مدیریت پروژه؛ توسعه محتوی؛ تکنولوژی؛ اجرای برنامه های کمکی ( پایگاه داده، سیستم منابع انسانی و..... )؛ آزمایش و ادغام محتوی؛ اجرای پایلوتی آن در داخل سازمان برنامه های تربیت مدرس و آموزش کارکنان.
- افراد کلیدی مورد نیاز برای استقرار آموزش مجازی را می توان به شرح ذیل برشمرد:
1- مدیریت پروژه آموزشی: یک مدیر آموزشی با تجربه و متخصص که بتواند طرح استقرار آموزش مجازی را طبق برنامه زمان بندی و بودجه تعیین شده با موفقیت به اجرا درآورد.
2- اعضاء پروژه شامل مدیران عالی،افراد عملیاتی، مدیران و کارکنان آموزش و نهایتاً استفاده کنندگان برنامه های آموزشی.
3- متخصصان تکنولوژی اطلاعات: از آنجا که استقرار آموزش مجازی نیاز به فن آوری خاص درزمینه تکنولوژی اطلاعات دارد بنابراین بکارگیری افرادی که در زمینه تکنولوژی ذیل صاحب تجربه اند از اهمیت ویژه ای برخوردار است:
- سیستم های مدیریت یادگیری
- سیستم های زنده آموزش مجازی
- سیستم های ارزیابی روی خط
- سیستم های مدیریت محتوی آموزشی
- ابزارهای تبدیل محتوی آموزشی بصورت Online
- ابزارهای کامپیوتری مورد نیاز در آموزش مجازی
- نرم افزارهای مورد نیاز جهت ارائه
- سیستم های ارزیابی

نتیجه گیری
اهمیت آموزش در چرخه مدیریت کیفیت جامع از طرفی و نقش فن آوری در رویکرد جدید به توسعه آموزش مجازی به عنوان ره آورد تکنولوژی اطلاعات در کشور می تواند دانشگاه و صنعت و نتیجتاً روند بهسازی و توسعه نیروی انسانی و نتیجتاً بهبود کیفیت را متحول سازد. این پدیده به عنوان یک فن آوری مدرن نیاز به آشنائی بومی کردن و بکارگیری موثر آن در کشور دارد.مرز گستری سازمانها و حرکت بسوی مجازی شدن راه را برای استقرار آن فراهم می کند.استقرار آموزش مجازی نیازمند در اختیار داشتن نیروی انسان متخصص و آشنا به این فن آوری، مدیریت کارآمد، سیستم و امکانات سخت افزاری ونرم افزاری برای تبدیل محتوی به درس افزار و ..... می باشد. روند توسعه سازمانها درکشور و مزایایی که مترتب بر استقرار آموزش مجازی از جمله کاهش هزینه های آموزشی، بهبودعملکرد و بهره وری بیشتر، تسریع در دسترسی به بازار، تسهیل جذب و بکارگیری نیروی انسانی موردنظر و فراهم آوردن فرصت به روز آوری دانش و.... پذیرش و توسعه این تکنولوژی را غیر قابل اجتناب می کند.
در پایان خاطر نشان می سازد پذیرش این فن آوری بدلیل جدید بودن آن حتی در کشورهای توسعه یافته هنوز یکی از موضوعات اصلی تحقیقات روز بوده وانتظار می روداین پدیده ازابعاد مختلف مورد تحقیق متخصصین و محققین کشور قرار گیرد.

منبع: مجموعه مقالات سومین کنفرانس مدیران کیفیت؛ 24-26 تیرماه 1381؛ صص 131-153
تهیه و تنظیم:  پایگاه مقالات علمی مدیریت www.SYSTEM.PARSIBLOG.com
نویسنده: محمد مهدی رشیدی - غلامرضا اصیلی

Nonwovens Manufacturing Technology: An Introduction to Developments

ارسال شده توسط بابک بابکی | 26 Dec, 2013

Nonwovens Industry:

The nonwovens industry is made up of a number of SMEs mainly privately owned. They manufacture products for insulation, filtration, geotextiles, hygiene, bedding, furnishing etc. Although there is a diversity of products there are many common issues across the industry. These are summarised below.

 

Production costs:

One of the key issues is competition from lower cost imports. Some of these imports are of good quality but others often do not meet the necessary technical specifications but are still purchased on the basis of price alone. The local companies believe that they can successfully compete with imports based on quality, local after sales support and expertise, logistics and responsiveness as well as superior performing products. Nevertheless there is a relentless pressure on production costs.

 

Although labour costs generally only represent around 10 to 15% of nonwovens production costs whereas input fibre materials are around 50%. The nonwovens industry is also very capital intensive and to be successful companies must maximise production through their machinery whilst minimising labour, material costs (including minimising wastage) and energy and other utility costs. In addition, for many companies their business is made up of short product runs which leads to low machinery utilisation putting them at a disadvantage compared to overseas companies. Whether companies have short or longer product runs there is an ongoing need to increase production rates through their machinery to achieve a good return on capital investment as well increase productivity per person employed. A crucial element of a successful nonwovens manufacturing business is to have an appropriate sized manufacturing operation for the size of the market being serviced. Although this may seem obvious it is not easily achieved in the nonwovens industry because of its capital intensive but short run multiple product nature. Other issues such as number of product lines and stock holdings, transport costs and utility costs are also crucial to a successful business.

 

Value addition:

Nonwoven products are often highly specified yet relatively low value-added products and therefore margins are often very tight. It is a globalised industry and competition is fierce. Improving product performance including incorporating new features is crucial to staying in business besides continually look to find innovative ways of adding value.

 

Sustainable manufacturing: A global trend affecting all manufacturing industries is the trend towards sustainable manufacturing processes. For the nonwovens industry, some product lines already have "green" credentials whereas for others it is of no importance. However, there is a clear move in the industry to use recycled polymer and fibres, move to zero waste manufacturing and reduce energy and water inputs. Whether this is driven by changing attitudes from customers or simply the need to reduce costs there will be a continuing trend towards sustainable manufacturing.

 

It is important for the nonwovens industry to continually lower production costs, add value to their products and make the industry more eco-efficient. The key technology areas which are necessary to achieve these goals are 'Process development; Materials development; Knowledge management, digital and lean manufacturing; Material, energy and water utilisation.

 

The industry has been driven by Process development and there are now many options for producing nonwoven products. The nonwoven companies mainly use carding to produce fibre webs and bond the web thermo bonding, needle punching or hydro entanglement. Spun bonding melt blowing are also used extensively. It is likely that nonwoven process will continue to evolve and the industry will have to carefully consider what investments should be in equipment to maintain or improve their global position. Increased productivity, processing of finer fibres, novel surface treatments and the production of novel three dimensional structures will lead to reductions in processing costs and the opportunity for more value added products.

 

Material costs can represent as much as 70% of the cost of nonwoven roll goods. Obviously Material developments will affect production costs and the performance of the nonwoven product. The materials used will also control the biodegradability and recyclability of the product. There is a reasonably level playing field in terms of fibre costs as most nonwoven manufacturers can source the same fibres from the same fibre producers around the world. Developments will therefore focus more on added value achieved through smart structures and chemical treatments which impart novel properties to the product or significantly reduce the weight of material necessary to meet performance requirements. Material development will lead to lighter weight, smarter products that better meet end user needs and may open up opportunities for the supplier to offer a service as well as a product. Over time there will be increasing pressure to use sustainable materials, design for recyclability and take a whole of life approach to products. This will drive the development of fibres from sources other than hydrocarbons. However in the long term, it will not be sustainable to produce fibres from agricultural products at the expense of food crops.

 

Of the entire textile manufacturing processes, nonwoven production is the most suited to taking a process engineering approach and utilizing automation, robotics and process monitoring and control. There is an increasing opportunity to apply a form of digital manufacturing to nonwoven production where the final properties of the fabric are entered into a computer and the flow of fibre from blending towers through web production, web bonding and final conversion is computer controlled.

 

Depending on the number of sensors which can be deployed in the manufacturing process this form of manufacturing can lead to higher quality products and reduced waste. The challenge is in developing sensors which provide the critical on-line measurements of intermediate and final product quality to ensure the process can be optimized and controlled by the digital systems. It is important that the nonwovens industry learns from other industries such as the petro-chemical industry where process control techniques are widely deployed and other manufacturing sectors where lean manufacturing techniques are widely utilised. Knowledge management in terms of benchmarking within and outside of the industry is therefore a key activity to ensure progress is made in manufacturing methods which can be applied to nonwoven production.

 

In an increasingly resource and carbon constrained world there will be more pressure to reduce energy and water inputs to manufacturing processes into the future.

 

Although at the moment there are no strong regulatory signals to push companies to produce green products some pressures are emerging from supply chain partners. It is therefore a long term priority to reduce inputs, strive for zero waste and closed loop manufacturing therefore material utilisation and energy and water inputs are important focus areas.

 

A glance at the research projects being carried out the world over reveals that there is a strong concentration of effort in material science including nanofibres and methods to impart additional functionality to the finished nonwoven. But there is relatively much lesser stress on biodegradability of nonwovens and also on the use of recycled fibres. However, the relationship between processing parameters and the nonwoven structures produced and their properties are well researched. These topics included modeling of nonwoven processes as well as methods to measure nonwoven properties. There is a slow progress reported in new nonwovens machinery or processes.

 

This research is more likely to be carried out by machinery manufacturers, who have the large resources required, rather than academic institutions. At the moment, it appears that there are hardly any chances in the near future to come across radical machinery developments for the nonwovens industry. The present research is mainly aimed at adding functionality to nonwovens for advanced applications, as well as fundamental studies of process - property relationships.

 

Clearly global research is concentrated on materials development to enable more functional and therefore more value added products and knowledge management activities such as process modeling, structure-property relationships and new measurement systems. This indicates that these are fertile areas for technology developments. Process developments are likely to be related to nanofibre production or methods of treating fibres to impart new functionalities.

 

This article was originally published in the November issue of the New Cloth Market: the Complete Textile Magazine from Textile Technologists.

جامعه شناسی سیستمی

ارسال شده توسط بابک بابکی | 25 Dec, 2013

جامعه شناسی همانند هر علم نوپدید دیگری در کوره راه پرفراز و نشیب پیدایی و رشد خود، تلاشها و مساعی بسیاری از علما و فلاسفه علوم اجتماعی را پشت سر گذاشته و همچنان در کشاکش دست یابی بر شناخت، اندازه گیری و تبیین و توصیف پدیده های اجتماعی در دنیایی از کشمکش ها و تقابل نظری پیش می تازد.
در فرا راه رقابت و همپایی علوم اجتماعی، بویژه جامعه شناسی با دانشها و علوم تجربی و طبیعی، ضروری می نمود که اندیشمندان فعال در این دسته علوم، تلاش بیش از پیش خود را صرف هرچه دقیقه و محض ساختن وسایل و روشهای کشف حقایق و واقعیتهای اجتماعی بنمایند. در این راستا، کوششهای متعدد چند گونه ای انجام شد تا موفقیتهایی را که علوم دقیقه و محض از طرق روشهای آزمایشگاهی و تجربی بدست آورده بودند، دستاویز قرار داده و با غسل تعمید این روشها از آن نتیجه قابل قبولی برای علوم اجتماعی و جامعه شناسی بیرون آورند. عزم ها جزم شد و با کوله باری از اصول و مدلهای برگرفته از علوم تجربی، بر واقعیتهای جان سخت اجتماعی هجوم برده شد. این تلاشها در انواع خود به چنان سرانجامی، انجامید که هنوز بسیاری بر علمی بودن دانشهایی چون جامعه شناسی تردید می ورزند و بر ایدئولوژیک بودن آن صحه می گذارند. عده ای بر تحصلی پنداشتن این دسته علوم می تازند و آن را به محافظه کاری و نادیده گرفتن علل و ریشه های اصلی نهفته در بطن و متن روابط و مناسبات اجتماعی و به بهانه برائت ارزشی و پرهیز از قضاوتهای ارزشی، به حفظ وضع موجود نابرابر و غیرانسانی محکوم می نمایند و عده ای دیگر بر تندرویان و گاه واقع بینان منتقد یورش می برند که این دسته از علوم را با صبغه هایی ایدئولوژیک و داوریهای خودخواهانه و غیرعلمی آغشته می سازند.
با اینهمه نحله های عمده ای که در جامعه شناسی سر برآورده و هنوز جان سختی می نمایند، عبارتند از کارکردگرایی(Functionalism) ، ساختارگرایی (structuralism) و دیالکتیک گرایی (Dialecticism) ؛ که در هر یک از این نحله ها، رویکردهای گاه متعددی نیز روییده اند که بر پراکندگی و آشفتگی درونی این مکاتب منجر شده اند. بگذارید قبل از هر چیز تعریفی مشخص و تا حدی قابل قبول از روش تحقیق در علوم اجتماعی بدست دهیم و پس آنگاه به طرح و توضیح نحله های مذکور، بپردازیم. اصولاً « روش شناسی، مجموعه طریقه ها، شیوه ها و روشهایی است که در زمینه های مختلف دانش‌ها و علوم جهت شناخت ویژگیهای قوانین حاکم بر پدیده ها بکار برده می شود. روش شناسی یا (Methodology) فن درست اندیشیدن و شیوه تحقیق و اسلوب علمی بررسی امور و پدیده هاست.» (گلابی، 13). با این تعریف می توان گفت که روش تحقیق در علوم اجتماعی و بویژه جامعه شناسی نیز عبارتست از مجموعه روشهای کشف قانونمندیهای حاکم بر روابط میان پدیده ها و رخدادهای اجتماعی خواه به صورت آشکار یا پنهان، در بطن مناسبات اجتماعی، جهت استخراج صفات و ویژگیهای مشترک و تعمیم آنها برای ارائه و پیشنهاد یک قانون تجربی یا نظریه اجتماعی.
اساساً ویژگیها و وجوه تمایز علوم اجتماعی از علوم طبیعی عبارتست از: سریع تر بودن تحول موضوع این علم، عدم استمرار قانونمندیهای حاکم بر واقعیتهای اجتماعی، کثیرالابعاد بودن این واقعیتها، کیفی بودن آنها، قابل کنترل نبودن این واقعیتها و قرار گرفتن محقق در زیر بار ارزشها. از این روست که عدم توجه به این وجوه افتراق، موجب بروز رویکردهای یکسویه ای چون فردگرایی در برابر جمع گرایی، جبرگرایی در برابر اختیارگرایی، کمیت گرایی در مقابل کیفیت گرایی و تداخل علم و ارزشها یا تخصص و تعهد شده است (عبداللهی، 16). چنین تداخلی تا جایی است که هر فرد غیرمتخصص و ناآشنا به این دسته از علوم و گاه حتی بدون آگاهی از دانش علمی امروز، در مسائل و معضلات اجتماعی اظهار نظرهای قطعی می کند و گاه در موقعیتهای خاص موجب تشدید آن معضلات اجتماعی می‌گردد.
با اینحال محقق جامعه شناسی باید آگاه باشد که هر پدیده یا مسئله اجتماعی در کلیت نظام یافته ای تحت عنوان جامعه یا نظام اجتماعی- انسانی، واقع است و هر بعد این نظام اجتماعی یا عینی و انسانی یا ذهنی، یک بعد مهمی را تشکیل می دهد که می تواند به عنوان علت یا معلول پدیده مورد بررسی ملحوظ نظر باشد. هلموت واگنر (H. Wagner) می نویسد:
« جامعه شناسان ممکن است آرزو کنند که رشته شان همچون یک پیکره واحدی بشود که در آن تمامی زمینه های خاص از لحاظ منطقی یکپارچه شده و از لحاظ سیستمی در پیوند متقابل قرار گیرند و تحت چتر جامع نظریه عمومی، وحدت یابند... ». به نظر او کوششهای قبلی جهت طبقه بندی نظریه های جامعه شناسی، اغتشاش تعدد بسیار رشته ها را منعکس می سازد. هیچ توافقی نه با تعداد طبقه بندیها و نه با عناوین آنها وجود ندارد. مثلاً کینگزلی دیویس و تالکوت پارسنز قصد کاربست صرفاً نظریه عمومی را دارند. روسکو و هینکل، دو طبقه را از هم تمیز می دهند : اثبات گرایی جدید و نظریه کنش اجتماعی؛ زیمرمن، سه مقوله را معرفی می کند: ساختارگرایی ایستا، تجربه گرایی نواثباتی و جامعه شناسی نوپویا؛ دانکن واسکز به تمایز رویکردهای فرهنگی، رفتاری و بوم شناختی می پردازند و مارتیندال از طبقه بندی پنجگانه استفاده می کند: ارگانیسم گرایی اثباتی، نظریه تضاد، نظریه رسمی، رفتارگرایی اجتماعی، کارکرد گرایی جامعه شناختی؛ و نیکولاس تیماشف از شش زمینه معاصر صحبت می کند: نو اثباتیون، بوم شناسی انسانی، کارکرد گرایی، جامعه شناسی تحلیلی، مکاتب فلسفی و جامعه شناسی تاریخی ... (واگنر، 736).
از اینروست که در « رسالت کنونی جامعه شناسی » گورویچ می نویسد : جامعه شناسی با کنار نهادن مسائل کاذب ، بدنبال پالایش و بازنگری در دستگاه تفهمی خویش، روش و فنون خویش است. جامعه شناسی در جستجوی همنهاد (یا سنتزی) میان توصیف تجربی و تبیین است ... . و اصولاً برای شناخت هر شئ یا پدیده ای پس از شناختهای جزیی و پراکنده اولیه و تدوین فرضیات، ارائه یک دستگاه نظری کلی و انتزاعی ضرورت دارد. دانش عبارتست از شناخت ضوابط پایدار و در نهایت قانونمندیهای ثابت درحوزه مورد پژوهش خویش؛ قانونهایی که مستقل از خواست پژوهنده و نیز خواست عناصر تشکیل دهنده موضوع مورد بررسی وجود داشته باشند و پیوسته در هر جا به یکسان اعمال شوند (ثاقب فر، 37 و 36) .
یکسویه نگری و تک ساختی بودن در معرفت علمی و بویژه جامعه شناسی، جامعه انسانی را با تلنباری از معضلات اجتماعی رویارو خواهد ساخت که همگی پیامد برخوردهای غیرواقع‌بینانه با چنین مسائلی، می باشند. امروزه گرایش بسوی یک رویکرد یکپارچه و همه جانبه نگر چنان ضرورتی یافته است که در بسیاری از محافل پیشروی علمی، در دستور کار قرار گرفته است. دستیابی به یک جامعه شناسی سیستمی، راهبردی است برای شناخت واقعی تر پدیده ها و واقعیتهای اجتماعی و رهیابی های واقع گرایانه تر معضلات و مسائل اجتماعی. چنین راهبردی بدون یک همگرایی اساسی و بنیادی با کنار نهادن برخی وجوه افتراق و یکسویه نگرانه نحله های غالب جامعه شناسی، میسر نخواهد بود. « جدا کردن عین از ذهن، مانند همه تجریدهای مغز آدمی، خود یک عمل ذهنی است برای شناخت آسانتر واقعیت؛ حال آنکه واقعیت چیزی یک بعدی نیست ، بلکه دارای ابعاد گوناگون ولی در گوهر خود، یگانه و یکتاست ... و باید باز آنچه را که گسسته است، پیوسته گرداند (ثاقب فر، 55).  لذا با بررسی اجمال اصول اساسی و بنیانهای نظری نحله های عمده کارکرد گرایی، ساختار گرایی و دیالکتیک گرایی، به طرح مبانی و مقدمه جامعه شناسی سیستمی، خواهیم پرداخت.

