جديدترين مقالات مرتبط با مدیریت فناوری اطلاعات IT
ارسال شده توسط احمد محمدی | 17 12, 2013 | بازدید‌ها (1312)
برنامه ریزی منابع سازمانی راهکار بهینه تولید

مولف/مترجم:علیرضا نجابی- محمد مستبصری



مقدمه‌
‌ ‌امروزه‌ آنچه‌ که‌ در سازمانهای‌ تولیدی‌ و خدماتی‌ مهم‌ به‌ نظر می‌رسد نگهداری‌ و حفظ‌ منابع‌ انسانی‌ و ماشین‌آلات‌ نیست. بلکه‌ چگونگی‌ هدایت‌ و کنترل‌ اینگونه‌ مو‌لفه‌های‌ حیاتی‌ سازمانها به‌ وسیله‌ ساختارهای‌ اطلاعاتی‌ قوی‌ مبتنی‌ بر نهاده‌های‌ نرم‌افزاری‌ و سخت‌افزاری‌ مناسب‌ است. اطلاعات‌ در جوامع‌ صنعتی‌ امروز از اساسی‌ترین‌ عناصر تولید است. اطلاعات‌ تولید، اطلاعات‌ فروش، اطلاعات‌ انبار همه‌ و همه‌ منابع‌ حیاتی‌ شرکت‌ به‌شمار می‌آیند و در برنامه‌ریزی‌ منابع‌ سازمانی‌ (ENTERPRISE RESOURCE PLANNIN=ERP) تصمیم‌گیری، از جایگاه‌ ویژه‌ای‌ برخوردار هستند. بدون‌ اجرای‌ محاسبات‌MATERIAL REQUIREMENT PLANNING=MRP) ) بسیاری‌ از شرکتها و سازمانها قادر به‌ پاسخگویی‌ به‌ این‌ سوال‌ و اینکه‌ چگونه‌ شرکت‌شان‌ را مدیریت‌ می‌کنند و نیز اینکه‌ چگونه‌ زمان‌بندی‌ تولیدشان‌ را انجام‌ می‌دهند، نخواهندبود. امروزه‌ سیستمهای‌ERP از نوادگان‌MRP به‌ شمار می‌آیند. سرتاسر عرصه‌ سیستمهای‌ شرکتی‌ را از زنجیره‌ تامین‌ تا خدمات‌ مشتریان‌ را دربرمی‌گیرد و می‌توانند هوش‌ مهندسی‌ و بازاریابی‌ را در ساختارهای‌ مختلف‌ محصول‌ ایجاد کنند، به‌طوری‌ که‌ نه‌ تنها دید سنتی‌ ساخت‌ و تولید، بلکه‌ دید فروش‌ با گزینه‌ها و قیمتهای‌ متفاوت‌ را نیز می‌توان‌ مشاهده‌ کرد.

MRPII زمینه ساز ERP

(MRPII (MRP-MRPII-ERP روشی‌ برای‌ برنامه‌ریزی‌ کارآمد همه‌ منابع‌ سازمانی‌ در شرکت‌ است. MRPII در شرایط‌ مطلوب، برنامه‌ریزی‌ عملیاتی‌ واحدهای‌ سازمانی‌ و برنامه‌ریزی‌ مالی‌ را دربرمی‌گیرد و قادر به‌ شبیه‌سازی‌ برای‌ پاسخگویی‌ به‌ سوالهای‌ <اگرچه> (WHAT-IF) است. MRPII از وظایف‌ متنوعی‌ تشکیل‌ شده‌ است‌ که‌ به‌ یکدیگر مرتبطند. وظایفی‌ نظیر برنامه‌ریزی‌ شرکتی، برنامه‌ریزی‌ تولید، زمان‌بندی‌ اصلی‌ تولید، برنامه‌ریزی‌ نیازمندیهای‌ مواد و برنامه‌ریزی‌ نیازمندیهای‌ ظرفیت‌ و سیستم‌ اجرایی‌ برای‌ مدیریت‌ ظرفیت‌ و اولویت، خروجی‌ این‌ گونه‌ سیستمها با گزارش‌ مالی‌ به‌ صورت‌ یکپارچه‌ و مجتمع‌ درمی‌آید، گزارشهایی‌ نظیر، برنامه‌ شرکت، گزارش‌ کمیته‌ خرید، حمل‌ونقل، بودجه‌ موجودی‌ و... از این‌ رهگذر در سال‌ 1990 بود که‌ عبارات‌ جدیدی‌ تحت‌ عنوان‌ برنامه‌ریزی‌ منابع‌ سازمانی‌ رواج‌ یافت. سیستمهای‌MRP به‌ موضوع‌ موجودی‌ پرداختند و فرزندان‌ ایشان، سیستمهای‌ MRPII علاوه‌ بر آن، موضوع‌ حسابداری‌ را نیز دربرگرفتند و هم‌اکنون‌ سیستمهای‌ERP که‌ از نوادگان‌MRP به‌ حساب‌ می‌آیند کل‌ پهنه‌ سیستمهای‌ شرکتی‌ را از زنجیره‌ تامین‌ تا پشتیبانی‌ازمشتریان‌دربرمی‌گیرند.

ERP نگرشی‌ نو در زمینه‌ تولید
‌ ‌ERP، سیستمی‌ است‌ که‌ کلیه‌ منابع‌ تولیدی‌ (مواداولیه، تجهیزات، ماشین‌آلات، نیروی‌ انسانی، منابع‌ پولی) را دربرمی‌گیرد و با مدیریت‌ آنها نقش‌ اساسی‌ در پیشبرد و هدایت‌ آن‌ سازمان‌ درجهت‌ هدف‌ اساسی‌ آن‌ (که‌ کسب‌ سود باشد) ایفا می‌کند.
‌ ‌ERP یک‌ سیستم‌ عظیم‌ اطلاعاتی‌ است‌ که‌ کلیه‌ اطلاعات‌ موجود در شرکت‌ را در خود دارد و جریان‌ اطلاعات، تعامل‌ و کنترل‌ آنها را شامل‌ می‌شود به‌ تعبیر والمان(VOLLMNN),

MRPII که‌ وی‌ آن‌ را کنترل‌ برنامه‌ریزی‌ تولید MANUFACTURING PLANNING) CONTROL=MPC) نامید. یک‌ کارخانه‌ پنهانی‌ است‌ که‌ کاملاً‌ شبیه‌ کارخانه‌ فیزیکی‌ است‌ و محصول‌ آن‌ کالا است. او این‌ کارخانه‌ را <کارخانه‌ پنهانی(HIDDEN FACTORY) > می‌نامد. (شکل‌ شماره‌ 2)
‌ ‌ERP جزیی‌ از سازمان‌ است‌ و دقیقاً‌ به‌ سطوح‌ موردنظر باید برسد. با یکپارچه‌ کردن‌ بخشها و وظایف‌ در سازمانها و شرکتها با یک‌ کامپیوتر مرکزی‌(SERVER) می‌توان‌ نیاز بخشهای‌ مختلف‌ را برآورده‌ ساخت. برای‌ ایجاد و نگهداری‌ نرم‌افزاری‌ واحد برای‌ کامپیوترهای‌ مرکزی‌ به‌ منابع‌ مالی‌ برای‌ توسعه‌ و نگهداری‌ منابع‌ انسانی‌ نیاز داریم. هر قسمت‌ نوعاً‌ دارای‌ سیستم‌ کامپیوتری‌ است‌ و هر روش‌ مناسبی‌ برای‌ عملکرد خاص‌ در هر قسمت‌ کاربرد دارد. ولی‌ERP ترکیبی‌ از شرایط‌ را با یکپارچه‌ ساختن‌ نرم‌افزارERP فراهم‌ می‌سازد و استفاده‌ از اطلاعات‌ واحد را برای‌ قسمتهای‌ مختلف‌ که‌ می‌توانند به‌ راحتی‌ از اطلاعات‌ مشترک‌ استفاده‌ کنند را میسر می‌سازد.

‌ ‌نگرش‌ یکپارچه‌ بودن‌ می‌تواند دارای‌ مقادیر زیادی‌ برگشت‌ سرمایه‌ باشد مشروط‌ بر آنکه‌ شرکت، نرم‌افزار را به‌درستی‌ نصب‌ کند. اغلب‌ ارتباطات‌ و ارتباطات‌ مجدد با بخشهای‌ مختلف‌ با سیستم‌ کامپیوتری‌ از یک‌ طریق‌ صورت‌ می‌گیرد.
‌ ‌تاخیر در سفارشها و از بین‌ رفتن‌ آنها را در همه‌ موارد با سیستمهای‌ مختلف‌ کامپیوتری‌ می‌توان‌ کشف‌ کرد.
‌ ‌وقتی‌ عملیات‌ مربوط‌ به‌ یک‌ بخش‌ به‌ اتمام‌ رسیدERP عملیات‌ را به‌طور خودکار به‌ بخش‌ بعدی‌ اعلام‌ می‌کند، بدون‌ عملیات‌ جستجو، فرایند با موفقیت‌ به‌ پایان‌ می‌رسد. فرایند سفارش‌ انتقال‌ آن‌ همانند زدن‌ رعدوبرق‌ در سازمان‌ است‌ و سفارش‌ مشتریان‌ سریع‌ و با کمترین‌ خطا به‌ سیستم‌ داده‌ می‌شود.
‌ ‌ERP به‌طور شگفت‌انگیزی‌ می‌تواند در فرایند اصلی‌ تجارت‌ مثل‌ استفاده‌ از کارکنان‌ یا گزارشهای‌ مالی‌ به‌ کار رود، سیر تحول‌ERP (رویایی) بوده‌ است.

‌ ‌فرایند باید ساده‌ و درعین‌ حال‌ همراه‌ با کارایی‌ باشد. عملیات‌ مالی‌ و انبارداری‌ کار مهمی‌ نیست‌ ولی‌ اگر اشتباهی‌ در انجام‌ فعالیتها صورت‌ گیرد مشکلاتی‌ را به‌ همراه‌ خواهد داشت. با ERP خدمات‌ را به‌ مشتریان‌ ارائه‌ می‌دهیم‌ و مستلزم‌ صرف‌ زمان‌ طولانی‌ برای‌ ورود اطلاعات‌ به‌ شبکه‌ نیستERP. زمینه‌ای‌ را برای‌ ایجاد تجارت‌ فراهم‌ آورده‌ که‌ شامل‌ ارتباط‌ با مشتریان‌ با طبقه‌بندی‌ اعتبارات‌ در بخش‌ مالی، و سطح‌ موجودی‌ کالا در انبار است.

دلایل‌ اصلی‌ پذیرش‌

1 - اطلاعات‌ مالی‌ یکپارچه: ایجادERP تنها واقعیتی‌ است‌ که‌ در حقیقت، در آن‌ نمی‌توان‌ شک‌ داشت‌ چون‌ هرکسی‌ از این‌ سیستم‌ به‌ نحوی‌ بهره‌ می‌جوید.

2 - استانداردکردن‌ فرایند تولید: شرکتهای‌ تولیدی‌ به‌طور خاص‌ دارای‌ تمایل‌ شدیدی‌ برای‌ ترکیب‌ و بهره‌یافتن‌ از این‌ سیستم‌ و اغلب‌ به‌ دنبال‌ شرکتهای‌ تجاری‌ گوناگون‌ درمیان‌ شرکتهایی‌ هستند که‌ ازERP با روشهای‌ گوناگون‌ بهره‌ می‌برند.
‌ ‌استاندارد کردن‌ فرایند و استفاده‌ از یک‌ روش‌ با یکپارچه‌ کردن‌ سیستم‌ کامپیوتر می‌تواند در زمان‌ صرفه‌جویی، بهره‌وری‌ را افزایش‌ و نهایتاً‌ هزینه‌ها را کاهش‌ دهد.

3 - استانداردکردن‌ اطلاعات: به‌طور خاص‌ شرکتها با شرکتهای‌ تجاری‌ گوناگون‌ نباید یکی‌ شوند. روشهای‌ ساده‌ برای‌ جستجوی‌ کارکنان‌ و ارتباط‌ با آنها درپی‌ سود و خدمات‌ است‌ وERP می‌تواند با توجه‌ به‌ نوع‌ و ساختار سازمانی‌ سازمانها ایجاد شود.
‌ ‌سیستم‌ERP برای‌ استفاده‌ از تفکر شرکتهای‌ تولیدی‌ ایجاد شد. سیستم‌ERP برای‌ شرکتهای‌ (نفتی، شیمیایی‌... ) کاربرد دارد که‌ باعث‌ بکارگیری‌ روشهای‌ مدون‌ به‌ جای‌ استفاده‌ از افراد می‌شود.
‌ ‌بنابراین، برخی‌ دیدگاهها باعث‌ ایجاد هزینه‌ بالا در مرحله‌ برنامه‌ریزی‌ می‌شود.

تکمیل‌ پروژه‌ERP
‌ ‌شرکتها با نصب‌ERP نمی‌توانند در کوتاه‌مدت‌ از آن‌ بهره‌ ببرند. حداقل‌ 3 تا 6 ماه‌ برای‌ اجرای‌ آن‌ وقت‌ لازم‌ است‌ و نباید قضاوت‌ نادرست‌ نسبت‌ به‌ آن‌ داشت.
‌ ‌اگر مراحل‌ اصلی‌ERP به‌درستی‌ شناخته‌ شود توسعه‌ و گسترش‌ آن‌ حتمی‌ است. بهترین‌ روش‌ در تفکر این‌ است‌ که‌ چه‌ زمانی‌ می‌توان‌ با تلاش‌ و کوشش‌ اطلاعات‌ را طی‌ دوره‌ یک‌ ساله‌ به‌دست‌ آورد.
‌ ‌اما این‌ نکته‌ مهمتر است‌ که‌ چرا شما نیاز به‌ بکارگیری‌ این‌ سیستم‌ برای‌ بهبود در فعالیتهای‌ خود دارید‚

منابع‌ERP
‌ ‌منابعی‌ که‌ERP به‌ آنها می‌پردازد، کلیه‌ منابعی‌ است‌ که‌ در یک‌ کارخانه‌ یا سازمان‌ نقش‌آفرینی‌ می‌کند و در حیات‌ یا تکامل‌ آن‌ اثربخش‌ می‌شود که‌ شامل:

1 - نیروی‌ انسانی: نیروی‌ انسانی‌ اساسی‌ترین‌ منبع‌ هر سازمان‌ است‌ و مدیریت‌ آن‌ نیز نقش‌ بسزایی‌ در پیشبرد اهداف‌ERP دارد. از آنجا که‌ ERP به‌ عنوان‌ یک‌ سیستم‌ متولی‌ هدایت، سازماندهی، کنترل‌ و برنامه‌ریزی‌ و مدیریت‌ این‌ منبع‌ اساسی‌ است، انتظار می‌رود تا از ابعاد آن‌ با خبر باشد و در برنامه‌ریزی‌ سیستم، تخصیص‌ مناسبی‌ از آن‌ را ارائه‌ دهد.

2 - تجهیزات‌ و ماشین‌آلات: تجهیزات‌ و ماشین‌آلات، دومین‌ منبع‌ سازمانی‌ است‌ که‌ تحت‌ سیطره‌ سیستم‌ERP قرار دارد. اطلاعات‌ از وضعیت، توانمندیها و مشخصات‌ متنوع‌ تجهیزات‌ و ماشین‌آلات، مدیریت‌ را قادر خواهدساخت‌ تا با تعیین‌ مسیر استراتژیک‌ سازمان‌ در ساخت‌ و تولید محصولات‌ و خدمات، موفقیت‌ آن‌ را تضمن‌ کندERP. به‌عنوان‌ یک‌ سیستم‌ اطلاعاتی، لازم‌ است‌ تا از انواع‌ مشخصات‌ و توانمندی‌ ماشین‌آلات‌ مطلع‌ باشد و بستر مناسب‌ اطلاعاتی‌ را برای‌ تعیین‌ استراتژیها و مدیریت‌ سازمان‌ فراهم‌ آورد.

3 - پول‌ و سرمایه: استراتژیهای‌ پولی، وضعیت‌ سرمایه‌ در گردش، وضعیت‌ سهامداران، گردش‌ مالی‌ و بسیاری‌ دیگر از این‌ عناوین‌ مواردی‌ هستند که‌ERP خود را متولی‌ آن‌ می‌داند و از اطلاعات‌ پولی‌ برای‌ مدیریت‌ سازمان‌ و تعیین‌ راهکارهای‌ آینده‌ سود می‌جوید.

4 - مواداولیه: در این‌ منبع، داده‌ها و اطلاعات‌ مهمی‌ وجود دارد که‌ERP نیازمند سیطره‌ کامل‌ بر آنها است. اطلاعاتی‌ نظیر: مشخصات‌ کامل‌ مواداولیه، درخت‌ محصول(‌BILL( OF  MATERIAL، مشخصات‌ کامل‌ مواد نیم‌ساخته‌ و قطعات‌ یدکی، مشخصات‌ کامل‌ ضایعات، تامین‌کنندگان‌ مواداولیه، فروشندگان‌ محصول‌ و بسیاری‌ اطلاعات‌ دیگر.
‌ ‌ERP برای‌ تامین‌ مواد از تامین‌کنندگان‌ و شناسایی‌ تامین‌کنندگان‌ مناسب‌ مواد، باید برنامه‌ریزی‌ کند تا بتواند استراتژی‌ و راهکاری‌ مناسب‌ را ارائه‌ دهد. همین‌ مساله‌ به‌ جهت‌ ارتباط‌ تنگاتنگ‌ با فروش‌ محصول‌ و بازاریابی، بسیاری‌ مباحث‌ از این‌ دست‌ را نیز به‌ سیستم‌ ERP وارد می‌کند.

5 - داده‌ها و اطلاعات: در یک‌ جمله‌ می‌توان‌ گفت‌ که‌ اطلاعات‌ نقش‌ اصلی‌ را در هر سیستم‌ بازی‌ می‌کند.

اطلاعات‌ عامل‌ حیات‌ERP
‌ ‌اساساً‌ERP براساس‌ داده‌ها و اطلاعات، مفهوم‌ پیدا می‌کند و <کارخانه‌ای‌ داده‌ای> را که‌ تصویر <کارخانه‌ فیزیکی> است، نشان‌ می‌دهد. مواداولیه‌ این‌ کارخانه‌ را کلیه‌ اطلاعات‌ و داده‌های‌ کارخانه‌ فیزیکی‌ تشکیل‌ می‌دهند. با وجود چهار منبع‌ نیروی‌ انسانی، ماشین، پول‌ و مواداولیه، هنوز بسیاری‌ از مواد اولیه‌ کارخانه‌ ERP فراهم‌ نشده‌ است. هنوز داده‌ها و اطلاعاتی‌ در سیستم‌ سرگردان‌ هستند که‌ به‌ هیچ‌ یک‌ از این‌ چهار منبع‌ مربوط‌ نمی‌شوند. به‌عنوان‌ نمونه‌ اطلاعات‌ اموال، دارائیها، مشتریان، قراردادها، پروژه‌ها، برنامه‌های‌ توسعه‌ و تولید، نرم‌افزارها، تکنولوژیها و بسیاری‌ دیگر از این‌ موارد را می‌توان‌ برشمرد که‌ در هیچ‌ یک‌ از چهار منبع‌ قبلی‌ قرار نمی‌گیرند. بنابراین، با درنظر گرفتن‌ منبعی‌ مجزا با نام‌ <داده‌ها(DATA) > و قراردادن‌ کلیه‌ داده‌ها و اطلاعاتی‌ که‌ به‌ چهار دسته‌ قبلی‌ مربوط‌ نیست. در این‌ دسته، طبقه‌بندی‌ ما از منابع‌ شرکت‌ کامل‌ می‌گردد.

‌ ‌برین‌ جانسون‌ می‌گوید: با یک‌ سیستم‌ پیشرفته‌ERP، شما با چرخه‌ بسته‌ای‌ از اطلاعات‌ مواجه‌ خواهیدبودERP. با مدیریت‌ این‌ دسته‌ از داده‌ها و اطلاعات‌ که‌ اتفاقاً‌ سهم‌ عظیمی‌ از اطلاعات‌ را نیز شامل‌ می‌گردد، سیستم‌ هدایت‌ سازمان‌ را به‌ دست‌ می‌گیرد و سازمان‌ را به‌ جلو می‌راند.

محصول‌ سیستم‌ERP
‌ ‌نظیر هر کارخانه‌ فیزیکی، کارخانه‌ERP نیز محصول‌ دارد. مشتری‌ اصلی‌ و همیشگی‌ این‌ محصول، مدیریت‌ و کارکنان‌ سازمان‌ هستند. محصول‌ERP اساساً‌ اطلاعات‌ است‌ که‌ با در اختیار گذاشتن‌ آن‌ به‌ مدیریت‌ و کارکنان، زمینه‌ و بستر مناسبی‌ را فراهم‌ می‌آورد تا آنها بتوانند در پیشبرد سازمان‌ و تصمیم‌گیری‌ امور، کمال‌ استفاده‌ را از آن‌ ببرند.
‌ ‌محصول‌ سیستم‌ERP عبارتند از: سیستم‌ پردازش‌ اطلاعات‌(TPS)، سیستم‌ اطلاعات‌ مدیریت(‌MIS)، سیستم‌ پشتیبانی‌ تصمیم‌گیری‌ (DSS) و سیستم‌ اطلاعات‌ عملیاتی‌(EIS).
‌ ‌در سطح‌ سیستم‌ اطلاعاتی‌ مدیریت، ERP دارای‌ گزارشهای‌ مدیریتی‌ از پیش‌ تعریف‌ شده‌ای‌ است‌ که‌ به‌ صورت‌ جزیی‌ و کلی‌ اطلاعات‌ موردنظر مدیریت‌ را از داده‌های‌ درون‌ سیستم‌ گرفته‌ و ازطریق‌ سیستم‌ پردازش‌ معاملات‌ استخراج‌ می‌کند. این‌گونه‌ گزارشها معمولاً‌ به‌ صورت‌ مستند قابل‌ تهیه‌ است. محصول‌ERP در سطح‌ سیستم‌ پشتیبانی‌ تصمیم‌گیری‌ بسیار پیشرفته‌تر از سیستم‌ اطلاعات‌ مدیریت‌ است. در این‌ سطح، ERP با تجزیه‌وتحلیل‌ داده‌ها و اطلاعات‌ سیستم، راهکارهای‌ مختلفی‌ را برای‌ کمک‌ به‌ تصمیمات‌ مدیران‌ سازمان، فراهم‌ می‌آورد و در قالب‌ گزارشهای‌ مقایسه‌ای، جداول‌ و نمودارها و معمولاً‌ به‌ صورت‌ پرونده‌ به‌ آنان‌ عرضه‌ می‌شود. در این‌ حالت‌ باتوجه‌ به‌ مشخصات‌ سیستم‌ پشتیبانی‌ تصمیم‌گیری‌ مدیر می‌تواند با استفاده‌ از توانمندیهایی‌ نظیر خاصیت‌ اگرچه‌(WHAT=IF) و سناریوها، خبرهای‌ مختلف‌ تصمیم‌ خود را ارزیابی‌ کرده‌ و درنهایت‌ تصمیم‌ مناسبی‌ اتخاذ کند.

سیستم‌ اطلاعاتی‌ عملیات‌
‌ ‌ERP در سطح‌ محصول‌ خاص‌ خود را ارائه‌ می‌دهد. در این‌ سطح، گزارشهای‌ مقایسه‌ای، تجزیه‌وتحلیل‌ اطلاعات‌ برون‌ شرکتی، نظیر وضعیت‌ رقبا، بازار سهام‌ و مواداولیه، خروجی‌ ERP است. ازجمله‌ توانائیهای‌ سیستم‌ اطلاعاتی‌ عملیات‌ در این‌ است‌ که‌ به‌ مدیر این‌ امکان‌ را می‌دهد تا در مواجهه‌ با اطلاعات‌ کلان، بتواند تا چند سطح‌ اطلاعاتی‌ ریزتر، آنها را بررسی‌ کند و اثرات‌ سازنده‌ اطلاعات‌ مورد نظر مدیر را ارائه‌ کند.
‌ ‌علاوه‌ بر اینها ممکن‌ است‌ سیستم‌ERP ترکیبی‌ ساخته‌ شود، و با انواع‌ دیگری‌ از تکنولوژی‌های‌ اطلاعاتی‌ عجین‌ گردد. به‌ عنوان‌ مثال، یک‌ سیستم‌ ترکیبی‌ از سیستم‌ پشتیبانی‌ تصمیم‌گیری، سیستم‌ اطلاعاتی‌ عملیات، برنامه‌ریزی‌ منابع‌ یا سیستم‌ پشتیبانی‌ تصمیم‌گیری‌ که‌ به‌وسیله‌ سیستمی‌ هوشمند (EXPERT SYSTEM) پشتیبانی‌ می‌شود، ERP را شکل‌ می‌دهد.

‌ ‌به‌ هرحال، محصول‌ نهایی‌ERP باتوجه‌ به‌ نوع‌ سیستمهای‌ اطلاعاتی‌ سازنده‌ آن‌ دارای‌ اطلاعات‌ گوناگونی‌ است‌ که‌ به‌ مشتریان‌ اصلی‌ خود عرضه‌ می‌کند. به‌ عنوان‌ مثال‌ این‌ محصول‌ می‌تواند هریک‌ از موارد زیر باشد:

انواع‌ گزارشهای‌ مدیریتی، ادواری‌ و مقایسه‌ای‌ در قالب، جدول، نمودار یا نوشته

پیشنهاد انواع‌ استراتژی‌های‌ سازمانی‌ و راهکارهای‌ مناسب‌ درهمه‌ زمینه‌های‌ تولیدی‌ و غیرتولیدی‌ سازمان‌ (از تامین‌ مواداولیه‌ و قطعات‌ گرفته‌ تا عبور از فرایندهای‌ ساخت‌ و تولید و درنهایت‌ تحویل‌ به‌ مشتری‌ و دریافت‌ بازخورد از بازار و طی‌ دوباره‌ این‌ چرخه‌ است)

انواع‌ برنامه‌ریزیهای‌ ساخت‌ و تولید به‌عنوان‌ مثال‌ برنامه‌ریزی‌ نیروی‌ انسانی، برنامه‌ریزی‌ مواداولیه، برنامه‌ریزیهای‌ مالی، برنامه‌ریزی‌ ماشین‌آلات‌ و تجهیزات‌ و برنامه‌ریزی‌ سرمایه‌ای‌ و...

هزینه‌های‌ واقعی‌
‌ ‌گروه‌ <متا(METAGROUP. COM) > اخیراً‌ مطالعاتی‌ را درباره‌ کل‌ هزینه‌ERP انجام‌ داده‌ است‌ که‌ شامل‌ سخت‌افزار، نرم‌افزار، خدمات‌ حرفه‌ای‌ و هزینه‌ کارکنان‌ داخلی‌ است.
‌ ‌کل‌ هزینه‌ ایجاد شده‌ شامل‌ نصب‌ برنامه، هزینه‌ واقعی‌ نگهداری، ارتقا و بهینه‌ کردن‌ سیستم‌ مشاغلی‌ است‌ که‌ با هم‌ ارتباط‌ دارند. در این‌ میان، 63 شرکت‌ به‌ سه‌ دسته‌ کوچک، متوسط، بزرگ‌ تقسیم‌ شدند که‌ میانگین‌ هزینه‌ آنها 15 میلیون‌ دلار (بیشترین‌ هزینه‌ 300 میلیون‌ دلار و کمترین‌ هزینه‌ 400 هزار دلار) بوده‌ است.
‌ ‌آیا تربیت‌ افرادی‌ متخصص‌ برای‌ شرکتهایی‌ که‌ هدفشان‌ استفاده‌ از سیستم‌ERP است، کار دشواری‌ است‚ <متا> به‌ نتایجی‌ در پرهزینه‌ بودن‌ ایجاد سیستم‌ERP دست‌ یافت‌ ولی‌ هیچ‌ گونه‌ مشخصاتی‌ از شرکتهایی‌ که‌ از این‌ سیستم‌ بهره‌برند را نداشت‌ لذا کل‌ هزینه‌ اجرای‌ این‌ سیستم‌ برای‌ سازمان‌ و کاربران‌ 53320 دلار بود.