کارکردگرایی:
کارکردگرایی یا (Functionalism) ، رویکردی است که بنیانهای نظری آن در اوایل قرن بیستم پی ریزی شده و به یاری تحقیقات تجربی بسیار صاحبنظران خود، به صورت یک نحله جامعه شناختی نظام یافته و غالب درآمده است. بنیانگذاران نخستین این رویکرد عبارت از افرادی چون مالینوفسکی و رادکلیف براون هستند که با یک رشته مطالعات فرهنگی، به چگونگی وظایف یا کارکردهای عناصر و اجزای فرهنگی- اجتماعی پرداخته و با کشف آنها بر نقش عمده آنها در سلسله تعاملات اجتماعی، صحه نهادند. کارکردگرایی، از سویی واکنشی است در مقابل تحلیل های علّی رویکردهای رادیکال و مارکسیستی در جامعه شناسی و از سوی دیگر مولود طبیعی اندیشه ذره گرایی (Atomism) و تجزیه گرایی است که عناصر و اجزا را جدا از کلیت خود، مورد بررسی قرار می دهد و با کشف سنخ کارکردهایش، موجه و ضروری می شناسد. هر چند این رویکرد در جریان رشد خود و در واکنش به انتقادات بسیار از سوی منتقدین و تندرویان جامعه شناسی، جهت گیریهای متفاوتی بخود گرفته، ولی هرگز اصول اولیه و بنیانهای نظری خود را از دست نداده است.
با رجوع به مخرج مشترک رویکرد کارکردگرایی، بنظر می رسد این نحله شامل اجزا یا اصول مسلم زیر باشد:
1- جوامع باید در یک کلیت، ‌به عنوان نظامهایی متشکل از بخشهای متقابلاً مرتبط، نگریسته شوند.
2- علیت در پدیده های اجتماعی، چندگانه و متقابل است.
3- اگر چه یکپارچگی، هیچگاه تمام و کمال نیست ولی نظامهای اجتماعی اساساً در یک حالت تعادل پویا می باشند. مثلاً‌ واکنش وفاق جویانه نسبت به تغییرات بیرونی، بدنبال تقلیل دامنه تغییرات درونی نظام است؛ لذا گرایش غالب نظام اجتماعی در راستای ثبات و سکون می باشد، بطوریکه از طریق مکانیزم های سازگاری و کنترل اجتماعی حفظ می شوند.
4- بعنوان برآیندی از فرض سوم، کارکردهای نامناسب، تنش ها و انحراف هایی وجود دارند که می توانند برای مدت مدیدی دوام بیاورند؛ هرچند که عمدتاً تمایل دارند یا خود را رفع کنند و یا سرانجام به رسمیت برسانند.
5- تغییرات عمدتاً به یک سیاق تدریجی و وفاق جویانه و نه به شیوه انقلابی و یکباره رخ می دهند؛ تغییراتی که معلوم شوند شدید می باشند، در واقع تحت تأثیر روبنای اجتماعی هستند.
6- اصولاً تغییرات از سه خاستگاه اصلی ریشه می گیرند: سازگاری نظام با تغییر برون زا، رشد از طریق تفکیک کارکردی و ساختی، و اختراعات و نوآوریهای اعضا یا گروههای داخل جامعه .
7- مهمترین و اصلی ترین عامل موجد یکپارچگی اجتماعی، وفاق ارزشی است. آداب و رسوم ، نه تنها عمیق ترین و مهمترین خاستگاه یکپارچگی هستند، بلکه ثابت ترین جزء نظامهای اجتماعی و فرهنگی نیز می باشند (وان دن برگ، 696).
به زعم وان دن برگ، جامعه شناس اطریشی، با وجودیکه جوامع در حقیقت گرایش بسوی ثبات، تعادل و وفاق را نشان می دهند ولی آنها بطور همزمان در درون خودشان، گرایشهای متضاد آن را نیز پرورش می دهند. وفاق ارزشی، متشکل از اصلی ترین کانون یکپارچگی اجتماعی است. به یقین وفاق برای یکپارچگی، یک اصل مهم بشمار می رود ولی در عین حال این امر واقعیت دارد که جوامع (شاید به جز جوامع کمتر تفکیک شده)، پیش از وفاق کامل، ‌زوال می یابند و اغلب اختلافات قابل توجهی را نسبت به ارزشهای اساسی به نمایش می گذارند.
الگوی تعادل پویا با وجود ناچیز شمردن تغییر، دگرگون می شود. تغییر وفاق جویانه نظام اجتماعی خواه در پاسخ به تغییر برون زا یا درون زا، یک شرط اساسی حفظ تعادل است. برعکس، عدم تعادل روزافزون یا عدم یکپارچگی می تواند از ثبات و سکون برخی از اجزای یک جامعه (مثل نظام های سیاسی) ناشی شود که در سازگاری با تغییرات بخشهای دیگر جامعه، در می مانند (برگ، 697).  اصولاً رویکرد کارکردگرایی در جریان رشد خود، سه جهت عمده بخود گرفته است که از قرار زیر هستند:
الف) کارکرد گرایی کلاسیک: که غالباً با نام مالینوفسکی، مردم شناس انگلیسی- لهستانی، به عنوان پدر کارکردگرایی همراه است. مالینوفسکی در مقاله خود بنام « فرهنگ که به مثابه مانیفست فونکسیونالیسم » تلقی می شود، نشان می دهد که چگونه تمام اشیای مادی مورد استفاده در جامعه به نیازهای تکنیکی اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و روانی پاسخ می دهند ... او عقیده داشت که جامعه و فرهنگ به مثابه مجموعه سازمان یافته و وحدت بخشی است که کلی را تشکیل می دهد و خود متشکل از بخشهای مختلف و متعددی است. در نظر او جامعه ، نظامی به هم پیوسته و منظم است(وثوقی، 41 – 240). ضعف عمده کارکردگرایی از مشاهده ساختار اجتماعی به عنوان ستون فقرات ایستای جامعه و ملاحظه تحلیل ساختاری در علوم اجتماعی، مشابه علم تشریح در زیست شناسی ناشی می شود. رادکلیف براون بیش از هر کس دیگری عهده دار این نگرش یکسویه است که کارکردگرایی، تضادها و تناقض های لاینفک ساختار اجتماعی را نادیده  می گیرد. کارکردگرایان با نادیده گرفتن یکی از خاستگاههای حساس تغییر درون زا، مسائل تضاد و اختلاف بر سر ارزشها را تحت عناوین انحراف یا ناسازگاری، مطرح ساخته است (برگ، 698). به زعم برگ، مکتب کارکردگرایی به بیراهه ناچیز شماری تضاد و عدم تعادل و در عین حال فرض استمرار حرکت تدریجی و یکنواختی جریان تغییر کشیده می شود.
ب) کارکردگرایی نسبی گرا؛ با پیشقراولی رابرت مرتن، به نقد سه اصل کارکردگرایی کلاسیک مالینوفسکی می پردازد:
1- اصل وحدت کارکردی جامعه که براساس آن عناصر فرهنگی و فعالیتهای اجتماعی در کل نظام اجتماعی- فرهنگی، دارای کارکرد هستند و جامعه متشکل از عناصری است که با یکدیگر وحدت دارند. مرتن با قبول درجه ای از وحدت، آن را به طور تام و تمام نپذیرفته و در مورد جوامع پیچیده و قطور یافته، صادق نمی داند.
2- اصل عمومیت کارکردی که براساس آن هر عنصر اجتماعی یا فرهنگی دارای کارکرد است.
3- اصل ضرورت کارکردی که هر عنصر فرهنگی- اجتماعی را برای جامعه ضروری قلمداد می کند. مرتن با رد این سه اصل کلاسیک، سه اصل دیگر پیشنهاد می کند:
1- جایگزینی کارکردها، به جای اصل ضرورت کارکردی،‌بدینسان که همانگونه که عاملی به تنهایی می تواند چندین کارکرد داشته باشد، عوامل متفاوتی می توانند یک کارکرد داشته باشد.
2- مفهوم کارکرد منفی یا (Dysfunction) با نتایجی که مانع یا مزاحم تشکل و انتظام نظام می باشند.
3- تفکیک بین کارکردهای آشکار و پنهان در نظم، یا همنوایی نظام (وثوقی، 242). مهمترین خدمت مرتن به کارکردگرایی، طرح کارکرد نامناسب یا منفی است که راه را برای تحلیل « تغییر » گشوده و این مکتب را از ایستایی صرف، رهانیده است.
پ) کارکردگرایی ساختی: این رویکرد جدید به عناصر فرهنگی و اجتماعی توجهی نداشته، نقطه عزیمت خود را « جامعه » قرار داده و از هر دو لحاظ کل و جزء مورد بررسی قرار می‌دهد. در این رویکرد مقتضیات یا الزامات کارکردی، کارکردهای اساسی لازم برای ادامه بقای جامعه به شمار میروند. این الزامات عبارتند از: « ارتباط ضروری با محیط اجتماعی و طبیعی به منظور تجدید نسل، تفکیک و تخصصی شدن نقش ها،‌ارتباطات، آموزشهای عمومی، اهداف مشترک، اجتماعی شدن اعضا و کنترل موثر انواع انحرافات رفتار(وثوقی، 243). نظریه تالکوت پارسنز، نظریه پرداز مهم این رویکرد، به عنوان کاملترین نظریه کارکردگرایانه در جامعه شناسی، به علت تأکید بر ساختها، به رویکرد کارکردی ساختی (Structural-Function) معروف است. پارسنز جنون تئوری سازی دارد، آن هم نه تئوری معقول و نزدیک به تجارب انسانهایی که در این کره خاکی می زیند، بلکه « متاتئوری » (Meta theory) و به قول دیگری، «ابرتئوری».  پارسنز خود نیز از عجز یا نخوت، در مقابل کسانی که او را به بیماری نظریه پردازی متهم می سازند، اعتراف میکند که من یک تئوری ساز درمان ناپذیر هستم (نظامی، 20- 118) .نظریه پارسنز دارای سه ویژگی اساسی است:
1- با توجه به کل نظام، به تحلیل عناصر اجتماعی یا فرهنگی نپرداخته، به کل مجموعه نظر دارد تا شرایط ادامه حیات، کارکرد و تحول و تغییر آنها را بشناسد. چنین کارکردی دارای تحلیل دو گانه ای است: امکان تفکیک ساختارهایی که اجزای این نظام هستند، و آشکارسازی روابطی که بین نظام و محیط آن وجود دارند.
2- با الهام از روشهای بیولوژیک در علوم اجتماعی و استفاده از سیبرنتیک، نظریه ارتباطات و نظریه مبادله، به مدل خود پویایی بخشیده ، مفهوم کارکرد را از ساخت جدا کرده و با نظام مرتبط ساخت و مجموعه ای از فعالیتهای دوگانه نظام را روشن کرد: پویش های تعامل و مبادله بین ساختهای درون نظام، و روابط مبتنی بر کنشهای متقابل و مبادله میان یک نظام و سایر نظامهایی که آن را احاطه کرده اند.
3- اوضمن نقد فونکسیونالیسم کلاسیک، آن را به سوی فونکسیونالیسم تحول گرا تغییر داده است، چرا که جامعه صنعتی را متحول ترین و کاملترین نظام اجتماعی می داند (وثوقی، 47- 246).  پارسنز، همیشه درباره داوطلب بودن مردم در فعالیتهای اجتماعی حرف می زند. اصولاً به نظر او زندگی اجتماعی بر این امر جریان دارد که مردم، داوطلبانه قدرتها را می پذیرند و از آنها اطاعت می کنند. برعکس بندیکس، از هوادان مکتب تضاد، معتقد است نمی توان از قدرتهای مشروع در جامعه حرف زد، بلکه باید از تسلط و فرماندهی سخن گفت. تسلط، زور را به دنبال دارد. در جامعه عده ای پایگاههای مهمی را اشغال کرده و بر بقیه مسلط شده اند. وقتی از نظم اجتماعی سخن می گوییم ، در واقع از تسلط این گروه حرف می زنیم (ادیبی، 138).
به گفته پل لازارسفلد، فونکسیونالیسم در جامعه مدرن، گرایشهای محا فظه کار را تقویت کرد. در این جوامع، همه چیز به خوبی هماهنگ نیست و نباید نارسایی ها و نقایص را نادیده گرفت. لذا مفهوم جدیدی به نام نایکارآیی (یا کارکرد نامناسب) را مطرح ساختند که برای برقراری تعادل مجدد اجتماعی باید این انحرافات را (به عنوان کارکردهای نامناسب) کنترل کرد (لازارسفلد، 101).  در کل اینکه کارکردگرایی کاملاً عامرانه به سوی مطالعه نوع ویژه ای از پدیده ها- مطالعاتی که با تاریخ جامعه یعنی گذار از یک شکل بندی اجتماعی و اقتصادی به دیگری هیچ ارتباطی ندارد- متوجه است. به این دلیل این روش در اصل غیرتاریخی است. « لذا به همان دلیل، کارکردگرایی به عنوان وسیله ای کارآمد در تجزیه و تحلیل گروههای اجتماعی کوچک و در ساخت نظریه های معروف جامعه شناسی ثابت می گردد از قبیل نظریه های مربوط به برد متوسط (از مرتن). حال آنکه ورای این حدود، کارآیی آن به شدت کاهش می یابد (سادوسکی، 33).  به نظر لوئیس کوزر، منازعه و ستیز، همانند همکاری و تعاون، دارای کارکردهای اجتماعی است و نه تنها لزوماً کارکرد منفی ندارد، بلکه مقداری از آن بازمه کارکرد گروه و استمرار زندگی گروهی است.