هزینه‌های‌ نامشهود
‌ ‌اگرچه‌ شرکتهای‌ مختلف‌ در جستجوی‌ فرآیند، دارای‌ بودجه‌یابی‌ مختلف‌ هستند اما اجرای‌ERP توافق‌ در هزینه‌های‌ یکنواخت‌ است‌ که‌ به‌ شرح‌ زیر است:

1 - آموزش: آموزش‌ نزدیک‌ترین‌ انتخاب‌ برای‌ بهره‌گیری‌ از تجربیات‌ در اجرای‌ERP است. هزینه‌ آموزش‌ خیلی‌ بالا است، چون‌ تقریباً‌ کارکنان‌ به‌طور ثابت‌ در فرایند یادگیری‌ قرار دارند.

2 - یکپارچگی‌ همراه‌ با فرایند ارزیابی: ارزیابی‌ نرم‌افزارERP و دیگر نرم‌افزارهای‌ ارتباطی‌ شرکتها با هم‌ دارای‌ حالت‌ مقایسه‌ای‌ است‌ که‌ در اغلب‌ موارد تخمین‌ هزینه‌های‌ آن‌ مورد ارزیابی‌ قرار می‌گیرد.
‌ ‌شرکتهای‌ تولیدی‌ عملاً‌ درصدد اضافه‌ کردن‌ هزینه‌ حمل‌ونقل، مالیات‌ و برنامه‌ریزی‌ تولید هستند. آموزش‌ و ارزیابی‌ همگام‌ با اجرا و با هدف‌ دیدگاه‌ فرایندی‌ است. درنهایت، ایجاد ساختار اطلاعاتی‌ همگام‌ با توسعه‌ و گسترش‌ ERP است.

3 - مذاکره‌ داده‌ها : هزینه‌ها پایه‌ای‌ برای‌ مشارکت‌ داده‌ و اطلاعات، طراحی‌ اطلاعات‌ برای‌ ارتقاء سیستم‌ همانندERP است. مدیر ارشد اطلاعات، هدف‌ اطلاعات‌ را برای‌ سیستم‌ کاربری‌ جدید آن‌ می‌داند لذا اغلب‌ شرکتها از اطلاعات‌ نادرست‌ نگران‌ هستند و از آنجایی‌ که‌ واقعاً‌ به‌ دنبال‌ فرایندی‌ برای‌ دستیابی‌ و از دست‌ ندادن‌ مشتریان‌ هستند، کامپیوترهای‌ مرکزی‌ از قسمتهای‌ لازم‌ برای‌ سیستم‌ERP است. درنتیجه‌ شرکتها کمتر به‌ برآورد هزینه‌ها اطمینان‌ دارند ولی‌ هدف‌ اصلی‌ داده‌ها پیاده‌سازی‌ یا اصلاح‌ فرایند با ترتیب‌ لازم‌ در توسعه‌ و بکارگیری‌ERP است.

4 - جایگزینی: موفقیت‌ERP درگرو تفکر برجسته‌ترین‌ افراد سازمان‌ است. نرم‌افزارها باعث‌ افزایش‌ دانش‌ کارکنان‌ می‌شود و آنها از این‌ راه‌ می‌توانند نیازمندی‌های‌ مشتریان‌ را برآورده‌ سازند.

5 - اجرای‌ تیمی: برخی‌ شرکتها براین‌ اعتقادند که‌ اجرای‌ERP باید با پروژه‌های‌ نرم‌افزاری‌ خاص‌ باشد. ازطرفی‌ وقتی‌ نرم‌افزار نصب‌ شد هر فرد می‌تواند به‌ شغل‌ قبلی‌ بازگردد ولی‌ بعداز ایجادERP دیگر نمی‌توان‌ به‌ شغل‌ قبلی‌ بازگشت.

6 - انتظار کاربردی: یکی‌ از مهمترین‌ عوامل‌ گمراه‌کننده، وجود داشتن‌ مدیریت‌ پروژه‌ نرم‌افزاری‌ سنتی‌ است‌ که‌ انتظار به‌دست‌ آوردن‌ ارزش‌ برای‌ آنها شاید مرتبط‌ با شرایط‌ کنونی‌ نباشد. بنابراین، هیچ‌ انتظار کاربردی‌ برای‌ERP وجود ندارد.

7 - کاهش‌ مشاغل‌ با سیستم‌: ERP شکست‌ سیستم‌ERP اغلب‌ به‌سبب‌ عدم‌ بکارگیری‌ در نصب‌ آنها بوده‌ است. اخیراً‌ کارشناسان‌ به‌ این‌ نتیجه‌ رسیده‌اند که‌ 64 مورد موفقیت‌ در 500 شرکت‌ ایجاد کرده‌اند. یکی‌ از 4 نتایج، پیگیری‌ عملیات‌ در زمانی‌ است‌ که‌ سیستم‌ERP ایجاد شد، دلایل‌ مشترکی‌ برای‌ مشکلات‌ وجود دارد که‌ هر تفکری‌ به‌ نظر می‌رسد کارها را مشکل‌تر از قبل‌ می‌کند ولی‌ وقتی‌ افراد در این‌ مشاغل‌ نمی‌توانند ایفا وظیفه‌ کنند درنتیجه‌ توانایی‌ تشخیص‌ روشهای‌ جدیدی‌ را از روشهای‌ بی‌اساس‌ ندارند چرا که‌ آنها تجارت‌ را فقط‌ با روش‌ سنتی‌ انجام‌ می‌دهند.

تکنولوژی‌ اطلاعات‌
‌ ‌هزاران‌ نفر از برنامه‌نویسان‌ و کاربران‌ باید خود را با فرایند تجارت‌ همگام‌ سازند. هر طراحی، نرم‌افزار را به‌ یک‌ مسیر یا سایر مسیرها ختم‌ می‌کند. درحال‌ حاضر فقط‌ شرکتها برای‌ هر کار، یک‌ روش‌ دارند. دریافت‌ و پرداخت‌ الکترونیکی‌ از ملزومات‌ است. شرکتها عملیات‌ مشخص‌ برای‌ هر واحد دارند و توزیع‌ گسترده‌ و یکپارچه‌ را توسط‌ یک‌ سیستم‌ انجام‌ می‌دهند. وقتی‌ که‌ تصمیم‌گیری‌ انجام‌ شد فرایند تجارت‌ مهندسی‌ مجدد(REENGINNERING) بر روی‌ آن‌ باید صورت‌ گیرد.
‌ ‌هیاهوی‌ زیادی‌ در این‌ سیستم‌ ایجاد شده‌ است‌ که‌ دستیابی‌ و نگرشهای‌ متفاوتی‌ در اجرای‌ ERP وجود دارد. کلیه‌ روشها نشان‌ می‌دهد که‌ ERP به‌زودی‌ اجرا خواهد شد. اجرای‌ERP همانند داستان‌ وحشتناک‌ از دهه‌ 90 به‌ شرکتها برای‌ استفاده‌ از این‌ استراتژی‌ آگاهی‌ می‌داد. هیچ‌کس‌ یا شرکتی، دارای‌ تجربه‌ استفاده‌ از آن‌ نبود و بنابراین، هیچ‌ شرکتی‌ اطمینان‌ از کار با آن‌ را نداشت. همچنین‌ پذیرفتن‌ERP از ملزومات‌ است.

‌ ‌سیستمها پیوسته‌ با مشارکت‌ اطلاعات‌ در به‌دست‌ آوردن‌ روشهای‌ اجرا، با دیدگاههای‌ کلی‌ در ارتباط‌اند. همیشه‌ شروع‌ فرایند، ایجاد حالت‌ تفکر باز در مشاغل‌ است‌ که‌ کجا مشاغل‌ همکاری‌ خود را از دست‌ می‌دهند.
‌ ‌هدف‌ERP به‌دست‌ آوردن‌ اجرای‌ سریع‌ و محدود با ایجاد مهندسی‌ مجدد و حمایت‌ سیستم‌ERP است. برخی‌ شرکتها دارای‌ نگرش‌ ERP هستند که‌ در این‌ راه‌ می‌توانند به‌ راحتی‌ به‌ روش‌ اولیه‌ برگردند ولی‌ درنهایت‌ استفاده‌ ساختاری‌ در حمایت‌ و کوشش‌ برای‌ رسیدن‌ به‌ ERP است. بسیار مواردی‌ رخ‌ می‌دهد که‌ سریعاً‌ سیستم‌ERP را بهتر از گذشته‌ می‌کند، چون‌ افراد مجبور به‌ تغییر رویه‌ به‌ روش‌ کار یکسان‌ نیستند. درحقیقت‌ فرایند کار متوالی‌ در مهندسی‌ مجدد همراه‌ با چالشهای‌ سیستمی‌ است، اگر هیچ‌ سیستمی‌ وجود نداشته‌ باشد، در این‌ زمان‌ افراد در شرکتها احساس‌ می‌کنند سود فراوانی‌ وجود دارد.
‌ ‌وظیفه‌ERP فعالیت‌ در تجارت‌ الکترونیک، برنامه‌ریزی‌ برای‌ زنجیره‌ تامین‌ و دادن‌ خدمات‌ به‌ مشتریان‌ استERP. دارای‌ رشد تدریجی‌ با توجه‌ به‌ کاربرد خاص‌ آن‌ دارای‌ رقابت‌ تنگاتنگ‌ است‌ و درنتیجه‌ERP می‌تواند خواسته‌های‌ اولیه‌ را به‌عنوان‌ سکویی‌ در آینده‌ به‌ کار برد.

سیستم‌های‌ نوین‌ تولیدی‌
‌ ‌وظایف‌ جدیدی‌ که‌ برای‌ سیستم‌های‌ پیشرفته‌ERP درنظر گرفته‌ می‌شود عبارتند از: برنامه‌ریزی‌ و مدل‌سازی، برنامه‌های‌ اجرایی‌ نظیر سیستم‌ مدیریت‌ انبار و اجزاء قابل‌ رویت‌ که‌ کل‌ زنجیره‌ تامین‌ را رهگیری‌ می‌کند و محصولاتی‌ که‌ تجارت‌ الکترونیک‌ را تسهیل‌ می‌سازد.
‌ ‌ERP در تقابل‌ با این‌ امکانات‌ جدید، با راه‌حلهای‌ جدیدی‌ نیز پاسخ‌ می‌دهد و در حقیقت، نام‌ جدیدی‌ برای‌ERP ظهور می‌کند و آن‌ برنامه‌های‌ سازمانی‌ENTERPRISE ) APPLICATIONS) است. راه‌حلهای‌ جدیدی‌ که‌ برای‌ سیستم‌ERP درنظر گرفته‌ می‌شود شامل‌ موارد زیر است:
وظایف‌ اجرایی‌ وسیع‌تر: تعدادی‌ از تولیدکنندگان‌ نرم‌افزارERP، درحال‌ ایجاد مجموعه‌های‌ کاملاً‌ یکپارچه‌ هستند که‌ نه‌ تنها برنامه‌های‌ فرایند شرکت‌ را پشتیبانی‌ می‌کند، بلکه‌ برنامه‌های‌ اجرایی‌ که‌ شامل‌ مدیریت‌ سفارشات، انبار، حمل‌ونقل‌ و برنامه‌ریزی‌ زنجیره‌ تامین‌ می‌شود را نیز حمایت‌ می‌کند.

دید داشتن‌ به‌ زنجیره‌ تامین: دید، یک‌ برنامه‌ تازه‌ است‌ که‌ منظری‌ فعال‌ و واقعی‌ از زنجیره‌ تامین‌ همه‌ شرکت‌کنندگان‌ در آن‌ را فراهم‌ می‌آورد و در آینده‌ آزمون‌ در این‌ خواهدبود که‌ سیستم‌ERP بتواند با سیستم‌های‌ دیگر در زنجیره‌ تامین‌ همکاری‌ و فعالیت‌ کند.
اینترنت‌ و:ERP اینترنت‌ برERP از راههای‌ گوناگون‌ اثر می‌گذارد. تولیدکننده‌ها اخیراً‌ ابزارهای‌ مدیریت‌ تجارت‌ الکترونیک‌ را پیشنهاد می‌کنند. بسیاری‌ از شرکتها فعالیت‌ خود را بر تجارت‌ الکترونیک‌ متمرکز کرده‌اند. آنها برنامه‌های‌ کاربردی‌ مختلفی‌ را برای‌ کنترل‌ از راه‌ دور کارخانه، استفاده‌ می‌کنند. برای‌ نمونه‌ یک‌ سیستم‌ میزبان‌ در آمریکا نصب‌ شده‌ است‌ تا برای‌ اجرای‌ عملیات‌ کنترل‌ شعبه‌های‌ آن‌ در اروپا ازطریق‌ اینترنت‌ استفاده‌ گردد.
تحلیلهای‌ شرکت: تحلیل، هنر استفاده‌ از داده‌های‌ تاریخی‌ به‌ وسیله‌ سیستم‌ERP برای‌ اندازه‌گیری‌ عملکرد شرکت‌ یا زنجیره‌ تامین‌ است‌ که‌ معمولاً‌ در قالب‌ مدیریت‌ استراتژیک‌ شرکت‌ شناخته‌ می‌شود. حجم‌ عظیمی‌ از اطلاعات‌ ارزشمند به‌وسیله‌ سیستم‌ERP ایجاد می‌شود و همچنین‌ می‌توان‌ گفت: با انباری‌ از داده‌ها، یک‌ شرکت‌ می‌تواند اطلاعات‌ را در زمان‌ واقعی‌ زیرنظر بگیرد و چگونگی‌ رسیدن‌ به‌ اهداف‌ شرکت‌ را اندازه‌گیری‌ کند.

مدل‌سازی‌ فرایند شرکت: درحالی‌ که‌ سیستم‌های‌ ERP سنتی، فرایندهای‌ شرکت‌ را مدیریت‌ می‌کنند، سیستم‌های‌ مدل‌سازی‌ به‌ یک‌ شرکت‌ کمک‌ می‌کنند تا فرایندها، تعریف، مدل‌سازی‌ و مستند شوند.
مدیریت‌ ارتباطات‌ مشتری: این‌ نوع‌ برنامه‌ها از مدیریت‌ سفارش‌ تا فروش‌ به‌ مشتریان‌ جدید، خدمات‌ به‌ مشتریان‌ و ضمانت‌ محصول‌ را شامل‌ می‌گردد. در این‌ تحلیل‌ توجه‌ به‌ دو نکته‌ زیر نیز مهم‌ است

نکته‌ اول: درهریک‌ از این‌ سیستم‌ها فناوری‌ اطلاعات‌ به‌ تنهایی‌ حرفی‌ برای‌ گفتن‌ ندارد، برای‌ هر سیستمی‌ که‌ بخواهد موفق‌ باشد، اصول‌ و فرایندهای‌ شرکت‌ بایستی‌ دارای‌ بنیان‌ مستحکم‌ باشند.
نکته‌ دوم : هدف‌ همه‌ برنامه‌های‌ کاربردی‌ خواه‌ از تولیدکننده‌های‌ERP به‌ دست‌ می‌آید، خواه‌ از دیگر تولیدکنندگان‌ برنامه‌های‌ کاربردی، فقط‌ یکپارچه‌ کردن‌ بخشهای‌ مختلف‌ یک‌ سازمان‌ نیست. بلکه‌ به‌ جای‌ آن، فراهم‌ آوردن‌ <دید> به‌ همه‌ تامین‌کنندگان‌ زنجیره‌ تامین‌ یا حتی‌ چندین‌ زنجیره‌ تامین‌ پیوسته‌ به‌ یکدیگر است.

نتیجه‌گیری‌
‌ ‌برخی‌ از اصول‌ERP که‌ باید در بخش‌ فعالیتها و طراحی‌ به‌ کار رود به‌ شرح‌ زیر است:
 نتایج‌ERP درجهت‌ بخشی‌ نتایج‌ موثر، ایجاد شود و در اجرا مورداستفاده‌ مناسب‌ قرار گیرد
  انتخاب‌ نرم‌افزارERP و اجرای‌ آن‌ می‌تواند از هدف‌ استراتژی‌ و فرایند آن‌ حمایت‌ کند
  داشتن‌ اجرا وسیله‌ای‌ است‌ که‌ توانایی‌ تغییر سریع‌ مشکلات‌ را دارند. ایجاد اطمینان‌ از احساس‌ ضرورت‌ و مسئولیت‌ صحیح‌ برای‌ انجام‌ و اجرای‌ فعالیتها در زمان‌ مناسب‌ است.
‌ ‌موفقیت‌ اجرای‌ERP در اولین‌ مرحله‌ نیازمند روشهای‌ ساختاری‌ در استراتژی، افراد و فرایند است. سوالات‌ زیر از دلایل‌ ایجادERP است:
1 - چگونه‌ ما می‌توانیم‌ برای‌ مشاغل‌ (خدماتی، صنعتی،... ) خودERP را ایجاد کنیم
2 - قبل‌ از ایجادERP چه‌ مشکلاتی‌ را باید حل‌ کرد
3 - چگونه‌ درک‌ و فهم‌ مقدماتی‌ نسبت‌ به‌ERP پیدا کنیم
4 - با درک‌ شرایط‌ خود در مقابل‌ شرایط‌ موجود چه‌ کاری‌ می‌توان‌ کرد
5 - چگونه‌ تعریف‌ دقیقی‌ از فعالیتها برای‌ برنامه‌ اجرایی‌ انجام‌ دهیم
6 - وظایف‌ چه‌ زمانی‌ و چگونه‌ ایجاد می‌شود‚
7 - چگونه‌ ارتباطها را با سیستم‌ فعلی‌ برای‌ انتخاب‌ERP قطع‌ کنیم
8 - هزینه‌ واقعی، سود و جدول‌ زمان‌ رسیدن‌ به‌ آن‌ چگونه‌ است
9 - اجرای‌ERP و ایجاد وظایف‌ چگونه‌ است

‌ ‌درنهایت، در اجرای‌ERP قبل‌ از تفکر به‌ تجربه‌ نیاز است‌ و باید تجربه‌ شرکتهایی‌ که‌ از این‌ فناوری‌ استفاده‌ کرده‌اند، مدنظر قرار دهیم‌ و برای‌ کسب‌ موفقیت، آن‌ را در شرکت‌ خود به‌ کار بندیم.

فهرست‌ منابع‌ و ماءخذ:
1 - ویژه‌نامه‌ نخستین‌ کنفرانس‌ ملی‌ مهندسی‌ صنایع، تهران، دانشکده‌ مهندسی‌ صنایع‌ دانشگاه‌ صنعتی‌ شریف، خرداد، 1380.
2- www.cio.com
3- www.rmdonovan.com
4- www.metagroup.com
5- ANONY MOUS, INTO THE FUTURE5 WITH ERP, MODERN MATRIALS HANDLING, BOSTON, NOV/1999, VOL. 54 NO. 13
6- THOMASE E. VOLLMANN, WILLIAM6 L. BERRY, D. CLAY WHYBARK, MANUFACTURING PLANNING AND CONTROL SYSTEM, FOURTH EDITION, 1997, IRWIN MCGRAW-HILL
ارسال شده توسط احمد محمدی | 17 12, 2013 | بازدید‌ها (6022)

معرفی نرم ­افزار داده كاوي Weka

تا به امروز نرم افزار هاي تجاري و آموزشي فراواني براي داده كاوي در حوزه هاي مختلف داده ها به دنياي علم و فناوري عرضه شده­اند. هريك از آنها با توجه به نوع اصلي داده هايي كه مورد كاوش قرار مي­دهند، روي الگوريتمهاي خاصي متمركز شده­اند. مقايسه دقيق و علمي اين ابزارها بايد از جنبه هاي متفاوت و متعددي مانند تنوع انواع و فرمت داده هاي ورودي، حجم ممكن براي پردازش داده ها، الگوريتمها پياده سازي شده، روشهاي ارزيابي نتايج، روشهاي مصور سازي ، روشهاي پيش پردازش داده ها، واسطهاي كاربر پسند ، پلت فرم هاي سازگار براي اجرا،‌ قيمت و در دسترس بودن نرم افزار صورت گيرد. از آن ميان، ‌نرم افزار Weka با داشتن امكانات بسيار گسترده،‌ امكان مقايسه خروجي روشهاي مختلف با هم، راهنماي خوب، واسط گرافيگي كارآ، سازگاري با ساير برنامه­هاي ويندوزي، و از همه مهمتر وجود كتابي بسيار جامع و مرتبط با آن [ Data Mining, witten et Al. 2005 ] ، معرفي مي­شود.

ميزكار Weka ، مجموعه­اي از الگوريتم­‏هاي روز يادگيري ماشيني و ابزارهاي پيش پردازش داده­‏ها مي‏­باشد. اين نرم­افزار به گونه­اي طراحي شده است كه مي‏­توان به سرعت، روش­‏هاي موجود را به صورت انعطاف­پذيري روي مجموعه­‏هاي جديد داده، آزمايش نمود. اين نرم­افزار، پشتيباني‏‏هاي ارزشمندي را براي كل فرآيند داده كاوي ­‏هاي تجربي فراهم مي‏­كند. اين پشتيباني‏ها، آماده سازي داده­‏هاي ورودي، ارزيابي آماري چارچوب­‏هاي يادگيري و نمايش گرافيكي داده­‏هاي ورودي و نتايج يادگيري را در بر مي­گيرند. همچنين، هماهنگ با دامنه وسيع الگوريتم­‏هاي يادگيري، اين نرم­افزار شامل ابزارهاي متنوع پيش پردازش داده­هاست. اين جعبه ابزار متنوع و جامع، از طريق يك واسط متداول در دسترس است، به نحوي كه كاربر مي‏­تواند روش­‏هاي متفاوت را در آن با يكديگر مقايسه كند و روش­‏هايي را كه براي مسايل مدنظر مناسب­تر هستند، تشخيص دهد.


نرم­افزار Weka در دانشگاه Waikato واقع در نيوزلند توسعه يافته است و اسم آن از عبارت "Waikato Environment for knowledge Analysis" استخراج گشته است. همچنين Weka ، نام پرنده­اي با طبيعت جستجوگر است كه پرواز نمي‏­كند و در نيوزلند، يافت مي‏­شود. اين سيستم به زبان جاوا نوشته شده و بر اساس ليسانس عمومي و فراگير GNU انتشار يافته است. Weka تقريباً روي هر پلت فرمي اجرا مي‏­شود و نيز تحت سيستم عامل­‏هاي لينوكس، ويندوز، و مكينتاش، و حتي روي يك منشي ديجيتالي شخصي ، آزمايش شده است.


اين نرم­افزار، يك واسط همگون براي بسياري از الگوريتم­‏هاي يادگيري متفاوت، فراهم كرده است كه از طريق آن روش­‏هاي پيش پردازش، پس از پردازش و ارزيابي نتايج طرح هاي يادگيري روي همه مجموعه هاي داده­‏ موجود، قابل اعمال است.


نرم افزار Weka ، پياده سازي الگوريتم­‏هاي مختلف يادگيري را فراهم مي‏­كند و به آساني مي‏­توان آنها را به مجموعه هاي داده خود اعمال كرد.


همچنين، اين نرم­افزار شامل مجموعه متنوعي از ابزارهاي تبديل مجموعه­‏ هاي داده­‏ها، همانند الگوريتم­‏هاي گسسته سازي مي‏­باشد. در اين محيط مي‏­توان يك مجموعه داده را پيش پردازش كرد، آن را به يك طرح يادگيري وارد نمود، و دسته­بندي حاصله و كارآيي­اش را مورد تحليل قرار داد. (همه اين كارها، بدون نياز به نوشتن هيچ قطعه برنامه­اي ميسر است.)


اين محيط، شامل روش­‏هايي براي همه مسايل استاندارد داده كاوي مانند رگرسيون، رده‏بندي، خوشه­بندي، كاوش قواعد انجمني و انتخاب ويژگي مي‏­باشد. با در نظر گرفتن اينكه، داده­‏ها بخش مكمل كار هستند، بسياري از ابزارهاي پيش پردازش داده­‏ها و مصورسازي آنها فراهم گشته است. همه الگوريتم­‏ها، ورودي­‏هاي خود را به صورت يك جدول رابطه­اي به فرمت ARFF دريافت مي‏­كنند. اين فرمت داده­‏ها، مي‏­تواند از يك فايل خوانده شده يا به وسيله يك درخواست از پايگاه داده­اي توليد گردد.


يكي از راه­‏هاي به كارگيري Weka ، اعمال يك روش يادگيري به يك مجموعه داده و تحليل خروجي آن براي شناخت چيزهاي بيشتري راجع به آن اطلاعات مي‏­باشد. راه ديگر استفاده از مدل يادگيري شده براي توليد پيش‏بيني­‏هايي در مورد نمونه­‏هاي جديد است. سومين راه، اعمال يادگيرنده­‏هاي مختلف و مقايسه كارآيي آنها به منظور انتخاب يكي از آنها براي تخمين مي‏­باشد. روش­‏هاي يادگيري Classifier ناميده مي‏­شوند و در واسط تعاملي Weka ، مي‏­توان هر يك از آنها را از منو انتخاب نمود. بسياري از classifier ‏ها پارامترهاي قابل تنظيم دارند كه مي‏­توان از طريق صفحه ويژگي‏‏ها يا object editor به آنها دسترسي داشت. يك واحد ارزيابي مشترك، براي اندازه‏گيري كارآيي همه classifier به كار مي‏­رود.


پياده سازي­‏هاي چارچوب­‏هاي يادگيري واقعي، منابع بسيار ارزشمندي هستند كه Weka فراهم مي‏­كند. ابزارهايي كه براي پيش پردازش داده­‏ها استفاده مي‏­شوند. filter ناميده مي‏­شوند. همانند classifier ‏ها، مي‏­توان filter ‏ها را از منوي مربوطه انتخاب كرده و آنها را با نيازمندي­‏هاي خود، سازگار نمود. در ادامه، به روش به كارگيري فيلترها اشاره مي‏­شود.


علاوه بر موارد فوق، Weka شامل پياده سازي الگوريتم­‏هايي براي يادگيري قواعد انجمني، خوشه­بندي داده­‏ها در جايي كه هيچ دسته­اي تعريف نشده است، و انتخاب ويژگي‏هاي مرتبط در داده­‏ها مي‏­شود.
 
 

روش استفاده از Weka

روش استفاده از Weka
شکل 1،‌ راههای انتخاب واسط­های مختلف Weka را نشان مي­دهد.
آسان­ترين راه استفاده از Weka ، از طريق واسطی گرافيکی است که Explorer خوانده مي‏شود. اين واسط گرافيکی، به وسيله انتخاب منوها و پر کردن فرم­‏های مربوطه، دسترسی به همه امکانات را فراهم کرده است. برای مثال، مي‏­توان به سرعت يک مجموعه داده را از يک فايل ARFF خواند و درخت تصميم‏گيری آن را توليد نمود. امادرخت­‏های تصميم‏گيری يادگيرنده صرفاً ابتدای کار هستند. الگوريتم­‏های بسيار ديگری برای جستجو وجود دارند. واسط Explorer کمک مي‏­کند تا الگوريتم­‏های ديگر نيز آزمايش شوند.