ساختارگرایی :
روش شناسی ساختارگرایی (structuralism) که بیشترین زمینه خود را در زبانشناسی و با تلاشهای لوی اشتراوس، بدست آورد، برعکس تجزیه و تحلیل ساختاری- کارکردی در جامعه شناسی، هرگز به دقت و همگونگی تنظیم نشد، بلکه واکنشی بود در مقابل تفکر تجزیه گرایانه و عنصر گرایی بدون توجه به ساختهای نظام اجتماعی، اصول کلی این نحله عبارتند از:
1. تأکید بر کلیت موضوع مورد مطالعه در اولویت اول، به ویژه در زبان شناسی دوسو سور و روان شناسی گشتالت.
2.  مفاهیم ساخت و کارکرد از نظر ساختارگرایی و کارکردگرایی، اساسی هستند. در ساختارگرایی، برخلاف کارکردگرایی، تأکید بر مفهوم ساختار نهاده شده و ماهیت کارکردی عناصرش به عنوان یکی از شروط اولیه پژوهش به کار می رود.
3. ساختارگرایی با تأکید خاص بر گوناگونی و چندگونگی کارکردهایی که یک موضوع در اختیار دارد، به دو نتیجه روش شناختی می رسد: نخست، هدف تحلیل سنخ شناختی (Typo logic) ساختارها را معین می کند؛ و در وهله دوم، لزوم برخورد میان رشته ای (Interdisciplinary) با موضوع مورد مطالعه را مسلم قلمداد می کند.
4. ساختارگرایی، بارها در آثار مربوطه به عنوان متضاد تاریخگرایی (Historicism) مطرح شده است.
5. در ساختارگرایی، تمایلی قوی جهت کاربرد روشهای ریاضی و سایر روشهای صوری وجود دارد. این امر در همنوایی با هدف آگاهانه صورتبندی شده ساخت، یک روش شناسی همبسته برای علوم اجتماعی و نزدیکتر کردن آن به اصول شناخت در علوم طبیعی است.
در کل روش شناسی ساختارگرایی در انواع گوناگون و ملموس خود براساس دو اصل استوار است: گرایش به تثبیت ترکیب، یعنی ساختار موضوع  و تجرید از زمان تاریخی. اما درست همانطور که تاریخگرایی پا را از مرز محدودیتهای برخورد ناهمزمان فراتر می گذارد، ساختارگرایی نیز تغییر و تبدیل بنیادین برخورد همزمان است. یکی از فرضهای ضمنی مطالعه ساختار این است که عناصر یا اجزاء موضوع به وسیله خاصه های جوهری و موضوعی معین نمی شوند، بلکه به وسیله موضعشان در درون کل، بررسی شده ، یعنی به وسیله نقش هایی که اجرا میکنند، معین می شوند. بنابراین یک مطالعه مختص ساختارگرایی، مستلزم تحلیل کارگزاری (Functioning) موضوع است و در نتیجه به عنوان مطالعه ساختاری- کارکردی ظاهر می شود (سادوسکی، 244).
ساخت، مجموعه ای است از روابطی که ارتباط بین قسمتهای مختلف یک مجموعه را حفظ می کند مثلاً ساخت جامعه سرمایه داری نه تنها از تقسیمات طبقات اجتماعی دهقان، کارگر، بورژوا و خرده بورژوا و غیره تشکیل می شود و نه فقط تناسب جمعیت طبقات مذکور مطرح است، بلکه شیوه ارتباط این طبقات با یکدیگر و کوششی که برای سازگاری خود با شکل کلی مجموعه می نمایند نیز مطرح است. اگر این طبقات با یکدیگر ارتباط نداشتند، نمی شد از جامعه مشخصی نام برد. « برای مکتب اصالت ساخت ، انسان جز بازگوکننده ساختها چیزی دیگری نیست. از ورای انسان و ناخودآگاهی او، ساختها منعکس می شوند که ممکن است اقتصادی، روانی یا زیست شناختی باشند... ، هر کسی تابع زمینه های ساختی خاص اجتماع خود و مقید به آن است و خواه ناخواه از احکام ساختی و شبکه های روابطی که جریان اعمال او را در راههای خاصی می اندازند، تبعیت می نماید (شیبانی، 36).  هر جایی که ساخت وجود دارد، سیستم ارتباط و انتقال نیز وجود دارد. فایده سیستم این است که دارای نظامی است برای معنا دادن به اجزای متشکله یک مجموعه. ارتباط از مشخصات هر سیستم است و یک گروه اجتماعی به علت اینکه دارای ساخت است، همیشه یک میدان ارتباط و انتقال دارد.
معروفترین پایه گذاران مکتب اصالت ساخت، لوی اشتراوس، فوکو و آلتوسر هستند که به آنها لقب « سه تفنگدار » مکتب ساختارگرایی داده شده است. آیا مفهوم اصالت ساختارگرایی را جز این باید تعبیر کرد که عمل انسان مورد سؤال قرار گرفته است و قدرت او در تغییر جهان و توانایی او در خلاقیت مورد تردید و بحث واقع شده است؟ ژان پل سارتر در مصاحبه ای می گوید: « مهم این نیست که ساختار گرایان از انسان چه چیزی ساخته اند، بلکه آنچه مهم است اینکه انسان به آنچه که از او ساخته اند، چگونه پاسخ می دهد، آنچه از انسان ساخته اند، ساختها هستند یعنی مجموعه های معنی داری که مورد مطالعه علوم انسانی است. آنچه انسان می کند، تاریخ را می سازد که در جامعیت خود، عملی برتر از این ساختهاست (شیبانی، 36).  آیا مکتب اصالت ساخت با زایل نمودن موضوع شخصی و تحمیل ساخت به انسان و با طرد و نفی انسانیت، مسئله اخلاق را ناخودآگاه نادیده نمی گیرد؟ ساختارگرایی، نقطه مقابل تحلیل‌های تاریخ گرایانه است. هدف ساختارگرایی، مطالعه ساختار فرایند تاریخی نیست، بلکه هدف آن مطالعه همزمان ساختارهاست یعنی ساختارهای منفک از مضمون توسعه یا فرایند تغییر تدریجی، اساسی ترین خصیصه ساختارگرایی، گذار از دیدگاه جامع موضوع به عنوان یک کل به تجزیه و مطالعه متمایز ساختار و کارگزاری آن است.
با همه این احوال وظایف علمی معاصر مقرر می دارد که در روش ساختارگرایی و تاریخ گرایی نه  فقط به عنوان روندهای اصولاً متفاوت، بلکه به عنوان روشهای تکمیلی پژوهش نیز تلقی شوند. به قول پیاژه : « ساختارگرایی در کل یک روش است نه یک آیین و چون یک روش است، باید از نظر کاربرد، محدودیتهایی داشته باشد. به عبارت دیگر به سبب بارآوری‌اش با تمام روشهای دیگر پیوند برقرار می سازد. » (سادوسکی، 252) وجوه اشتراک رویکرد سیستمی با رویه ساختاگرایی در این است که در ساختارگرایی کوشش اصلی، گروهبندی و ایجاد ارتباط در پدیده هایی که ساخت مشابهی دارند، می باشد. دسترسی به قوانین واحد و ایجاد هم شکلی در پدیده ها و در قوانین معرفت، نیز یکی از اهداف اصلی رویکرد سیستمی است (فرشاد، 188).

دیالکتیک گرایی :
دیالکتیک گرایی (Dialecticism) یا رویکردی است که به طور خاص در جامعه شناسی با اندیشمندانی چون مارکس؛ انگلس و سپس لنین، شناخته می شود. در رویکرد جامعه شناسی دیالکتیکی مارکس، مبانی نظری این نحله در ماتریالیسم دیالکتیک و مبانی روشی آن در ماتریالیسم تاریخی، تئوریزه شده است. از لحاظ روش شناسی تحقیق دیالکتیکی، شناخت ماهیت هر عنصری در ساختمان یک سازمان اجتماعی یا شناخت همبستگی مابین این عناصر، تنها در صورتی میسر است که نظام روابط اجتماعی به عنوان یک کل تبیین شده و ماهیت آن تعیین گردد.
روش شناسی جامعه شناسی دیالکتیکی، مستلزم دو گونه تحلیل است که هر دو بهم پیوسته و در عین حال متفاوتند:
1. تحلیل شیء به عنوان یک « فرایند » یا جریان یا استمرار: در چنین حالتی، شیء چون یک نظام معین از روابط در نظر گرفته می شود که آن منظومه و روابط سازنده آن ، مبیّن پویایی و مکانیسم تکامل آن شیء است،
2. تحلیل شیء به عنوان یک « چیز » که در این حالت شیء مورد بررسی چون مجموعه جامعی از عناصر و اجزاء معین در نظر گرفته می شود که هر یک از آن اجزا و ساختمان، مبین یک لحظه از ثبات نسبی آن چیز معین و نموداری از ساختمان آن مجموعه است (حمید، 255).
بنابراین ساخت به عنوان جنبه « چیزی » پدیده با « فرایند » به عنوان چنبه حرکتی آن در ارتباط است. دستاورد کارل مارکس در علمی کردن جامعه شناسی و فاصله آن از فلسفه عبارتست از اثبات خصلت عینی و نسبی پدیده های اجتماعی که در ایجاد جامعه شناسی به عنوان یک علم، نقش اساسی ایفا کرد که از قرار زیر هستند:
الف. عینی بودن علوم اجتماعی : مارکس برخلاف کنت می پنداشت که تمام مکانیسم های اجتماعی، با تأکید بر تأثیرپذیری رابطه های حقوقی ، شکل های سیاسی و ساختمان تشریحی جامعه از زیربنای اقتصادی، علم اجتماعی را بر پایه های کاملاً عینی بنا ساخت.
ب. خصیصه تحول یابنده پدیده های اجتماعی :‌همه عناصر واقعیت اجتماعی هم در ارتباط با یکدیگر و هم در ارتباط مجموعه آنها با تاریخ نسبی اند.
پ. تدوین نخستین نظریه عمومی علوم اجتماعی :‌که نخستین نظام کامل توضیح پدیده های اجتماعی، یعنی نخستین جهان بینی را تشکیل داد... هیچ جهان بینی نیامده که بتواند جانشین این جهان بینی گردد (دوورژه، 12 – 11).
از نقطه نظر جامعه شناسی دیالکتیکی، جامعه محصول تاریخی کنش متقابل اجتماعی افراد است. مفهوم کنش متقابل اجتماعی، مفهوم اساسی شکل بندی اقتصادی- اجتماعی است. کنش متقابل اجتماعی، روندی است دو جانبه که از طریق دو یا چند عمل اجتماعی در چارچوب یک روند تحت بعضی شرایط زمانی و مکانی عمل می کند. از دیدگاه مادی، کنش متقابل اجتماعی شبکه است بهم پیوسته و زنجیره ای از کنش متقابل جنبه های مهم تاریخ اجتماعی که در آن جنبه اقنصادی، عامل تعیین کننده است. جامعه شناسی دیالکتیکی جامعه را ارگانیسمی زنده، دایماً تکامل یابنده و یک نظام کارکردی بهم پیوسته می داند که موافق قوانین تاریخ، تکامل می یابد... این روش فونکسیونل علمی در بررسی زندگی اجتماعی، مستلزم بررسی دو گروه عمده قوانین است:
1. قوانین کلی پیدایش تکامل و از هم پاشیدگی ارگانیسم های اجتماعی و قوانین کلی کارگزاری و تکامل هر ارگانیسم ویژه اجتماعی.
2. قوانین خاص روابط بین نظام ها و روابط اجتماعی و ارگانیسم کل اجتماعی. اولین گروه قوانین اجتماعی، موضوع اصلی جامعه شناسی نظری (کلی) و دومین گروه، موضوع اصلی جامعه شناسی عملی (یا بررسی ها خاص اجتماعی) هستند (کامرانی و ...، 31- 30).
این رویکرد برخلاف برخی کج‌فهمی ها که جامعه شناسی مارکسی را متهم به جبرگرایی اقتصادی می کنند، مدعی نیست که نیروهای اقتصادی، تنها علت کنش اجتماعی اند و بقیه عوامل بی تأثیرند، بلکه زندگی اجتماعی، نتیجه کنش متقابل پیچیده نیروهای اجتماعی مختلف است. به نقل از خود مارکس؛ « طبق درک مادی تاریخ، عنصر تعیین کننده غایی در تاریخ، تولید و باز تولید زندگی واقعی است. ما جز این چیزی نگفته ایم. پس اگر کسی این گفته را به اینصورت در آورد که عنصر اقتصادی تنها عنصر تعیین کننده است، نظر ما را به صورتی بی‌معنا، مجرد و بی مفهوم در آورده است (کامرانی و ... ، 231). انگلس در نامه خود به بلوخ می نویسد: تحول اجتماعی به شکل کنش متقابل صورت می گیرد : در این کنش متقابل، حرکت اقتصادی در نهایت بر تعداد بیشماری از رویدادهای احتمالی اثر می گذارد ولی عوامل روبنایی یعنی اشکال سیاسی مبارزات طبقاتی و نتایج آن، اشکال حقوقی و انعکاس تمام این مبارزات در اذهان افراد (نظریات سیاسی، حقوقی، فلسفی، مذهبی و ...) نیز بر این کنش متقابل تأثیر می گذارند (کامرانی ، 69). در این رویکرد، پژوهش در نخستین اولویت قرار دارد. بنا به نظر مارکسیستها، باید به مشاهدات تجربی پرداخت و در پرتو عوامل عمده اقتصادی- اجتاعی، آن را تفسیر کرد.
در کلیه تحقیقات مستقل جامعه شناسی که منجر به ارائه یک نظریه در سطح متوسط می گردند، نظریه،  ترکیب و برآیندی از واقعیتها و نظریه تجربی و توجیه قانونمندی هاست که گاه بصورت تعمیمی و گاه بصورت تقلیلی به نظریه منتهی می شوند. ماده گرایی تاریخی نه تنها از دانشهای نوین سود می جوید، بلکه جهت اعمال نقش روش شناختی خود از یک فرایند می گذرد که مرکب از عینیت، قانونمندی و جهت گیری است؛ بعبارت دیگر در این مدل ترکیب متناسب عینیت و ذهنیت، بدست داده شده است.
با اینحال اساسی ترین خصیصه خاص جامعه شناسی مارکس، این است که در تحلیل واقعیت اجتماعی، تاریخگرایی و دیالکتیک را بهم می آمیزد. « روش تحلیل دیالکتیکی که نسبت به تاریخگرایی ، یک روش شناسی کلی تر است، به سبب جهت گیری واقعی اش به تشکیل سازو کارهای توسعه و تکامل، نه فقط بررسی تاریخی مناسب، بلکه بررسی ساختاری و کارکردی فرایندهای اجتماعی را نیز در بردارد (سادوسکی، 249). جامعه شناسی مارکسیستی بر پایه ارتباط درونی نزدیک همه پدیده های اجتماعی استوار است. هیچیک از آنها را نمی توان جداگانه تحلیل کرد. روبناها هم بر زیربنا تأثیر متقابلی دارند بنحوی که واقعیتهای اقتصادی نیز خود عمیقاً‌ از عناصر دیگر واقعیت اجتماعی تأثیر می پذیرند به گفته دوورژه، بیرون از تاریخ، واقعیت اجتماعی وجود ندارد. ادغام کل تاریخ در جامعه شناسی یکی از اصول اساسی این رویکرد است».  انسان محصول تاریخ است؛ ولی تاریخ هم محصول انسان است:  زیرا انسان تاریخ خاص خود را می سازد. شرایط اجتماعی- اقتصادی ماهیت هر فرد را تعیین می کنند، اما انسان با آگاهی از این امر می تواند بر آن شرایط اثر بگذارد...مارکسیزم، نخستین اقدام جهت آشتی دادن میان دو گرایش اجتماع گرایی و روانشناسی گرایی است (دوورژه، 19).
از دیدگاه  روش شناسی دیالکتیکی، جزء و کل پیوسته در یکدیگر مؤثر می افتند. اما بی تردید تأثیر کل در هر یک از اجزاء به مراتب بیش از تأثیر اجزا در کل می باشد: « از نظر جامعه شناسی دیالکتیکی فرد و جامعه به عنوان جزء و کل، پیوسته در یکدیگر مؤثر می افتند. بنابراین هیچ فردی نیست که یکسره از تأثیر همه جانبه محیط اجتماعی بر شخصیت خویش بدور باشد ... اگر موقعیت اقتصادی- اجتماعی از جهتی برای عملی خاص مهیا و ویژگیهای فردی نیز برای انجام آن عمل کاملاً مناسب باشد، در این صورت تأثیر فرد در جامعه بسیار خواهد بود (فرهانی اسلامی، 15- 13).  بنا به گفته پل لازارسفلد، اساساً‌ تضادی بین سنت مارکسیستی و جامعه شناسی عینی گرا وجود ندارد ... چرا که مارکس همواره از توصیف جزئیات وضع آینده جامعه کمونیست اجتناب کرده است. در این رویکرد ارتباط بین رشته ای نیز بسیار مورد تأکید بوده است.
چنانکه اسیپوف در دهه 60 از وضع جامعه شناسی در شوروی چنین میان دانشمندان رشته های مختلف آموزشی است و این امر در صورتی سودمند خواهد بود که تشریک مساعی فلاسفه، جامعه شناسان، اقتصاددانان، حقوقدانان، آمارگران، قوم شناسان، جمعیت شناسان، روانشناسان و نمایندگان دیگر علوم اجتماعی و متخصصان زمینه های دیگری چون ریاضیات، شمارشگری الکترونیکی، برنامه ریزی شهری، فیزیولوژی، پزشکی، آموزش و پرورش و بسیاری دیگر را به همراه داشته باشد (اسیپوف، 7).  به زعم این دانشمند، موضوع جامعه شناسی علمی از یکسو عبارتست از درک زندگی اجتماعی در کلیت تام و تمام و یکپارچگی درونی اش و از سوی دیگر شامل بستگی متقابل مراحل، روابط و پویش هایش می گردد. جامعه شناسی دیالکتیکی، به عنوان یک علم ترکیبی، بر فراز انبوهی از یافته های علوم اجتماعی قرار می گیرد و قوانین فراگیر تحول اجتماعی را به همراه اشکال عینی مسیری که آنها در شرایط مختلف آشکار می سازند، مطالعه می کند (اسیپوف، 1).
این نحله، با همه تأکیدی که بر تعیّن اقتصادی بعنوان عامل تعیین کننده غایی و نه علت تام و تمام، می نهند، بر تفکر سیستمی نیز مدخلی دارد که بقول سادوسکی، نه تنها اولین مثال تحلیل یک سیستم پیچیده را بدست داده بلکه وسایل روش شناسی لازم برای این هدف را نیز گسترش داده است: « در نتیجه کارهای مارکس و در رأس همه آنها، سرمایه، برای نخستین بار، روش شناسی پژوهش سیستم ها را آنطور که در جامعه به عنوان یک کل و در حوزه های مختلف زندگی اجتماعی بکار می رفت، در خود جای دادند ... وقتی که مارکس سرمایه را می نوشت، وسایل منطقی و روش شناسی ویژه پژوهش سیستمها را بوجود آورد (سادوسکی، 109).  در بخش بعدی، به نزدیکی هر یک از سه نحله عمده مذکور یا رویکرد سیستمی پرداخته و سعی خواهد شد که رویکردی همگرا از این نحله ها در قالب یک برخورد سیستمی، ارائه گردد.


لیست منابع :
ادیبی، حسین و انصاری، عبدالمعبود: نظریه های جامعه شناسی ، نشر جامعه، تهران، 58.
ادیبی، حسین: سیری در گرایشهای امروزین جامعه شناسی در امریکا، نامه علوم اجتماعی ، دوره 2، شماره 1، 57. صص 62 – 134 .
اسیپوف ویونجکوک: برخی از اصول نظری، مسائل و روشهای تحقیق در جامعه شناسی شوروی، ترجمه نویسنده چاپ نشده .
برتالنفی، لودویک فون: مبانی، تکامل و کاربردهای نظریه عمومی سیستمها، ترجمه کیومرث پریاین، تندر، تهران ، 66 .
ناقب فر، مرتضی: بن بست های جامعه شناسی، مجله نگاه نو، شماره 1. مهر 70، صص 68- 34.
حمید، حمید: جامعه شناسی تاریخی و روش شناسی شناخت جامعه، در مجموعه اندیشه های بزرگ فلسفی، نشر شرق، 56، صص 57- 249.
دوورژه، موریس: روشهای علوم اجتماعی، ترجمه خسرو اسدی، امیرکبیر، تهران، 62.
سادوسکی، بلاوبرگ ویودین: نظریه سیستمها؛ مسائل فلسفی و روش شناختی، ترجمه کیومرث پریانی، تندر، تهران، 61.
شیبانی، ثریا: مکتب اصالت ساخت، نامه علوم اجتماعی، دوره 1، شماره 2، زمستان 47، صص 39- 28.
طایفی، علی: تعهد علمی و عملی جامعه شناسی؛ علم و اخلاق در تحقیقات اجتماعی، مجله رونق، شماره 14 و 15، ص 40- 37.
عبداللهی، محمد: جزوه روشهای تحقیق در علوم اجتماعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران ، 67.
فرشاد، مهدی: نگرش سیستمی ، امیرکبیر، تهران، 62.
فرهانی اسلامی، محمدرضا: جامعه شناسی علمی و پویه تاریخ، فروردین، تهران، 60 .
کامرانی ، ح و نوریان، ع: نقدی بر جامعه شناسی، ترجمه و اقتباس، زوار، تهران، 52.
گلابی، سیلوش: توسعه منابع انسانی ایران: جامعه شناسی توسعه ایران ، نشر فردوس ، تهران، 69.
لازارسفلد، پل: بینشها و گرایشهای عمده در جامعه شناسی معاصر، ترجمه غلامعباس توسلی، امیرکبیر، تهران ، 70 .
نظامی، اسعد: تالکوت پارسنز، تئوری ساز درمان ناپذیر، نامه علوم اجتماعی، دوره 1، شماره 4، تیر 53، صص 23- 116.
وثوقی، منصور: فونکسیونالیسم و تغییر اجتماعی، نامه علوم اجتماعی جلد دوم، شماره 1، 69.