شکل 1. Weka در وضعيت انتخاب واسط
اين واسط با در اختيار گذاشتن گزينه­‏ها به صورت منو، با وادار کردن کاربر به اجرای کارها با ترتيب صحيح، به وسيله خاکستری نمودن گزينه­‏ها تا زمان صحيح به کارگيری آنها، و با در اختيار گذاشتن گزينه­‏هايی به صورت فرم­‏های پرشدنی، کاربر را هدايت مي‏­کند. راهنمای ابزار مفيدی، حين عبور ماوس از روی گزينه­‏ها، ظاهر شده و اعمال لازم مربوطه را شرح مي‏­دهد. پيش­فرض­‏های معقول قرار داده شده، کاربر را قادر مي‏­سازند تا با کمترين تلاشی، به نتيجه برسد. اما کاربر بايد برای درک معنی نتايج حاصله، راجع به کارهايی که انجام مي‏­دهد، بينديشد.
Weka دو واسط گرافيکی ديگر نيز دارد. واسط knowledge flow به کاربر امکان مي‏­دهد تا چنيش­‏هايی برای پردازش داده­‏های در جريان، طراحی کند. يک عيب پايه­ای Explorer . نگهداری هر چيزی در حافظه اصلی آن است. (زمانی که يک مجموعه داده را باز مي‏­کنيم، Explorer ، کل آن را، در حافظ باز مي‏­کند) نشان مي‏­دهد که Explorer ، صرفاً برای مسايل با اندازه­‏های کوچک تا متوسط، قابل اعمال است. با وجود بر اين Weka شامل تعدادی الگوريتم­‏های افزايشی است که مي‏­تواند برای پردازش مجموعه های داده بسيار بزرگ مورد استفاده قرار گيرد. واسط knowledge flow امکان مي‏­دهد تا جعبه [15] ­‏های نمايانگر الگوريتم­‏های يادگيری و منابع داده­‏ها را به درون صفحه بکشيم و با اتصال آنها به يکديگر، ترکيب و چينش دلخواه خود را بسازيم. اين واسط اجازه مي‏­دهد تا جريان داده­ای از مؤلفه­‏های به هم متصل که بيانگر منابع داده، ابزارهای پيش پردازش، روش­‏های ارزيابی و واحدهای مصوّر سازی هستند تعريف شود. اگر فيلترها و الگوريتم­های يادگيری، قابليت يادگيری افزايشی را داشته باشند، داده­‏ها به صورت افزايشی بار شده و پردازش خواهند شد.
سومين واسط Weka ، که Experimenter خوانده مي‏­شود، کمک مي‏­کند تا به اين سؤال عملی و پايه­ای کاربر حين استفاده از تکنيک­‏های رده‏بندی و رگرسيون، پاسخ دهد: "چه روش­‏ها و پارامترهايی برای مسأله داده شده، بهتر عمل مي‏­کنند؟"
عموماً راهی برای پاسخگويی مقدماتی به اين سؤال وجود ندارد و يکی از دلايل توسعه Weka ، فراهم نمودن محيطی است که کاربران Weka را قادر به مقايسه تکنيک­‏های گوناگون يادگيری بنمايد. اين کار، مي‏­تواند به صورت تعاملی در Explorer انجام شود. با اين وجود، Experimenter با ساده کردن اجرای رده‏بندی کننده­‏ها و فيلترها با پارامترهای گوناگون روی تعدادی از مجموعه­‏های داده، جمع­آوری آمار کارآيی و انجام آزمايش­‏های معنا، پردازش را خودکار مي‏­کند. کاربرهای پيشرفته، مي‏­توانند از Experimenter برای توزيع بار محاسباتی بين چندين ماشين، استفاده کنند. در اين روش، مي‏­توان آزمايش­‏های آماری بزرگی را راه­اندازی نموده و آنها را برای اجرا، رها نمود.
ورای اين واسط­‏های تعاملی، عملکرد پايه­ای Weka قرار دارد. توابع پايه­ای Weka ، از طريق خط فرمان [16] ­‏های متنی قابل دسترسی هستند. زمانی که Weka ، فعال مي‏­شود، امکان انتخاب بين چهار واسط کاربری وجود دارد: Explorer ، knowledge ، Experimenter و واسط خط فرمان.
اکثر کاربران، حداقل در ابتدای کار Explorer را به عنوان واسط کاربری انتخاب مي‏­کنند.
3. قابليتهای Weka
مستندسازی در لحظه، که به صورت خودکار از کد اصلی توليد مي‏­شود و دقيقاً ساختار آن را بيان مي‏­کند، قابليت مهمی است که حين استفاده از Weka وجوددارد.
نحوه استفاده از اين مستندات و چگونگی تعيين پايه­‏های ساختمانی اصلی Weka ، مشخص کردن بخش­‏هايی که از روش­‏های يادگيری با سرپرست استفاده مي‏­کند، ابزاری برای پيش پردازش داده­‏ها بکار مي‏­رود و اينکه چه روش­‏هايی برای ساير برنامه­‏های يادگيری وجود دارد، در ادامه تشريح خواهد شد. تنها به ليست کاملی از الگوريتم­‏های موجود اکتفا مي‏­شود زيرا Weka به طور پيوسته تکميل مي‏­شود و به طور خودکار از کد اصلی توليد مي‏­شود. مستندات در لحظه هميشه به هنگام شده مي‏­باشد. اگر ادامه دادن به مراحل بعدی و دسترسی به کتابخانه از برنامه جاوا شخصی يا نوشتن و آزمايش کردن برنامه­‏های يادگيری شخصی مورد نياز باشد، اين ويژگی بسيار حياتی خواهد بود.
در اغلب برنامه­‏های کاربردی داده کاوی، جزء يادگيری ماشينی، بخش کوچکی از سيستم نرم­افزاری نسبتاً بزرگی را شامل مي‏­شود. در صورتی که نوشتن برنامه کاربردی داده کاوی مد نظر باشد، مي‏­توان با برنامه­نويسی اندکی به برنامه­‏های Weka از داخل کد شخصی دسترسی داشت. اگر پيدا کردن مهارت در الگوريتم­‏های يادگيری ماشينی مدنظر باشد، اجرای الگوريتم­‏های شخصی بدون درگير جزييات دست و پا گير شدن مثل خواندن اطلاعات از يک فايل، اجرای الگوريتم­‏های فيلترينگ يا تهيه کد برای ارزيابی نتايج يکی از خواسته­‏ها مي‏­باشد. Weka دارای همه اين مزيت­‏ها است. برای استفاده کامل از اين ويژگی، بايد با ساختارهای پايه­ای داده­‏ها آشنا شد.
4. دريافت Weka
نرم افزار Weka ، در آدرس http://www.cs.waikato.ac.nz/me/weka ، در دسترس است. از اين طريق مي‏­توان نصب کننده [17] متناسب با يک پلت فرم معين، يا يک فايل Java jar را که در صورت نصب بودن جاوا به راحتی قابل اجرا است، دانلود [18] نمود.
5. مروری بر Explorer
واسط گرافيکی اصلی برای کاربران،‌ Explorer است که امکان دسترسی به همه امکانات Weka را از طريق انتخاب منوها و پر کردن فرمها فراهم مي­آورد. شکل 2،‌ نمای Explorer ‌ را نشان مي­دهد. در اين واسط، شش پانل [19] مختلف وجود دارد که از طريق نوار [20] بالای صفحه قابل انتخاب هستند و با وظايف [21] داده کاوی پشتيبانی شده توسط Weka ‌ متناظر مي­باشند.

شکل 2. واسط گرافيکی Explorer
دو گزينه از شش گزينه بالای پنجره Explorer در شکل های 3 و 4 به طور خلاصه تشريح شده است.
به طور خلاصه، کارکرد تمام گزينه­‏ها به شرح ذيل است.
Preprocess : انتخاب مجموعه داده و اصلاح [22] آن از راه­‏های گوناگون
Classify : آموزش [23] برنامه­‏های يادگيری که رده‏بندی يا رگرسيون انجام مي‏­دهند و ارزيابی آنها.
Cluster : يادگيری خوشه­‏ها برای مجموعه های داده
Associate : يادگيری قواعد انجمنی برای داده­‏ها و ارزيابی آنها
Select attributes : انتخاب مرتبط­ترين جنبه [24] ها در مجموعه های داده
Visualize : مشاهده نمودارهای مختلف دوبعدی داده­‏ها و تعامل با آنها

شکل 3. خواندن فايل داده های آب و هوا
Weka Exphorer امکان رده بندی دارد، چنانچه به کاربران اجازه مي‏­دهد به صورت تعاملی اقدام به ساخت درخت تصميم‏گيری کنند. Weka نمودار پراکندگی داده­‏ها را نسبت به دو ويژگی انتخاب شده، فراهم مي‏­آورد. وقتی زوج ويژگي­ای که رده­‏ها را به خوبی جدا مي‏­کند، پيدا شد، امکان ايجاد دو شاخه با کشيدن چند ضلعی اطراف نقاط داده­‏ها بر نمودار پراکندگی وجود دارد.


شکل 4. نوار Classify
هر نوار، دسترسی به دامنه کاملی از امکانات را فراهم مي­کند. در پايين هر پانل، جعبه status و دکمه log قرار دارد. جعبه status پيغام­‏هايی است که نشان مي‏­دهد چه عملياتی در حال انجام داده شدن است. مثلاً اگر Explores مشغول خواندن يک فايل باشد، جعبه status آن را گزارش مي‏­دهد. کليک راست در هر جا داخل اين جعبه يک منو کوچک با دو گزينه مي‏­آورد، نمايش ميزان حافظه در دسترس Weka و اجرای Java garbage collector ..
لازم است توجه شود که garbage collector به طور ثابت به عنوان يک عمل پيش زمينه [25] در هر حال اجرا مي‏­شود کليک دکمه log ، گزارش عملکرد متنی کارهايی که Weka تاکنون در اين بخش انجام داده است با برچسب زمانی ارايه مي‏­کند.
زمانيکه Weka در حال عمليات است، پرنده کوچکی که در پايين سمت راست پنجره است، بالا و پايين مي‏­پرد. عدد پشت × نشان مي‏­دهد که به طور همزمان چند عمليات در حال انجام است. اگر پرنده بايستد در حاليکه حرکت نمي‏­کند، او مريض است! اشتباه رخ داده است و بايد Explorer از نو اجرا شود.
1. خواندن و فيلتر کردن فايل­‏ها
در بالای پانل Preprocess در شکل 3، دکمه­‏هايی برای باز کردن فايل، URL ‏ها و پايگاه های داده­‏ وجود دارد. در ابتدا تنها فايل­‏های با پسوند arff . در browser فايل نمايش داده مي‏­شود. برای ديدن ساير فايل­‏ها يايد گزينه [26] Format در جعبه انتخاب فايل تغيير داده شود.
2. تبديل فايل­‏ها به فرمت ARFF
نرم افزار Weka دارای سه مبدل فرمت فايل [27] مي‏­باشد، برای فايل­‏های صفحه گسترده [28] با پسوند CSV ، با فرمت فايل C4.5 با پسوند names . و data و برای نمونه­‏های سری با پسوند bsi .
اگر Weka قادر به خواندن داده­‏ها نباشد، سعی مي‏­کند آن را به صورت ARFF تفسير کند. اگر نتواند جعبه نشان داده شده در شکل 5 (الف) ظاهر مي‏­شود.

(الف)

(ب)

(ج)
شکل 5. ويرايشگر عمومی اشياء (الف) ويرايشگر (ب) اطلاعات بيشتر (فشردن دگمه More ) (ج) انتخاب يک مبدل
اين، يک ويرايشگر عمومی [29] اشياء است که در Weka برای انتخاب و تنظيم اشيا بکار مي‏­رود. به عنوان مثال وقتی پارامتری برای Classifier تنظيم مي‏­شود، جعبه­ای با نوع مشابه بکار برده مي‏­شود. CSV Loader برای فايل­‏های با پسوند CSV . به طور پيش فرض انتخاب مي‏­شود. دکمه More اطلاعات بيشتری در مورد آن مي‏­دهد که در شکل 5 (ب) نشان داده شده است.
هميشه مطالعه مستندات [30] ارزشمنداست! در اين حالت نشان مي‏­دهد که رديف نخست صفحه گسترده، نام ويژگی را تعيين مي‏­کند. برای استفاده از اين مبدل بايد بر Ok کليک شود. برای مورد مختلف لازم است بر choose کليک شود تا از ليست شکل 5 (ج) انتخاب انجام شود.
گزينه اول، Arffloader است و فقط به دليل ناموفق بودن به اين نقطه مي‏­رسيم. CSVLoader پيش فرض است و در صورت نياز به فرض ديگر، choose کليک مي‏­شود. سومين گزينه، مربوط به فرمت C4.5 است که دو فايل برای مجموعه داده وجود دارد يکی اسم­‏ها و ديگـری داده­‏های واقعـی مي‏­باشد. چهارمين برای نمونه­‏های سريالی [31] ، برای بازخوانی [32] مجموعه داده­ای است که به صورت شيئ سريالی شده جاوا ذخيره شده است. هر شيء در جاوا مي‏­تواند در اين شکل ذخيره و بازخوانی شود. به عنوان يک فرمت بومی جاوا [33] ، سريع­تر از فايل ARFF خوانده مي‏­شود چرا که فايل ARFF بايد تجزيه [34] و کنترل شود. وقتی يک مجموعه داده بزرگ مکررا بازخوانی مي‏­شود، ذخيره آن در اين شکل سودمند است.
ويژگي‏های ديگر ويرايشگر عمومی اشيا در شکل 5 (الف)، save و open است که به ترتيب برای ذخيره اشيای تنظيم شده و بازکردن شيئی که پيش از اين ذخيره شده است، به کار مي­رود. اينها برای اين نوع خاص شيئ مفيد نيستند. لکن پانل­‏های ديگر ويرايشگر عمومی اشياء، خواص قابل ويرايش زيادی دارند. به دليل مشکلاتی که ممکن است حين تنظيم مجدد آنها رخ دهد، مي‏­توان ترکيب اشياء ايجاد شده را برای استفاده­‏های بعدی، ذخيره کرد.
تنها منبع [35] مجموعه­‏های داده برای Weka ، فايل­‏های موجود روی کامپيوتر نيستند. مي‏­توان يک URL را باز کرد تا Weka از پروتکل HTTP برای دانلود کردن يک فايل Arff از شبکه استفاده کند. همچنين مي‏توان يک پايگاه داده­‏ها را باز نمود ( open DB ـ هر پايگاه داده­ای که درايور اتصال به مجموعه های داده به زبان جاوا JDBC را دارد.) و به وسيله دستور select زبان SQL ، نمونه­‏‏ها را بازيابی نمود. داده­‏ها مي‏­توانند به کمک دگمه save به همه فرمت­‏های ذکر شده، ذخيره شوند. جدای از بحث بارگذاری و ذخيره مجموعه­‏های داده، پانل preprocess به کاربر اجازه فيلتر کردن داده­‏ها را مي‏­دهد. فيلترها، اجزای مهم Weka هستند.
3. بکارگيری فيلترها
با کليک دگمه choose (گوشه بالا و سمت چپ) در شکل 3 مي‏­توان به ليستی از فيلترها دست يافت. مي‏­توان از فيلترها برای حذف ويژگي‏های مورد نظری از يک مجموعه داده و انتخاب دستی ويژگي‏‏ها استفاده نمود. مشابه اين نتيجه را مي‏­توان به کمک انتخاب ويژگي‏های مورد نظر با تيک زدن آنها و فشار دادن کليه Remove به دست آورد.
4. الگوريتم­‏های يادگيری
زمانی که يک الگوريتم يادگيری با استفاده از دگمه choose در پانل classify انتخاب مي‏­شود، نسخه خط فرمانی رده بند در سطری نزديک به دگمه ظاهر مي‏­گردد. اين خط فرمان شامل پارامترهای الگوريتم است که با خط تيره مشخص مي‏­شوند. برای تغيير آنها مي‏­توان روی آن خط کليک نمود تا ويرايشگر مناسب شيء، باز شود. جدول شکل 6، ليست اسامی رده بندهای Weka را نمايش مي‏­دهد. اين الگوريتم­‏ها به رده بندهای Bayesian ، trees ، functions rules ، lazy و دسته نهايی شامل روش­‏های متفرقه تقسيم شده­اند.
4-1. Trees
Decision stump که برای استفاده توسط روش­‏های boosting طراحی شده است، برای مجموعه­‏های داده عددی يا رده­ای، درخت تصميم‏گيری يک سطحی مي‏­سازد. اين الگوريتم، با مقادير از دست رفته، به صورت مقادير مجزا برخورد کرده و شاخه سومی از درخت توسعه مي‏­دهد.
4-2. Rules
Decision Table يک رده بند بر اساس اکثريت جدول تصميم‏گيری مي‏­سازد. اين الگوريتم، با استفاده از جستجوی اولين بهترين، زير دسته­‏های ويژگي‏‏ها را ارزيابی مي‏­کند و مي‏­تواند از اعتبارسنجی تقاطعی برای ارزيابی بهره ببرد (1995، Kohavi ).
يک امکان اين است که به جای استفاده از اکثريت جدول تصميم‏گيری که بر اساس دسته ويژگي‏های مشابه عمل مي‏­کند، از روش نزديکترين همسايه برای تعيين رده هر يک از نمونه­‏ها که توسط مدخل [36] جدول تصميم‏گيری پوشش داده نشده­اند، استفاده شود.
Conjunctive Rule قاعده­ای را ياد مي‏­گيرد که مقادير رده­‏های عددی را رده­ای را پيش‏بينی مي‏­کند. نمونه­‏های آزمايشی به مقادير پيش فرض رده نمونه­‏های آموزشی، منسوب مي‏­شوند. سپس تقويت اطلاعات (برای رده­‏های رسمی)، يا کاهش واريانس (برای رده­های عددی) مربوط به هر والد محاسبه شده و به روش هرس کردن با خطای کاهش يافته [37] ، قواعد هرس مي‏­شوند.
ZeroR برای رده­‏های اسمی، اکثريت داده­‏های مورد آزمايش و برای رده­‏های عددی، ميانگين آنها را پيش‏بينی مي‏­کند. اين الگوريتم بسيار ساده است.
M5Rules ، به کمک M5 از روی درخت­‏های مدل، قواعد رگرسيون استخراج مي‏­کند.

شکل 6.الف. الگوريتمهای رده بندی در Weka

شکل 6.ب. الگوريتمهای رده بندی در Weka
در اين بخش به شرح مختصری برخی از اين الگوريتمها و پارامترهايشان که قابليت کار با ويژگی های عددی را دارند، پرداخته مي‏­شود.
4-3. Functions
Simple Linear Regresion مدل رگرسيون خطی يک ويژگی مشخص را ياد مي‏­گيرد. آنگاه مدل با کمترين خطای مربعات را انتخاب مي‏­کند. در اين الگوريتم، مقادير از دست رفته و مقادير غيرعددی مجاز نيستند [38] .
Linear Regression رگرسيون خطی استاندارد کمترين خطای مربعات را انجام مي‏­دهد مي‏تواند به طور اختياری به انتخاب ويژگی بپردازد، اين کار مي‏­تواند به صورت حريصانه [39] با حذف عقب رونده [40] انجام شود، يا با ساختن يک مدل کامل از همه ويژگي‏‏ها و حذف يکی يکی جمله­‏ها با ترتيب نزولی ضرايب استاندارد شده آنها، تا رسيدن به شرط توقف مطلوب انجام گيرد.
Least Med sq يک روش رگرسيون خطی مقاوم است که ميانه [41] (به جای ميانگين [42] ) مربعات انحراف از خط رگرسيون را کمينه مي‏­کند. اين روش به طور مکرر رگرسيون خطی استاندارد را به زيرمجموعه­‏هايی از نمونه­‏ها اعمال مي‏­کند و نتايجی را بيرون مي‏­دهد که کمترين خطای مربع ميانه را دارند.
SMO teg الگوريتم بهينه سازی حداقل ترتيبی را روی مسايل رگرسيون اعمال مي‏­کند. ( Scholkopf, 1998 ، Smola )
Pace Regression ، با استفاده از تکنيک رگرسيون pace ، مدل­‏های رگرسيون خطی توليد مي‏­کند (2002 ، Wang و Witten ). رگرسيون pace ، زمانی که تعداد ويژگي‏‏ها خيلی زياد است، به طور ويژه­ای در تعيين ويژگي‏‏هايی که بايد صرف‏نظر شوند، خوب عمل مي‏­کند. در واقع در صورت وجود نظم و ترتيب خاصی، ثابت مي‏­شود که با بي­نهايت شدن تعداد ويژگي‏‏ها، الگوريتم بهينه عمل مي‏­کند.
RBF Network ، يک شبکه با تابع پايه­ای گوسی شعاعی را پياده سازی مي‏­کند. مراکز و عرض­‏های واحدهای مخفی به وسيله روش ميانگين K [43] تعيين مي‏­شود. سپس خروجي­‏های فراهم شده از لايه­‏های مخفی [44] ، با استفاده از رگرسيون منطقی در مورد رده­‏های اسمی و رگرسيون خطی در مورد رده­‏های عددی، با يکديگر ترکيب مي‏­شوند. فعال سازي­‏های توابع پايه پيش از ورود به مدل­‏های خطی، با جمع شدن با عدد يک، نرماليزه مي‏­شوند. در اين الگوريتم مي‏­توان، K تعداد خوشه­‏ها، بيشترين تعداد تکرارهای رگرسيون­‏های منطقی برای مسأله­‏های رده­‏های رسمی، حداقل انحراف معيار خوشه­‏ها، و مقدار بيشينه رگرسيون را تعيين نمود. اگر رده­‏ها رسمی باشد، ميانگين K به طور جداگانه به هر رده اعمال مي‏­شود تا K خوشه مورد نظر برای هر رده استخراج گردد.
4-4. رده بندهای Lazy
ياديگرنده­‏های lazy نمونه­‏های آموزشی را ذخيره مي‏­کنند و تا زمان رده بندی هيچ کار واقعی انجام نمي‏­دهند.
IB1 يک يادگيرنده ابتدايی بر پايه نمونه است که نزديک­ترين نمونه­‏های آموزشی به نمونه­‏های آزمايشی داده شده را از نظر فاصله اقليدسی پيدا کرده و نزديکترين رده­ای مشابه رده همان نمونه­‏های آموزشی را تخمين مي‏­زند.
IBK يک رده بند با K همسايه نزديک است که معيار فاصله ذکر شده را استفاده مي‏­کند. تعداد نزديکترين فاصله­‏ها (پيش فرض 1= K ) مي‏­تواند به طور صريح در ويرايشگر شيء تعيف شود. پيش‏بيني­‏های متعلق به پيش از يک همسايه مي‏­تواند بر اساس فاصله آنها تا نمونه­‏های آزمايشی، وزن­دار گردد.
دو فرمول متفاوت برای تبديل فاصله به وزن، پياده سازی شده­اند. تعداد نمونه­های آموزشی که به وسيله رده بند نگهداری مي‏­شود، مي‏­تواند با تنظيم گزينه اندازه پنجره محدود گردد. زمانی که نمونه­‏های جديد اضافه مي‏­شوند، نمونه­‏های قديمی حذف شده تا تعداد کل نمونه­‏های آموزشی در اندازه تعيين شده باقی بماند.
Kstar ، يک روش نزديکترين همسايه است که از تابع فاصله­ای عمومی شده بر اساس تبديلات استفاده مي‏­کند.
LWL يک الگوريتم کلی برای يادگيری وزن دار شده به صورت محلی است. اين الگوريتم با استفاده از يک روش بر پايه نمونه، وزن­‏ها را نسبت مي‏­دهد و از روی نمونه­‏های وزن­دار شده، رده بند را مي‏­سازد. رده بند در ويرايشگر شيء LWL انتخاب مي‏­شود. Nave Bayes برای مسايل رده بندی و رگرسيون خطی برای مسايل رگرسيون، انتخاب­‏های خوبی هستند. مي‏­توان در اين الگوريتم، تعداد همسايه­‏های مورد استفاده را که پهنای باند هسته و شکل هسته مورد استفاده برای وزن دار کردن را (خطی، معکوس، يا گوسی) مشخص مي‏­کند، تعيين نمود. نرمال سازی ويژگي‏‏ها به طور پيش فرض فعال است[ Data Mining, witten et Al. 2005 ].
تبديل فايلها به فرمت ARFF
نرم افزار Weka داراي سه مبدل فرمت فايل ميباشد، براي فايلهاي صفحه گسترده با پسوند CSV ، فرمت فايل C4.5 با پسوند .namesو data و براي نمونه هاي سري با پسوند.bsi .
اگر Weka قادر به خواندن داده ها نباشد، سعي ميكند آن را به صورت ARFF تفسير كند. اگر نتواند پیغام نشان داده شده در شكل 4 (الف) ظاهر ميشود. با انتخاب گزینه Use Convertor، پیغام شكل 4 (ب) ظاهر ميشود
آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka
شكل4 (الف) پیغام خطا

آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka

شكل4 (ب) ويرايشگر
اين، يك ويرايشگر عمومي اشياء است كه در Weka براي انتخاب و تنظيم اشيا بكار ميرود. به عنوان مثال وقتي پارامتري براي Classifier تنظيم ميشود، جعبه اي با نوع مشابه بكار برده ميشود. CSV Loader براي فايلهاي با پسوند .CSVبه طور پيش فرض انتخاب ميشود. دكمه More اطلاعات بيشتري در مورد آن ميدهد كه در شكل 4 (ج) نشان داده شده است.هميشه مطالعه مستندات ارزشمنداست، در اين حالت نشان ميدهد كه رديف نخست صفحه گسترده، نام ويژگي را تعيين ميكند. براي استفاده از اين مبدل بايد بر Ok كليك شود. براي مورد مختلف لازم است بر choose كليك شود تا از ليست شكل 4 (د) انتخاب انجام شود.
گزينه اول، Arffloader است و فقط به دليل ناموفق بودن به اين نقطه ميرسيم.CSVLoader پيش فرض است و در صورت نياز به فرض ديگر، choose كليك ميشود. دومين گزينه، مربوط به فرمت C4.5 است كه دو فايل براي مجموعه داده وجود دارد يكي اسمها و ديگـري داده هاي واقعـي ميباشد. چهارمين براي نمونه هاي سريالي، براي بازخواني مجموعه داد‌ه‌اي است كه به صورت شيئ سريالي شده جاوا ذخيره شده است. هر شيء در جاوا ميتواند در اين شكل ذخيره و بازخواني شود. به عنوان يك فرمت بومي جاوا، سريعتر از فايل ARFF خوانده ميشود چرا كه فايل ARFF بايد تجزيه و كنترل شود. وقتي يك مجموعه داده بزرگ مكررا بازخواني ميشود، ذخيره آن در اين شكل سودمند است.
ويژگيهاي ديگر ويرايشگر عمومي اشيا در شكل 4 (ب)، save و open است كه به ترتيب براي ذخيره اشياي تنظيم شده و بازكردن شيئي كه پيش از اين ذخيره شده است، به كار ميرود. اينها براي اين نوع خاص شيئ مفيد نيستند. لكن پانلهاي ديگر ويرايشگر عمومي اشياء، خواص قابل ويرايش زيادي دارند. به دليل مشكلاتي كه ممكن است حين تنظيم مجدد آنها رخ دهد، ميتوان تركيب اشياء ايجاد شده را براي استفاده‌هاي بعدي، ذخيره كرد.
تنها منبع مجموعه‌هاي داده برايWeka ، فايلهاي موجود روي كامپيوتر نيستند. ميتوان يك URL را باز كرد تا Weka از پروتكل HTTP براي دانلود كردن يك فايل Arff از شبكه استفاده كند. همچنين ميتوان يك پايگاه داده‌ها را باز نمود ( open DB ـ هر پايگاه دادهاي كه درايور اتصال به مجموعه هاي داده به زبان جاوا JDBC را دارد.) و به وسيله دستور select زبان SQL ، نمونه‌ها را بازيابي نمود. داده‌ها ميتوانند به كمك دگمه save به همه فرمتهاي ذكر شده، ذخيره شوند. جداي از بحث بارگذاري و ذخيره مجموعه‌هاي داده، پانل preprocess به كاربر اجازه فيلتر كردن داده‌ها را ميدهد. فيلترها، اجزاي مهم Weka هستند.
بعد از اینکه فایل بارگذاری شد، Weka فیلدها را تشخیص میدهد و حین بررسی آنها، اطلاعات آماری پایهای را برای هر کدام از صفات محاسبه میکند. همان طور که در شکل 5 نشان داده شده است، لیست صفات تشخیص داده شده، در سمت چپ، پایین و اطلاعات پایگاه داده مربوطه در بالای آن نشان داده میشود.
آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka

شكل5. بانک اطلاعاتیbank-data.csv
با کلیک برروی هر کدام از صفات، میتوان اطلاعات آماری اصلی آن را در سمت راست مشاهده نمود. به عنوان مثال شکل 6 از انتخاب فیلد age نتیجه شده است.
نمودار ترسیم شده در سمت راست، پایین، بر اساس دو فیلد است. فیلد دوم به صورت پیشفرض، آخرین فیلد در پایگاه داده است که میتوان آن را به دلخواه تغییر داد.
آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka

شكل6. اطلاعات آماری فیلد age

ج- به كارگيري فيلترها
با كليك دگمهchoose (گوشه بالا و سمت چپ) در شكل 3 ميتوان به ليستي از فيلترها دست يافت. ميتوان از فيلترها براي حذف ويژگيهاي مورد نظر از يك مجموعه داده و یا انتخاب دستي ويژگيها استفاده نمود. مشابه اين نتيجه را ميتوان به كمك انتخاب ويژگيهاي مورد نظر با تيك زدن آنها و فشار دادن كليه Remove به دست آورد.
شکل 7 مراحل لازم برای حذف فیلد id از بانک اطلاعاتی، با استفاده از روش اول را نشان میدهد.
آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka

شكل 6 (الف). انتخاب فیلتر Remove

آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka

شكل 6 (ب). وارد کردن شماره فیلد مورد نظر

آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka

شكل 6 (ج).انتخاب گزینه Apply و حذف فیلد id
یکی دیگر ازفیلترهای موجود، Discretize است که با استفاده از آن میتوان مقادیریک صفت پیوسته را به تعداد دلخواه بازه گسسته تبدیل کرد. شکل7 مراحل لازم برای شکستن مقادیر صفت age به 3 بازه را نشان میدهد.
آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka

شكل7 (الف). انتخاب فیلتر Discretize

آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka

شكل7 (ب). وارد کردن شماره فیلد مورد نظر و انجام تنظیمات
آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka
آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka

شكل 7 (ج).انتخاب گزینه Apply
3-1-2 Classify
الف- الگوریتمهای رده‌بندی
Weka الگوریتمهای classification و prediction بسیار متنوعی را پیاده‌سازی میکند. الگوريتمهای رده‌بندی، به رده‌بندهاي Bayesian، functions،lazy ،meta ، misc، trees و rules تقسيم شده‌اند. جدول شكل 8، ليست اسامي رده بندهاي Weka را نمايش ميدهد.
آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka

آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka
شكل 8 (الف). الگوريتمهاي رده بندي در Weka
آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka
آموزش کامل نرم افزار داده کاوی weka
شكل 8 (ب). الگوريتمهاي رده بندي در Weka
دراین قسمت برخی از اسامی رده‌بندیهای Weka معرفی میشوند.

  • Trees

ü Decision stumpكه براي استفاده توسط روشهاي boosting طراحي شده است، براي مجموعه‌هاي داده عددي يا رده‌اي، درخت تصميم‌گيري يك سطحي ميسازد. اين الگوريتم، با مقادير از دست رفته، به صورت مقادير مجزا برخورد كرده و شاخه سومي از درخت توسعه ميدهد
  • Rules

    • ü Decision Tableيك رده‌بندی بر اساس اكثريت جدول تصميم‌گيري ميسازد. اين الگوريتم، با استفاده از جستجوي اولين بهترين، زير دسته‌هاي ويژگيها را ارزيابي ميكند و ميتواند از اعتبارسنجي تقاطعي براي ارزيابي بهره برد. (Kohavi 1995 )
    • يك امكان اين است كه به جاي استفاده از اكثريت جدول تصميم‌گيري كه بر اساس دسته ويژگيهاي مشابه عمل ميكند، از روش نزديكترين همسايه براي تعيين رده هر يك از نمونه‌ها كه توسط مدخل (Entry) جدول تصميمگيري پوشش داده نشده‌اند، استفاده شود.
    • ü Conjunctive Ruleقاعده‌اي را ياد ميگيرد كه مقادير رده‌هاي عددي را پيشبيني ميكند. نمونه‌هاي آزمايشي به مقادير پيش فرض رده نمونه‌هاي آموزشي، منسوب ميشوند. سپس تقويت اطلاعات (براي ردههاي رسمي)، يا كاهش واريانس (براي ردههاي عددي) مربوط به هر والد محاسبه شده و به روش هرس كردن با خطاي كاهش يافته (Reduced-error pruning) ، قواعد هرس ميشوند.
    • ü ZeroRبراي رده‌هاي اسمي، اكثريت داده‌هاي مورد آزمايش و براي رده‌هاي عددي، ميانگين آنها را پيشبيني ميكند. اين الگوريتم بسيار ساده است.
    • ü M5Rulesبه كمك M5 از روي درختهاي مدل، قواعد رگرسيون استخراج ميكند.

    • در اين بخش به شرح مختصري برخي از اين الگوريتم‌ها و پارامترهايشان كه قابليت كار با ويژگي هاي عددي را دارند، پرداخته ميشود.


  • Functions

    • ü Simple Linear Regressionمدل رگرسيون خطي يك ويژگي مشخص را ياد ميگيرد، آنگاه
ارسال شده توسط احمد محمدی | 17 12, 2013 | بازدید‌ها (3062)

هوش تجاری و تصمیمات کلان سازمانی

 چکیده
در این نوشتار آثار مثبتی که هوش تجاری (BI=BUSINESS INTELLEGENCE) بر تصمیمات عمده و کلان سازمانی دارد اشاره شده است و به عمده موارد قابل توجه در معماری هوش تجاری و مزایای آن به همراه نحوه برخورد و نوع پیاده سازی آن پرداخته شده است، هوش تجاری نه به عنوان یک ابزار یا یک محصول و یا حتی سیستم، بلکه بعنوان یک رویکرد جدید در معماری سازمانی بر اساس سرعت در تحلیل اطلاعات به منظور اتخاذ تصمیمات دقیق و هوشمند کسب و کار در حداقل زمان ممکن مطرح شده است. در این مقاله، دلایل لزوم استفاده با تشریح اهداف آن، ضمن معرفی تکنیک‌های عمومی، مورد بررسی قرار گرفته است.

مقدمه
فناوریهای نوین با سرعتی سرسام آور در حال پیشرفت هستند، به طوری که جوامع به صورت عام و بازار به صورت خاص با شتابی وصف ناپذیر به دنبال ترفند هایی می گردند که بقایشان را در این عرصه آشفته و متلاطم تضمین کنند. سازمانها باید بپذیرند که فلسفه حیاتشان تغییر کرده است و دیگر زنده بودن به معنای رسیدن به وضعیت سوددهی مداوم نمی تواند باشد و باید به دنبال رقابت و ابزار آن باشند، چرا که امروزه کمتر شرکتی در این عرصه به صورت سنتی و به دور از قواعد جدید بازی کسب و کار می کند و برای اینکه بتوان پا به پای رقبا باقی ماند یا شاید بسختی و با مهارت بسیار بتوان یک قدم از آنها پیش گرفت، می بایست به قواعد جدید بازی کاملا مسلط بود تا شاید روزی بتوان خود یک قاعده جدید انگاشت. بنابراین تسلط بر فناوریهای جدیدی مانند هوش تجاری در کسب و کارها یک الزام وضرورتی اجتناب ناپذیر تلقی می شود. هدف این نوشتار نیز چیزی جز یادآوری روند روبه رشد و توقف ناپذیر نوآوری در فناوری و دگرگونی در نحوه کسب و کارها نیست؛ تحولی که در این انقلاب صورت پذیرفته است و دگرگونیهایی که در رویه تغییرات موجبات بروز اختلافات و پیدایش شکافهای عمیقی را بین فرداها با امروز فراهم آورده و خواهد آورد.

کلیات هوش تجاری
هوش تجاری یا هوش کسب و کار که قالب عمده تری را مانند استفاده‌های تجاری و غیر تجاری (نظامی و غیر‌انتفاعی) در بر دارد، عبارت است از بُعد وسیعی از کاربردها و تکنولوژی برای جمع آوری داده و دانش جهت زایش پرس و جو در راستای آنالیز بنگاه برای اتخاذ تصمیمات تجاری دقیق و هوشمند. یک هوش تجاری براساس یک معماری بنگاه تشکیل شده است و در قالب پردازش تحلیلی برخط (OLAP) به تحلیل داده های تجاری و اتخاذ تصمیمات دقیق و هوشمند می‌پردازد. هوش تجاری، نه به عنوان یک محصول و نه به عنوان یک سیستم، بلکه به عنوان یک معماری و رویکردی جدید موردنظر است که البته شامل مجموعه ای از برنامه های کاربردی و تحلیلی است که به استناد پایگاههای داده عملیاتی و تحلیلی به اخذ و کمک به تصمیم گیری برای فعالیتهای هوشمند تجاری و کسب و کار می پردازند. اما هوش تجاری از مناظر دیگر: از منظر معماری و فرایند به هوش تجاری به عنوان یک چارچوب که عامل افزایش کارایی سازمان و یکپارچگی فرایندها و نهایتا بر فرایندهای تصمیم گیری در سطوح مختلف سازمانی متمرکز است، نگریسته می شود. بازار هوش تجاری را ابزاری برای برتری رقابتی و پایشگر و تحلیلگر بازار و مشتریان می داند. از نقطه نظر فناوری نیز هوش تجاری یک سیستم هوشمند است که با پردازش دقیق داده ها، نقطه دخالت سخت افزار و نرم افزار در مغز افزار ها به حساب می آید. ولی به بیان ساده تر هوش تجاری چیزی نیست مگر فرایند بالابردن سود دهی سازمان در بازار رقابتی با استفاده هوشمندانه از داده‌های موجود در فرایند تصمیم گیری. در صورتی که مفهوم هوش تجاری بدرستی درک و منتقل نگردد، موجب می شود تا انتظارات مدیران به صورت ناگهانی افزایش یابد و برآورده نشدن این توقعات مواردی را از جمله سلب اطمینان افراد و بویژه مدیران از این سیستم به دنبال خواهد داشت؛ چرا که هوش تجاری فقط به دنبال کوتاه کردن مسیر های پرس و جو در داخل اطلاعات است و خود مستقلا و بدون نیاز به اطلاعات مناسب قادر به ارائه پیشنهاد یا راهکاری نیست.

تعیین گرایشهای تجاری سازمان
که از پیامدهای استفاده از
هوش تجاری است
موجب می شود که سازمان
بدون اتلاف وقت و هزینه
در سایر مسیرها
به دنبال اهداف کلان متمرکز شود.

ضرورت استفاده از هوش تجاری در سازمانها
همانطور که از تعاریف متعدد استنباط می شود، هوش تجاری در قالب هر تعریفی به دنبال افزایش سودآوری سازمان با استفاده از اتخاذ تصمیمات هوشمند و دقیق است و به طور اعم می توان اهداف زیر را برای این رویکرد نوین عنوان کرد:
1 - تعیین گرایشهای تجاری سازمان که موجب می شود تا سازمان بدون اتلاف وقت و هزینه و انرژی در سایر مسیرها به دنبال اهداف کلان و اساسی خود متمرکز شود.
-2 تحلیل عمیق بازار.
-3 پیش بینی بازار که می تواند قبل از اینکه رقبا سهم بازار خود را توسعه دهند، منافع جدید به وجود آمده در بازار را عاید سازمان کند.
-4 بالابردن سطح رضایتمندی مشتریان که می تواند موجبات استمرار کسب و کار باشد و از دست دادن این اعتماد و رضایتمندی مراتبی را برای بنگاه به همراه دارد.
-5 شناسایی مشتریان دائمی که وفادارند، می توان با پیگیری رفتار آنان، جهت‌گیریهای کلان و استراتژیک را انجام داد.
-6 تقسیم بندی مشتریان و متعاقبا ایجاد تنوع در روش برخورد با هرگروه از مشتریان.
-7 افزایش کارایی سازمان در امور داخلی و شفاف سازی رویه فرایندهای کلیدی.
-8 استانداردسازی و ایجاد سازگاری بین ساختارهای سازمان.
-9 تسهیل در تصمیم گیری که جزء اهداف اساسی هوش تجاری محسوب می‌شود.
10 - تشخیص زود هنگام خطرات قبل از اینکه سازمان را به مخاطرات جدی بکشاند و شناسایی فرصتهای کسب و کار قبل از اینکه رقبا آن را تصاحب کنند.
با توجه به موارد فوق می توان گفت که احساس نیاز به وجود هوش تجاری در سازمان برای اولین بار در سطوح بالای مدیریتی احساس می شود و از بالای هرم ساختار سازمانی به بخشهای زیرین منتقل می شود، ولی برای ایجاد آن می‌بایست از پایین‌ترین سطوح و لایه ها شروع کرد.
مهمترین نیاز یک مدیر، داشتن اطلاعات دقیق برای اتخاذ تصمیم درست است. فرایند تصمیم گیری می تواند به سه بخش کلی زیر تقسیم شود. با توجه به انواع مختلف تصمیم گیری (بر اساس میزان ساخت یافته بودن آن) هر یک از بخشهای اهمیت متفاوتی خواهند داشت.
-1 دسترسی، جمع آوری و پالایش داده ها و اطلاعات مورد نیاز؛
-2 پردازش، تحلیل و نتیجه گیری بر اساس دانش؛
-3 اعمال نتیجه و نظارت بر پیامدهای اجرای آن.
در هر یک از موارد فوق، سازمانهای قدیمی که از هوش تجاری استفاده نمی کنند، دارای مشکلاتی هستند که اغلب از عواملی چون حجیم بودن داده ها، پیچیدگی در تحلیلها و ناتوانی در ردگیری نتایج فرایندها و پیامدهای تصمیمات گرفته شده، نشئت می گیرند. هوش تجاری با کمک به حل مشکلات فوق، به دلیل ساختاری که در سازمان به وجود می آورد، فرصتهای جدیدی نیز برای رشد سازمان ایجاد می کند و نه تنها عامل حذف مشکلات است، بلکه با صرفه جویی در زمان و هزینه، شرایط کاری را دگرگون می سازد.

 



 
اجزا و مهارت های لازم برای ارتقای هوشمندی کسب و کار
برای اینکه یک سیستم با هوش تجاری بدرستی عمل کند، با شناخت موقعیتها که چه اطلاعاتی در اختیار چه افرادی قرار گیرد، باید روابط بین افراد و اطلاعات و روند اجرای پروسه ها بدقت مورد بررسی قرار گیرد.
هوش تجاری در سازمان، کلیه کاربران و همینطور روابط بین آنان را در نظر دارد تا زنجیره ارزش بنگاه به کمال پوشش داده شود و فرایندی از قلم نیفتد.
برای اجرای هر گونه فرایند بهبود در سازمان می بایست مهارتهایی خاص آن فرایند ترتیب داده شود که البته برای فرایندهای کلان نظیر هوشمندی کسب و کار دقت نظر خاصی مورد نیاز است.
مهارتهای کسب و کار اعم است از روال کسب و کار و ارتباط با استراتژی سازمانی به همراه فرایندهای دگرگون‌سازی، که در تعیین خط مشی سازمانی بسیار حائز اهمیت است. مهارتهای فناوری اطلاعات که به صورت فنی به مدیریت تغییر کمک می‌کند و پشتیبان متدولوژی های تحلیل است نیز می بایست، در سازمان به حدی کافی موجود باشد. مهارت دیگری باعنوان مهارتهای تحلیلی شامل خلاصه سازی تحلیل و کاوش و تشریح درست، به اندازه سایر مهارتها قابل ملاحظه است که این سه نوع مهارت در برخی بنگاهها دارای یک مرکز تلاقی هستند که آن دقیقا مرکز ارتقای هوشمندی کسب و کار تلقی می شود و هرچه وسیع تر باشد، مسلما هوشمندی کسب و کار در سازمان بیشتر و هرچند کوچکتر باشد هوشمندی در آن کسب و کار کمتر وجود دارد (شکل 1) البته در برخی از سازمانها که جزیره‌ای عمل می‌کنند محدوده هریک از این مهارت هرچند که وسیع باشند، ولی هیچ همپوشانی ندارند و مسلما اجرای اینگونه طرحها ( هوش تجاری) در این سازمانها تعریفی ندارد، چون شرط اصلی استفاده از فناوری نوین هوش تجاری، کار در محیط رقابتی است و شرکتهایی که به صورت جزیره ای عمل می کنند، اصولا در این محیط نمی توانند وارد شوند.
نقش هوشمندی را در کسب و کارها می توان به صورت زیر مشاهد کرد :
اگر سازمان در لایه های زیرساختی و تراکنشی خود از فناوری استخراج و انتقال و تبدیل داده ها استفاده کند و بستری از هوش تجاری را در تکنولوژی داده کاوی فراهم آورده باشد و همچنین ابزار BI را مبتنی بر فناوری اطلاعات و مشتری‌گرایی به کار گیرد، هوشمندی در این کسب و کار کارآمد خواهدبود.
چنانچه در بستر BI از استانداردها و برنامه های کاربردی، راهبردی، عملیاتی، تحلیلی نیز استفاده شود، هوشمندی در این کسب و کار اثربخش است. زمانی هوشمندی نقش اهرمی را در کسب و کار به عهده می گیرد که عملکرد به دقت ارزیابی شود و فرهنگ سازی در بین کاربران آغاز شده باشد. درنهایت برای تحقق این هدف می بایست متودولوژی BI و مهارتهای آن در بدنه سازمان مستقر شود.
هنگامی که سازمان به سمت اهداف جهانی سازی با استفاده از مجازی شدن متمایل شود و پا از ساختمانهای فیزیکی به عرصه مجازی نهاده شود، می تواند روند اجرای فرایندهای درون سازمان خود را به حد اعلا شفاف و نقش هوشمندی را یک نقش رقابتی سازد، بنابراین با این نقطه قوت با رقبا به رقابت بپردازد.

اهمیت استراتژیک هوش تجاری در تصمیمات سازمان
رشد تصمیم گیری سازمان معمولا بدین ترتیب است که پایین ترین سطح انجام فعالیتهای تجاری یک سازمان، سطح عملیاتی است که فرایند در دفعات بالا و معمولا به صورت تکراری در رده های پایین سازمان انجام می شود و معمولا با حجم کمی از داده ها سر و کار دارند. تصمیمات گرفته شده در این سطوح غالبا در حوزه مسائل ساخت یافته و توسط مدیران رده پایین اتخاذ می شود. نتایج حاصل از این تصمیمات، تاثیرات کوتاه مدت و خرد در سازمان دارند.

مشتریان، رقبا
شرکای تجاری، محیط اقتصادی
و کارکنان داخلی
ازجمله عوامل موثر
بر هوش تجاری سازمان هستند.

سطح تاکتیکی در سازمان مربوط به عملیاتی است که در حوزه مدیران میانی انجام می شود. این عملیات می تواند شامل پیگیری عملیات در سطح پایین، نحوه انجام آن، گزارش گیری و نهایتا جمع بندی داده‌های مفید برای اتخاذ تصمیمات میان مدت سازمان باشد. تصمیمات گرفته شده در این سطح غالبا در حوزه مسائل نیمه ساخت یافته و توسط مدیران میانی اتخاذ می شود و نهایتا بالاترین سطح استراتژیک مربوط به تصمیم گیریهای کلان سازمان است که توسط مدیران رده بالا اتخاذ می‌شود. این نوع استفاده‌ها در دفعات کم و در دوره های طولانی انجام می شود، اما ممکن است با حجم بالایی از اطلاعات و پردازشها همراه باشد. تصمیمات گرفته شده در این سطوح غالبا در حوزه مسائل غیر ساخت یافته و توسط مدیران ارشد انجام می شود و نتایج حاصله تاثیرات بلند مدت و کلانی در مسیر حرکت سازمان دارند.
کاربرد هوش تجاری در سطح استراتژیک را می توان به نوعی برای کمک به افزایش کارایی کلی سازمان و بهینه سازی فرایندها در کنار یکدیگر، در نظر گرفت. این سیستم ها روی برخی ویژگیهای مهم مالی و سایر پارامترهای مهم دیگر در افزایش کارایی سازمان متمرکز می شوند. بدیهی است که سیستم در این سطوح می‌بایست فرایندهای خارجی سازمان را نیز در بر بگیرد. خصوصیات مختلف برنامه‌های کاربردی در مقاطع مختلف سازمان، باعث ایجاد تفاوتهایی در ابزارها، تکنیک ها و زیرساختهای مورد نیاز برای هر یک از آنها می شود. استفاده از ابزارهای تحلیلی و هوشمند بیشتر در سطح بالا انجام می شود که نیازمند پردازشهای بالا با میزان دسترسی انبوهی از اطلاعات در سطوح استراتژیک و تاکتیکی بیشتر از عملیاتی است. بخش عملیاتی هوش تجاری بیشتر وظیفه جمع آوری اطلاعات و ذخیره سازی آنها را در و یا پایگاه داده های خصوصی بر عهده دارد.

تکنیک‌های تسهیل تصمیم گیری هوش تجاری
در هر دقیقه، دوهزار صفحه مطلب علمی به حجم اطلاعات شبکه اینترنت افزوده می‌شود. هر روز بیش از 300 میلیون صفحه در اینترنت فرستاده می‌شود و تقریبا 5 سال طول می‌کشد که بتوان مقالات و مطالب به روز شده در 24 ساعت را به تمامی خواند. بنابراین تمام اطلاعات از چنین نرخ رشدی برخوردارند. در بخشهای تحقیق و توسعه اغلب یک گروه چند نفری شروع به جمع آوری اطلاعات مورد نیاز می‌کنند و شاید اطلاعاتی مشابه، اما با نامهای مختلف را بایگانی کنند و معمولا چندین و چند بار در این گروهها دوباره و چند باره کاری اتفاق می‌افتد.
در عصری که زمان، کلید اصلی در تجارت است، شرکتها به استفاده از ابزارهای اطلاعاتی روی آورده اند تا بتوانند اطلاعات مورد نظر را بسرعت ازمنابع استخراج کنند هوش تجاری در امر تصمیم گیری در سطوح مختلف سازمان بویژه سطوح مدیران ارشد با تحلیل اطلاعات و روشهای پرس و جو تسهیلات زیادی را فراهم می کند که متداولترین این روشها به قرار زیر است:
* On-Line Analytical Processing (OLAP)
*On-Line Transaction Processing (OLTP)
* Data Warehousing (DW)
* Data Mining (DM)
* Intelligent Decision Support System (IDSS)
*Intelligent Agent (IA)
*Knowledge Management System (KMS)
*Supply Chain Management (SCM)
*Customer Relationship Management (CRM)
*Enterprise Resource Planning (ERP)
*Enterprise Information Management (EIM)
لازم به ذکر است، صرف وجود تمام این تکنیک ها در سطح سازمان بدون در نظر داشتن فرهنگ سازمان و رویکرد سیستمی موجود بین کارکنان نمی‌تواند اثبات کننده هوشمندی کسب و کار آن سازمان باشد. به همین علت است که برای هوش تجاری از کلمات استقرار و پیاده سازی استفاده می کنند نه از کلمه نصب؛ چراکه عواملی دیگر نیز غیر از بسته های نرم افزاری در درست کار کردن هوش تجاری موثرند و به همین منظور در تعاریف آن را رویکرد معماری نوین نامیده اند، زیرا از ابتدای فرایند تدوین داده ها تا مراحل ذخیره سازی و فراخوانی مجدد و استخراج دانش مورد نیاز، هوشمندی، رفتار ملموس است.
مواردی مانند زیرساختهای سازمان و یا فرهنگ سازمان در پیاده‌سازی هوش تجاری بسیار نقش قابل ملاحظه و حساسی را ایفا می کنند برای موفقیت در استقرار و کارایی یک سیستم BI در یک سازمان باید برخی موارد از ریشه های فرهنگی سازمان تغییر کند، چون این موارد در میزان بهره‌وری سیستم هوش تجاری نقش بسزایی خواهند داشت. برخی موارد مانند تلقی سازمان از اطلاعات که به عنوان یکی از مهمترین منابع سازمانی محسوب می‌شود و نوآوری که در سازمان باید بخشی از کار تجاری سازمان تلقی شود و نوع تفکر سازمان در مورد اطلاعات و نوآوری مسلما در بسته‌های نرم‌افزاری وجود ندارند، بلکه باید در لابه لای لایه‌های زیرساخت سازمان فرهنگ سازی و لحاظ گردند.

عوامل موثر بر هوش تجاری سازمان
همانطور که یک رویکرد سیستمی دقیق و به روز مانند هوش تجاری می تواند بر کارایی و عملکرد سازمان تاثیرات زیادی بگذارد، بسیاری از عوامل و نیز بر میزان کارایی هوش تجاری سازمان تاثیر گذارند، از جمله این عوامل می توان به مشتریان، رقبا، شرکا تجاری، محیط اقتصادی و کارکنان داخلی اشاره کرد. با توجه به این نکته که هیچ کسب و کاری بدون مشتری معنا ندارد، پایش رفتار مشتریان و مخصوصا شناسایی آنان از حیث دائمی یا موقتی بودن می تواند در پیش بینی میزان دقیق عرضه و تنظیم میزان تقاضا بسیار کارامد واقع شود. بنابراین تکنیک‌های سیستم های حمایت تصمیم‌گیری هوشمند (IDSS) و مدیریت ارتباط با مشتری که در متن معماری هوش تجاری نهفته است، می توانند روند حرکت سازمان را با عقاید و علایق مشتریان همگام کنند. نداشتن اطلاعات کافی در رابطه با مشتریان مانند اینکه: مشتریان واقعی چه کسانی هستند؟ این مشتریان چه کالاهایی و در چه زمانی می‌خرند؟ چگونه می توان الگوهای خرید مشتری را استخراج کرد؟ چگونه می‌توان میزان وفاداری مشتری را بالا برد؟، معضلات فراوانی را در اجرای چنین رویکردهای نوینی به بار خواهد آورد.