-Van Den Berghe, Pierre L: toward a theoretical synthesis: Dialectic and functionalism, American sociological Review, 1963, vol. 28.No. 5 p.p. 695 - 705.
-Wagner, Helmut, R: Types of Sociologixl theory: towards a systems of classification, A.S.R. 1963, vol. 28, No. 50 p.p. 735- 742.
-G. Ritzer, Sociological Theory, Mc Grawhill, 1989.
این مقاله در سال 1371 در نشریه رشد علوم اجتماعی منتشر شده است.
منبع : جامعه شناسی ایران
نویسنده: علی طایفی

سیر تحول دولت الکترونیک

ارسال شده توسط بابک بابکی | 25 Dec, 2013

چکیده: اکنون در دورانی زندگی می کنیم که از آن با عنوان عصر فناوری اطلاعات و ارتباطات یاد می شود . نفوذ فناورهای اطلاعات وارتباطات در جنبه های مختلف زندگی انسان باعث شده است که روش های ارتباط افراد به طور کلی تغییر کند. امروز اجتماعات به جوامع علمی و شهروندان نیز به کاربران شبکه ای اطلاعاتی تبدیل شده اند.اکنون مردم بیشتر به حقوقشان آگاه هستند و سعی میکنندکه توانایی های خودرادر اخذ تصمیمات آگاهانه در جنبه های تأثیر گذار بر زندگی شان توسعه دهند . در همین راستا ایده دولت های الکترونیکی در اقصی نقاط دنیامورد توجه قرار گرفته است و کشورهای توسعه یافته طرح هایی را در جهت نیل به این هدف شروع کرده اند . می توان گفت که دولت الکترونیکی از حد یک ایده جدید فراتر رفته وهمه کشورهای توسعه یافته وحتی درحال توسعه ، گامهای موفقی را به سوی این هدف طولانی مدت برداشته اند . امروز افراد جامعه انتظار دارند که کلیه خدمات و سرویس های  دولتی با حداقل هزینه ،‌حداکثر سرعت و حداقل زمان دراختیار آن قرار گیرد ، لذا این امر بسیار حائز اهمّیت است که دولت این توانایی را داشته باشدکه بهترین خدمات رادر کمترین زمان و با بهترین راندمان دراختیار اقشار مختلف جامعه قراردهد. سیستم ها و ابزارهایی که در حال در حال حاضر در ادارات دولتی برای ارایه خدمات و اطلاعات به شهروندان مورد استفاده قرار می گیرند قدیمی بوده وروند کار در دستگاهای دولتی کند است . آنها در جلب رضایت شهروندان موفقیت چندانی ندارند .از سوی دیگر سرمایه گذاری های قابل توجهی در زمینه طراحی و به کار گیری سیستم های جدید در بخش دولتی صورت نمی گیرد ، اما با توجه به اهدافی که برای دولت الکترونیکی مورد نظر است،کشورها فقط در صورتی در پیاده سازی مطلوب دولت الکترونیکی موفق می شوند که سیستم های داخلی بخش دولتی ،‌داده ها واطلاعات و ابزارهای مدیریتی با یکدیگر هماهنگی و سازگار باشند ازسوی دیگر در دولت الکترونیکی هدف بر این است که به جای اینکه زمان و منابع را به پیش پردازش و ورود اطلاعات و سازماندهی آنها اختصاص دهیم بتوانیم قسمت عمده زمان و منابع موجود را به حل مشکلات ، بررسی و ارایه راه حل های شاخص و خدمات دهی مستقیم به استفاده کنندگان خدمات دولتی اختصاص دهند. هرچه دولت ها منابع بیشتر و سرویس های متنوع تری را ازطریق شبکه به شهروندان ارایه دهند ،‌نیاز به وجود یک سامانه دو سویه ارایه خدمات ، ‌بیشتر آشکار می شود .این سیستم دو سویه علاوه بر وادار کردن شهروندان به بهره گیری از شبکه برای دریافت خدمات از دولت ، سبب می شود که سطح مهارتها و فرهنگ جامعه اطلاعاتی نیز ارتقا یابد.

واژگان کلیدی:
دولت الکترونیک،جامعه اطلاعاتی،دولت دیجیتال و دولت مجازی،فناوری اطلاعات وارتباطات،بوروکراسی،خودخدمتی،بلوغ الکترونیکی.

مقدمه
مقدمتا به سه نکته اشاره می‌شود.
1- یکی از مباحثی کلانی که در حال حاضر اقتصاد ایران با آن روبه‌رو است واگذاري فعاليت‌هاي اقتصادي و كاهش تصدي‌گري دولت در توليد و اداره بنگاه‌هاي اقتصادي (‌اجراي اصل 44 قانون اساسي) است. در این راستا نقش تجارت و دولت الکترونیک غیر‌قابل انکار است.
2- از دیگر مباحثی که در حال حاضر نظام اقتصادی با آن روبه‌رو است، بحث فساد اقتصادی است که جلوگیری از آن منشا توسعه فعاليت‌هاي بخش خصوصي، بهبود توليد و افزايش كارآيي و بهره‌وري است. یکی از بهترین راهکارها در این زمینه نظارت بر فعالیت کارکنان دولت از يك طرف و اصلاح ساختار نظام اداري و اقتصادي و مقررات‌زدايي و خصوصي‌سازي از طرف ديگر است. در این زمینه می‌توان از تجارت و دولت الکترونیک به عنوان یک زیر ساخت نام برد.
3- در راستای حركت به سمت توسعه اقتصادي بايد دولت از بودجه مصوب نهايت استفاده را با توجه به مولفه‌های اقتصادی روز دنیا به عمل آورد و در راستاي افزايش رشد اقتصادي كشور و پويايي اقتصاد ملي گام بردارد. تسريع در انجام پروژه‌هاي زیربنايی اقتصادی از جمله گسترش دولت الکترونیک نوعي كاهش هزينه در راستاي ایجاد زمینه رشد اقتصادي به حساب مي‌آيد. ضمنا تاخير در انجام آن هزينه‌هاي زيادي را بر اقتصاد كشور تحميل می‌کند.
تاریخ تمدن بشری در سیر تکاملی خود شاهد تحولات و پیشرفتهای بسیار تأثیرگذاری بوده است. پس از انقلاب کشاورزی و انقلاب صنعتی، امروزه انقلاب اطلاعات و انقلاب ژنتیک این حرکت را تکامل بخشیده و جوامع را در شرایط تحول و دگرگونی قرار داده است. بی‌تردید شکل‌گیری یک «جامعة اطلاعاتی» و کاربرد گستردة «فناوری اطلاعات و ارتباطات»تأثیر مستقیم و غیر قابل اجتنابی بر حوزه‌های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی خواهد داشت. استفادة گسترده از تکنولوژیهای نوین جهانی، زمینة پیدایش مفهوم «جامعة اطلاعاتی» را ایجاد کرده است. این مفهوم ناظر به پیشرفتهای خیره کننده در پردازش، نگهداری و انتقال اطلاعات است که در واقع به کاربرد تکنولوژیهای اطلاعاتی در تمامی زوایای حیات اجتماعی انجامیده است (حسین پور، 1384). این روند قالبهای قدیمی وسنتی را در هم می‌شکند و موجب افزایش تعامل و دانش افراد می‌گردد. چنین وضعیتی این امکان را فراهم می‌آورد که ارتباطات فراسوی محدودیتهای قبلی گسترش یابد. بنابراین زمینة پیدایش ارتباطات جهانی، اقتصاد دیجیتال و بازار جهانی و در نتیجه «انسانهای جهانی» فراهم می‌گردد و روابط اجتماعی جهانی نیز در کنار روابط محلی ضرورت می‌یابد .(Gutierrez, 2004) در این عصر، عرصة حقوق عمومی و مدیریت دولتی در یک نگرش جامع و فراپارادایمی، مستلزم درک همزمان مدیریت، سیاست و حقوق و توجه به ارزشهای مختلف حاکم بر هر یک از این رشته‌ها، شامل «کارایی»، «نمایندگی» و«عدالت»در بخش دولتی است (وارث، 1380). ارتباط میان دولت و مردم و نقش دولت در مواجهه با این شرایط جدید از مهم‌ترین و اساسی‌ترین امور و چالشهای پیش روی کارگزاران دولت و بخش عمومی است.
حركت به سوي يك دولت الكترونيك با استفاده از فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات صورت می‌پذیرد؛ بنابراين بايد نسبت به ايجاد زير ساخت‌هاي مناسب مخابراتي، امنيت در تبادل اطلاعات و تدوين قوانين و مقررات حقوقي مناسب اقدام کرد. اگر هرچه زودتر به استقبال دولتي الكترونيك نرويم در آينده بايد هزينه‌هاي هنگفتي را بپردازیم. برقراری دولت الكترونيك مستلزم فراهم شدن فضايي است كه در آن هر شهروندي مي‌تواند هر خدمتي را كه از طريق سازمان‌ها و موسسات دولتي ارائه مي‌شود به راحتی از طريق خدمات الكترونيكي و بزرگراه‌هاي اينترنتي دريافت كند. استقرار دولت الكترونيك به معنی حذف بسياري از موارد وقت گير و مزاحم در مسير خدمت‌رساني است. براي ايجاد يك جامعه الكترونيكي نيازمند فرهنگ‌سازي و اجبار (مثل اقدام سازمان سنجش به ثبت نام در آزمون‌ها) هستیم که مي‌تواند از مهم‌ترين راهكارها براي جذب مردم قلمداد شود. دركنار تمامي مزايا بايد به محدوديت‌ها، مسائل امنيتي و جرائم اينترنتي نظیر پولشويي، فرار از ماليات، سرقت هويت مشتري توجه خاص داشت. اگر در این راستا نرم‌افزارها براي مقابله با خطرات احتمالی به روز باشند می‌توان نسبت به ایجاد اعتماد مردم که از مهم‌ترين انتظارات آنان است، اقدام کرد. از چالش‌هاي دولت الكترونيك، نبود يك متولي خاص براي به‌روز‌رساني اطلاعات و تعامل بين سازمان‌هاي دولتي است. همچنين امضاي ديجيتالي بايد به مرحله‌اي از كارآيي برسدكه اكثر موسسات مالي چنين خدماتي را ارائه دهند.

پیشینه:
فناوری به عنوان ابزاری برای مدیریت محدودیت های عقل بشر وفراهم کردن زیرساختی جهت تصمیم گیری بهتر تصور می شد(simon1976 ).به عبارت بهتر تا زمان معرفی اینترنت واستفاده گسترده از کامپیوترهای شخصی،هدف اصلی فناوری استفاده شده در دولت،افزودن کارایی مدیریتی مدیران دولتی وافزایش بازدهی دولت بود.تا آن زمان مهمترین استفاده از فناوری در سازمان های دولتی،خودکار سازی حجم انبوهی از تراکنش نظیر تراکنش های مالی با استفاده از کامپیوترهای بزرگ بود(schelin2003).این دوران،دورانی بود که بیشترین سازمانهای دولتی ایجاد شدند وباسیستم های کامپیوتری شان مستقل از یکدیگر فعالیت می کردند.به علاوه،از آنجایی که فناوری اطلاعات جهت خودکار سازی کارهای دفتری و بهبود کارایی فعالیت دفتری استفاده می شد.متخصصین فناوری اطلاعات دولت از خطاهای اجرایی سازمان در امان می ماندندگسترش کامپیوترهای شخصی در دهه 1980میلادی برای هرمدیر دولتی امکان استفاده از سیستم فناوری اطلاعات شخصی را فراهم کرد ودوره جدید استفاده از فناوری اطلاعات آغاز شد.در این نقطه،مدیریت فناوری شروع به گسترش در سازمان های دولتی کرد؛ همگام با این مسئله مدیران به این نتیجه رسیدند که مسائل مربوط به فناوری اطلاعات بایستی جزو کارهای اصلی دولت در نظر گرفته شود.کشور امریکا از پیشگامان اصلی دولت الکترونیک است.از جمله اولین فعالیت های انجام شده در زمینه دولت الکترونیک،پروژه سیستم اطلاعاتی شهری بود که از1937تا1978در دانشگاه کالیفرنیا جریان داشت.این پروژه اولین مطاله تجربی،اصولی وگسترده با تمرکز ویژه بر روی سیاست و پیامدهای مرتبط به استفاده از کامپیوتر در سازمان های خدمات رسانی بود.این پروژه فرایندهای مداوم سیاسی و اجتماعی ساخت یافته را آشکار کرد.این تحقیقات یک چشم انداز وسیع از قابلیت های فناوری و محیطش را ایجاد کردند وبرتعاملات پیوسته میان سازمان های دولتی ومحیط بیرونی و درونی شان تاکید ورزیدند.از آن زمان به بعد این تفکر گسترش یافت که فناوری،قدرت و نفوذ افراد و گروه هایی را که در حال حاضر بیشترین منابع و قدرت را در سازمان ها در اختیار دارند،بیش از پیش تقویت می کند(danzijer1982).دهه 90میلادی،همراه با شبکه جهانی وب،شاهد به هم پیوستن فناوری ازاطلاعات و دولت،و حرکت به سمت ایجاد دوباره دولت درکشورهایی همانند امریکا بود که منجر به ایجاد درگاه دولتی جامع شد.تصویب برخی از قوانین بسیار مهم طی این دهه موجب پشتیبانی از این حرکت اصلاحی شد واستفاده از فناوری اطلاعات در دولت امریکا را فراهم نمود.در سال 1955اصلاح قانون کاهش و تعدیل دیوان یالاری که در سال 1980تصویب شده بود،راهبردهایی را برای سرمایه گذاری فناوری اطلاعات دولتی فراهم نمود و اشتراک گذاری اطلاعات بین سازمان های متقاطع موجب شد.درسال1996قانون آزادی اطلاعات الکترونیک،قوانینی را برای صدورو دسترسی عمومی به اطلاعات الکترونیکی دولت بیان کرد.قانون اصلاح فرصت شغلی و مسئولیت شخصی درسال 1996دستور آزمایش کاربردهای دولت الکترونیک را به سازمان های سرویس اجتماعی در سطوح بین دولتی صادر کرد.تمامی این تلاش هابرای قانون گذاری، باتصویب قانون دولت الکترونیک در سال2001به اوج خود رسید.این قانون هم زیر بنای مالی و هم زیربنای سازمانی مورد نیاز کاربردهای همه جانبه دولت الکترونیک را فراهم کرد.واقعه 11سپتامبر2001در امریکا سبب شد مفهوم دولت الکترونیک از ابزاری برای تسهیل در فراهم کردن خدماتی دولتی،آسان کردن اصلاحات اجرایی و کمک به مشارکت دموکراتیک تبدیل به ابزاری برای مقابله با حملات تروریستی نیز بشود.از جمله تغییرات ایجاد شده پس از واقعه11سپتامبر تمایل دولت ها به ترویج اشتراک اطلاعات در میان سازمان ها،ادغام یابه اشتراک گذاردن پایگاه های داده دولتی،افزایش امنیت سیستم های اطلاعاتی دولتی در برابرحملات تروریستس ممکن،ارزیابی و در صورت لزوم منع یا حذف محتوای وب گاههای دولتی که امنیت را به خطر می اندازد هستند.

مفهوم دولت الکترونیک

مبانی نظری:مفهوم دولت الکترونیک یک تعریف پذیرفته شده جهانی ندارد از این رو به منظور پوشش کاربردهای گسترده واختلافات جزئی چندین موضوع را مطرح می کنیم.سازمان ملل دولت الکترونیک را استفاده از اینترنت و شبکه جهانی برای ارائه اطلاعات وخدمات دولت به شهروندان می داند.بنابراین ،دولت الکترونیک به علت نیازبه پیشرفت کیفیت و گارایی خدمات عمومی به وجود آمده است.دولت الکترونیک تنها  استفاده از فناوری برای ارائه خدمات بر خط نیست بلکه یکپارچه سازی خدمات مختلفی است که توسط سازمان های دولتی ایجاد شده اند که تا به حال با یکدیگر کار نکرده اند،و نیز ارائه خدمات به صورت 24ساعته و7روزه و یکسان ساطی قوانین جدید است.ازاین رو،تغییرات فناوری و سازمانی می بایست به همراه یکدیگر باشند.
فانتین(fountain2001)ترجیح می دهداین پدیده را به جای دولت الکترونیک ،«دولت دیجیتال» یا «دولت مجازی» بنامد.دولت دیجیتال دولتی است که بر اساس سازمان های مجازی ،سازمان های متقاطع و شبکه های عمومی-خصوصی که ساختار وظرفیتشان وابسته به اینترنت و وب است سازمان می یابد.الهاشمی و درام(al-hashemi and darem2008)دولت الکترونیک را به معنای استفاده وسیع از فناوری ارتباطات و اطلاعات برای بهینه سازی ساز و کار دولت با افزایش شفافیت دولت ،حذف فاصله و تقسیمات،ومشارکت افراد در فرایندهای سیاسی تعریف کرده اند.لین و لی(layne and lee2001) دولت الکترونیک را به معنای استفاده دولت از فناوری خصوصاٌ برنامه های تحت وب افزایش دسترسی و ارائه اطلاعات و خدمات دولت به شهروندان،شرکای تجاری،کارمندان،دیگر سازمان ها و همچنین جامعه دولتی تعریف کرده اند.
المرابه و ابوعلی آن را به عنوان استفاده دولت از فناوری¬های اطلاعاتی و ارتباطی (Information and Communication Technology (ICT)) به منظور فراهم کردن فرصت¬هایی برای شهروندان و کسب¬ و¬ کارها برای تعامل و انجام فعالیت¬های اقتصادی با دولت با استفاده از رسانه¬های الکترونیکی مختلف از قبیل تلفن، فاکس، کارت¬های هوشمند (Smart Cards)، کیوسک¬های خدمات، اینترنت و تبادل الکترونیکی داده¬ها (Electronic Data Interchange) می¬دانند. در تعریفی دیگر دولت الکترونیکی به عنوان کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات و به ویژه سیستم¬های مبتنی بر وب برای ارائه خدمات در جهت افزایش دسترسی و ارائه اطلاعات و خدمات به شهروندان، کسب¬ و کارها، کارکنان دولت و سازمان¬ها و نیز افزایش شفافیت، اثربخشی، و کارآیی ارائه خدمات در مدیریت دولتی در نظر گرفته شده است. ولی جامع-ترین تعریف عبارت است از: استفاده دولت از فناوری، به ویژه کاربردهای مبتنی بر وب، برای تقویت دسترسی به اطلاعات و تحویل خدمات دولتی به شهروندان، شرکای تجاری، کارمندان، سایر کارگزاران و اجزاء دولت. دولت الکترونیکی دارای توانایی‌های بالقوه‌ای برای کمک به ایجاد روابط بهتر بین دولت و مردم از طریق ایجاد تعامل هموارتر، ساده تر و کارآتر با شهروندان است. به علاوه، سازمان‌های دولتی از دولت الکترونیکی برای بهبود عملیات اصلی تجاری و تحویل اطلاعات و خدمات سریع¬تر، و ارزان¬تر به گروه‌های وسیع¬تری از مشتریان بهره می¬جویند.

دولت الکترونیک و امکان‌سنجی استقرار آن در ایران
گسترش روزافزون ارتباطات و تأثیر آن بر فضای اقتصادی، اجتماعی و سیاسی جوامع، پیچیدگی‌های ناشی از پیشرفت سریع و شتابان فن‌آوری وجود دولتی کارآمد و به‌روز را به‌منظور انجام وظایف حکومتی ضروری می‌نماید. در مورد دولت، چگونگی کارکرد آن، مکانیزم های درونی و رابطه آن با سایر نهادهای جامعه نظریههای مختلفی مطرح شده است. علی‌رغم تفاوت‌های روش‌شناختی این نظریات، همه آن‌ها بر این مسأله تاکید دارند که دولت می‌بایست برای انجام وظایفش کارایی خود را بالا ببرد. از جمله راه‌کارهای ارتقاء کارایی دولت، پیادهسازی و استقرار سیستمهایی‌است که به‌طور خلاصه به دولت الکترونیکی مشهور می‌باشند. در واقع دولت الکترونیکی یکی از پدیدههای مهم حاصل از به کارگیری فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات است که تحــــولات عمیقی را در شیوه زندگی بشر امروزی ایجاد کرده است. این تحقیق به‌منظور شناسایی وضعیت بلوغ دولت الکترونیکی و معرفی الزامات استقرار کامل آن در کشور، پس از معرفی کامل دولت الکترونیک، تجربه کشورهای مختلف در زمینه پیادهسازی دولت الکترونیکی را مورد بررسی قرار داده و سپس ضمن بررسی عملکرد دستگاه‌های مختلف در این زمینه و مقایسه آن با تکلیفهایی که در برنامه چهارم توسعه بر عهده دستگاه‌های مذکور نهاده‌ شده‌است، به بررسی وضعیت پیادهسازی دولت الکترونیک در ایران و چالش‌های پیش روی آن پرداخته‌است. دولت الکترونیکی یکی از پدیده های مهم حاصل از به کارگیری فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات است که تحــــولات عمیقی را در شیوه زندگی بشر امروزی ایجاد کرده است.«دولت الکترونیکی عبارت است از استفاده از فن‌آوری، مخصوصاً کاربردهای مبتنی بر وب، تجارت الکترونیکی و سایت های اینترنتی، برای افزایش دسترسی و ارایه خدمات واطلاعات به شهروندان، شرکای تجاری، کارکنان و سایر مؤسسات» این روش، زمینه بالقوه‌ای برای کمک به ایجاد رابطه ساده، روان، و مؤثر بین دولت و مؤسسات دولتی با شهروندان و همچنین ارایه اطلاعات و خدمات ارزان قیمت، فوری و فراگیر به کلیه گروه های تجاری استفاده کننده است. بنابراین، وظیفه دولت الکترونیکی ارایه اطلاعات و خدمات On-Line از طریق اینترنت یا سایر وسایل دیجیتالی است. این تحقیق به دنبال شناسایی وضعیت بلوغ دولت الکترونیکی و بررسی الزامات استقرار کامل آن در کشور است لذا ضرورت دارد پس از استخراج این وضعیت، یک تحلیل استراتژیک در ارتباط با نحوه اولویتبندی مراحل اجرایی به عمل آید. از این رو این مجموعه در نظر دارد با معرفی دولت الکترونیک به عنوان یکی از پدیده های مهم عصر ما به بخش های مختلف این مقوله بپردازد و راه های پیاده سازی دولت الکترونیکی را در کشورهای مختلف و به صورت اخص کشور ایران بررسی کند و با مقایسه روند روبه‌رشد این موضوع در سطح جهانی راه‌کار های مفیدی برای پیادهسازی دولت الکترونیکی و ملحق‌شدن کشورمان ایران به این عرصه از تکنولوژی نوین ارائه دهد. چندی است که اصلاحات ساختار اداری در کشور آغاز شده است. هدف اصلی این اصلاحات بهبود در شیوه، روش و روند انجام امور اداری و کاهش بوروکراسی و تشریفات زائد اداری می‌باشد. این مشکلات و مسائل مدت های مدیدی است که سازمان اداری و دولتی کشور را دچار تشتت و آشفتگی کرده است و باعث شکایت و نارضایتی برون‌سازمانی و درون‌سازمانی شده است. این مسایل در سازمان های دولتی به نحوی باعث ایجاد مشکلات شده است. بوروکراسی پیچیده، اهداف متداخل و بعضاً متضاد در این سازمان ها باعث عدم دسترسی به اهداف سازمانی شده و در نتیجه نارضایتی‌هایی بر اثر چنین روندی بوجود آمده است. از سوی دیگر انتظارات افراد درمورد خدمات و محصولات و نیز نحوه و کیفیت ارایه آن به طور روزافزون درحال تغییر است و دولت نیز باید پاسخگوی این نیازها و انتظارات باشد. آنان خواهان این هستند که ساعات کار موسسات دولتی افزایش یابد و آنان هر زمان که خواستند بتوانند کارهای خود را انجام دهند، در صف ها معطل نشوند، خدمات با کیفیت تری دریافت کنند، خدمات و محصولات ارزان تری به دستشان برسد و مواردی از این دست که پاسخگوترین شکل دولت برای این انتظارات درحال حاضر «دولت الکترونیک» است. دولت ها همچنین برای جذب سرمایه، مشاغل و اشتغال، کارگران ماهر، گردشگران و موارد دیگر با هم در رقابت هستند و بدین منظور به امکانات جدیدی نیاز دارند که دولت الکترونیک این امکانات را برای آنها فراهم می‌آورد. لذا دولت الکترونیک، نه تنها موجب یکپارچه شدن خود با جامعه می شود بلکه باعث می گردد که دولت بر منابعی تأکید داشته باشد که بیشتر موردنیاز است. دولت الکترونیک باعث گسترش فرهنگ خودخدمتی (SELF SERVICE) می شود و شهروندان قادر می شوند تا آنجا که ممکن است به خود کمک کنند و از هزینه ها و اتلاف وقت خود بکاهند. تقریباً تمام کشورهای توسعه یافته هم اکنون به گسترش و ایجاد دولت الکترونیکی به عنوان یک استراتژی کلیدی که می‌تواند آنها را در قرن 21 به موفقیت برساند، توجه می‌کنند و به سرعت در حال ایجاد مقدمات اصلی این کار می‌باشنـد. درحالیکه شمـاری از فن‌آوری‌های کلیـدی هم اکنون در بخش های دولتی وجود دارد، اما ضرورت دولت الکترونیکی از آنجا ناشی می‌شود که باعث یکپارچگی و تغییر شکل در ارایه خدمات و نیز تهیه اطلاعات برای شهروندان شده است. متوسط شاخص دولت الکترونیک در جهان 4267/0 است این در حالی‌است که این شاخص در کشورمان به 3813/0 می رسد. در تعیین شاخص دولت الکترونیک معیارهایی از جمله تعداد رایانه های شخصی، تعداد میزبانان اینترنتی، افراد دارای دسترسی به اینترنت و تعداد خطوط تلفن ثابت و همراه مورد توجه قرار می گیرد. درصد جمعیت شهری شاخص توسعه نیروی انسانی و شاخص دسترسی اطلاعات نیز از دیگر معیارهای تعیین شاخص دولت الکترونیک از سوی سازمان ملل متحد است. همچنین مقدار این شاخص که بیشتر وضعیت زیرساختهای فن‌آوری اطلاعات در کشور را نشان می دهد، بیانگر ضعف زیر ساخت و پیشنیازهای لازم برای توسعه فن‌آوری اطلاعات در ایران است. لازم به ذکر است طبق آخرین تحقیقات سازمان ملل ایران از نظر فن‌آوری اطلاعات در میان کشورهای جهان رتبه 107 را به خود اختصاص می دهد. نظر به اینکه روند اجرایی برنامه های اصلاحات ساختاری در نظام اداری کشور از کندی خاصی برخوردار است و اساساً بدون گذر از این مرحله، امکان مدیریت صحیح برنامه های توسعه اقتصادی توسط دولت وجود نخواهد داشت مقتضی است تا از طریق شناسایی موانع و چالش های استقرار دولت الکترونیک در کشور و تسریع در پیادهسازی آن، برنامه های اصلاح ساختار نظام اداری کشور با سرعت بیشتری دنبال گردد.

دولت الکترونیک و روند آن در ایران
یکی از مهم‌‌ترین مقولات در جامعه اطلاعاتی، مسئله دولت الکترونیک است. دولت الکترونیک به معنای فراهم کردن شرایطی است که دولت‌ها بتوانند خدمات خود را به صورت شبانه روزی و در تمام ایام هفته به شهروندان ارائه کنند. این امر در سال‌های اخیر به طور جدی در دستور کار دولت‌ها قرار گرفته است و دولتمردان هوشمند نیروهای خود را در راه تحقق چنین شرایطی بسیج کرده‌اند و درصدد برآمده‌اند که فرآیندهای سیاسی، اقتصادی و اجتماعی را با کمک فناوری نوین ارتباطات و اطلاعات اصلاح کرده و از این طریق به شیوه کارآمدتری به ارائه خدمات به شهروندان بپردازند.در حقیقت، به کارگیری و گسترش دولت الکترونیک غالبا در جهت انجام تغییرات در فرآیندهای دولتی نظیر تمرکززدایی، بهبود کارایی و اثربخشی است.اصولا تعریف واحدی در باره دولت الکترونیک وجود ندارد و این مسئله ناشی از ماهیت پویا و متغیر فناوری است.امروزه به استفاده از فناوری اطلاعات و ارتباطات به منظور بهبود کارایی و اثربخشی، شفافیت اطلاعات و مقایسه پذیری مبادلات اطلاعاتی و پولی در درون دولت، بین دولت و سازمان‌های تابعه آن، بین دولت و شهروندان و بین دولت و بخش خصوصی دولت الکترونیک اطلاق می‌شود.

ما کجاییم؟
دولت الکترونیک در ایران با وجود آن که هنوز متولی مستقلی ندارد، اما در بعضی حوزه‌ها فعال است. قریب به 1000 سایت دولتی ایران با وجود همه کاستی‌ها و نقص‌هایی که در اطلاع‌رسانی دیجیتالی رسمی در وب وجود دارد، بخشی از روابط عمومی دیجیتالی کشور را به دوش می کشند. دفاتر دولت الکترونیک که در استان‌های مختلف کشور راه‌اندازی شده است، خدمات مختلف انتظامی و ثبتی را انجام می‌دهند و این خود یک گام به جلو در ارائه خدمات به شهروندان الکترونیکی ایران است. اعطای ده‌ها میلیارد تومان تسهیلات از طریق طرح تکفا به بخش خصوصی در جهت تقویت زیربنای اقتصادی و علمی بخش خصوصی در حوزه‌ای تی، خود تاثیر غیرمستقیمی در گسترش دولت الکترونیک در ایران دارد. با این وجود، دولت الکترونیک ما با رویه‌هایی که در کشورهای غربی حاکم است، از عقب ماندگی ساختاری و اجرایی رنج می برد که قطعا عزم ملی و ایجاد طرح جامع در این راستا، می تواند در چشم‌انداز بیست ساله کشور، مشکل‌گشای بسیاری از موانع پیش روی باشد.

بررسی پدیده دولت الکترونیکی در دو کشور ایران و هند
استقرار دولت الکترونیک در کنار مشکلات و موانعی که دارد،فواید بزرگی به ارمغان خواهد آورد. اما پایبندی جدی دولتمردان یکی از شروط اصلی موفقیت در این حوزه است. درک کامل صحیح از حوزه های مرتبط نظیر اصول تجارت الکترونیک ، وجود استراتژی روشن برای غلبه بر موانع دگرگونی نظیر مخالفت اتحادیه ها با مانع تراشی رقبا و ... همگی زمینه ساز به وجود آمدن دولت الکترونیک محسوب می شوند.
بدون شک در صورت تحقق جنبه های مختلف دولت الکترونیک،شیوه کنونی انجام امور توسط دولت ها دگرگون خواهد شد. اگر تکنولوژی پیشرفت های لازم را بکند و متخصصان و مدیران شرکت های فعال در زمینه دولت الکترونیک با چشم باز حرکت کنند،این شرکت ها و سایت های مربوطه،هر آنچه که اکنون کارکنان دولت انجام می دهند، با سرعت بالاتر انجام خواهند داد و ما در بسیاری از نقاط جهان شاهد آن خواهیم بود که برخی نهادها و سازمان های دولتی فلسفه وجودی خود را از دست خواهند داد. این فرایند در صورت تحقق مانند بسیاری از رویدادهای دیگر، در ابتدا نگرانی هائی را به وجود می آورد، اما درست شبیه تمام فرایندهای انقلاب گونه نمیتوان از پیشرفت آن جلوگیری نمود. ما به مدیرانی نیاز داریم که با درک جوانب گوناگون این روند،ضررهای آن را به حداقل رسانده و حداکثر استفاده را از فواید آن ببرند. دولت ها درک نموده اند که اگرچه رویکرد غیر فعال به موضوع دولت الکترونیک آن ها را از بازار خارج نخواهد کرد، اما آن طور که فکر می کردند در مقابل رقبا ایمن نخواهند بود.

وضعیت دولت الکترونیکی در هند
رشد چشمگیری که هندی ها طی چند سال اخیر در زمینه فناوری اطلاعات و به ویژه نرم افزار داشته اند،بر کسی پوشیده نیست.این کشور توسعه صنعت فناوری اطلاعات را از اوایل دهه 90 آغاز نمود و هم اکنون با کسب موفقیت های فراوان طی این دوره زمانی نه چندان طولانی درصدد است تا از فناوری اطلاعات به عنوان اهرمی در راستای توسعه بهره گیرد و جایگاه متفاوتی را برای این کشور در عصر جامعه اطلاعاتی رقم بزند. .یکی از عرصه هائی که دولت هند طی چند سال اخیر آن را در دستور کار خویش قرار داده و خط مشی هائی نیز برای آن وضع نموده است،استقرار دولت الکترونیکی در این کشور بود.در حقیقت هند سعی دارد نقش فناوری اطلاعات در فرایند اصلاحات عمومی را پر رنگ نموده و همچون سایر کشورها از آن در راستای بهبود ارائه خدمات بخش عمومی استفاده نمایند.دولت هند سال 2001 را سال دولت الکترونیکی نامیده است و وزارت فناوری اطلاعات را مسئول اجرای دولت الکترونیکی این کشور نموده است که این وزارتخانه موظف است با الگوبرداری از اقدامات موفق سایر کشورها در زمینه استقرار دولت الکترونیکی و با تشویق بخش خصوصی به مشارکت فعال،بسترهای اجرای موفق دولت الکترونیکی را شناسائی و تمهیدات لازم جهت استقرار آن را فراهم آورد، همچنین الگویی که دولت مرکزی هند و ایالت های آن جهت استقرار دولت الکترونیکی دنبال می کنند الگوی اسمارت می باشد که ایجاد دولتی ساده،اخلاقی،پاسخگو،مسئول و شفاف را سرلوحه فعالیت های دولت قرار می دهد.

وضعیت دولت الکترونیکی در ایران
امروزه در خصوص تحقق دولت الکترونیک در میان دولتمردان و مسئولان کشور اتفاق نظر وجود دارد و تلاش هائی نیز در این زمینه انجام شده است، لکن به رغم این اقدامات و تلاش ها،هنوز تا تحقق دولت الکترونیک در کشور راه زیادی مانده است. همچنین براساس آخرین تحقیقات سازمان ملل،ایران از نظر فناوری اطلاعات در میان کشورهای جهان، رتبه 107 را به خود اختصاص داده است.
آنچه که بیش از همه موارد گریبان کشوری مثل ما را گرفته است،زیرساخت های فرهنگی و اجتماعی است.
فناوری اطلاعات در بخش دولتی و استفاده از آن در جهت ارائه خدمات و اطلاعات به بخش عمومی ( دولت الکترونیک ) در ایران نیز چند سالی است که مورد توجه سیاستگذاران و مدیران قرار گرفته است و اگر چه کاربرد فناوری اطلاعات در ایران سابقه ای به نسبت طولانی دارد اما جهت گیری اصلی آن در گذشته تأکید بر رویکرد درون نگری و با هدف بهبود در نظام اداری و افزایش کارایی بوده است . اما بکارگیری آن در شکل نوین با تأکید دولت و تصویب آن از سوی مجلس شورای اسلامی در برنامه سوم توسعه سرفصل جدیدی را برروی این صنعت در جامعه گشوده است . در برنامه سوم توسعه و در راستای تجزیه و تحلیل نارسایی ها وارائه راهکارهای اجرایی ، ابتدا به بررسی اثرات اجتماعی ، فرهنگی و اقتصادی آن پرداخته و سپس با تحلیل مشکلات این صنعت ، خطوط اصلی ساختاری ، نهادی و سیاسی در حوزه های مختلف این صنعت را مشخص کرده است.