هوش تجاری در سازمان کلیه کاربران و همچنین روابط بین آنها را در نظر دارد تا زنجیره ارزش بنگاه به کمال پوشش داده شود

با توجه به این منطق که اگر به هر تحلیلگری در قالب سیستم یا سازمان، اطلاعات ناقص یا اشتباه وارد شود، خروجی آن هرگز قابل ارزیابی مطلوب نخواهد بود و اگر بهترین ساز و کارها در اختیار افراد نا مناسب قرار گیرد، مطمئنا ضمن کاهش عمر مفید کاری آنها، کارایی قابل توجهی هم نخواهند داشت، پس با توجه به آثار هوش تجاری بر سازمان باید بر تاثیرات عوامل متعدد داخلی و خارجی سازمان بر هوش تجاری مطالعه کرد تا سازمان باوجود صرف هزینه و زمان هنگفت برای ایجاد تغییرات کلی، در خروجی دچار خسارات جبران ناپذیری نشود؛ چراکه تصمیمات اساسی و استراتژیک در سازمانها با بهبود قسمتی از آن بسیار متفاوت است. این تصمیمات استراتژیک روند تفکر و حرکت سازمان را به کل تغییر می‌دهند و در صورت شکست، رجوع به نقطه اول و اصلاح اشتباهات یا تغییر جدید امکان پذیر نیست، زیرا تغییر فرهنگ سازمانی و نگرش افراد مستلزم برداشتن گامهای طولانی مدت و برنامه‌ریزی شده است. بنابراین کم تخمین زدن تاثیرات عوامل به نظر کوچک می تواند پایان یک راه امیدوارکننده و روشن را تیره و تار کند. ممکن است سازمانها در مواردی مشابه باشند، ولی هرگز دقیقا عملکرد یکسانی نداشته باشند و حتی اگر عملکردشان نیز بسیار به هم مشابه باشد، محیط فعالیت متفاوت یا خاص باشد و با توجه به سایر موارد باید اینگونه معماریهای بنیادین را طبق زیرساختها و ویژگیهای سازمان، طراحی، برنامه‌ریزی و پیاده سازی کرد.

نتیجه گیری
در این مقاله سعی بر آن شده است تا با ارائه توان فناوری جدید هوش تجاری و معرفی برخی مزایا و محسنات آن و تمرکز آن بر تصمیمات سازمانی - بویژه تصمیمات کلان که توسط مدیران رده بالا گرفته می شود - بتوان سختیهای کسب و کار امروز را تحلیل کرد تا توسط ارزیابی و تحلیلهای این فناوری جدید هوشمند، قبل از اینکه مخاطرات، سازمان را تهدید کنند و صدمات اقتصادی گزاف آنها مانع از بازار مناسب و باعث کاهش کیفیت عملکرد شود، آنها را پیش بینی و چاره جویی کرد و همچنین پیش از آنکه فرصتها توسط چشمان ریزبین و دقیق رقبا شناسایی شوند و فرصت رشد و ترقی از سازمان گرفته شود، آنها را به دست آورد که البته این اهداف صرفا با اتخاذ تصمیمات دقیق و هوشمند و در آمدن از رویای خوش تداوم ابدی شیوه کسب و کار تحقق خواهد یافت.

منابع:
1 - Knowledge Management and Project Management, SCHOENERT, SILKE.
2. www.businessobjects.com
3. www.elite.com
4. www.wipro. co. in
5. www.rsearch. ibm.com
6. www.developer.com

 

ارسال شده توسط احمد محمدی | 15 12, 2013 | بازدید‌ها (1453)

انواع روش­های استقرار Enterprise Resource Planning) ERP) سیستم برنامه ریزی منابع سازمان:

۱- استقرار یکباره و آنی ( انفجار بزرگ یا  Big Bang) :

در این روش سیستم قدیم تا استقرار کامل سیستم جدید کار می کند و با استقرار کامل سیستم جدید، به یکباره سیستم قدیم حذف و سیستم جدید شروع به کار می نماید. این روش به عنوان یک روش سنتی با هدف کاهش هزینه ها می باشد که به دلیل معایبی که دارد چندان قابل توصیه نمی باشد.

 

شکل ۱ : استقرار یکباره و آنی ( انفجار بزرگ یا  Big Bang)

2- استقرار موازی و همزمان :

در این روش سیستم قدیم تا استقرار کامل سیستم جدید کار می کند و با استقرار کامل و شروع به کار سیستم جدید، به یکباره سیستم قدیم حذف نمی شود. زمانی که سیستم جدید تایید گردید سیستم قدیم حذف می گردد.

 

شکل ۲ : استقرار موازی و همزمان

جدول ۱ : مقایسه استقرار یکباره با موازی

۳- استقرار بخشی(ماژولار/پیمانه ای) :

این روش برای سیستم های جامع که دارای چند واحد مجزا و مستقل از هم هستند قابل کاربرد است. فرایند استقرار به شرح ذیل می­باشد:

۱- تقسیم بندی ماژول ها

۲- اولویت بندی ماژول ها بر اساس :  ۲-۱- نقش و پیش نیازها        ۲-۲- کمترین ارتباطات و تعاملات

۳- انتخاب ماژول

۴- انتخاب استراتژی و روش استقرار : ۴-۱- یکباره      ۴-۲- موازی

۵- جایگزینی ماژول انتخاب شده بر اساس استراتژی

۶- آزمایش ماژول و برقراری ارتباط با سایر ماژول ها

۷- شروع استقرار ماژول جدید

 

شکل ۳: استقرار بخشی(ماژولار/پیمانه ای)

ارسال شده توسط احمد محمدی | 10 12, 2013 | بازدید‌ها (4403)
بررسی معماری Client/Server در مدلهای تک لايه، دو لايه، سه لايه و چند لايه و اصول طراح معماری برنامه های تحت وب 

در اواسط دهه ۸۰ ميلادی و زمانيكه اولين بار توليدكنندگان تجهيزات شبكه، محصولات خود را به بازار عرضه كردند، واژه Client/Server وارد عرصه كامپيوتر گرديد. در آن زمان واژه فوق صرفا در رابطه با تجهيزات سخت افزاری ( كامپيوتر ) استفاده می شد و كامپيوتری كه از آن بعنوان مركز ثقل ارائه خدمات در يك شبكه ياد می شد، را با نام Server و كامپيوتری كه از اين امكانات استفاده می كرد را بعنوان Client می شناختند ( سايه نرم افزار بر اين واژه حضور سنگينی نداشت ).

امروزه واژه فوق دارای يك معنی خاص است كه چندان مرتبط با سخت افرار نمی گردد. اغلب مردم هنوز واژه Client را به يك كامپيوتر فيزيكی نسبت داده و واژه Server را به كامپيوتر فيزيكی ديگری كه به آن متصل و سرويس هائی را ارائه می نمايد، اطلاق می نمايند. مطلب فوق با اينكه درست است ولی صرفا يك بخش اندك از تمامی واقعيت های موجود در اين زمينه است. واژه فوق امروزه در مقياس وسيعتری به خدمت گرفته می شود. بمنظور آشنائی بيشتر با اين واژه لازم است در ابتدا با ساختار و يا معماری عمومی يك نرم افزار آشنا شويم.

اغلب برنامه های كاربردی دارای سه لايه اصلی می باشند :

لايه Presentation: ( بالاترين لايه ) اين لايه مسئول ايجاد ارتباط متقابل بين انسان و كامپيوتر است ( رابط كاربر). لايه فوق مسئوليت گرفتن اطلاعات ورودی از صفحه كليد، ماوس و ساير دستگاههای ورودی و نمايش اطلاعات ذيربط بر روی دستگاههای خروجی نظير صفحه نمايشگر است. 

لايه Application يا Business Logic: لايه فوق مسئول اعمال و پياده سازی سياست های مورد نظر در يك نرم افزار است، در حقيقت با عملكرد لايه فوق است كه می توان تفاوت بين يك نرم افزار از نرم افزار ديگر را مشاهده و بعنوان مثال تفاوت بين يك نرم افزار ثبت سفارش و يا انبارداری را حس كرد.

لايه Service: اين لايه مسئول ارائه سرويس های خاص و مورد نياز برای ساير لايه ها نظير سرويس های مربوط به فايل، چاپ، ارتباطی و از همه مهمتر دسترسی به بانك های اطلا عاتی است. در ادامه بحث خود را بر روی مجموعه ای از نرم افزارها ئی متمركز خواهيم كرد كه نيازمند سرويس های بانك اطلاعاتی باشند.

تعداد طبقات ( Tires )، در يك نرم افزار Client Server به نحوه ارتباط ( متراكم، معمولی ) هر يك از سه لايه گفته شده بستگی خواهد داشت. در ادامه به بررسی مدل های رايج در اين زمينه خواهيم پرداخت.

مدل One-Tire
در اين نوع نرم افزارها سه لايه گفته شده بصورت متراكم و فشرده در كنار يكديگر قرار می گيرند. در مدل فوق لايه Presentation دارای آگاهی خاص و جزئی از ساختار بانك اطلاعاتی است. لايه Application اغلب بصورت موجی با لايه های Presentation و Service مرتبط خواهد بود. تمام سه لايه گفته شده بهمراه بانك اطلاعاتی، اغلب بر روی يكدستگاه كامپيوتر قرار گرفته و اجرا خواهند شد. نرم افزارهائی با اين خصوصيت بسادگی طراحی شده و بكمك ابزارهای برنامه نويسی امروزی بسرعت نوشته خواهند شد.

در صورتيكه بخواهيم يك نرم افزار One-tire با چندين كاربر را طراحی نمائيم، می توان نرم افزار را بر روی چندين كامپيوتر اجرا و با به اشتراك گذاشتن بانك اطلاعاتی زمينه استفاده از داده های موجود در بانك را برای ساير كاربران نيز فراهم نمود. بانك اطلاعاتی را می توان بر روی يكدستگاه كامپيوتر معمولی در يك شبكه نظير به نظير ( Peer to Peer ) و يا بر روی يك سرويس دهنده فايل ( File Server ) نصب نمود. در اين حالت هر يك از كامپيوترهائی كه برنامه بر روی آنها اجرا می گردد می بايست دارای يك نسخه از Database Engine بوده تا قادر به استفاده از داده های موجود در بانك اطلاعاتی باشند. در اين مدل صرفا داده ها به اشتراك گذاشته شده و منطق بانك اطلاعاتی به اشتراك گذاشته نشده است. اين نوع از نرم افزارها ( چند كاربره One Tire ) تا زمانيكه تعداد كاربران كم باشد موفق عمل می نمايند ولی با افزايش تعداد كاربران، با مشكل مواجه می شوند.

علت عمده بروز مشكل پايبند بودن اين نوع از نرم افزارها به انجام عمليات مربوط به بانك های اطلاعاتی بر روی هر يك از سرويس گيرندگان است. مثلا اگر برنامه ای از اين نوع نياز داشته باشد كه ليست تمامی كاربرانی را كه نام آنها Reza است، را نمايش دهد، می بايست تمامی اطلاعات ( ركوردهای داده و ايندكس های مربوطه ) بمنظور پاسخگوئی به درخواست واصل شده، بر روی شبكه فرستاده شود. در برخی حالا ت خاص و با توجه به پيچيدگی درخواست های صادر شده برای اطلاعاتی خاص، ممكن است تمامی بانك اطلاعاتی برای سرويس گيرنده ارسال گردد.

اگر از يك سطح فنی به مسئله فوق نگاه كنيم، مديريت Database Engine های مستقل بر روی سرويس گيرندگان بمنظور ممانعت از بروز تعارض ( Conflict ) بين دو سرويس گيرنده جهت تلاش برای دستيابی و يا بهنگام سازی برخی ركوردها مشكل است ( مسئله Record Locking ).

مدل Two Tire
بمنظور حل مشكل مطرح شده در مدل One-tire از بعد كارائی و مسائل فنی مربوطه، مدل فوق معرفی گرديد. نرم افزارهائی كه با اتكا بر مدل فوق طراحی و پياده سازی می گردنند در اغلب موارد دارای عملكردی مشابه مدل One Tire بوده با اين تفاوت مهم كه Database Engine بر روی سرويس گيرنده ها اجرا نخواهد شد.

در مدل فوق بانك اطلاعاتی بر روی سرويس دهنده اجرا می گردد. از روش های متعددی برای ارتباط بين لايه Application(Logic) و Database Service استفاده می گردد. SQL ( زبان ساختيافته پرس و جو ) از متداولترين روش های موجود در اين زمينه است. دستورات SQL به سرويس دهنده بانك اطلاعاتی ارسال شده و در آنجا عمليات مربوطه بصورت محلی انجام و نتيجه ( اطلاعات مربوط به درخواست ارسال شده ) برای سرويس گيرنده ها ارسال خواهد شد. در مدل فوق صرفا سرويس دهنده بانك اطلاعاتی از برنامه مجزا شده و لايه های Presentation و Busines Logic همچنان در هم تنيده هستند. دو لايه فوق همچنان دارای آگاهی اساسی ( محرمانه ) از بانك اطلاعاتی خواهند بود.

نوشتن برنامه هائی از اين قبيل تا اندازه ای پيچيده تر از مدل قبل است. امروزه ابزارهای برنامه نويسی نيز مجهز به پتانسيل هائی شده اند كه طراحی و نوشتن اين نوع از برنامه ها را سرعت می بخشد. اغلب ابزارهای برنامه نويسی دارای امكاناتی جهت استفاده از DataBase Engines بوده كه می توان از آنها در طراحی برنامه های One-Tire استفاده كرد ( نظير Jet Engine كه توسط اكسس و ويژوال بيسيك استفاده می گردد) اما نرم افزارهای Two Tire نيازمند محصولات مجزای بانك اطلاعاتی نظير Oracle , IBM DB2 , Sybase و SQL Sever می باشند.

مدل Three Tire
اين مدل همانگونه كه احتمالا حدس زده ايد تمامی سه لايه گفته شده را در بخش های مستقل قرار می دهد. در مدل فوق Business Logic يك سرويس است و می تواند بر روی كامپيوتر اختصاصی خود فعال و اجرا گردد. زمانيكه Business بصورت يك سرويس دهنده در نظر گرفته می شود با نام Application Server ناميده می شود. يك Application Server اغلب ممكن است بر روی همان كامپيوتری كه DataBase Engine قرار دارد، نصب گردد. شايد يكی از دلايل مهم جهت انجام اين كار افزايش كارآئی سيستم باشد.

يكی از مزايای مهم و كليدی، داشتن يك Application Server اين است كه بتوان آن را در محلی قرار داد كه به بهترين نوع ممكن خدمات خود را ارائه نمايد. در اين مدل مسئله حائز اهميت در اين است كه تمامی Application Serverها بتوانند و می بايست سرويس بانك اطلاعاتی خود را از يك كامپيوتر مركزی دريافت دارند. ( ممكن است در برخی حالات تعدادی از كاربران نرم افزار از يك Application Server كه بر روی يك كامپيوتر مجزا قرار گرفته است استفاده نمايند و يك كاربر از راه دور ممكن است Application Server را بر روی يكدستگاه كامپيوتر اختصاصی اجرا نمايد.) بهرحال محل Application Server و Database Server ارتباطی با كاربر نداشته و تمامی آنها با يك روش يكسان از نرم افزار و توانائی آن استفاده می نمايند.

در مدل فوق لايه Presentation دارای آگاهی خصوصی از بانك اطلاعاتی نبوده و لايه فوق از طريق لايه Application Server و بكمك يك استراتژی خاص با بانك اطلاعاتی مرتبط خواهد بود. مرورگرها در حالت خاص دارای هيچگونه شناختی از ساختار بانك اطلاعاتی در سايت Amazon.com نمی باشند ولی با اين حال قادر به ارتباط با بانك اطلاعاتی و خريد يك كتاب هستند. در مدل فوق با نگرش وب، سرويس گيرنده از طريق يك پروتكل خاص با يك Application Server مرتبط می گردد. برنامه هائی از اين نوع ( مدل Three Tire ) پيچيده تر از مدل های قبلی بوده و هنوز ابزارهای برنامه نويسی خاصی در اين زمينه وجود ندارد و برنامه نويسان مجبور به نوشتن حجم بالائی از كدها خواهند بود.

مدل N Tire
اين مدل امروزه بسرعت رايج و مطرح شده است. در حقيقت مدل Three Tire در حالت خاص به سمت N-Tire ميل خواهد كرد. در اين حالت يك Application Server می تواند درخواست خود را از چندين سرويس ديگر داشته باشد. هر يك از سرويس های صدا زده شده نيز خود می توانند سرويس های ديگری را جهت پاسخگوئی به درخواست واصل شده، فعال نمايند. واژه MiddleWare اغلب جهت تشريح ارتباط يك برنامه يا Business Logic بر روی يك Application Server استفاده می گردد.

چه ميزان از Bussines Logic می بايست بر روی Application Server قرار گيرد؟
بدون شك يكی از بخش های مهم هر نرم افزار كه دائما می تواند دستخوش تغييرات گردد، مجموعه قوانينی است كه با اعمال آنها سياست عملكردی يك نرم افزار تعيين می گردد. مثلا در يك سيستم بازرگانی می توان قانونی را داشته باشيم كه برای خريدهای بالای يكصد هزار تومان مجوز مدير مربوطه فرض است. در اين حالت می توان قانون فوق را بصورت يك روتين ( سرويس ) و بصورت جامع طراحی و در لايه Application قرار داد، سرويس فوق می تواند توسط ساير سرويس های موجود در اين لايه و يا ساير لايه ها مورد استفاده قرار گيرد. بديهی است در صورتيكه اين سياست به نوعی تغيير نمايد و قرار شود از اين پس خريدهای بالای يكصد و پنجاه هزار تومان مكلف به تاييد مديريت مربوطه باشند، بسادگی با اعمال تغيير در روتين فوق و تزريق سياست جديد، زمينه استفاده اتوماتيك از آن برای ساير سرويس های استفاده كننده فراهم می گردد.

نحوه و زمان تغيير سياست فوق از ديدگاه استفاده كننده و لايه Presentation مهم نبوده و تغييرات بصورت خودكار در تمامی سرويس های موجود در ساير لايه ها حس خواهد شد. بنابراين مجموعه قوانين و سياست هائی كه در روند عملياتی يك نرم افزار نقش تعيين كننده ای را دارند، می بايست در لايه Application قرار گرفته تا بدينوسيله امكان درج تغييرات و اعمال سياست های جديد مركزيت يافته و مسائل مربوط به پشتيبانی و ارتقا يك نرم افزار با اطمينان خاطر و صرف كمترين زمان و هزينه صورت پذيرد.

در برخی از موارد می توان اين سياست ها را در قالب مجموعه ای از سرويس ها در لايه Presentation قرار داد. بررسی صحت داده های ورودی يك نمونه مناسب در اين زمينه است. در اين مورد اغلب قوانين جهت بررسی اعتبار و صحت داده های ورودی بر روی لايه Presentation قرار خواهد گرفت. بديهی است در چنين حالتی بجای ارسال اطلاعات بررسی نشده به لايه Application و بكارگيری يك روتين جهت بررسی صحت داده ها، می توان اين عمليات را در لايه Presentation قرار داد تا بدينوسيله از يكطرف ترافيك محيط انتقال داده ها افزايش نيابد و از طرف ديگر كاربران رودرو با لايه Presentation بازخوردهای سريعی را از سيستم داشته باشند. بهرحال در چنين حالاتی بخشی از منطق عملكرد يك نرم افزار را در لايه Presentation قرار داده ايم. در صورتيكه حجم Logic اضافه شده در لايه Presentation كم و ناچيز باشد، در اينصورت لايه فوق بصورت انحصاری مسئوليت های پيش فرض خود را دنبال خواهد كرد. در چنين وضعيتی سرويس گيرنده را Thin Client می گويند. در حالتيكه بر روی سرويس گيرنده، Logic بالائی قرار گرفته باشد، به آن Fat Client می گويند.بهترين نمونه از يك Thin Client، مرورگرهای وب بوده كه قادر به ارتباط با انواع نرم افزهائی است كه بر روی وب سايت قرار دارند.

جمع بندی
واژه Client Server دارای معانی بمراتب بيشتری نسبت به جداسازی يك كامپيوتر سرويس گيرنده و سرويس دهنده از يكديگر است واژه فوق بسرعت در دنيای نرم افزار نيز مطرح و دارای جايگاه ويژه ای در اين زمينه شده است. از ديدگاه فوق يك روتين ( سرويس ) می تواند ارائه دهنده خدمات خاصی به ساير سرويس ها باشد. در چنين وضعيتی سرويس ارائه دهنده خدمات را Server و سرويس استفاده كننده از يك خدمات را Client می گويند. با تعميم سياست های طراحی نرم افزار از مدل های One Tire به Two-Tire و Three Tire و نهايتا N-Tire و تاكيد بر نگرش ساختيافته و اصولی به عملكرد هر يک از لايه ها، مفهوم روتين های سرويس دهنده ( Server ) و روتين های سرويس گيرنده (Client) جايگاه ممتازی را پيدا نمودند.

يك سرويس می تواند در عين خدمات دهی به ساير سرويس های متقاضی، خود نيز از خدمات ساير سرويس ها استفاده نمايد. بنابراين يك سرويس دهنده در چنين حالتی بصورت اختصاصی صرفا رسالت سرويس دهی و يا سرويس گيری را انجام نخواهد داد. اگر از ديگاه هر لايه به عملكرد سرويس ها نظری داشته باشيم، قطعا تمامی آنها مسئوليت ارائه يك سرويس خاص را در لايه مربوطه برعهده خواهند داشته و قدرمطلق تمامی آنها ارائه خدمات است. مهمترين مزيت نگرش فوق حركت بi سمت توليد سرويس هائی خواهد بود كه اولا امكان استفاده از آنان در چندين نرم افزار فراهم شده و ثانيا زمينه تحقق اصل بسيار مهم استفاده مجدد از كدهای نوشته شده (Reusable Code) نيز فراهم می گردد. امروزه با توجه به نياز روزافزون به طراحی و پياده سازی نرم افزارهای متكی بر وب، مدل های Three Tire و N-Tire بشدت مورد توجه طراحان و پياده كنندگان نرم افزارهای متكی بر بستر وب قرار گرفته است.

ارسال شده توسط احمد محمدی | 10 12, 2013 | بازدید‌ها (3092)

برنامه ریزی منابع انسانی با رویکردی استراتژیک
مولف/مترجم: احمدرضا طالبیان
موضوع: مدیریت منابع انسانی / برنامه ریزی راهبردی
سال انتشار(میلادی): 2003


چکیده: یکــــی از عناصر عمده در مدیریت، برنامه ریزی است. برنامه ریزی شالوده عناصر مدیریتی و فرایندی است که سازمانها در قالب آن همه فعالیتها و کوششهای خود را درمورد اهداف موردنظر، راه رسیدن به آن و چگونگی طی مسیر را در یکدیگر ترکیب وادغام کرده،(1) و هدف از اجرای آن دستیابی به نتایج سازمانی است. پس مدیریت برای کلیه منابع تحت اختیار خود بایستی برنامه ریزی مناسبی داشته باشد. یکی از این منابع که منبع راهبردی برای سازمانهــــا محسوب می شود، منابع انسانی است که جزء مهم و قرین به مباحث برنامه ریزی راهبردی است، عواملی موجب نگرش جدید در برنامه ریزی راهبردی منابع انسانی شده اند ولی هنوز به علت برخی مسائل ومحدودیتها این نوع برنامه ریزی در سازمانها به صورت جامع وکامل و مناسب به کار گرفته نشده است.

مقدمه
از آنجا که امروزه منابع انسانی با ارزشترین عامل تولید و مهمترین سرمایه هر سازمان و منبع اصلی زاینده مزیت رقابتی و ایجادکننده قابلیتهای اساسی هر سازمان است&، پس یکی از عمده تریـــــن برنامه ریزیهای سازمانی، برنامه ریزی منابع انسانی است. عامل مهم برای وجود برنامه ریزی منابع انسانی، برنامه ریزی جهت نیل به نیازهای مهارتی، آموزشی و درنهایت بهسازی منابع انسانی است. موثرترین راه دستیابی به مزیت رقابتی در شرایط فعلی کارآمدتر کردن کارکنان سازمانها از طریق بهبود و بهسازی آنان است و آنچه که در راستای توسعه منابع انسانی اهمیت دارد این است که بهبود منابع انسانی تنها با آموزشهای فنی و تخصصی حاصل نمی شود بلکه ازطرق متعدد به توسعه کارکنان پرداخت و این مهم جزء با اعمال مدیریت استراتژیک درقلمرو مدیریت منابع انسانی امکان پذیر نخواهدبود.
باتوجه به اینکه منابع انسانی، منبع استراتژیک برای سازمانها محسوب می شود، جزء مهم و لاینفک مباحث برنامه ریزی استراتژیک است و اکثر برنامه ریزیهای سازمانی و منابع انسانی ماهیت راهبردی دارند. از عمده ترین عواملی که موجب نگرش جدید در برنامه ریزی استراتژیک منابع انسانی شده است روند تغییرات و دگرگونیهای تکنولوژیک، اجتماعی و اقتصادی در محیط داخلی و خارجی سازمانهاست که همواره با آن مواجه اند. اگر سازمانها می خواهند همسو با این تغییرات باشند بایستی نگرش جامع و راهبردی داشته و الزامات گوناگونی را مدنظر قرار دهند. در عصر حاضر، اساسی ترین منبع رقابتی سازمانها، منابع انسانی کارآمد یا کارکنان دانشی هستند. درعین حال، بسیاری از سازمانها فاقد تخصص و مهارت لازم هستند که بتوانند به طور موثر برنامه های استراتژیک منابع انسانی را تهیه کنند.