نتیجه گیری:
دولت الکترونیک در ایران باتمام پیشرفتهایی که داشته است،همچنان فاصله زیادی باسطوح پیشرفته دارد.در حال حاضر دولت الکترونیک در ایران تنها با فراهم ساختن خدمات تراکنشی ،آن هم نه برای تمامی خدمات ممکن ،بلوغ یافته است.یکی از مهمترین شاخص های آمادگی الکترونیک،وضعیت خدمات اینترنت است که با توجه به آمار ارائه شده توسط وب گاه معتبر شاخص شبکه (نت ایندکس)با وضع مطلوب فاصله دارد.لازمه دسترسی به دولت الکترونیک بالغ تر و ارائه خدمات بهتر به شهروندان،افزایش سطح آمادگی الکترونیکی است که برای نیل به آن ،افزایش پهنای باند اینترنت،ارزان کردن خدمات اینترنت با توجه به قیمت های جهانی و متناسب با پایه درآمدجامعه،حذر کردن از تصمیم گیری های مقطعیو کوتاه مدتو فراهم کردن زیرساخت ها وبسترهای انتقال اطلاعات است.بهبود ارائه خدمات موجب افزایش سطح رضایت شهروندان می شود و موجب نیل به آرمان های در خور نام ایران در عرصه بین المللی خواهد شد. در قلب حرکت به سمت دولت الکترونیکی، دگرگونی تعامل مردم و بخش تجاری با دولت قرار دارد. استراتژی دولت الکترونیکی پتانسیل¬های بالقوه ای به منظور جستجوی یک روش نوآورانه برای دستیابی به دولت ایده آل مردمی و به وسیله مردم و برای مردم ارائه می¬دهد. در واقع این استراتژی یک تحول بنیادین در فرایندهای حکمرانی دولتی فراهم آورده که راه بازگشتی از آن نیست وظیفه اساسی دولت حکمرانی است که به معنای کار نظر دهی به جامعه و نه تنها کار با بازار و فروش است.

چالش های پیاده سازی دولت الکترونیک و ارائه راهکارها وپیشنهادهایی برای اجرای موفق آن

چالش ها:
1.ایجاد زیر ساخت:همه کشور های مجری دولت الکترونیکی برای ایجاد زیرساخت بهره گیری از مزیت فناوری نوین اطلاعاتی و ارتباطاتی تلاش می نمایند.برخی کشورهای در حال توسعه زیرساخت لازم برای گسترش سریع خدمات دولت الکترونیکی در سراسر قلمرو خود را ندارند.
پیشنهاد:الف-ایجاد مدل شرکتی خرد برای فراهم کردن اتصال شبکه ای و اطمینان از پایداری آن.
ب-ایجاد پروژه هایی که با زیرساخت های کشور سازگار باشد.
ج-توجه به استفاده جاری دولت ازفناوری و آموختن از موفقیت ها و شکست های گذشته.
2.شکاف دیجیتال:شکاف دیجیتال ،شکاف بین کسانی است که به اینترنت دسترسی دارند و کسانی که به اینترنت دسترسی ندارند.کسانی که بدون دسترسی هستند نمی توانند مهارت های اساسی کامپیوتر را یاد بگیرند،نمی توانند به اطلاعاتی که می توانند فرصت های اقتصادی را فراهم نماینددسترسی پیدا کنند و نمی توانند سهمی در منافع دولت الکترونیکی داشته باشند.
پیشنهاد:الف-ترکیب دسترسی با یادگیری.
ب- ایجاد مشوق هایی برای بخش خصوصی برای دادن کمک های تجهیزاتی وآموزشی.
ج- استفاده از کارآفرینان سودآور برای ایجاد وحفظ دسترسی در جوامع کوچک.
3.سواد الکترونیکی:سواد الکترونیکی اشاره به گروه های به حاشیه رانده شده دارد که نمی توانند از فناوری ارتباطات و اطلاعات به دلیل فقدان سواد کامپیوتری استفاده کنند.با وقوع انقلاب دیجیتال این خطر وجود دارد که جهان به جولمع غنی وفقیر تقسیم شود.دولت الکترونیکی پتانسیل بالقوه ای برای برابر مردن دسترسی به اطلاعات دولت وخدمات آن دارد.
پیشنهاد:الف- استفاده از مولفه های آموزشی در پروژه های دولت الکترونیکی.
ب- توجه به گروه هایی که یکپارچگی آن ها مشکل است(زنان،سالمندان،مهاجران)
ج- تدارک مشاورانی که می توانند مهارت های اساسی کامپیوتر رابه شهروندان آموزش دهند.
د- توسعه برنامه های کاربردی که سخنرانی یا  عکس ها را در عوض متن نوشته شده به کار می گیرد.
4.اعتماد:برای موفقیت پروژه دولت الکترونیکی باید در درون موسسات،بین موسسات،سراسر دولت بابخش تجاری،سازمان های غیردولتی و شهروندان اعتماد ایجاد گردد.
پیشنهاد:الف- رهبری قوی می تواند به ایجاد اعتماد در برنامه ها کمک نماید.
ب- شناسایی شریکان کلیدی داخلی و بیرونی و ایجاد یک استراتژی برای حفظ ارتباط.



منابع:
1.آتشک محمد،ماه زاده پریسا،(1368)،دولت الکترونیک در ایران(وضعیت موجود،چشم انداز آینده)،تهران.
2.شاهپری ،علیرضا،(1383)،دولت الکترونیک،چاپ اول ،تهران،انتشارات مدیریت.
3.رضایی،حمید رضا،تیرماه 83،146تدبیر آموزشی علمی ماهنامه دولت الکترونیک.
4. عاملی1385،ارزیابی فضای مجازی ایران،مجموعه مقالات دانشجویی،دبیر خانه شورای اطلاع رسانی.
5.انبری ،خلیل،دولت الکترونیک و موانع آن در ایران.

Role of ERP software in an organization

ارسال شده توسط بابک بابکی | 24 Dec, 2013

Enterprise Resource Planning (ERP) is the latest high end software solution, Information Technology has lent to the world of business application. An ERP software solution seeks to streamline and integrate operations, processes and information flows in an enterprise, to synergize the resources of an organization namely men, material, money and machine. In other words, ERP systems integrate all data and processes of an organization into a unified system. A typical ERP will use multiple components of computer software and hardware to achieve the integration. A key ingredient of most ERP systems is the use of a unified database to store data for the various system modules.


Most organizations across the world have realized that in a rapidly changing business environment, it is impossible to create and maintain a custom designed software package which will cater to all their requirements and also be up-to-date. Realizing these requirements of organizations, companies have designed and developed ERP software, which offer an integrated software solution to all the functional processes in an organization.


Although, in the initial stage ERP originated in the manufacturing environment, now ERP software solutions typically cover all basic business process/functions of any organization, regardless of the organization's business or charter. A typical ERP module include: Manufacturing, Supply Chain, Financials, Customer Relationship Management (CRM), Human Resources, Warehouse Management and Decision Support System. These solutions are often incorrectly quoted as back office solutions indicating that customers and the general public are not directly involved. This is contrasted with front office systems like Customer Relationship Management (CRM) systems that directly deal with customers, or ebusiness systems such as eCommerce, eGovernment, eTelecom, and eFinance, or Supplier Relationship Management (SRM) systems. In reality, ERP modules are cross-functional and enterprise wide software solutions. All functional departments that are involved in operations or production can be integrated in one system using it. In addition to manufacturing, warehousing, logistics, and Information Technology, it also includes; accounting, human resources, marketing, and strategic management.


There are many different flavors of ERP that serve businesses' varying procedure types. An ERP solution has numerous benefits depending on the type of business that it serves; these are business solutions and industry solutions. The industry solutions are designed for people who are working in specific industries, like finance, communications, education, healthcare to name a few.


Importance of ERP software for businesses:


ERP softwares business solutions are designed for companies that work in a wide variety of areas. IT combines a large number of different elements into a single unit. Three of the most important ERP tools available today are manufacturing, human resources, and finance.


The finance tools allow companies to successfully maintain their financial information like that of the assets, accounts, budgets and cash. ERP can also assist a company in managing internal as well as external factors affecting it. A company that uses ERP financial products can save a great deal of money over the long term, the reason being, the productivity of the organization will be improved. Enterprise Resource Planning is instrumental in getting rid of time consuming activities as paper management. A company is able to study their processes, earnings, and performance by merging their operational information with their financial information. Once this information is connected together, a company can become more competitive and productive. Synergy is an important part of ERP solutions. The concept of combining multiple processes into a single whole will allow the company to become successful in the long term.


In addition to finance and business processes, it is also important to look at materials maintenance. Enterprise Resource Planning will allow a company to successfully automate the process of buying materials and maintaining them. There are modules that track the supplies that are purchased and can also make calculations about how these materials should be distributed. It also becomes possible for a company to predict the demand of the market based on history, economic statistics, and data from their employees. They can even decide when a product should be produced, and they can do this based on the raw material that is available.

Implementation:

Business Process Reengineering is a pre-requisite for going ahead with a powerful planning tool, ERP. An in depth BPR study has to be done before taking up ERP. Business Process Reengineering brings out deficiencies of the existing system and attempts to maximize productivity through restructuring and re-organizing the human resources as well as divisions and departments in the organization.


Implementing an ERP module in an enterprise is never a cake-walk. Most ERP experts estimate that the total time required for a successful implementation can take from 18 to 24 months. The long time frame accounts for a necessary phasing of the software across the enterprise because an immediate switch in all levels of the organization has the potential to yield disastrous results. Also, as ERP software depends heavily on its end users, it is advisable, that a company gradually introduces the software, department by department. This will allow for kinks in the system to be worked out in small chunks rather than opening the business up for organization-wide failures as users acclimate to a new way of doing business. Gradually stepping the business into the system also provides the opportunity for the first sets of end users to gain expertise and help train new users, thereby reducing the strain on IT professionals and consultants during the latter stages of implementation. Training is undeniably the most important part of a successful ERP implementation.

ERP software solutions have the ability to make a business more profitable as it allows automation of most of the functional business processes across the enterprise. Knowing this fact, more and more companies across the globe are offering customized ERP software solutions to their clients that are helping them to streamline their business and be more productive.

 

 

About the Author:

 Ashwin Raj   Author is a Marketing Executive with an Offshore Software Development Service provider located in India. The company deals in offshore software development and offshore outsourcing. For more detailed information about the company and its services visit: http://www.otssolutions.com

 

Cyberoam با بهره گیری از مکانیزم کنترل بر اساس MAC

ارسال شده توسط بابک بابکی | 24 Dec, 2013
Cyberoam با بهره گیری از مکانیزم کنترل بر اساس MAC آدرس، امنیت بر مبنای هویت و شناسه کاربر را ارتقا داد. شرکت Elitecore Technologies ارائه کننده محصولات مدیریت یکپارچه تهدیدات با نام سایبروم (Cyberoam UTM)، به تازگی سری جدیدی از ابزارهای خود را برای افزایش کارایی حفاظت برپایه تشخیص هویت، که می تواند قابلیت اطمینان بسیار بالایی را ایجاد کند، معرفی کرد.

ابزارهای جدید سایبروم که شامل اجباری سازی MAC-کاربر شده و هویت کاربر را با کامپیوتر متحد می کند، از دسترسی های غیر مجاز به شبکه با استفاده از شناسه کاربران دیگر جلوگیری به عمل خواهد آورد. رابط کاربری باز، پشتیبانی از زبان های چینی و هندی برای افزایش سهولت کار با این سیستم در سطح جهان و پشتیبانی از تونل سازی بدون تهدید (TFT) برای داشتن ترافیکی امن و پاکیزه از طریق VPN از دیگر امکانات جدیدی است که به این ابزارها اضافه شده است.

Abhilash Sonwane مدیر محصولات امنیتی Cyberoam می گوید: " Cyberoam تنها محصولی است که راه حل های امنیتی که می توانند آدرس MAC را مستقیما در شناسه هویتی ادغام کنند ارایه می کند. این راه حل می تواند به کمک سازمان هایی بیاید که می خواهند شناسه کاربری خاصی را با یک ماشین فیزیکی خاص ترکیب کنند. همچنین ابزارهایی که از این تکنولوژی استفاده می کنند می تواند امنیت بالاتری را برای شبکه و همچنین قابلیت اطمینان بیشتری را نیز برای داده ها ایجاد نماید. این تکنولوژی مخصوصا می تواند در موسسات تحقیقاتی و سازمان های تجاری که از شبکه های wi-fi استفاده می کنند کارآمد باشد. در چنین محیط هایی کاربران معمولا هویت یکدیگر را جعل کرده و سعی می کنند با تغییر آدرس های IP رد پای خود را پاک کنند.

همچنین تکنولوژی تونل سازی بدون تهدید (TFT) از سایبروم تمامی ترافیک موجود در VPN را برای تشخیص بدافزارها، اسپم ها و مزامین دیگر می کاهد. تکنولوژی TFT به شرکت های تجاری بزرگ اجازه می دهد تا سیاست های برپایه هویت خود را برای دسترسی به اینترنت از طریق VPN تعیین کرده و دسترسی از طریق VPN را به بخش های خاصی از شبکه، آدرس های IP، سرویس ها و یا کاربران خاص محدود نمایند.

نیاز به دسترسی از راه دور و یا راه حل های VPN در فضای تجاری و با توجه به این موضوع که بسیاری از کاربران در حال حرکت و جابه جایی به کار با شبکه می پردازند به سرعت در حال گسترش است. سازمان ها به تونل های دسترسی بدون تهدید و امن نیاز دارند تا داده های تجاری حساس خود را از طریق VPN مبادله کنند.

سایبروم همچنین پشتیبانی چند زبانه را با رابط گرافیکی جدید خود در دسترس قرار داده و در حال حاظر زبان های چینی و هندی را نیز به مجموعه زبان های در دسترس اضافه کرده است. این امر گسترش سریع تر تکنولوژی های فوق را در بازار جهانی به همراه خواهد داشت. پشتیبانی از این دو زبان باعث راحتی هر چه بیشتر کاربران در دو کشور بسیار بزرگ که دارای سریع رشد بازاری در جهان هستند خواهد شد. همچینین با توسعه محصولات جدید این امکان فراهم خواهد آمد تا در آینده نزدیک Cyberoam بتواند زبان های بیشتری را نیز مورد پشتیبانی قرار دهد.

علاوه بر اینها راه حل های فعال با دسترس پذیری گسترده از Cyberoam با کاهش تعداد خطاها امکان دسترسی مداوم و بهره ور به ابزارهای حساس، داده ها و سرویس ها را در سازمان ها و گروه های مختلف فراهم می آورد. این امکانات به سازمان ها اجازه می دهد تا میزان زمان استفاده مفید از شبکه های خود را افزایش داده و به بهترین کارایی با متعادل سازی بار در زمان بروز خرابی های سخت افزاری دست پیدا کنند.

گفتنی است سایبروم اکنون در 55 کشور حضور دارد و تا کنون دوبار موفق به کسب پنج ستاره از مجله SC به دلیل ابزارهای منحصر به فرد خود، یعنی UTM های بر پایه تشخیص هویت، شده است.

استفاده از روش‏های ابرداده در سازماندهی اطلاعات

ارسال شده توسط بابک بابکی | 23 Dec, 2013
رشد و گسترش شتابناک منابع اطلاعاتی در اینترنت و بهویژه پس از شروع کار وب با قابلیت‏های بی نظیر آن، ضرورت وجود عناصر داده‏های فرانگر و گسترده را برای سازماندهی جستجو و بازیابی سریع‏تر، مؤثر و نظام یافته‏تر منابع اطلاعاتی شبکه به اثبات میرساند که از جمله این عناصر «ابرداده» است.

هاپکینز (Hopkins) (1988م) در تعریف ابرداده می‏گوید: «اطلاعات فهرست‏گونهای است که برای شناسایی توصیف و مکان‏یابی منابع الکترونیکی شبکه مورد استفاده قرار می‏گیرد». با توجه به این تعریف، ابرداده در واقع نوعی روش و ابزار برای فهرست‏نویسی، سازماندهی و بازیابی منابع الکترونیکی در شبکه اینترنت است و کاربرد اصطلاح جدید نیز برای ایجاد تمایز میان روش‏های جدید سازماندهی منابع اطلاعاتی الکترونیکی با روش‏های متداول و سنتی فهرست‏نویسی و سازماندهی اطلاعات است که صرفاً در کتابخانه‏ها و مراکز اطلاع‏رسانی مورد استفاده قرار می‏گرفت.

ویژگی‏های ابرداده‏ها
مبنای کاربرد ابرداده، جستجو، یافتن، مستندسازی، ارزش‏یابی و گزینش منابع شبکه‏ای است که موجب افزایش دقت بازیابی منابع شبکه‏ای می‏شود. اهمّ ویژگی‏ها و کاربردهای ابرداده عبارت است از:

1. مدیریت بر حجم گسترده‏ای از اطلاعات در شبکه؛2. نمایه‏سازی و انواع گسترده‏ای از اطلاعات در شبکه؛
2. آسان‏سازی جستجو و بازیابی اطلاعات در شبکه و جامعیت در بازیابی؛
3. تطبیق، اشتراک، یکپارچه‏سازی و استفاده مجدد از انواع اطلاعات در محیط شبکه؛
4. نظارت بر دسترسی به اطلاعات، ابرداده نه تنها به جستجو و بازیابی مؤثر منابع اطلاعاتی ناهمگن می‏پردازد؛بلکه اطلاعاتی را که دسترسی بدان‏ها محدود است، برای شیوه و نوع استفاده کاربران مدیریت می‏کند.