پیوند میان برنامه ریزی راهبردی و منابع انسانی
همانگونه که گفته شد، برنامه ریزی عبارت است از طریقه و روش نیل به اهداف سازمانی، و به تبع آن استراتژی عبارت از تمام امکانات لازم برای انجام موفقیت آمیز وظایف سازمانی است.(2) از این رو، برنامه ریزی استراتژیک فرایندی است که ضمن آن اهداف بلندمدت سازمانی تعیین و تصمیم گیری برمبنای روشها، جهت دستیابی به این اهداف را دربرمی گیرد که از قبل پیش بینی شده اند. یا به عبارتی، تلاش سازمان یافته و منظم برای تصمیم گیری اساسی و انجام اقدامات بنیادی است که جهت گیری فعالیتهای یک سازمان با دیگر نهادها را در چارچوب قانونی شکل می دهند.(3)
برنامه زمانی، برای فرایند برنامه ریزی استراتژیک به ماهیت، نیازهای سازمان و محیط خارجی آن بستگی دارد. برنامه ریزی در سازمانها درقالب تولیدی و خدماتـــی انجام می گیرد که سریعاً درحال تغییراند. در چنین موقعیتی، برنامه ریزی ممکن است یک یا دو بار در سال به صورت یک سری مراحل جامع و جزئـــــی تدریجی با توجه به ماموریت، چشم انداز، ارزشها، کنکاش محیطی، اهداف، استراتژی ها، مسئولیتها، جدول زمانی، بودجه و غیره انجام گیرد. به عبارتی، اگر سازمانی سالهای زیادی در بازار ثابت فعالیت می کند برنامه ریزی ممکن است در سال یک بار و فقط در بخشهای مشخصی صورت گیرد. برای مثال، برنامه ریزی درحین کار (ACTION PLANNING) ازطریق اهداف&، مسئول یتها، جدول زمانی، بودجه و غیره هر ســال به روز می شوند. توجه به راهنماییهای زیر می تواند موسسات را در برنامه ریزی استراتژیک یاری کند.(4)
اجرای برنامه ریزی استراتژیک همزمان با آغاز فعالیت سازمان است. برنامه ریزی استراتژیک معمـــولاً بخشی از یک برنامه کسب و کار تجاری، همراه با برنامه بازاریابی، برنامه مالی و عملیاتی است؛ برنامه ریزی استراتژیک با آمادگی موسسه برای سرمایه گذاری جدید انجام می شود. برای مثال توسعه یک بخش جدید، تولید عمده کالای جدید یا خط تولید جدید؛
برنامه ریزی استراتژیک باید حداقل سالی یک بار به منظور آماده سازی سازمان جهت سال مالی جدید اجــــرا شود. به عبارتی، برنامه ریزی استراتژیک باید در یک زمان مشخصی باتوجه به اهداف سازمانی تعیین شده و منابع دردسترس برای نیل به اهداف در طول سال مالی انجام شود. فرایند برنامه ریزی استراتژیک باید حداقل در سه سال اجرا شود و اگر سازمان درحال تغییر و دگرگونی است این فعالیتها باید هر سال اعمال گردد؛ هر سال برنامه های حین کار به روز گردند؛
در طول اجرای برنامه های استراتژیک، پیشرفتهای اجرای برنامه باید بازبینی شود.
برنامه ریزی استراتژیک ازطریق روشهای مختلفی در سازمانها به کار گرفته می شود که مزایایی را برای سازمانها وموسسات به ارمغان می آورد، این مزایا عبارتند از:(5)
تعریف واضح از اهداف سازمان درجهت سازگاری با ماموریت سازمان باتوجه به ظرفیت و چارچوب زمانی تعیین شده برای سازمان؛
ارتباط اهداف و مقاصد سازمان با اجزاء و عناصر سازمانی مشخص می گردد توسعه حس مشارکت در برنامه ها
اطمینان از به کارگیری اثربخش تر منابع سازمان
تمرکز بر اولویتها و منابع کلیدی
فراهم آوردن مبنایی برای پیشرفت کارکنان و سازوکارهایی جهت تغییر توجه بیشتر به کارایی و اثربخشی؛
پل ارتباطی بین کارکنان و هیئت مدیره و مدیران؛
تیم سازی قوی در هیئت مدیره و کارکنان؛
برقراری ارتباط بین اعضای هیئت مدیره؛
ایجاد رضایت بیشتر بین برنامه ریزان با یک چشم انداز مشترک؛ افزایش بهره وری ازطریق ارتقا کارایی و اثربخشی.
از دیگرسو، برنامه ریزی منابع انسانی فرایندی برای ارزیابی تقاضا، اندازه، ماهیت و عرضه منابع انسانی برای نیل به تقاضای موردنیاز است. از این رو، نخستین مرحله هر برنامه مدیریت امـــــور کارکنان و منابع انسانی، برنامه ریزی منابع انسانی است.(6)

همان طوری که گفته شد، برنامه ریزی استراتژیک فرایندی است که ضمن آن اهداف کلی، فعالیتها و ماموریتهای سازمان در درازمدت تعیین می شود. بنابراین، با بیان اهداف کلی سازمان، روشهای دستیابی به این اهداف، منابع، شرایط بازار، تغییرات تکنولوژیک، توسعه و بهبود محصول و سرمایه ازجمله مواردی هستند کــــــه در فرایند برنامه ریزی استراتژیک موردتوجه هستند. برنامه ریزی منابع انسانی به طور مستقیم با برنامه ریزی استراتژیک پیوند می یابد و مهمترین عامل و ابــــــزاری که اهداف و خط مشی های سازمانی را به اهـــداف و برنامه های منابع انســـانی ارتباط می دهد. برنامه ریزی استراتژیک منابع انسانی است. از این رو، بین برنامـــه ریزی منابع انسانی و برنامه ریزی استراتژیک ارتباط تنگاتنگی وجود دارد. (شکل 1)(7)
 
برنامه ریزی استراتژیک منابع انسانی
به عقیده دوچینزو و رابینز (DECENZO ROBBINS) برنامه ریزی منابع انسانی فرایندی است که به وسیله آن سازمان معین می کند که برای نیل به اهداف خود به چه تعداد کارمند، با چه تخصص و مهارتهایی برای چه مشاغلی و درچه زمانی نیاز دارد. (8) هدف برنامه ریزی منابع انسانی تجزیه و بررسی تعادل عرضه و تقاضا با یک روش ساختاریافته است، این امر با یک تصویر روشن و با حرکت سریع باتوجه به آینــده آغاز می گردد و مقصود آن است که زمینه های عملی را به عنوان یک نتیجه، تجزیه وتحلیل و تعیین کرد. در برنامه ریزی منابع انسانی ما به شناخت اعضا و مهارتهای موردنیاز برای انجام وظایف روزمره و تغییراتی که ممکن است ظرفیت کار را در آینده و حجم فعالیتهای تعهد شده را تغییر دهد نیازمندیم. این درک خوبی از استراتژی و برنامه های تجاری جزئی تر را دربرمی گیرد. بعد از آن ما باید وضعیت عرضه نیروی انسانی را ازنظر فهرست موجودی نیروی انسانی جاری و نیازهای آنان که چقدر باید تغییر کند را درنظر داشته باشیم. این موضوع بیانگر آن است که سازمانها نیاز به شناخت دقیق از اعضا و ویژگیها و روابط بین آنان با سازمان دارد.
برنامه ریزی استراتژیک منابع انسانی فرایندی است درجهت برقراری اهداف منابع انسانی و توسعه استراتژی های منابع انسانی برای نیل به اهداف، سیاستها ازطریق بسیج، توسعه و نگهداری منابع انسانی.(9) برنامه ریزی منابع انسانی با مفاهیم محیط و عملیات سازمان در ارتباط بوده و شامل عوامل داخلی وخارجی می شود. عوامل خارجی همچون فشارهای اقتصادی، تغییرات تکنولوژی، قوانین و مقررات، وضعیت سیاسی، بازار نیروی کار و آموزش، عوامل داخلی شامل هدف و مقاصد سازمان، فرهنگ، ساختار، منابع انسانی و ذینفعان می گردد. برنامه ریزی منابع انسانی ویژگیهای ممتاز و مشخصه ذیل را داراست:(10)
1 - آگاهی: مفروضات روشن و آشکار را در مبحث منابع انسانی به وجود آورد؛
2 - تحلیلی: بر یک سری قضاوتها و واقعیات متکی است؛
3 - هدف گرایی: ابزاری برای تصمیم گیری سازمانی درجهت نیل به اهداف
منابع انسانی بویژه مقاصد سازمانی است؛ 4 - چشم انداز به آینده: مسائل منابع انسانی را پیش بینی و آینده نگری می کند؛
5 - اجتماعی یا جمع گرایی: بر گروهها توجه دارد نه به افراد؛
6 - کمـــی : به افراد و اعضای سازمان توجه می کند.

چرا سازمانها برنامه ریزی منابع انسانی را به کار می برند. دلایلی وجود دارد که سازمانها خود را بــا برنامه ریزی منابع انسانی سازگار می سازند:
1 - خوش بینی نسبت به استفاده از منابع و یا انعطاف پذیری بیشتر منابع؛
2 - کسب و پرورش مهارتهایی که برای توسعه ضروری است؛
3 - تعیین و تبیین مشکلات بالقوه؛
4 - به حداقل رساندن فرصت تصمیم گیریهای نامناسب؛
5 - درک و شناخت از وضع موجود به منظور مواجه با آینده؛
6 - مفروضات چالشی و تفکر آزاد؛
7 - اتخاذ تصمیمات آشکار که می تواند چالشی گردد؛
8 - پیــوند میان برنامه های منابع انسانی با برنامه های کسب و کار؛
9 - هماهنگــــی و انسجام بین اعمال و تصمیم گیریهای سازمانی؛
10 - به دست آوردن کنترل واحدهای عملیاتی سازمان.
بــه طور خلاصه سازمانها به آسانی با برنامه ریزی منابع انسانی به طرق زیر سازگار می شوند:(11)
برنامه ریزی اساسی (بنیادی): این برنامه ریزی بیانگر آن است که برنامه ریزی منابع انسانی دارای اثر علمی است؛
برنامه ریزی فرایندی: این نوع برنامه ریزی نشانگر آن است که برنامه ریزی منابع انسانی دارای فرایند سودمندی برای سازمان است؛
برنامه ریزی سازمانی: این نوع برنامه ریزی، منابع و مسائل سازمانی را دربرمی گیرد.
برنامه ریزی منابع انسانی هدفهای مشخص و معینی را برای سازمانها دارد، واضح ترین آن تصمیم گیری درمورد منابع انسانی است که ازطریق تلاش درجهت منبع یابی منعطف تر با نوآوری، الگوهای ساعات کاری و اشکال قراردادهای کاری به وضوح مشاهده می شود. برخی از سازمانها به ارتقا تواناییهایشان ازطریق نقل و انتقال کارکنان (گردش شغلی) و بعضی دیگر به مهارتهای کمیاب و درحال پرورش آنها در دوره بلنــدمدت تمایل نشان می دهند. برنامه ریزی منابع انسانی به همه سازمانها اجازه می دهد روش تفکر و مفروضاتی را که براساس آنهـــا تصمیم گیری می شود را چالشی کنند. به علاوه، بدون تفکر آگاهانه این شالوده فکری شکل نخواهدگرفت. آن فرصتی را برای سازمانها فراهم می آورد که رؤسای آنها به طور معمولی مواردی که در آینــــده به آن توجه می کنند را درنظر داشته باشند.
فرایند برنامه ریزی منابع انسانی مزایایی را برای کلیه سازمانها بویژه برای سازمانهایی دارد که سازماندهی مجدد را انجام می دهند و آنهایی که قدرت تصمیم گیری را به واحدهای عملیاتی واگذار کرده اند. درحالی که شایستگی بایستی در فعالیتهای سازمان تبلور یابد ولی خوش بینی به منابع مزایایی برای سازمان به همراه دارد. برنامه ریزی منابع انسانی می تواند به عنوان یک سازوکار نفوذ و هماهنگی برای بخشهای مختلف تجاری و بازرگانی مدنظر قرارگیرد. ارتباطات و هماهنگی روشی است که ازطریق آن استراتژی تجاری شناسایی و با استراتژی منابع انسانی پیوند برقرار می کند. ما شاهد آن هستیم کــــه سازمانها نظامهای برنامه ریزی منابع انسانی را به دلایل فرایندی و سازمانی به کار می برند. یکی از مواردی که در اداره موفقیت آمیز منابع کاربرد دارد، دیدگاه سیستمی و منسجم نسبت بـــه سازمان و برنامه ریزی منابع انسانی است.

موانع موجود
سازمانها بایستی موانعی که در اجرای برنامه ریزی منابع انسانی وجود دارد را شناسایی و در رفع بــه موقع آن اقدام کنند. عمده ترین موانع موجود در برنامه ریزی منابع انسانی عبارتند از: (12)
بدبینی نسبت به برنامه ریزی و پیش بینی در موارد خاص؛
مقاومت واحدهای عملیاتی در مقابل دخالتهای واحدهای مرکزی؛
عدم ارتباط بین فعالیتهای مختلف در فرایند برنامه ریزی، بخصوص بین برنامه ریزی تجاری، مالی و پرسنلی؛
تضاد و تعارض در مجموعه منابع انسانی که توسط واحـــدهای مالی و پرسنلی به وجود می آید؛
ایجاد استراتژی به وسیله برنامه ریزی تجاری که رابطه ای بین بـــــودجه ریزی مالی و برنامه ریزی منابع ندارد؛
به علت عدم ارتباط استراتژیک بین فراینــــدهای برنامه ریزی و بودجه ریزی، نمی توان استراتژی های عملی را به هدف نزدیک تر کرد.
در برنامه ریزی منابع انسانی برای ارزیابی احتیــــاجات آتی از فنون نامناسبی استفاده می شود؛
برای پیش بینی آینده منابع انسانی از خط روند گذشته استفاده می گردد؛ برنامه ریزی منابع انسانی بعد از برنامه ریزی عملیاتی به وسیله موسسات اجرا می شود؛
در برنامه ریزی منابع انسانی توجه کافی به جنبه های کیفی (توسعه مهارتهای خاص و عملکرد بالقوه افراد) نمی شود؛
برنامه ریزی منابع انسانی تا اندازه زیادی به عنوان یک موضوع اجرایی کوتاه مدت موردتوجه قرار می گیرد.
اگر واحدهای مرکزی و عملیاتی شرکت با هم درگیر و نسبت به هم بدگمان باشند این مسائل و مشکلات حادتر خواهدشد، پس عامل تحریک کننده چنین درگیری و مشکلات بدگمانی به برنامه ریزی و اعتماد نداشتن واحدها به یکدیگر است.

الگوهای برنامه ریزی استراتژیک منابع انسانی
الگوی برنامه ریزی استراتژیک منابع انسانی (13) مفهومی برای انسجام برنامه ریزی منابع انسانی و برنامه ریزی استراتژیک موسسه است. این الگو با هدف و مفهوم کاربردی که بیانگر استقلال سازمانی است طراحی و در سطوح متفاوت ساختارهای سازمانی می تواند به کار رود. اهداف و مقاصد الگو به شرح زیر است:
مشارکت در بهبود کلی عملکرد سازمانی؛
نمایش اهمیت نقش منابع انسانی. نقش فعال در توسعه منابع انسانی موردی
است که از بهبود مستمر سازمانها حمایت می کند؛ ایجاد ارتباط روشن بین فعالیتهای اصلی تجاری و منابع انسانی؛
طراحی ابزار برنامه ریزی که حمایتها و تسهیلات لازم بـــــرای توسعه منابع انسانی به وجود آورد.

عناصر الگوی برنامه ریزی استراتژیک منابع انسانی
1 - فرایند استراتژیک؛
2 - فرایند برنامه ریزی منابع انسانی؛
3 - برنامه ها؛
فرایند استراتژیک: این جزء شامل تبیین و تعریف موقعیت راهبردی، اهداف و تصمیمات استراتژیک و تجزیه وتحلیل محیط داخلی و خارجی است. برای تعریف وضعیت استراتژیک بایستی عوامل داخلی و خارجی تعیین و تبیین گردد. اجزاء و عناصر این فرایند عبارتند از: (شکل 2)
 
تصمیمات استراتژیک: ابزاری برای نیل به اهداف نهایی واستراتژیک موسسه هستند و اهداف استراتژیک همان مقاصد نهایی موسسه اند که کلیه عوامل درجهت دستیابی به آن فعالیت می کنند. مقصد استراتژیک به بخشهای وظیفه ای مختلف برای ارزیابی پیامدهای عملیاتی راهبردی کمک می کند.
تجزیه و تحلیل محیط داخلـــــی: شامل تجزیه وتحلیل خرد از مسائل درون سازمانی، تعداد کارکنان، مهارتهای شغلی، ساختار سازمان، توانایی عرضه، سهام، فروش وغیره، تعریف و تبیین وضعیت منابع انسانی و طراحی برنامه ها برای نیل به اهداف است، آنچه که در این مرحله حساس به نظر می رســــــد تجزیـــــه و تحلیل منابع انسانی موجود و پیش بینی منابع انسانی موردنیاز که عوامل متعددی از محیط درون سازمانی بر تصمیمات مدیریت اثر می گذارد ولی عمده ترین اثر را ویژگیهای کمی و کیفی منابع انسانی، فرهنگ سازمانی. ساختار سازمانی، مهارتهای شغلی هستند که باید مدنظر کارشناسان و مدیران برنامه ریزی منابع انسانی قرارگیرد.
تجزیه و تحلیل محیط خارجی: این جزء شامل شناسایی و تجزیه و تحلیل از عوامل کلیدی در محیط خارج موسسه که تاثیر بالقوه بر مدیریت منابع انسانی سازمان دارد. تغییراتی در تکنولوژی اقتصاد، بازار سرمایه، وضعیت آموزشی و فرهنگی، جمعیت شناسی و عوامل سیاسی صورت گیرد باید تاثیر آنها بر برنامه ها و خط مشی های منابع انسانی شناسایی گردد. و از این عوامل شرایط اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، عرضه نیروی کار و توسعه تکنولوژی اثر چشمگیرتر و قابل لمس تری را از سایر شرایط در منابع انسانی دارد چرا که زندگی روزمره کارکنان سازمانها و امرار معاش آنان و همچنین شناخت فرهنگ افراد داوطلب استخدام در سازمانها و گزینش افراد همسو با فرهنگ سازمانی، استراتژی موثری در مدیریت منابع انسانی است، و از طرفی بازار کار و عرضه نیروی انسانی یک پدیده ملموس بویژه درکشورهای صنعتی مطرح شده است که در هر مقطع زمانی نوع بازار کار برای هر حرفه و تخصص تاثیر خاصی دارد.
تجزیه و تحلیل قوتها و ضعفها، فرصتها و تهدیدات (SWOT):
 این تجزیه و تحلیل براین منطق استوار است که استراتژی اثربخش، قوتها و فرصتها را حداکثر می کند درعین حال که ضعفها و تهدیدات آن را به حـــــــــداقل می رساند.(14) فرصتها، موقعیتهای مطلوب در محیط موسسه است، عوامل کلیدی یکی از منابع فرصت تلقی می شود، شناخت بازار، تغییر در رقابت، تغییرات تکنولوژی و غیره برای موسسه فرصت به حساب می آید. تهدیدات بر وضعیتهای نامطلوب در محیط موسسه تاثیر عمده دارد. رشد بازار، قوانین و مقررات و غیره می تواند جزء تهدیدات باشد. قوتها، منابع، مهارتها یا مزایای دیگری نسبت به رقبا و نیازهای بازارهایی که موسسه در آنها کار می کند یا خواهدکرد. ضعفها، محدودیتها یا کمبودها در منابع، مهارتها و تواناییهایی است که مانع اثربخشی می شود، تجهیزات، منابع مالی، تواناییهای مدیریتی، بازاریابی می تواند منبع ضعف باشند.
برنامه ها: در ایـــــن فرایند، استراتژی ها و خط مشی های منابع انسانی مشخص می شوند که چگونه یک شرکت کارکنانش را برای نیل به اهداف سازمانی اداره کند و چارچوبهای توسعه منابع انسانی ازطرق متعدد (آموزش، گردش شغلی، ارتقا و...) موردبررسی قرار گیرد و پیامدهای اقتصادی برنامه های شرکت و بهبود تولید و بازاریابی معین و اعلام می گردد.
فرایند برنامه ریزی منابع انسانی: این جزء شامل تجزیه وتحلیل خرد و کلان از متغیرهای موجود منابع انسانی، جو و فرهنگ سازمانی، ساختار سازمانی، کیفیت زندگی کاری، مهارتهای شغلی، سطح شایستگی، الگوبرداری از بهترینها، ارزیابی پیامدهای منابع انسانی، بررسی پیامدهای توسعه منابع انسانی، ابزارهای اندازه گیری توسعه منابع انسانی و اعمال اصلاحی است.
تصویربرداری از وضع موجود و تجزیه و تحلیل از وضع موجود دو وظیفه اصلی هستند که باید تصویری مناسب و شایسته از منابع انسانی را نشان دهند. تصویربرداری از وضع موجود وظایف کارکنان براساس شرایط احراز و شرح شغل مشخص و سطح شایستگی آنان نیز ازطریق شرایط احراز و مهارتها و صلاحیتی معین می گردد که از خود بروز می دهنـــــــــد. آنچه که در وظیفه تجزیه و تحلیل مدنظر است الگوبرداری از روی بهترینها است که موجب بهبود عملکرد ازطریق شناسایی و به کارگیری بهترین مهارتهایی می گردد که در زمینه توسعه منابع انسانی وجود دارد. هدف از الگوبرداری، یافتن نمونه هایی از عملکرد عالی و آگاهی یافتن از فرایندهای برنامه ریزی منابع انسانی است که سبب بروز عملکرد موردنظر می شود. تاکید فرایند برنامه ریزی منابع انسانی بر بررسی و مطالعه پیامدهای توسعه منابع انسانی، طراحی فرایندها، ارزیابی پیامدهای منابع انسانی، استراتژی ها و برنامه هاست که ازطریق بخشهای وظیفه ای تثبیت می گردد. براساس ارزیابی صورت گرفته از منابع انسانی، تصمیم نهایی درمـــــورد برنامه های موسسه اتخاذ می شود. به هرحال، گاهی سازگاری مقصد استراتژی و پیامدهای ارزیابی قبل از تصمیم نهایــی مفید است، که در برنامه موسسه اتفاق می افتد. ستاده تصمیمات استراتژیک به عنوان چارچوبی برای توسعه برنامه ها به کار می رود. بخش منابع انسانی یک فرایند مدیریت و نقش مشاوره برای اطمینان از اجرای برنامه های منابع انسانی است. بخش منابع انسانی به طراحی فرایندها، اجرای چارچوبهای زمانی، مسئولیتهــــــا و بهبود روش شناسی کاری می پردازد.
این بخش نقش فعالی در برنامه های توسعه منابع انسانی دارد و به صورت منسجمی باعث توسعه تجاری می شود. پیامدهای همه طرحها و برنامه ها در واژه منابع انسانی است و وقتی به اتمام برسد به عنوان الگوی منابع انسانی عمل می کند. بعد از تبیین الگو، تفاوتها تجزیه و تحلیل و بـــررسی می گردد، مقایسه نتایج تجزیه و تحلیل منابع انسانی با مرحله پیامدهای توسعه منابع انسانی است. درحال حاضر، ما به مسایلی چون: اشتباه یا خطا کجاست؟ شما چگونه مرتکب اشتباه می شوید؟ ابــــزار اندازه گیری شکافها چیست؟ برای منابع انسانی چه نــوع کاری انجام شده است؟ کمتر توجه می کنیم.
در تجزیه و تحلیل الگوی حاضر و ابزارهای اندازه گیری آن، میزان نیاز به نیروی انسانی در برنامه ریزی منابع انسانی را مطرح می کند؛ برنامه باید قبل از اجرا به تصویب مدیریت برسد. به کارگیری ابزار اندازه گیری باید با همکاری مدیریت و باتوجه به تغییر وظایف منــــابع انسانی اجرا شود. اجرای برنامه ریزی، تعیین عملکرد و شاخصهای فعالیت وعوامل موفقیت در این مرحله موضوعهای مهمی هستند. آخرین جزء الگو شامل نظارت بر پیشرفتها و اعمال اصلاحی است. برنامه اجرایی باید به طور مستمر مطابق با طرح درجهت نیل به اعمال اصلاحی به کار روند تا جواب مناسبی برای سازمان به ارمغان آورد.

نتیجه گیری
از آنجا که منابع انسانی با ارزش ترین عامل تولید ومنبع اصلی زاینده مزیت رقابتی و ایجادکننده قابلیتهای کلیدی هر سازمان است و عامل انسانی منبع راهبردی برای سازمانها محسوب شده لذا برنامه ریزی منابع انسانی جزء برنامه ریزی استراتژیک است و سنگ زیربنای برنامه ریزی منابع انسانی شناخت مفروضاتی است که تصمیمات در آن اتخــاذ می شود و درصورت پیش بینی و قضاوت مناسب، اهداف موردانتظار تحقق می یابد. آنچه که در سالهای اخیر در برنامه ریزی منابع انسانی مطمح نظر قرار می گیرد و برای آن برنامه ریزی استراتژیک انجام می گیرد، شناخت از وضعیت موجود داخلی و خارجی موسسه به منظور مواجهه با آینده است، چرا که آن جنبه ای از برنامه ریزی موسسه است که به جای توجه به مسائل مالی یا دیگر منابع به نیروی انسانی توجه دارد و تجزیه وتحلیل قوتها، ضعفها، فرصتها و تهدیدات باتوجه به عوامل داخلی و خارجی تاثیرگذار بر فعالیتهای موسسه صورت می گیرد. همچنین با افزایش رقابت و کمیابی پرسنل مـــاهر با احتیاجات مناسب بازار، برنامه ریزی و مدیریت منابع، تلاش بسیاری را در راستای برنامه ریزی منابع انسانی می طلبد. از این رو، بررسی الگوها و مدل های مختلف برنامه ریزی منابع انسانی و استفاده بهینه از آنها در موسسات و سازمانها جهت برنامه ریزی و بهسازی منابع انسانی مثمرثمر خواهدبود.

منابع و ماخذ:
1 - پاتریک. ج.بیلو؛ راهنمای اجرایی برنامه ریزی استراتژیک؛ ترجمه:
منصور شریفی کلویی، نشر آردین، تهران، 1376، ص 17. 2 - جیمز دبلیو واکر؛ برنامه ریزی استراتژیک منابع انسانی؛ ترجمه:
خدابخش داشگرزاده، انتشارات موسسه نشر فرهنگی زند، چاپ اول، 1375، ص 5. 3 - منوریان، عباس؛ فرایند برنامه ریزی استراتژیک؛ فصلنامه مدیریت
دولتی، انتشارات مرکز آموزش مدیریت دولتی، شماره 10 پاییز 1369، ص 67.
4 - CARTER MCNAMARD “STRATEGIC PLANNING (IN NONPROFIT OR FOR PROFIT
ORGANIZATIONS) INTERNET” P.4. 5 - M.G.SINGER “HUMAN RESOURCE MANAGEMENT” PWS-KENT CO.1990” P.100.
6 - MR. MOSES M. SIMELANE “THE HUMAN RESOURCE PLANNING NATIONAL AND
REGIONAL APPROACH BENCHMARKING AND RE-ENGINEERING “2000” P.1. 7 - MR. MOSES & M SINELANE” OP.CIT. P.5.
8 - سعادت، اسفندیار؛ مدیریت منابع انسانی؛ انتشارات سمت، چاپ اول،
1375، ص 57. 9 - زارعی متین، حسن، برنامه ریزی استراتژیک برای منابع استراتژیک؛
فصلنامه دانش مدیریت، انتشارات دانشگاه تهران، شماره 17، تابستان 71، ص 66.
10 - MR. MOSES M SINELANE “OP.CIT. P.2.
11 - IBID. P.3.
12 - IBID. P.4.
13 - IBID. P.5.
14 - پیرس و رابینسون؛ برنامه ریزی و مدیریت استراتژیک؛ ترجمه: سهراب خلیلی شورینی، انتشارات یادواره کتاب، چاپ دوم، 1380، ص 307.

 

ارسال شده توسط احمد محمدی | 10 12, 2013 | بازدید‌ها (832)
رویکردی به ساخت و پیاده‌سازی سیستم هوش تجاری
 

مولف/مترجم: ترجمه: مهدی محمودی
موضوع: مدیریت بازرگانی
سال انتشار(میلادی): 2009
وضعیت: تمام متن
منبع: Olszak, Celina. M, and Eweio Ziemba, Approach to Building and Implementing Business Intelligence System, Inter disciplinary Journal of Information, Knowledge and Management, Volume 2,2007

چکیده: هدف این مقاله تشریح فرایندهایی است که در ساخت سیستم های هوش تجاری به کار می رود‌. در نتیجه بررسی ویژگیهای سیستم های هوش تجاری ، نویسندگان این مقاله متدولوژی ویژه‌ای را برای ایجاد و به کارگیری این گونه سیستم‌ها در سازمان پیشنهاد کرده اند. این بررسی ها ، متمرکز بر هدف‌ها و سطوح کارکردی هوش تجاری در سازمانها است . براین اساس ، در مجموعه حاضر ، رویکرد مورد نظر، دو مرحله اصلی را در برمی گیرد که از یک تقابل نسبت به یکدیگر برخوردارند؛ یعنی ایجاد سیستم هوش تجاری و به کارگیری سیستم هوش تجاری. بخش اعظم این مقاله متوجه هدف‌ها و وظایفی است که برای ایجاد و پیاده‌سازی هوش تجاری مورد نظر است.

مقدمه
حقیقت اجتماعی - اقتصادی سازمانهای معاصر، آنها را ملزم به جستجوی ابزارهایی برای تسهیل فرایند کسب اثربخش داده ها، پردازش و تحلیل وسیع آنها از منابع مختلف و پراکنده کرده است تا براساس آن پایه ای را برای کشف دانش جدید بنا نهند.
برای سالیان متمادی، سیستم‌های اطلاعات مدیریت (MIS)، سازمانها را در انجام وظایف مختلفشان مورد حمایت قرار داده اند؛ هر چند ، امروزه به سیستم‌های اطلاعاتی ، توجه کمی می شود. تاکنون سیستم‌های اطلاعات مدیریت موجود مانند: (MIS، DSS،ES ،EIS ) نتوانسته است انتظارات تصمیم گیرندگان سازمانی را، به ویژه در موارد زیر برآورده سازد :
_ گرفتن تصمیمات در فوریتهای زمانی،
_ صد کردن رقابت،
_ به دست آوردن اطلاعات مختلف با دیدگاه‌های متفاوت،
_ برای انجام تحلیلهای مداوم روی داده‌های بیشمار و ملاحظه متغیرهای مختلف مربوط به عملکرد سازمان .
به طور ساده، سیستم‌های اطلاعات مدیریت که به آنها اشاره شد، قادر به ایجاد یکپارچگی میان داده های مختلف، پراکنده و ناهمگن نبوده اند و همچنین آنها نتوانسته‌اند داده ها را با توجه به زمینه‌های وسیع موجود، به گونه‌ای اثربخش تفسیر کنند و قادر به شناسایی مناسب وابستگی‌های موجود میان داده های جدید نبوده اند.
دلایل موجود حکایت از وجود تکنیکهای نامناسب برای دستیابی، تحلیل، کشف و تفسیر
داده ها دارد ( شکل 1). برای اینکه سازمانها قادر به واکنش سریع در برابر تغییرات بازار باشند، نیاز به سیستم‌های اطلاعات مدیریتی دارند که بتوانند از سازمان و محیط آن تحلیلهای علت و معلولی مختلف را انجام دهند.
سیستمهای هوش تجاری ابزاری را فراهم می کنند که براساس آن نیازهای اطلاعاتی سازمان به شکل مناسبی پاسخ داده شود. وظایف اصلی که توسط سیستمهای هوش تجاری مورد توجه قرار می گیرد، شامل : شناسایی هوشمندانه داده‌های اطلاعاتی، تجمیع آنها و تحلیل چند بعدی داده هایی است که از منابع اطلاعاتی مختلف به دست آمده است. سیستم‌های هوش تجاری، داده های مربوط به سیستمهای اطلاعاتی درون سازمانی را با داده هایی که از محیط سازمان به دست می آید ، تجمیع می کنند . این داده های محیطی می تواند شامل آمارها ، پایگاه‌های اطلاعاتی مربوط به مراکز سرمایه گذاری و مالی و پایگاه های داده متفرقه باشند‌. چنین سیستم‌هایی به عنوان رابط هاو واسط گرهایی هستند که برای کسب اطلاعات روزآمد ، قابل اطمینان و کافی، نسبت به فعالیت های مختلف شرکت عمل می‌کنند.
نتایج حاصل از پژوهشها نشان می‌دهند که سیستم‌های هوش تجاری مورد بحث در اصلاح و شفاف سازی جریانهای اطلاعاتی و مدیریت دانش مشارکت کرده، سازمانها را برای موارد زیر توانمند می سازند :
_ استمرار سوددهی از فروش محصولات،
_ تحلیل هزینه ها ،
_ نظارت بر محیط اطراف،
_ کشف کلاهبرداریها و قانون شکنی‌ها.
 


هدف‌های سیستم‌های هوش تجاری
ممکن است سیستم‌های هوش تجاری‌، از دیدگاه های مختلف مورد تحلیل قرار گیرند . سازمانها و تصمیم گیرندگان آنها‌، می بایستی اجرای سیستم هوش تجاری در سازمان را براساس فلسفه و متدولوژی ویژه سازمان انجام دهند . این فلسفه و متدولوژی متکی بر اطلاعات و دانش، ارتباطات گسترده ، اشتراک دانش همراه با رویکرد کل نگر و تحلیلی برای فرایندهای تجاری سازمان است. فرض شده که سیستمهای هوش تجاری ، راه حلهایی هستند که مسئول فراهم ساختن اطلاعات و دانش از داده‌ها بوده، موظف به خلق محیطی برای تصمیم گیری اثربخش‌، تفکر و اقدام استراتژیک در سازمانها هستند (‌شکل 2). ارزش سیستم‌های هوش تجاری در تجارت به طور عمده براین واقعیت دلالت دارد که چنین سیستم‌هایی، اطلاعاتی را ارائه می دهند که ممکن است به عنوان پایه ای برای ایجاد و تغییرات اساسی در یک شرکت خاص به کار روند‌. از جمله می‌توان به برقراری زمینه‌های جدید برای همکاری‌، کسب مشتریان جدید ، شناسایی بازارهای جدید و ارائه محصولات جدید برای مشتریان اشاره کرد.
سیستم‌های هوش تجاری به دلایل مختلف ، متفاوت از سیستم‌های اطلاعات مدیریت مانند: (DSS ،EIS وES) هستند‌، نخست به خاطر اینکه دامنه موضوعی وسیعی را دربرمی گیرند و سپس به خاطر تحلیلهای چند متغیری و داده های تا حدی ساختاربندی شده از منابع مختلف و ارائه چند بعدی داده‌ها.
در ضمن فرض براین است که سیستم‌های هوش تجاری ، صرف نظر از سطح سازندگان آن ، تصمیم گیری را در تمامی سطوح مدیریت ، مورد حمایت قرار می دهند .
در سطحی راهبردی، سیستم‌های هوش تجاری ، امکان تنظیم دقیق هدف‌ها و پیگیری تحقق آنها را فراهم می سازند . هوش تجاری ، ارائه گزارشهای مقایسه ای مختلف مانند نتایج حاصل از بررسی‌های تاریخی، سودمندی پیشنهادهای خاص، اثربخشی مجاری توزیع اطلاعات همراه با شبیه سازی نتایج مربوط به توسعه و پیش بینی آینده بر پایه برخی پیش فرضها را ممکن می سازد.
در سطحی تاکتیکی، سیستم‌های هوش تجاری، ممکن است پایه ای را برای تصمیم گیری منطبق با مدیریت بازار ، مدیریت فروش ، مدیریت مالی ، مدیریت سرمایه و ... به وجود آورند. این سیستم‌ها اجازه می‌دهند که شرکت نسبت به اقدامات آتی‌اش خوشبین بوده و عملکرد تکنولوژیکی‌، مالی و یا سازمانیش را در جهت تحقق هدف‌های راهبردی شرکت و اثربخشی بیشتر آن، اصلاح کند.
در سطح عملیاتی ، سیستم‌های هوش تجاری برای انجام تحلیلهای موردی و پاسخ به پرسشهای مرتبط با عملیات مداوم بخشها ، برآوردهای مالی به روز شده ، فروش و همکاری با فروشندگان ، مشتریان و ... مورد استفاده قرار می گیرند.

روش شناسی ساخت سیستم‌های هوش تجاری
ساخت واجرای سیستم های هوش تجاری، مستلزم سازمانهایی است که فرهنگ کار در آنها با اطلاعات و فناوریهای آن هماهنگی داشته باشد. در این رابطه به موارد زیر می‌توان اشاره کرد:
- تحقیق مداوم و مستمر درباره نیازهای اطلاعاتی سازمان (نیازهای فعلی و آتی).
- همکاری توأم با اعتماد بهره‌گیران سازمانی مانند: (تصمیم‌گیرندگان و کارکنان عملیاتی سازمان) با بخش‌های IT و مراکز مدیریت دانش.
- به اشتراک گذاری اطلاعات. و:
- توانایی در انجام فراتحلیل‌ها و استفاده از آنها برای مدیریت مناسب.
برای پیشنهاد متدولوژی ساخت و اجرای سیستم‌های هوش تجاری، نویسندگان این مقاله، از شیوه‌های تجاری تجربه شده به وسیله شرکت‌های موفق در زمینه ساخت سیستم‌های هوش تجاری بهره گرفته‌اند. هر مدل جامعی که برای این منظور پیشنهاد شود، ممکن است که مجموعه‌ای از دستورکارها و انواعی از الگوها را به سازمانها معرفی کند. مدل مورد نظر، توجه ویژه‌ای به نقش بهره‌گیران نهایی شرکت دارد که در کل چرخه زندگی سیستم‌های هوش تجاری، به طور موثری آن را بکار می‌گیرند. درک درست قدرت تأثیر بهره گیران نهایی شرکت بر روی عملکرد سیستم هوش تجاری، به ما اجازه می‌دهد که دو مرحله مهم در رویکرد ساخت و اجرای سیستم‌های مورد بحث را پیشنهاد کنیم:
_ ایجاد سیستم هوش تجاری،
_ به کارگیری سیستم هوش تجاری.
خلق سیستم هوش تجاری بیشترین زمان را صرف خودش کرده و این مرحله مستلزم بهره‌گیری از بیشترین منابع مالی و انسانی شرکت در فرایند کلی چرخه زندگی سیستم هوش تجاری است. ایجاد سیستم هوش تجاری دربرگیرنده مراحل بیشماری ، به ویژه مراحل زیراست:
- تعیین اینکه چه کسی عهده‌دار اجرای سیستم است. برای مثال تعیین استراتژی‌های توسعه سیستم هوش تجاری،
- شناسایی و آماده‌سازی منبع داده،
- انتخاب ابزارهای سیستم هوش تجاری،
- طراحی و پیاده سازی سیستم هوش تجاری،
- کشف و جستجوی نیازهای اطلاعاتی جدید و کاربردهای دیگر مربوط به سیستم هوش تجاری.
مرحله به کارگیری سیستم هوش تجاری، به طور برجسته وابسته به درخواست‌های بهره گیران نهایی شرکت است. بیشترین نقش در این مرحله، مربوط به فعالیت‌های ترویج و توسعه سیستم های هوش تجاری و تحلیل داده‌ها می‌شود. ممکن است که این مرحله در چندین مرحله مختلف ، براساس تشخیص بهره‌گیران نهایی شرکت و بر اساس نیازها و وظایف آنها تقسیم شود. اساساً این مراحل شامل موارد ذیل است:
_ تحلیلهای منطقی که به شناسایی شرکای زنجیره تأمین کمک می‌کند،
_ دستیابی، بازبینی و تحلیل واقعیت‌ها،
_ توسعه گزینه‌های مختلف تصمیم‌گیری،
_ تقسیم و تشریک مساعی .
_ تغییر در اثر عملکرد شرکت .

شناسایی و آماده سازی داده‌ها برای سیستم هوش تجاری
در مرحله شناسایی و آماده سازی داده‌ها، تعیین منابع داده که قرار است از نیازهای تجاری پشتیبانی کند، از جمله اقدامات ضروری است. تعیین و تشخیص منابع، مستلزم شناسایی منابع درونی (منابع دانش و اطلاعات ، منابع فناوری اطلاعات، بایگانی‌های کاغذی و ...) و منابع بیرونی (متمرکز بر مشتریان، فروشندگان، سهام داران و غیره ...) همراه با بررسی میزان قابلیت اعتماد منابع و بررسی تغییر شکلهایی است که در منابع مورد بحث اتفاق می‌افتد. تحقق این مرحله، نیازمند کمک چشمگیر تصمیم‌گیرندگان ، کارکنان اجرایی، بخش‌های فناوری اطلاعات، دپارتمانهای مدیریت دانش و مشتریان راهبردی است.
در این مرحله ، ضروری است که همه سیستم‌های اطلاعاتی و بانک های داده مورد استفاده یک شرکت معین تشخیص داده شوند. هنگام انجام چنین تشخیصی، ضروری است که چند دستور مهم را در نظر داشته باشیم:
_ یافتن داده‌هایی که در سیستم‌های اطلاعاتی وجود دارند واز دیدگاه تحلیل‌هایی که انجام گرفته‌اند، بی‌اهمیت شناخته شده‌اند.
_ یافتن روابط بین داده‌ها در سیستم‌های اطلاعاتی مختلف،
_ تشریح ساختار منطقی داده‌هایی که در سیستم اطلاعاتی یافت می‌شوند. نه تنها باید به ساختار آنها توجه زیادی شود، بلکه به رابطه آنها با فرایندهای تجاری نیز باید توجه کرد.
_ یافتن مکانها یا وضعیت‌هایی که در داده‌ها ایجاد خطا می‌کنند (مثلاً احتمال تناقض بین داده‌ها).
_ یافتن محدودیت‌های مربوط به کاربرد سیستم های اطلاعاتی (اینکه داده‌ها به علت منطق نادرست پایگاه منبع نمی‌توانند خارج از سیستم اطلاعات تعریف و بازشناسی شوند).
 

طراحی و اجرای سیستم هوش تجاری
در مرحله طراحی و اجرای سیستم هوش تجاری ، دامنه ای از فعالیتها انجام می پذیرد. میزان تلاشی که در این باره صورت می گیرد، ارتباط مستقیم با پیچیدگی سیستم و سطح محبوبیت آن دارد؛ هر چند در اکثر موارد ، خلق یک برنامه کاربردی مربوط به هوش تجاری، نیازمند زمان زیادی است . این مدت زمان، نه تنها صرف طراحی واسط های اختصاصی برای برقراری ارتباط بین سیستم هوش تجاری و پایگاه های اطلاعاتی دیگر می شود، بلکه شامل اطمینان یافتن از میزان منطقی بودن و سازگاری برنامه کاربردی هوش تجاری نیز می شود.
مرحله مهم دیگری که در ارتباط با طراحی سیستم هوش تجاری وجود دارد ، ساختن پایگاه داده‌ای است که دو وظیفه مهم را بر عهده دارد : فراهم ساختن مخزنی از داده ها که برای تحلیلهای آتی از آن بهره گرفته می شود و فراهم سازی پایگاهی برای سیستم هوش تجاری.
برای اطمینان یافتن از اینکه یک پایگاه داده به طور منظم براساس داده های حاصل از سیستم‌های انتقالی به روز می شود یا نه ، ضروری است ، مکانیزمهای ورود داده ایجاد شود. چنین مکانیزمهایی باید امکان ورود همه داده ها را فراهم کرده، به کاربران اجازه ورود داده های اضافی را بدهند تا سیستم‌های منبع از این راه به مرور غنی تر شوند. هرگز این‌گونه نیست که ورود داده های اضافی، به سیستم‌ها و مکانیزمهای منبع ، بار اضافی تحمیل کند‌. مکانیزمهای انتقال داده به طور همزمان وظیفه کنترل آن را بر عهده دارند که وظیفه‌ای در جهت همسان‌سازی داده‌ها است. در موارد زیادی، مکانیزمهای مورد بحث زمینه یافتن ناسازگاریها و خطاها را در مرحله اجرا ، فراهم می کنند.
پایگاه داده ایجاد شده ، باید پایه ای برای طراحی گزارشها باشد. تهیه چند یا دست کم دو گروه از گزارشها، ضروری است. پیش از این باید گزارشهایی که به گونه‌ای منظم به وسیله کاربران اصلی به روز رسانی شده اند، مشخص شوند‌. چنین گروهی ، همچنین باید کاربران متخصصی را پیش بینی کند که گزارشهایی را براساس نیازهای خاص، فراهم می کنند. نوع دوم گزارشها شامل گروهی است که منتج از نیازهای ویژه دور از انتظار است که مربوط به جزییات یافته شده در داده‌ها است. تجربه نشان می دهد که - دیر یا زود - شرکتها نیازمند بهره‌گیری از تحلیلهای چند بعدی هستند، بدین معنی که پیشنهادها در جهت اجرای هوش تجاری باید در جهت طرحهای پردازش تحلیلی بهنگام (OLAP) که به کاربران اجازه کاوش داده ها و بازبینی داده ها از جنبه های مختلف را می دهد و داده کاوی که به درک بهتر سلایق و ترجیحات مشتریان و ماهیت چنین سلایقی، زنجیره تامین، اثرهای جغرافیایی و ... کمک می کند ، باشد .
بسته به نوع ویژگیها و نیازهای سازمانها‌، تحلیل‌ها ممکن است برای مواردی مانند آنچه در پی آمده ، به کار روند :
_ بررسی قابلیت سود بخشی مشتریان و میزان ارزشمندی دوره سودرسانی آنها،
_ تعیین میزان اهمیت شاخص ها،
_ بخش بندی،
_ نظارت و بررسی میزان وفاداری مشتریان،
_ بررسی میزان حمایت مشتریان،
_ یافتن شباهتها،
_ بررسی تقلب ها یا کلاه برداریها،
_ بررسی رقابت های مربوط به بازاریابی .

مرحله به کارگیری سیستم هوش تجاری
این مرحله، نیازمند کاربرانی با قوه ابتکار زیاد است . منطبق با نیازهای موجود‌، کاربران باید تحلیل‌ها و گزارشهای مورد نظر بانیان سیستم هوش تجاری را فراهم کرده، بتوانند موضوعات مناسب را پیگیری کرده، نتایج به دست آمده را تفسیر کنند.
تحلیل‌هایی که از وقایع مختلف صورت می گیرد ، ممکن است روشهای چندگانه‌ای را در حل مسائل مهم و بهینه سازی فعالیتهای بیشمار ظاهر سازد و اتخاذ تصمیم پایانی مستلزم مشاوره مکرر با دیگر کارکنان و تصمیم گیرندگان سازمانی است .
تحلیل‌های حاصل از پرسشها و پاسخهایی که پیشتر اشاره شد ، باید پوشش دهنده همکاری و ارتباط همه کسانی باشد که در فرایند تصمیم گیری شرکت ، مشارکت می کنند.
کار مداوم با اطلاعات و ابزارها برای تحلیل و شناسایی داده ها ، امکان ایجاد تغییرات اساسی در چرخه تصمیم گیری را فراهم می کند . از جمله تغییرات در عملکرد شرکت، شامل: جستجوی شکلهای جدیدی از همکاری با منابع خارج از شرکت، بازارهای جدید و همکاران تجاری جدید و.... می شود. اجرای مرحله پایانی چرخه ساخت و به کارگیری سیستم های هوش تجاری ، بدین معنی نیست که همه مشکلات مربوط به هوش تجاری، ویژه یک شرکت معین است. همان گونه که گفته شد ، چرخه مورد بحث، ماهیتی تکراری دارد، بنابراین از جمله دلایل تحلیل بیشتر نیازهای اطلاعاتی ، ارزشیابی مجدد راه حلهای پیشین و تفسیر و تبدیل آنها ، بهینه سازی و تعدیل آنها می باشد.

نتیجه‌گیری
انتخاب متدولوژی مناسب برای طراحی و اجرای سیستم اطلاعات ، باید از راه تصمیم های قطعی و مسلم صورت پذیرد . در مورد سیستم های هوش تجاری‌، باید به این موارد توجه ویژه شود:
_ سیستم های هوش تجاری باید به سرعت اجرا شوند ، که این کار بسیار سخت است زیرا چنین سیستم‌هایی برای هر شرکت خاص می باشند . هر چند بسته به مولفه های موثر در کاهش زمان ساخت هوش تجاری ، در هر پیاده سازی، ضروریست که یک سیستم ویژه منطبق با استلزامات ویژه شرکت تعدیل و تنظیم شود، برای انتخاب راه حلهای مناسب درباره سیستم هوش تجاری ، لازم است که دقت زیادی داشته باشیم .
_ راه حلهای هوش تجاری باید منعطف باشند. به محض وقوع تغییرات تجاری، سازمانها می‌بایستی سیستم های هوش تجاری را منطبق با شرایط جدید تنظیم کنند.
_ سیستم های هوش تجاری باید مستقل از طرحهای زیر بنایی سخت افزاری و نرم افزاریشان باشند . از این رو پیشنهاد شده که سیستمی که می خواهد تحلیلهای چند بعدی ارائه دهد، می‌بایستی با پایگاههای مختلف همکاری کرده، با سیستم‌های عملیاتی که پیشتر آزموده شده و عمومیت یافته اند ، کار کند. چنین راه حلهایی ، اجازه سازگاری بهتر سیستم مورد بحث را با زیر ساخت های فناوری اطلاعات شرکت خواهد داد .
_ هنگام ایجاد سیستم های هوش تجاری ، ضروریست که به این واقعیت توجه شود که سیستمهای فناوری اطلاعات مختلفی در سازمان وجود دارد مانند: (سیستم های تبادلی، سیستم برنامه ریزی منابع ساخت (II MRP) ، سیستم برنامه ریزی منابع سازمان و .... ) .
_ پیشنهادهای اجرای سیستم هوش تجاری باید قابل مقیاس گذاری و اندازه‌گیری باشند. انعطاف پذیری و معماری باز این سیستمها امکان توسعه آسان آنها را فراهم می آورد. این موضوع، به ویژه زمانی ضرورت پیدا می کند که نیازهای اطلاعاتی جدیدی به وجود می آید یا مقدار اطلاعاتی که باید پردازش شود، به طور قابل ملاحظه ای افزایش می یابد.
_ سیستم های هوش تجاری باید مبتنی بر فناوریهای نوین باشند. ضروریست که توجه شود، راه‌حلهای ارائه شده بوسیله سیستم های هوش تجاری توسط منابع نام آشنا در صنعت کامپیوتر فراهم شود . فقط در این صورت است که می توان انتظار اعتبار و روایی فناوریهای خریداری شده را داشت .
_ سیستم های هوش تجاری ، شانس بزرگی را برای مدیریت اثربخش شرکت فراهم می کنند هر چند که آنها نیازمند کار سخت و زیاد کاربران ، طراحان سیستمی و تحلیلگران و اطلاعات و فرهنگ سازمانی قوی است. مهارتهایی، از جمله: شناسایی، مدل‌بندی (فرایندها و ساختارهای سازمانی) و تسهیم دانش، فقط برخی فاکتورها هستند که در توسعه منظم سیستم‌های هوش تجاری موثر‌اند.

 
ارسال شده توسط احمد محمدی | 10 12, 2013 | بازدید‌ها (1981)
 مرروی بر تجربیات پیاده‎سازی سیستم‌های برنامه‎ریزی منابع سازمان در ایران تعریف ERP و مرروی بر تجربیات پیاده‎سازی سیستم‌های برنامه‎ریزی منابع سازمان در ایران
 

چکیده :

مدتی است واژه هایی نظیر ERP, MIS …   اذهان شرکت های دولتی و خصوصی را به خود مشغول ساخته و برخی از آنها فعالیت های خود را برای پیاده سازی این سیستم ها آغاز نموده اند. اما پیش از آغاز هر حرکت و تلاشی می بایست این مفاهیم در بستر کاری کشور به دقت مورد مطالعه قرار گرفته و شناخته شوند تا سیستمی مطابق با انتظارات و فرهنگ اداری کشور پیاده شده و بهره وری از سرمایه صرف شده حاصل گردد . بدین ترتیب در این مقاله به تعریف ERP و عوامل موفقیت ، دلایل شکست، مزایا ، معایب و...آن پرداخته است.

 

مقدمه

استفاده از سیستم های اطلاعاتی که بتوان همه فعالیتها و وظایف موجود در یک سازمان را تحت پوشش قرار داده و اطلاعات لازم و ضروری را به موقع در اختیار استفاده کنندگان آن قراردهد از ابزارهای حیاتی در سازمان های امروزی است[1] .

ERP  یا برنامه ریزی منابع سازمان بعنوان ابزار مدیریتی برای یکپارچه سازی منابع سازمان اهمیت شایان ذکری دارد. در این مقاله سعی شده است، تحقیقی جامع در این مورد صورت پذیرد تا راهگشایی برای انتخاب و پیاده سازی سیستم های  برنامه ریزی منابع انسانی گردد.

 

طرح مساله

قبل از تعریف ERP و شفاف تر شدن بحث، بهتر است ابتدا منابع یک شرکت یا سازمان را بشناسیم.

به‌طور کلی منابع شرکت را به چهار منبع اساسی تقسیم می کنند.

 

1.منابع انسانی

2. تجهیزات و امکانات (Material)

3. ماشین‌‌آلات (Machine)

4. پول (Money)

در این میان باارزش ترین آنها منابع انسانی (MAN) است که دانش و مهارتهای افراد را در برمی‌گیرد .

 

 

 

 دانش خود به دو نوع تقسیم می‌شود.

 

  • .دانش واضح و قابل لمس (Explicit Knowledge)، مثل سخنرانی ها، کتب و مقالات.
  • دانش غیر قابل لمس(Tacit Knowledge) ، یعنی دانشی که در حافظه انسان نهفته است.

 

این دانش باید از حافظه دریافت شود و در نهایت در قالب نوآوری و خلاقیت وارد سازوکارهای اداری و سازمانی گردد.

ضرورت برنامه‌ریزی منابع چیست؟
اگر برنامه ریزی ضروری است، ERP نیز ضرورت خواهد داشت.
ما باتوجه به شرایط جهانی و به دلیل گسترش فناوری اطلاعات و ارتباطات نیاز داریم خودمان را به بهترین و پیشرفته‌ترین تکنیک‌ها، مدل‌ها و روشهای مدیریتی و برنامه ریزی تجهیز کنیم تا در نهایت جامعه به رفاه مادی و معنوی برسد و در جهان الگو باشد.

انتخابERP مناسب

 

انتخابERP  مناسب

برای انتخاب ERP مناسب  باید فاکتورهای زیر مدنظر قرار گیرد:

  • ایجاد یکپارچگی در درون سازمان و موجودیت های برون سازمان
  • هماهنگی سازمان با تغییرات و شرایط برون ‌سازمانی
  • ایجاد نگرش سیستمی
  • بهبود موقعیت از طریق بهبود فرآیندها
  • تطبیق با کسب و کار الکترونیک
  • ایجاد سازگاری در اطلاعات سازمانی‌
  • کاهش هزینه‌های عملیاتی‌
  • کوتاه نمودن زمان انجام فرآیندهای عملیاتی‌
  • افزایش راندمان کاری کارکنان
  • تقویت انجام صحیح کار و کاهش دوباره کاری
  • فراهم نمودن امکان شبیه‌سازی عملیات ومشاهده نتایج، قبل از اجرای فیزیکی
  • ایجاد ارتباط بین تامین‌کنندگان، توزیع‌کنندگان و مشتریان به صورت مستمر
  • تطبیق نمودن با سایر فناوریهای نوین

 

در این صورت ERP مناسب انتخاب یا تهیه شده است و می‌توان به افزایش نرخ بازگشت سرمایه امیدوار بود.

 

تعاریف مختلف از ERP

 

 

  • سیستم یکپارچه اطلاعاتی برنامه ریزی منابع سازمان .
  • ERP ، یک علم و فن برای مدیریت منابع است.
  • یک راه حل نرم‌افزاری است که تمام فعالیت‌های واحدهای مختلف سازمان را به طور یکپارچه در یک سیستم نرم‌افزاری واحد تعریف و ایجاد می‌کند.
  • مجموعه‌ای از سیستم‌های مکانیزه است که راه حل جامعی برای عملکرد اتوماتیک یک سازمان.
  • سیستم‌های ERP، سیستم‌های اطلاعاتی قابل تغییر و تنظیمی هستند که اطلاعات و فرآیندهای مبتنی براطلاعات در سازمانها را در درون واحدهای سازمانی و بین آنها و روابط آنها با خارج سازمان یکپارچه می‌کند .
  • ERP سیستم اطلاعاتی یکپارچه ای است که فرایندهای اصلی و فعالیتهای عمده سازمان یا شرکت  را پشتیبانی کرده و امکان برنامه ریزی و کنترل منابع سازمان را فراهم می آورد.
  • ERP ، با ابزارهای کامپیوتری که به کار می‌گیرد، سرعت و دقت فرایند را تسریع می‌کند.

 

 

ERP مناسب، منافع و دستاوردهای موثری را در زمینه های استراتژی، فنی، عملیاتی و اقتصادی عاید سازمان می کند و به نوعی همه سطوح  سازمان اعم از سطوح مدیریت ارشد، مدیریت میانی و مدیریت عملیاتی از آن بهره خواهندبرد .

 

نقطه قوت راه حل‌های ERP

 

نقطه قوت راه حل‌های ERP معتبر خارجی، انسجام و سطح بالای یکپارچگی فرایندها است.

 

  • نقطه قوت راه حل‌های ERP شرکت‌های ایرانی، شناخت فضای کسب و کار در ایران و داشتن تجربه مناسب، در پیاده‌سازی و استقرار ERP است.