تاکنون برای ابرداده قالب‏ها و استانداردهای گوناگونی به وجود آمده است که از مهم‏ترین آنها می‏توان به موارد ذیل اشاره کرد:

ـ قالب ابرداده‏ای دوبلین کور(Dublin Core Metadata Format)
ـ قالب مارک
ـ قالب U.S مارک
ـ قالب ابرداده طرح کدگذاری متن(Text Encoding initiative)
ـ قالب ابرداده‏ای خدمات مکان‏یابی اطلاعات دولتی(Governmetn lnformation Locator Services).

از میان قالب‏های یادشده، قالب دوبلین کور که به منزله یک استاندارد جامع توسط او.سی.ال.سی(O.C.L.C) تدوین یافته است، از اعتبار و جامعیت بیشتری برخوردار است. به همین دلیل، این استاندارد، مورد پذیرش بسیاری از کتابخانه‏ها و مراکز فهرست‏نویسی قرار گرفته و مبنای کار سازماندهی منابع اینترنتی واقع شده است.

این قالب دارای مجموعه عناصری ابرداده‏ای است که به این ترتیب هستند: 1. عنوان؛ 2. پدیدآورنده؛ 3. موضوع؛ 4. توصیف؛ 5. ناشر؛ 6. همکار؛ 7. تاریخ؛، 8. نوع منابع؛ 9. قالب؛ 10. شناسگر؛ 11. منبع؛ 12. زبان؛ 13. ارتباط یا رابطه؛ 14. پوشش؛ 15. حقوق.

نتیجه‏گیری
ظهور اینترنت چالش‏های جدیدی را به وجود آورده است و تاءثیرات عدیده‏ای بر علوم و فنون مختلف گذارده است. یکی از عرصه‏هایی که به شدت از اینترنت تأثیر پذیرفته است، عرصه اطلاعات و اطلاع‏رسانی است و در آینده باید شاهد باشیم که کل جریان داد و ستد اطلاعات از طریق اینترنت انجام خواهد گرفت. ظهور محیط‏های الکترونیکی جدید و منابع الکترونیکی مختلف، ضرورت الگوها، روش‏ها، استاندارها و ابزارهای جدیدی را برای ذخیره، سازماندهی و بازیابی آنها به خصوص منابع اینترنتی می‏طلبد. با توجه به اینکه اینترنت خود دنیای بسیار آشفته‏ای است و از طرفی دیگر، امکانات فعلی موجود در اینترنت برای جستجو و بازیابی اطلاعات دارای نارسایی‏های عدیده‏ای هستند، لازم است کتابداران و اطلاع‏رسانان که سال‏هاست با عنوان سازمان‏دهندگان منابع اطلاعاتی چاپ شناخته شده‏اند، با ابزارهای جدید سازماندهی منابع اینترنتی آشنا شوند و دنیای بی‏نظم و آشفته موجود در اینترنت را نظم ببخشند و کارکردهای اینترنت را به حدّ اعلا که همان اشاعه اطلاعات در شکل صحیح است، با دقت هر چه تمام‏تر در زمان مناسب و با هزینه مطلوب به انجام برساند. برای این کار، ابزارهای چندی وجود دارد که موتورهای کاوش اینترنت یکی از آنهاست و استانداردها و الگوهایی نیز وجود دارند که حاصل کار کتابداران است که از مهم‏ترین آنها استفاده از روش‏های ابرداده در جهت سازماندهی منابع اینترنتی است. نکته اصلی و پر اهمیت آن است که اگر هر چه سریع‏تر چاره‏ای به‏ویژه از سوی کتابداران برای مشکل سازماندهی اطلاعات در اینترنت اندیشیده نشود، با افزوده شدن حجم عظیم و روزافزون اطلاعات، نتیجه‏ای جز بازیابی زیاد و نامربوط حاصل نخواهد شد.



*http://www.noormags.com/View/Magazine/ViewPages.aspx?numberId=1874&ViewType=0&PageNo=10

انك اطلاعات علمي و تخصصي رشته هاي دانشگاهي

ارسال شده توسط بابک بابکی | 23 Dec, 2013
منابع - Archive (آرشيو)
در اين بايگاني مقالات و روزنامه هاي دپارتمان به شرح ذيل ارائه شده است.
1)Working Paper Series  (مجموعه مقالات)
The Department Publishes Papers by Graduate Students in the Program  (مقالات منتشره دانشجويان مقاطع كارشناسي ارشد و دكتري)
در اين قسمت بخشي از مقالات دانشجويان مقاطع كارشناسي ارشد و دكتري به صورت فرمت (pdf) ارائه شده است.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://www.princeton.edu/~sociolog/workingpaper.html
2)The department newsletter (روزنامه دپارتمان)
From 1996 to 1998, the Department Published and Annual Newsletter (روزنامة ساليانه دپارتمان از سال 89-1996)
در اين قسمت دپارتمان جامعه شناسي اقدام به انتشار روزنامه نموده و اطلاعات روزنامه را به صورت on-line در اختيار كاربران قرار داده است. در اين روزنامه آخرين اطلاعات و وقايع مربوط به دپارتمان و رشتة جامعه شناسي به چاپ رسيده است.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://www.princeton.edu/~sociolog/newsletter/newsletter.html
Resources (منابع)
در اين قسمت منابع رشتة جامعه شناسي ارائه شده است.
1)ASA Section on Sociology and Computers (بخش جامعه شناسي و كامپيوتر انجمن جامعه شناسي آمريكا)
هدف بخش فوق پيشبرد و رواج استفاده از كامپيوتر در محاسبات خرد جامعه شناسي از طريق تبادل سازماندهي شدة عقايد، برنامه ها،‌ اطلاعات، منابع تدريس، نتايج تحقيق و … مي‏باشد. در اين جا واژة محاسبات خرد، شبكه هاي الكترونيكي و استفاده از كامپيوتر را در بر مي‏گيرد.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://www.princeton.edu/~soccomp
2)Center for Arts and Cultural Policy Studies (مركز مطالعات سياست فرهنگي و هنري)
مركز فوق به منظور ايجاد و گسترش سخنراني و گفتمان شفاف و فرهيخته درخصوص حيات فرهنگي و هنري ملل شكل گرفت. برنامه ها و فعاليتهاي مركز در راستاي ايجاد و شكل دهي به شالوده فكري دانشمندان كارآزموده ايي كه به اطلاعات ‍ جمع آوري شده درخصوص نهادهاي فرهنگي و فعاليتها آنها دسترسي داشته و در زمينة موضوعات كليدي و اساسي سياست فرهنگي و هنري به تحقيق و بررسي مشغول مي باشند، طراحي شده است.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://www.princeton.edu/~artspol
3)Center for Migration and Development (مركز مهاجرت و توسعه ملي)
مركز مهاجرت و توسعه ملي در راستاي ارتقاء و افزايش بورس تحصيلي، تحقيقات پايه و تبادلات علمي در ميان اساتيد و دانشجوياني كه به موضوعات و زمينه هاي مهاجرت بين المللي و توسعه ملي علاقه مند مي باشند، شكل گرفته است. از مهمترين علائق و فعاليتهاي مركز مي توان به‌تحقيق و بررسي درخصوص ارتباط بين گروه هاي مهاجر در جهان توسعه يافته (متمدن) و رشد و گسترش ابعاد و دورنماي ملل مهاجر اشاره نمود.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://cmd.princeton.edu/
4)Center for Research on Child Wellbeing (مركز تحقيقات بهداشت و رفاه كودكان)
مركز فوق درخصوص وضعيت بهداشت كودكان ،‌آموزش، رفاه، ساختار خانواده به تحقيق و بررسي مشغول مي‏باشد. اعضاي تشكيل دهندة مركز، اساتيد حوزه هاي اقتصاد، جامعه شناسي، جمعيت شناسي، روانشناسي و علوم مي باشند. مركز ميزبان بازديدكنندگان خارجي و داخلي مي‏باشد و از دانشجويان مقاطع كارشناسي، كارشناسي ارشد و دكتري حمايت به عمل مي آورد. هدف اصلي مركز گسترش و بسط تحقيقات اصولي و پايه درخصوص بهداشت و رفاه كودكان مي‏باشد.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://crcw.princeton.edu/
5)Center for the Study of Religion (مركز مطالعات مذهب و دين)
مركز مطالعات مذهب و دين، مركز علمي مي‏باشد.تشويق دانشمندان به انجام تحقيق، آموزش و گفتمان ملي درخصوص مذهب از مهمترين اهداف مركز مي‏باشد. در مركز فوق اطلاعات و منابع بي نظير و جامعي درخصوص علوم اجتماعي و علوم انساني وجود دارد.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://www.princeton.edu/~csrelig
6)International Networks Archive (آرشيو شبكه هاي بين المللي)
آرشيو شبكه هاي بين المللي دپارتمان جامعه شناسي  دانشگاه پرينستون به منظور همكاري با جامعه شناسان شكل گرفته است. در اين آرشيو اطلاعات مربوط به جامعه شناسان، محققان، مقالات، مؤسسات، جلسات و پروژه هاي تحقيقاتي موجود مي‏باشد. هدف از تأسيس آرشيو جمع آوري و دسته بندي (گردآوري) اطلاعات مربوط به تحقيقات تجربي ،‌جمع آوري مجموعه اطلاعات شبكه هاي مختلف، ايجاد فرمتي (ساختاري) متحدالشكل براي اطلاعات جمع آوري شده و در دسترس قرار دادن اطلاعات جمع آوري شده از طريق وب سايت مي‏باشد.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://www.princeton.edu/~ina
7)Office of Pupulation Research (اداره تحقيقات جمعيت شناسي)
ادارة‌ تحقيقات جمعيت شناسي در دانشگاه پرينستون مركز اصلي و پيشرو در تحقيقات جمعيت شناسي و آموزش مي‏باشد. ادارة‌فوق پيشينة برجسته ايي در مطالعه و بررسي جمعيت شناسي و تغييرات باروري دارد. در سالهاي اخير فعاليتهاي تحقيقاتي چشمگيري درخصوص بهداشت، رفاه ،‌جمعيت شناسي اجتماعي ومهاجرت داشته است.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://opr.princeton.edu/
8)Princetion University Survey Research Center (مركز تحقيقات پژوهشي دانشگاه پرينستون)
در اين مركز گنجينة عظيمي از اطلاعات درخصوص نهادها، منابع دولتي، آمار، جمعيت شناسي، آرشيوهاي علوم اجتماعي،‌تجزيه و تحليل تحقيقات، مقالات،‌ انجمن ها، … وجود دارد.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://members.bellatlantic.net/~abelson
9)Embedded Enterprise in Comparative Perspective (پشتوانه تلفيقي از ديدگاه تطبيقي)
تحقيقات اخير در زمينة علوم اجتماعي بيانگر مفاهيم و اشارات ضمني تجربي و نظري درخصوص تلفيق پشتوانه هاي اقتصادي در بطن مؤسسات اجتماعي ، فرهنگي و سياسي مي‏باشد. هدف كارگاه آموزشي، هدايت دانشمندان جواني مي‏باشد كه در راستاي تحقيقات نظري و تجربي تطبيقي كه معطوف بر حوزه و پشتوانه تلفيقي مي‏باشد به فعاليت مشغول مي باشند.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://www.princeton.edu/~embedded
10)Meta List of Sociology Links (فهرست جامعي از پايگاه هاي اينترنتي جامعه شناسي)
در اين قسمت ليست جامعي از منابع عمومي، نهادهاي تخصصي، مؤسسات تحقيقاتي، مجلات، فهرست آدرس هاي الكترونيكي جامعه شناسان، وب لاگها، موضوعات مربوط به جامعه شناسي، آموزش جامعه شناسي، جامعه شناسان بزرگ و … ارائه شده است.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://www.sociolog.com/links/index.html
11)Comprehensive List of U.S Sociology Departments on the Web (ليست جامعي از دپارتمانهاي جامعه شناسي ايالات متحده)
در اين قسمت تمامي دپارتمانهاي جامعه شناسي ايالات متحده در ليست جامعي ارائه شده و650 دپارتمان جامعه شناسي را در بر مي گيرد.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://www.sociolog.com/us_links
12)Materials for the Study of Childhood (مطالب و منابعي براي مطالعه و بررسي دوران كودكي)
هدف از ارائه اين سايت تمركز بر روي مسائل مربوط به كودكان و تجزيه و تحليل هاي جديد از دوران كودكي به عنوان يك پديدة اجتماعي در نوع خودش مي‏باشد.
براي كسب اطلاعات به آدرس ذيل رجوع نماييد:
http://www.princeton.edu/~children

CIO

ارسال شده توسط بابک بابکی | 21 Dec, 2013

مسووليت‌هاي اصلي CIO ‌كدامند؟

با توجه به شرحي كه پيرامون مهارت‌هاي عمومي و تخصصي يك مدير فناوري اطلاعات در سازمان آورديم، اينك به راحتي مي‌توان حدس زد كه مسووليت‌هاي اساسي يك CIO چه‌چيزها‌يي هستند. اين مسووليت‌ها از يك سو به مهارت‌هاي عمومي مديريتي وي و از سوي ديگر به مهارت‌هاي تخصصي او مرتبط هستند. اين مسووليت‌ها را از ديدگاه ديگري نيز مي‌توان تقسيم‌بندي كرد. اگر خوب دقت كنيم متوجه مي‌شويم كه برخي از وظايف يك <مدير ارشد اطلاعات> (2) در حقيقت مديريت مقولات نرم‌افزاري مانند خود اطلاعات و نيروي انساني مرتبط با آن و نيز جنبه‌هاي راهبردي مديريت است و برخي ديگر از وظايف او با مقولاتي سخت‌افزاري مانند دستگاه‌ها و سيستم‌هاي كامپيوتري گره خورده است. ايده اصلي و كلي مديريت اطلاعات در سازمان اين است كه يك نفر به نام CIO بايد علاوه بر فراهم ساختن بستر سخت‌افزاري و نرم‌افزاري جريان اطلاعات در سازمان، زمينه گردش صحيح و بهره‌برداري مناسب از اين اطلاعات و اندوخته‌هاي معنوي را در سازمان فراهم سازد. به يك تعبير مي‌توان نقش مدير فناوري اطلاعات در سازمان را به سيستم گردش وكنترل سوخت، آب و روغن در يك اتومبيل تشبيه كرد. چنين سيستمي علاوه بر فراهم ساختن بستر گردش اين سه ماده حياتي در اتومبيل، به‌طور مرتب بر روند حركت آنها در سراسر سيستم نظارت مي‌كند. اما بديهي است كه يك سازمان چيزي بيش از يك ماشين است و نقش انساني و تدبير يك CIO در مجموعه وظايف و اختيارات او از اهميت فوق‌العاده‌اي برخوردار است. بنابراين، مقولاتي نظير بودجه بندي، مديريت پروژه و مديريت استراتژيك فناوري اطلاعات در سازمان نيز جزو مسووليت‌هاي اصلي اوست.


1- مديريت خدمات و ابزارهاي دپارتمانIT 

به طور طبيعي اولين انتظاري كه سازمان از يك مدير ارشد اطلاعات دارد، مديريت روزمره خدمات و ابزارهاي واحد IT سازمان است. اين واحد، بستر لازم براي فعاليت‌هاي اطلاعاتي روزمره ساير واحدهاي سازمان مانند دبيرخانه، واحد ارتباط با ارباب رجوع، حسابداري و بخش‌هاي ديگر را فراهم ‌مي‌كند. مدير فناوري اطلاعات در سازمان بايد بر حُسن اجراي وظايف اين بخش از سازمان نظارت دائمي داشته باشد. همچنين بسيار محتمل است كه واحد IT، خدمات ويژه‌اي نيز به كارمندان سازمان ارائه دهد (مثل اتصال اينترنت يا سرويس ذخيره‌سازي فايل در شبكه). در اين‌صورت، مدير اطلاعات بايد بر نحوه ارائه اين خدمات نيز نظارت داشته باشد.

2- مديريت كارشناسان IT 

بديهي است كه تا دو يا چند نفر به عنوان كارشناس كامپيوتر و فناوري اطلاعات در يك سازمان مشغول به كار نباشند، صحبت از مديريت فناوري اطلاعات در آن سازمان معنايي نخواهد داشت. چنانكه پيشتر هم گفتيم، چگونگي تعامل با اين كارمندان و به اصطلاح سروكله زدن با كارشناسان IT سازمان، يكي از دغدغه‌ها و مسووليت‌هاي اصلي يك CIO است.


3- مديريت ارتباطات

يكي از بخش‌هاي مديريت اطلاعات در سازمان، تسهيل روند آن‌دسته از ارتباطات درون و برون سازماني است كه به واسطه ابزارهاي ارتباطي الكترونيكي و كامپيوتري ميان كارمندان شركت از يك سو و نيز ميان كارمندان و مخاطبان فعاليت‌هاي سازمان از سوي ديگر صورت مي‌گيرد.  نحوه دخالت مدير ارشد اطلاعات در اين زمينه بيشتر فني و تكنيكي است. نگاه CIO به روند ارتباطات سازمان، نگاه ساختاري است. وظيفه مدير فناوري اطلاعات در اين زمينه آن‌ است كه با شناسايي نقاط ضعف و قوت شريان‌هاي اطلاعاتي درون سازمان و نحوه اتصال آنها به بيرون از سازمان، به طور مداوم در فكر اصلاح و بهبود آن باشد به گونه اي كه كارمندان سازمان براي ارتباط گيري ميان خود و مراجعان و مشتريان سازمان با كمترين مانعي روبرو شوند.


4- فراهم ساختن امنيت اطلاعات و ارتباطات

وقتي صحبت از زيرساخت ارتباطي و اطلاعاتي سازمان به ميان مي‌آيد، بي‌درنگ مهمترين موضوعي كه به ذهن خطور مي‌كند مساله چگونگي امنيت اطلاعات و ارتباطات سازمان است. يك ساختار ارتباطي هرچقدر هم كه پيشرفته باشد، اگر امن نباشد، فلسفه اصلي به‌كارگيري فناوري اطلاعات در سازمان را زير سوال مي‌برد و همه كاركردهاي مثبت آن را به خطر مي‌اندازد. مدير فناوري اطلاعات در سازمان بايد متوجه باشد كه اگر به موازات تسهيل روند گردش اطلاعات در سازمان فكري به حال افزايش امنيت بستر اطلاعاتي نكند، افزايش ميزان تبادل اطلاعات عملا به معني به خطرانداختنِ هرچه بيشتر دانش، تجربه، سرمايه معنوي و از همه مهمتر اسرار محرمانه سازمان است كه گاه ارزش اقتصادي يا راهبردي فراوان دارد.


5- مديريت دانش

از آنجا كه امروزه اطلاعات، يكي از اَشكال اصلي و مهم سرمايه در سازمان‌هاي مترقي محسوب مي‌شود، مي‌توان پيش‌بيني كرد كه آن‌دسته از سازمان‌ها كه خود را نيازمند بهره‌گيري از توان يك مدير ارشد اطلاعات در مجموعه كادر مديريت سازمان مي‌بينند، لابد به سطحي از پيشرفت در استفاده از فناوري اطلاعات رسيده‌اند كه دانش و اطلاعات ذخيره‌شده در سازمان، به كالايي گرانبها در ميان انواع سرمايه ها و داشته‌هاي سازمان تبديل شده است. مديريت دانش يا Knowledge Management در واقع يك مديريت استراتژيك است. همان‌طور كه كنترل سرمايه‌هاي مالي سازمان يكي از حساسترين و راهبردي‌ترين پايه‌هاي مديريت آن است، براي سازماني كه از روش‌هاي دانش‌بر در كسب‌وكار خود استفاده مي‌كند نيز كنترل سرمايه‌هاي اطلاعاتي سازمان بسيار مهم و كليدي است. بدون شك اين مورد يك از مهمترين مسووليت‌هاي يك CIO است.


6- مديريت محتوا

يكي ديگر از وظايف مهم CIO كه ارتباط تنگاتنگي با امور اطلاعاتي روزمره سازمان دارد، نحوه مديريت محتوا يا Content Management است. در اينجا منظور از محتوا چيزي جز همان داده‌ها و اطلاعات با ارزشي كه بر بستر ارتباطي سازمان جاري است نمي‌باشد. بهترين تعبيري كه از مفهوم مديريت محتوا در يك سازمان مي‌توان ارائه كرد همان است كه اصطلاحا Digital Workflow يا چرخه ديجيتالي امور اطلاعاتي سازمان ناميده مي‌شود. اين چرخه ممكن است فقط محدود به آن‌دسته از اطلاعات كه در كالبد سيستم‌هاي كامپيوتري توليد و پردازش مي‌شوند باشد، يا به تدريج تمام چرخه‌هاي غير ديجيتالي بروكراسي سازمان را نيز دربرگيرد و آنها را هم شامل شود.


7- بودجه ‌بندي

مديريت اطلاعات و فناوري اطلاعات در يك سازمان كار بسيار حساس و ظريفي است.CIO بايد همواره به خاطر داشته باشد كه فناوري اطلاعات آمده است كه تا چرخه امور در كسب‌وكار سازمان را تسهيل كند. اگر قرار باشد به‌كارگيري فناوري اطلاعات هزينه‌هاي سازمان را افزايش دهد و بهره‌وري اندكي ايجاد كند، با توجه به پيچيدگي‌هاي فنيIT و نياز مبرم آن به نيروي متخصص ماهر، در مجموع كسب‌وكار سازمان به جاي حركت به سمت چابكي و كارآمدي، به سمت كاهش بازده و پيچيدگي بيشتر حركت خواهد كرد. در چنين شرايطي ممكن است مديريت سازمان از پياده‌سازي فناوري اطلاعات در مقياس عمده صرف‌نظر كند. هنرCIO اين‌است كه يك برنامه زماني قابل دفاع از نحوه هزينه شدن بودجه اختصاص يافته به توسعه كاربري فناوري اطلاعات در سازمان ارائه نمايد.  به گونه‌اي كه ديگر مديران سازمان به تدريج آثار مثبت به‌كارگيري فناوري اطلاعات را احساس كنند.


8- مديريت پروژه

گاهي اوقات انجام ماموريت‌هاي محوله به واحد IT سازمان مستلزم به انجام‌رساندن پروژه‌هاي ويژه كوچك و بزرگي است كه فراتر از امور روزمره و عادي اين واحد هستند. در چنين مواقعي كنترل روند آغاز و پايان پروژه بسيار حياتي است. پروژه‌هاي مرتبط با فناوري اطلاعات، حتي پروژه‌هاي كوچك، نوعاً داراي سطحي از پيچيدگي و ظرافت هستند كه اگر پيش‌بيني نشوند، انجام اين پروژه‌ها نهايتا حاصلي جز صرف هزينه‌هاي زياد و بازده اندك نخواهند داشت. زمان‌بندي انجام پروژه‌هاي مشابه نيز از يك سازمان به سازمان ديگر تفاوت دارد. زيرا سيستم كسب‌وكار، زيرساخت اطلاعاتي و ميزان تخصص و دانش نيروي انساني در سازمان‌ها متفاوتند. مديران باتجربه‌تر مي‌توانند با توجه به وضعيت كنوني سازمان و نوع ماموريت و كسب‌وكار سازمان، پيش‌بيني كنند كه يك پروژه مشخص چقدر زمان‌ مي‌برد و به چه پيش‌نيازهايي وابسته است. در واقع هنگامي كه پاي اجراي يكي از اين پروژه‌ها به ميان مي‌آيد، هيچ‌كس بهتر از  CIO ‌قادر به تصميم‌گيري صحيح در اين زمينه نيست و از همين رو مديريت و كنترل پروژه هايIT بر عهده اوست.


9- ارتباط با ساير مديران CEO) ، CTO و ...)

واحدIT سازمان يك واحد مجزا نيست. فعاليت روزانه آن با اوضاع و احوال و نيازها و مشكلات ساير بخش‌هاي سازمان گره خورده است. در چنين شرايطي كاملا بديهي به نظر مي‌رسد كه تعامل با مديران ساير بخش‌هاي سازمان را جزو وظايف روزمره CIO بدانيم. حتي گاهي اوقات اين تعامل نقش استراتژيك و حساسي پيدا مي‌كند. مثلا در برخي سازمان‌هاي بسيار بزرگ (مانند شركت‌هاي خودرو سازي) مديران ديگري نيز وجود دارند كه بر حسن به‌كارگيري و مديريت ديگر فناوري‌هاي مورد نياز سازمان نظارت كنند. گاهي اوقات از اصطلاح CTO يا مدير ارشد فناوري براي اين منظور استفاده مي‌شود. در اين گونه موارد، استفاده از فناوري پيشرفته فقط محدود به فناوري اطلاعات نيست بلكه فناوري‌هاي ديگري را نيز دربرمي‌گيرد. حتي در بعضي سازمان‌هاي ممكن است CIO تحت مديريت CTO كه به نوبه خود بر عملكرد تمام جنبه‌هاي فناورانه در سازمان نظارت مي‌كند، عمل نمايد. به هرحال ساختار مديريتي سازمان هرچه كه باشد، مدير ارشد اطلاعات معمولا يكي از آن‌دسته مديراني است كه بنا به ماهيت كار و مسووليتش نياز فراواني به تعامل با ديگر مسوولين سازمان دارد. اين تعامل آنقدر مهم است كه فراتر از يك نياز بلكه جزو مسووليت‌هاي اصلي او به شمار مي‌رود.


10- مديريت استراتژيك

نهايتاً بايد بر اين نكته مهم تاكيد كرد كه مديريت فناوري اطلاعات يا به تعبير ديگر، مديريت اطلاعات سازمان يك مديريت استراتژيك است. معناي اين حرف آن است كه ممكن است موقعيت‌هاي حساس و سرنوشت‌سازي براي راهبري فناوري اطلاعات در سازمان پديد آيد كه نيازمند تصميم‌‌سازي‌ها و تصميم‌گيري‌هاي به موقع و موثر باشد. اين ويژگي ناشي از ماهيت پويا و سيال فناوري اطلاعات و صنعت كامپيوتر است. اين صنعت خيلي سريع تغيير مي‌كند و مديريت مسائل مرتبط با آن، حتي در گستره كوچكي مثل يك سازمان (در مقايسه با گستره كلان جامعه) كندي و رخوت را برنمي‌تابد. تصميمات بايد سريع و موثر اتخاذ شوند. تصميم‌هاي ديرهنگام و يا اشتباه ممكن است عواقب جبران‌ناپذيري درپي‌داشته باشد. متاسفانه هيچ‌كس نمي‌تواند در چنين مواقعي به مدير ارشد اطلاعات بگويد كه كدام تصميم درست خواهد بود. اين وظيفه اوست كه با شناختي كه از واقعيت‌هاي صنعت فناوري اطلاعات و مختصات كسب‌وكار سازمان مطبوعش دارد، تصميم درست و به هنگام را اتخاذ كند و برانجام آن پافشاري نمايد.

پي‌نوشت:
بد نيست در پايان اين مقاله يادآوري كنم كه معناي دقيق كلمه
CIO (برگرفته ازعبارت information Officer Chief)، مدير ارشد اطلاعات است كه ما در اين مقاله با نام مديرفناوري اطلاعات از آن ياد كرديم.  به‌نظرم‌معادل اخير  بيش از معني تحت الفظي كلمه گوياي مسووليت و موضوع اين شغل است.

دزدان جنتلمن

ارسال شده توسط بابک بابکی | 20 Dec, 2013

امروزه پیشرفت روز افزون در فناوری اطلاعات در سطح جهانی باعث تغییر و تحولات اساسی در ساختار جوامع شده است که در این میان ساختارهای اقتصادی نیز از این تغییر و تحولات بی بهره نبوده و با پیدایش مفاهیم جدیدی مانند تجارت الکترونیک و بانکداری اینترنتی راه های جدیدی برای توسعه اقتصادی جوامع گشوده شده و امکان دستیابی به بازارها و منابع اقتصادی جدید را فراهم نموده است.
در حال حاضر تجارت الکترونیک در تمامی کشورهای دنیا به امری بدیع و شایع تبدیل شده و بسیار از مراودات تجاری کشورها بر این اساس صورت می گیرد.


بر اساس آمارهای موجود که توسط سازمان توسعه و تجارت ملل متحد (آنکتاد) منتشر شده مجموع تجارت الکترونیک در سال 2006 ، 104/8 تریلیون دلار بوده که در این میان آمریکای شمالی 5/3، اروپای غربی 6/1، آسیا و اقیانوسیه 5/1، آمریکای لاتین 818/0 و سایر نقاط جهان 686/0 تریلیون دلار آن را به خود اختصاص داده اند.
براساس آمارهای آنکتاد، فروش آنلاین شرکت ها در کشورهای در حال توسعه از کل تجارت آنها تا 40 درصد، خرید آنلاین شرکت ها تا 37 درصد و توزیع شرکت ها تا 9 درصد است.
در این میان در ایران نیز استفاده از تجارت الکترونیک رو به گسترش بوده و با تمام مشکلات و کاستی های موجود روند رو به رشدی را طی می کند و براساس آمارها میزان تجارت الکترونیک ایران تا پایان سال 84 حدود 40 میلیارد ریال، تا پایان سال 85 حدود 100 میلیارد ریال و تا پایان سال 86 حدود یک هزار میلیارد ریال بوده است.
برای مراودات تجاری از ابزارهای مختلفی مانند تلفن، فاکس و ... استفاده می شود. اینترنت در تجارت الکترونیک نیز یک ابزار است که با استفاده از این ابزار می توانیم سیستم تجاری خود را در محیط وب پیاده سازی کنیم، اما باید درنظر داشت استفاده از ابزار اینترنت با تمام مزایایی که دارد می تواند خطراتی را هم برای فروشنده و هم برای خریدار داشته باشد.
باید توجه داشت که الکترونیکی شدن مراودات تجاری شاید مزایای بسیار زیادی داشته باشد، اما از طرفی باعث شده دستیابی به اطلاعات سری افراد و شرکت ها با سهولت بیشتری صورت پذیرد.
در گذشته اگر کسی اسناد و اطلاعات مهم خود را در یک گاوصندوق در یک مکان نامعلومی نگهداری می کرد شاید کمتر کسی توانایی دستبرد زدن به آن را داشت، اما امروزه ممکن است شخصی از دورترین کشوری که می توانید تصور کنید به شما دستبرد زده و در کمتر از چند دقیقه تمام اطلاعات مهم و اموال شما و را سرقت کند!
در دنیای دیجیتالی امروز سارقان و کلاهبرداران نیز همگام با فناوری های روز مدرن تر و دیجیتالی تر شده اند و البته خطرناک تر. خطرناک تر از این جهت که در کلاهبرداری های اینترنتی سارقان دزدی های کلانی انجام می دهند و مبالغ هنگفتی را جابجا می کنند.
دیگر مانند گذشته این افراد نیازی ندارند با ریسک زیاد و با اسلحه وارد بانک شده و اقدام به سرقت کنند بلکه این کار را به سر انگشتان دست خود می سپارند!
تحقیقات و آمار به دست آمده از خسارات ناشی از تبهکاری های رایانه ای نشان می دهد که سال 2008 برای مجرمان رایانه ای سالی پربار بوده و میزان این جرائم طی سال اخیر با افزایش قابل تاملی رو به رو شده است و سارقان اینترنتی در این سال بیش از 5 میلیارد دلار از حساب های شخصی کاربران سرقت کرده اند.
امنیت ارتباط در تجارت الکترونیک نکته بسیار مهمی است، زیرا برخلاف تجارت سنتی، خریدار و فروشنده همدیگر را در هنگام مبادله تجاری نمی بینند. ممکن است شما فکر کنید این جور سرقت ها برای افراد عادی اتفاق نمی افتد و مخصوص شرکت های بزرگ و بانک ها است، اما واقعیت غیر از این است و بیشتر مالباختگان اینترنتی افرادی هستند که به عنوان یک کاربر عادی در اینترنت مشغول گشت وگذار هستند.
سارقان اینترتی معمولا افراد باهوشی هستند که از روش های مختلف اقدام به کلاهبرداری های خود می کنند و همیشه از طریق هک و یا خرابکاری در نرم افزار سرقت نمی کنند و هر روز هم نوآوری های جدیدی در این عرصه دارند! ساده ترین و ابتدایی ترین روش این است که اقدام به راه اندازی یک فروشگاه اینترنتی کرده و کالاهایی را برای فروش می گذارنند، اما بعد از خرید و پرداخت وجه می بینید که چیزی به دستتان نرسید.
«من یک سرمایه دار گینه ای هستم. در کشور من به خاطر جنگ هایی که در جریان است سرمایه گذاری ممکن نیست. به همین خاطر دنبال کسی می گردم که سرمایه ام را که 20 میلیون دلار است به دست او بسپارم تا در کشورش سرمایه گذاری کنم. در صورتی که مایلید این پول را دریافت کنید با من تماس بگیرید.» ایمیل های اینچنینی ممکن است به دست شما هم رسیده باشد اما وقتی که بیشتر کنجکاو می شوید و تحقیق می کنید می بینید که از شما درخواست اطلاعات حساب و شماره تلفن و مبلغی به عنوان هزینه جابجایی می کنند.
در شیوه جدید در پیامی به دریافت کننده ایمیل اعلام می شود که برنده جایزه بسیار کلانی شده و برای جلب اعتماد وی نام یک شرکت شناخته شده معتبر نظیر، «مایکروسافت» یا «لاتاری» و نظایر آن به همراه نشانی و تلفن های آن جهت تماس اعلام می شود که البته براساس تحقیقات به عمل آمده همه آنها جعلی است.
در مرحله بعدی فرد را به یکی از شعبه های خود که وجود خارجی ندارد در یکی از کشورهای جهان معرفی می کنند و چون مسافرت به آن کشور برای فرد هزینه زیادی در بردارد و مشکل است از او می خواهند با پرداخت یک هزینه کم بطور مثال 300 دلار بابت جابجایی مبلغ جایزه پرداخت کند. حال شما درنظر بگیرد از اینگونه ایمیل ها به میلیون ها کاربر اینترنت در سر تاسر دنیا ارسال می شود و اگر فقط 5 درصد این افراد مبلغ را پرداخت کنند خواهید دید که چه رقم بزرگی خواهد شد!
دیده شده فردی در سایت ebay یک فروند جت جنگنده میگ را با قیمت 2000 دلار برای فروش گذاشته که قیمت یک بار سوخت گیری این هواپیما هم نمی شود!!
در نمونه دیگر که در کشور خودمان اتفاق افتاد فردی با راه اندازی سایتی به نام www.aberbank.com مدعی شده که تحت سرپرستی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و با همکاری بانک های تجاری عمده مبادرت به راه اندازی امکانات مربوط به خرید و فروش اینترنتی کرده است و ضمن آن محلی را برای درج شماره کارت و گذرواژه (کلمه عبور) کارت بانک های اعضا تعبیه نموده و از بازدیدکننده می خواهند که با ورود اطلاعات کارت بانک خود از امکانات مربوط به پرداخت های اینترنتی بهره مند شوند و کاربران با ورود به این سایت و وارد کردن اطلاعات کارت خود تمامی اطلاعات محرمانه مربوط به حساب خود را در اختیار سارقان قرار می دادند و بعد از چند روز که به حسابشان مراجعه می کردند متوجه می شدند حسابشان خالی شده است.
می بیند که با وجود رعایت بسیاری از نکات امنیتی در نرم افزار ها و سایت های اینترنتی و استفاده از دیواره های آتشین باز هم روش هایی وجود دارد که نمی توان در مقابل آن هیچ کاری انجام داد، زیرا در مقابل ساده لوحی افراد هیچ نرم افزار امنیتی وجود ندارد که بتواند از آن محافظت کند.