 

مجری بایستی خاک نرم‌افزار را در ایران خورده باشد!!!

 

چالش‌های برنامه‌ریزی منابع در ERP

  • هنوز نیازهای مدیریتی شفاف نشده است.
  • هنوز رقابت جدی بر کسب و کارها حاکم نیست.
  • دانش برنامه‌ریزی در کشور ضعیف است.
  • محیط بیرونی کسب و کار پذیرای برنامه‌ریزی نیست.

 

چالش‌های نرم‌افزاری ERP

  • معماری سازمانی (وضع مطلوب یا مقدور)
  • تفکیک مراحل تولید از تطبیق و اجراء
  • امنیت اطلاعات
  • سیستم جامع، MIS، ERP، یا KMS
  • Work Flow
  • محیط اجراء

 

شرط موفقیت (ERP ایرانی یا ERP خارجی)

 

با عنایت به مفاهیم روشن ERP به ندرت می‌توان یک سیستم منطبق با این ویژگی را در ایران پیدا کرد. گزینش یک محصول خاص و تغییر و تطبیق سیستم با فرایندهای سیستم و اجرای پروژه به صورت فازهای پشت سرهم در ایران مناسب‌تر است.شانس موفقیت در هیچ پروژه‌ای تضمینی و صددرصد نیست.

یک مشاور با تجربه می‌تواند در کاهش هزینه‌ها، انتخاب مناسب، و در اجرای موفقیت‌آمیز پروژه ERP نقش تعیین‌کننده‌ای داشته باشد.

       اگر بهترینERP  انتخاب شود اما پیاده‌سازی کننده مناسبی برای آن انتخاب نشود، ممکن است این پروژه به شکست منتهی شود.

       سازمان های مختلفی با شرکت‌های خارجی وارد بحث و مذاکره شده اند تا ERPهای آنها را بومی و متناسب‌سازی کرده و یا دست کم، از ماژول های تولیدات آنها استفاده کنند.در نتیجه این تحقیقات مشخص شد که بومی‌سازی نرم افزارهای ERP خارجی در ایران ناممکن است.

موفقیت به معنی استقرار تمام موارد و مؤلفه‌های سازمان از یک نرم‌افزار ERP تاکنون اتفاق نیفتاده است.

 

بدون درگیری مدیران سازمان در پیاده‌سازی ERP، که یک تغییر فرهنگ بنیادی در سازمان است، محال است، که استقرار ERP موفق شود.

 

عوامل مؤثر در اجرای اثربخش پروژه‌هایERP

1- کارفرما

2- شرکت مجری

3- تیم ناظر و مشاورین

4- کاربران سیستم

 

کارفرما

 

1- نقش مدیر قهرمان (Champion)

2- جایگاه و نقش مدیر پروژه ERP از سوی کارفرما

3- روشن شدن حد تطبیق (بهبود یا تحول)

4- صبر و حوصله (قرن بیست و یکم قرن سرعت است، اما نه سرعت در تغییر مسئولین)

5- آگاهی کامل از اینکه قرار است به کجا برویم

6-عدم ناامیدی در کنار عدم ذوق‌زدگی

7- توجه به سطح و درجه آمادگی سازمان کارفرما و درگیر نکردن مجری برای ارتقاء سطح آمادگی کارفرما

 

شرکت مجری

 

1- نقش مدیر پروژه

2- داشتن تجربه در پیاده سازی و استقرار در ایران

3- داشتن تعداد مناسب مشاور، تکنولوگ و ... در کنار تیم نرم‌افزاری

4- جداسازی محیط تولید از محیط تطبیق

5- قالب شدن تفکر ERP بر تفکر صرف نرم‌افزاری

(تفکر فرایندی، جذب دانش به روش‌ها، تفکر برنامه‌ریزی

 

تیم ناظر و مشاورین

 

1- تفکیک وظایف ناظر از وظایف مشاورین کافرما

2- کمک‌گیری از مشاورین متخصص برای مهیاسازی شرایط جذب ERP

3- کمک‌گیری از انواع مشاوران آموزشی برای ارتقاء میزان آمادگی کارفرما

4- کمک‌گیری از انواع مشاوران مدیریتی و انجام طرح های بهبود

5- مدیریت کامل پروژه با تکیه روش‌های استاندارد (BMBOK) توسط ناظر پروژه

6- ایجاد هماهنگی و یکپارچگی فکری بین تیم‌های کارفرما، مجری، ناظر و مشاورین

 

کاربران سیستم

 

1- ضرورت بسترسازی فرهنگی

2- برنامه‌ریزی آموزشی گسترده و قوی در زمینه‌های خدمات مدیریتی، انفورماتیکی و انگیزشی

3- برنامه‌ریزی آموزشی تخصصی موضوعی (مثال: آموزشABC برای صاحبان فرایندهای مرتبط با فرایندهای مالی)

4- تعیین درست کاربران اصلی (Power User) و تعیین حداقل یک قائم‌مقام تمام وقت برای هر یک از آنان

5- آماده سازی کاربران سیستم‌ها و مهیاسازی محیط کار برای حذف مقاومت در مقابل تغییر

 

 

جمع بندی

شرط موفقیت ERP در ایران یکپارچگی در تفکر شرکت‌های نرم‌افزاری، شرکت‌های خدمات مدیریتی، مدیران ارشد کسب و کارها، مؤسسات فرهنگی و مشاوران ارشد این رشته است.

نیاز مندیهای استقرار ERP

 

 

•          تصمیم گیری هییت مدیره

•          تعریف پروژه نمونه

•          ایجاد ساختار مناسب برای اجرای پروژه

•          انتخاب ERP مناسب

•          مهندسی مجدد فرآیند ها به میزان تشخیص و صلاحدید سازمان

•          ایجاد بستر مخابراتی لازم

•          بومی کردن ERP

•          بررسی نتایج

•          تعمیم

 

هزینه ERP

  1. 60% پیاده سازی
  2. 20% هزینه ایجاد زیر ساختهای لازم
  3. 20% هزینه نرم افزار

 

هزینه های پنهان ERP

  1. آموزش
  2. آزمایش و یکپارچه سازی
  3. سفارشی سازی
  4. تبدیل داده ها
  5. مشاوره
  6. جایگزینی بهترین ها

 

 

 

عوامل موفقیت ERP

 

•          چشم اندازی را ایجاد کنید

•          برگشت سرمایه بکاررفته را درک کنید

•          تلاشهایتان را اولویت بندی کنید.

•          لازم و ملزومات یسستم را بشناسید

•          فرایند ها را یکپارچه کنید

•          اجرا را کنترل کنید

•          تغییرات را کنترل کنید

 

دلایل شکست پروژه های ERP

  1. مقاوت افراد برای استفاده از نرم افزار
  2. تخمین نادرست سطوح منابع مورد نیاز جهت اجرای سیستم
  3. نگرش نزدیک بینانه به پروژه

 

مزایای ERP

•          نسبت هزینه های استقراربه منافع ایجاد شده در سازمان 1 به 10 است

•          افزایش بازدهی سازمان در زمان کوتاه

•          کنترل بهتر و موثرتر بودجه در نتیجه بهبود برنامه ریزی و فرآیند های ما لی

•          فرصتی برای مهندسی مجدد سازمان

•          ساده سازی و استاندارد شدن روشها

•          رضایت مشتریان

 

معایب ERP

•          سرمایه گذاری اولیه نسبتا زیاد

•          ریسک بالا

•          قسمتهای زیادی از سازمان درگیر می شوند

•          برای ERP منابع زیادی مورد نیاز است

•          زمان نسبتا طولانی برای پیاده سازی در سازمان های بزرگ مورد نیاز است

 

 تجربه جهانی و تجربه در ایران در مورد به‌کارگیری ERP چگونه است؟

 در ایران برای تهیه برنامه راهبردی، ضعف وجود دارد. کارها به صورت سلیقه‌ای انجام می‌گیرد. اهداف به طریقی تدوین می شوند که مورد پسند مدیریت سطح بالا باشند، غافل از اینکه توانایی‌ها وضعف ها چیست؟ فرصت ها و تهدیدها کجاست؟ و هدف از کسب و کار چیست._
به نظر می رسد در مجموع در شرکتهای پیشرو در جهان بازگشت سرمایه روند مثبتی دارد، ولی در ایران به دلیل عدم توجه کافی به زیرساخت‌های اساسی، اگر ERP را هم پیاده سازی کرده باشیم، شاید نتوانیم نسبت به افزایش نرخ بازگشت سرمایه امیدوار باشیم. در بعضی از سازمانها در ایران ERP نصب شده، اما هیچ‌گونه ارزیابی از یک مرجع برون سازمانی انجام نشده که نرخ برگشت سرمایه را برای آنها اعلام کند.

 

نیاز مندیهای استقرار ERP

 

 

•          تصمیم گیری هییت مدیره

•          تعریف پروژه نمونه

•          ایجاد ساختار مناسب برای اجرای پروژه

•          انتخاب ERP مناسب

•          مهندسی مجدد فرآیند ها به میزان تشخیص و صلاحدید سازمان

•          ایجاد بستر مخابراتی لازم

•          بومی کردن ERP

•          بررسی نتایج

•          تعمیم

 

هزینه ERP

  1. 60% پیاده سازی
  2. 20% هزینه ایجاد زیر ساختهای لازم
  3. 20% هزینه نرم افزار

 

هزینه های پنهان ERP

  1. آموزش
  2. آزمایش و یکپارچه سازی
  3. سفارشی سازی
  4. تبدیل داده ها
  5. مشاوره
  6. جایگزینی بهترین ها

 

 

 

عوامل موفقیت ERP

 

•          چشم اندازی را ایجاد کنید

•          برگشت سرمایه بکاررفته را درک کنید

•          تلاشهایتان را اولویت بندی کنید.

•          لازم و ملزومات یسستم را بشناسید

•          فرایند ها را یکپارچه کنید

•          اجرا را کنترل کنید

•          تغییرات را کنترل کنید

 

دلایل شکست پروژه های ERP

  1. مقاوت افراد برای استفاده از نرم افزار
  2. تخمین نادرست سطوح منابع مورد نیاز جهت اجرای سیستم
  3. نگرش نزدیک بینانه به پروژه

 

مزایای ERP

•          نسبت هزینه های استقراربه منافع ایجاد شده در سازمان 1 به 10 است

•          افزایش بازدهی سازمان در زمان کوتاه

•          کنترل بهتر و موثرتر بودجه در نتیجه بهبود برنامه ریزی و فرآیند های ما لی

•          فرصتی برای مهندسی مجدد سازمان

•          ساده سازی و استاندارد شدن روشها

•          رضایت مشتریان

 

معایب ERP

•          سرمایه گذاری اولیه نسبتا زیاد

•          ریسک بالا

•          قسمتهای زیادی از سازمان درگیر می شوند

•          برای ERP منابع زیادی مورد نیاز است

•          زمان نسبتا طولانی برای پیاده سازی در سازمان های بزرگ مورد نیاز است

 

 تجربه جهانی و تجربه در ایران در مورد به‌کارگیری ERP چگونه است؟

 در ایران برای تهیه برنامه راهبردی، ضعف وجود دارد. کارها به صورت سلیقه‌ای انجام می‌گیرد. اهداف به طریقی تدوین می شوند که مورد پسند مدیریت سطح بالا باشند، غافل از اینکه توانایی‌ها وضعف ها چیست؟ فرصت ها و تهدیدها کجاست؟ و هدف از کسب و کار چیست._
به نظر می رسد در مجموع در شرکتهای پیشرو در جهان بازگشت سرمایه روند مثبتی دارد، ولی در ایران به دلیل عدم توجه کافی به زیرساخت‌های اساسی، اگر ERP را هم پیاده سازی کرده باشیم، شاید نتوانیم نسبت به افزایش نرخ بازگشت سرمایه امیدوار باشیم. در بعضی از سازمانها در ایران ERP نصب شده، اما هیچ‌گونه ارزیابی از یک مرجع برون سازمانی انجام نشده که نرخ برگشت سرمایه را برای آنها اعلام کند.

 
ارسال شده توسط احمد محمدی | 9 12, 2013 | بازدید‌ها (1260)
Open Source ERP -Dolibarr(ERP\CRM)
مستندات کاربر
استفاده از (ماژول)
ویژگی هایDolibarr ماژول بندی شده است. برایآگاهی از چگونگی استفاده از Dolibarr باید منوها و عملکرد ماژول های فعال شده را بدانید.انواع مختلفی از ماژول وجود دارد:
•    ماژول های اصلی
•    فایرفاکس
•    ماژول های رابط
•    پلاگین ها
ماژول های اصلی آنهایی هستند که برای Dolibarr و نرم افزار ضروری عملیاتی هستند.
فایرفاکس ها موجب اضافه شدنافزودنیهای مفید به ویژگی های  Dolibarr که  ضروری نیستند، به عنوان مثال، مدیریت ورود به سیستم، اگر Dolibarr در یک سرور اختصاصی نصب شده باشد،مفید است.
ماژول های رابط ماژول های اختیاری فراهم کردن ارتباط کاربر با ویژگی های اضافی هستند، به عنوان مثال برای دسترسی به Dolibarr از محیط های دیگر از جمله سایت های خارجی، FTP، سرور های پی پال، و غیره می باشد.
در نهایت، پلاگین در ماژول های استاندارد در Dolibarr گنجانده نشده است.آنها را می توان از طریق بسیاری از وسایل مختلف از جمله دانلود از بازار برای ماژول های خارجی www.dolistore.comدانلودنمود.
اما در ابتدا به طور کلیمعرفی و یا استفاده از مد را ببینید:
Dolibarr چیست؟
Dolibarr ERP / CRMنرم افزار ماژولار (فعال شدنفقط توسط توابع مورد نظر) مدیریت SOHO / SME، خود کار، کارآفرینان و یا انجمن است.این پروژه  opensource که در یک وب سرور اجرا می شوند می توانند از هر نقطه با اتصال به اینترنت استفاده شود.
ویژگی های Dolibarr  :
•    نصب ساده
•    استفاده آسان(توابع ماژولار منوها و ...)
•    توسعه آسان (برای هر توسعه دهنده عملیاتی بدون هیچ دانش خاصی غیر از( PHP .
این نسخههای نصبی Dolibarr تنها به نام:
•    DoliWamp، یک برنامه ی خود نصب exe برای کاربران ویندوز.
•    DoliMamp، یک برنامه ی خودنصب exe برای کاربران سیستم عامل Mac OS X
•    DoliDeb، نصب برای کاربران لینوکس / اوبونتو.
•    DoliRpm، نصب برای لینوکس / فدورا / لینوکس / مندریوا / Mageia کاربران برRed .
ماژول های اصلی (همه اختیاری)
•    دایرکتوری از چشم انداز و / یا مشتریان و / یا تامین کنندگان
•    دایرکتوری از تماس / آدرس
•    کاتالوگ محصولات و خدمات
•    مدیریت انبار
•    مدیریت حساب های بانکی
•    مدیریت سفارش
•    مدیریت طرح کسب و کار
•    خدمات مدیریت قرارداد
•    مدیریت مشتریان و تامین کننده فاکتورها
•    مدیریت پرداخت
•    مدیریت نقل و انتقالات بانکی
•    مدیریت حمل و نقل
•    مدیریت اعضای انجمن
•    مدیریت مرخصی کارمند
•    تقویم به اشتراک گذاشته شده
•    ثبت نامPOSنقدی
•    انجام بررسی
•    ایمیل توده به مشتریان، کاربران آینده نگر Dolibarr
•    حاشیه مانیتورینگ
•    کمک های برداشت
•    بوک مارک ها
•    گزارش و آمار
•    PDF صادرات تمامی اقلام (فاکتورها، پیشنهادات، سفارشات، حمل و نقل، و غیره ... )
•    واردات و صادرات( CSVو یا اکسل).
•    مدیریت مالیات بر ارزش افزوده(NPR غیر قابل بازیابی درک - برای کاربران فرانسه DOM-TOM  )
•    اتصال LDAP
•    بسیاری از ویژگی های دیگر از ماژول های رسمی یا غیر رسمی (AWStats، بیت تورنت، Gravatar ، گوگل، ...  )
•    تمدید توسط بسیاری از ماژول های دیگر از محل بازار Dolistore
دیگر ویژگی های متفرقه
•    نرم افزار چند کاربره با سطوح مختلف از مجوز ها توسط ماژول.
•    چند مدیران منوها (امکان افتراق منوها برای کاربران داخلی backoffice و یا دفتر جلو برای مشتریان یا تامین کنندگان)
•    استفاده آسان از نرم افزار.
•    قابلیت تنظیم آسان (فعال سازی حساب کاربری ماژول های مورد نظر، زمینه های سفارشی، انتخاب موضوع، ...  ).
•    با PHP 5.2.1 +و MySQL 4.1 +یا PostgreSQL 8.1.4 +نسخهها کار میکند.
•    سازگاری با  PHP، MySQL یا PostgreSQL
مشکلاتDolibarr
این ویژگی هادر آخرین نسخه در دسترس نیست :
•    فاقد حسابداری هزینه (فقط مدیریت پول نقد).
•    مدیریت یک ارز در یک بار (تک ارز).
•    مدیریت یک شرکت / پایه (تک شرکت). اگر می خواهید مدیریت چندین شرکت و یا پایه داشته باشید، باید چند بار نرم افزار را (در همان سرور یا سرور دیگر) نصب کنید. راه حل دیگر گسترش Dolibarr با افزونه ماژول MultiCompanyاست که مدیریت چندین شرکت در یک نمونه را اجازه می دهد(Dolibarr یک پایگاه داده، اما با انزوا منطقی از دادهها).
•    Dolibarr شاملماژولحقوق و دستمزد نیست.
•    Dolibarr اخبار ندارد.
•    Dolibarr هیچ پست الکترونیکی را شامل نمی شود.
پیش نیازها
OS
•    از همهسیستم عامل هایشناخته شده پشتیبانی می شوند.
به عنوان مثال: لینوکس، BSD، ویندوز، MacOS، AIX ...
پایگاه داده ها
•    MySQL(4.1 +)
•    PostgreSQL (8.1.4 +)
•    MSSQL
•    حجم مورد نیاز 1MB  بازاء هر 100 مشتریان / تامین کنندگان است.
PHP
•    نسخه 5.2.1 +
•    پشتیبانی از جلسه باید (این به طور پیش فرض در PHP است) فعال باشد
•    این نسخهها صرف نظر از register_globals برای تنظیمکار میکند
•    با این نسخهها بدون در نظر گرفتن magick_quotes کار تنظیم را انجام می دهد
•    پارامتر safe_modeفعال باشد
•    پیکربندی PHP باید به اندازه حافظه در هر جلسه حداقل 64 (پارامتر memory_limit را) باشد.
فضای هارد دیسک
•    فایل های برنامه کمتر از 80MB.
با این حال، بهتر است برای فایل های  آپلود شده و یا برای ذخیره فایل های PDF تولید شده و یا ODTفضای بیشتری داشته باشید .حجم به تعداد فایل های پیوست بستگی دارد.
قدرت CPU
هر سرور به اندازه کافی برای اجرای Dolibarr با کمتر از 50 کاربر، حتی قدیمی 386  پاسخگواست.برای کاربرانبیشتر از  50، حداقل سرعتسرور 1GHz توصیه می شود.
راه اندازی نرم افزار
برای شروع، راه اندازی برنامه: با کلیک کردن بر روی آیکون نصب شده بر روی دسکتاپ شما توسط بسته های نصب، و یا با تایپ کردن URL در مرورگر خود(http:// / localhost/ dolibarr/برای نصب و راه اندازی محلی اما در مورد نصب دستی متفاوت است و به تنظیمات وب سرور شما بستگی دارد).
زمانی که این برنامه را راه اندازی نمودید، پنجره ورود به ، اطلاعات زیر را درخواست می نماید:
•    ورود:این حساب کاربری است.اگر برای اولین استفاده است، حساب کاربری انتخاب شده در مرحله اول از نصب و راه اندازی حساب کاربری  شما خواهد بود (به عنوان مثال مدیر).
•    رمز عبور:این رمز عبور کاربر است.اگر این اولین استفاده است، رمز عبور انتخاب شده در مرحله اول از نصب و راه اندازیرمز عبور خواهد بود (به عنوان مثال changeme)

خانه
پس از ورود، شما به صفحه اصلی می رسید.این شامل منو (بالا و سمت) و چند مورددیگر است:
استفاده از منوها
برای این کار، به صفحه Premiers_paramétragesمی رویم .
برای استفاده از یک ماژول در منوی بر روی ماژول کلیک کنید.
به عنوان مثال، لیست محصولات در بورس،ماژول های تابع ارائه شده توسط محصولاتو سهام، با کلیک بر روی منو / محصولات.

در سمت چپ منو شما باید برای انجام کارهای مختلف مربوط به ماژول را فعال کنید.

فهرست ماژول ها
«فهرست ماژول ها"
•    ماژول کاربران
•    ماژول دستور کار
•    ماژول بانک ها
•    ماژول ثبت نام
•    ماژول دسته بندی ها
•    ClickToDial ماژول
•    ماژول کدهای نوار
•     ماژول مشتریان سفارشات
•    ماژول حسابداری
•    ماژول قرارداد
•    ماژول کمک
•    ماژول صادرات
•    ماژول حمل و نقل
•    ماژول فاکتورها مشتریان
•    مداخلات IR
•    ماژول تولید کنندگان سفارشات
•    ماژول تولید کنندگان فاکتورها
•    FTP ماژول
•    ماژول واردات
•    ماژول LDAP
•    ماژول پستی
•    ماژول حاشیه ها
•    ماژول صفحات برند
•    ماژول هشدار از طریق چاپی
•    ماژول محصولات
•    ماژول پروژه ها
•    ماژول طرح کسب و کار
•    ماژول مالیات بانک
•    ماژول خدمات
•    ماژول خدمات وب
•    ماژول سهام
•    ماژول مالیات و سود سهام
•    ماژول سوم
•    ماژول کاربران
•    ماژول گردش کار
•    پیمانه Márgenes
•    الگو: NoInstallModuleF

تنظیمات نخست
پس از نصب واقعی Dolibarr، شما باید آن را با توجه به نیازهای خود قبل از استفاده پیکربندی کنید.
شرکت / مؤسسه
برای شروع، از صفحه اصلی، بهمنو"تنظیمات ->شرکت / مؤسسه"بروید و اطلاعات مربوط به موسسه خود را ویرایش نمایید.
•    نام و نام خانوادگی: نام شرکت و یا ارتباط
•    لوگو:اضافه کردن لوگوی خود در اینجا (فعلی، JPG یا GIF ... )در حال حاضر هیچ فرمتی توصیه نمی شود اما PNG بدون پس زمینه شفافبهتر استیا ، استفاده از یک لوگو در قالب فایل jpg بر روی زمینه سفید.
•    کشور: مجموعه کشور خود را به عنوان گزینه های وابستهفراموش نکنید
•    مالیات بر ارزش افزوده:تنظیم یا عدم تنظیم مالیات بر ارزش افزوده.
ماژول ها
فعال شدن ماژول بسیار مهم است.این بسیار بعید است که شما به تمام ماژول ها نیاز داشته باشید.بنابراین شما نیاز به فعال سازی ماژول هایی کهاحتمال زیاد می دهید نیاز باشد، دارید.به عنوان مثال: صورت حساب شرکت در حسابداری نهایی.
برای فعال کردن ماژول:منو"تنظیمات ->ماژول" و کلیک بر روی "فعال".
لیست ماژول های استاندارد در صفحه تعریف شده در لیست ماژول .
هنگامی که فعال شده، برخی از ماژول نیاز به تنظیمات اضافی دارند (با کلیک بر روی آیکون که در همان خط به سمت راست ظاهر می شود).
منوها
نمایش
در این بخش به شما اجازه داده می شود زبان و نمایش صفحات را انتخاب کنید.در ابتدا شما باید گزینه های پیش فرض را نگه دارید.
گزینه های چند زبانه به شما برای مدیریت ترجمه های مختلف در ترجمه ی محصول و انتخاب مشتریان زبان پیش فرض برای ویرایش اسناد PDF به زبان به طور پیش فرض از ردیف را اجازه می دهد.
دیگر ورودی ها در منوی تنظیمات گزینه های پیشرفته می باشد.که اجباری نیست.
•    تنظیم جعبه
•    تنظیم هشدارها
•    تنظیمات امنیتی
•    ایجاد محدودیت و جزئیات
•    PDF
•    تنظیم ایمیل
•    تنظیم SMS
•    تنظیم واژهنامهها
•    تنظیمات مختلف

کاربران
آخرین مرحله ایجادکاربران و اختصاص مجوزهااست.تقریبا تمام ماژول ها حتی پیش از که فعال شده باشند، اگر شما اجازه ندهید،در دسترس هستند.برای این کار، شما می توانید به منوی اصلی بروید ->کاربران و گروه برای تعریف کاربران و حقوق آنها است.توجه کنید که باید مطمئن شد که برای بررسی و تنظیم مجدد حقوق کاربر زمانی ،شما ماژول های جدید را دوباره فعال می کنید.لیست حقوق موجود بسته به نوع ماژول های فعال و مجوز به طور پیش فرض است، توصیه می شود بعد فعال کردن ماژول های مورد نظرتنظیم این قسمت را انجام دهید.برای دادن حقوق به یک کاربر و یا خود اگر شما یک مدیر هستید، صفحه نخست ->کاربران و گروه ها، را انتخاب کنید مشخصات برای کاربر مورد نظر، و سپس بر روی زبانه مجوزکلیک کنید.
این امکان وجود دارد برای جلوگیری از این مراحل پیکربندی برای هر کاربر جدید مجوز پیش فرضپیکربندی شود (به عنوان خوانده شده حقوق به طور خودکار به هر کاربر جدید ایجاد اختصاص داده)، دسترسیها به طور پیش فرض در صفحه Paramétrage_Sécurité است.
افزودنیهای فایرفاکس
افزودنیهای فایرفاکس ویژگی هایی است که می تواند بهفایل Dolibarr اضافه شده و موجب اضافه کردن اجزای سازنده باشد.
وب سایت DoliStore دانلود ماژول خارجی فراهم می کند DoliStore.com .
«افزودنیهای فایرفاکس"
•    برنامه آندروید - DoliDroid FR
•    Agefodd ماژول
•    ماژول طبقه بندی
•    AWStats ماژول
•    بلژیک
•    بیت تورنت
•    ماژول کابینه پزشکی
•    تلفن
•    EN کاتالوگ
•    چسبانده PDF FR
•    CustomFields FR
•    اسناد FR
•    DoliPos FR
•    EsAEB FR
•    ماژول مدیریت فایل
•    گوگل
•    میزبانی وب FR
•    برچسب FR
•    Massorders FR
•    ماژول MemCached
•    MLM
•    NumberingPack FR
•    NumberWords ماژول FR
•    ماژول OVH (SMS، ClickToDial ...) FR
•    اطلاعات php
•    Pibarcode
•    ماژول گزارش FR
•    پاداش FR
•    SkinEditor FR
•    SpeedFinder FR
•    Thelia
•    ThomsonPhoneBook
•    ماژول بلیط
•    Ultimatepdf FR
•    رویدادهای  نام

ثابت ها
معرفی
تنظیمات Dolibarr در 2 سطح است.عمومی(مشترک به تمام تنظیمات کاربران) و سطح هر کاربر (تنظیمات خاص هر کاربر).
پیکربندی کلی (هر کاربر)
کلپیکربندی عمومیdolibarr در جدول llx_const ..ذخیره می شود هر پارامتر پیکربندی شده توسط یک کلید (نام پارامتر) (نام حوزه)و ارزش (مقدار فیلد) تعریف شده است.موارد دیگر اختیاری هستند.درست است توجه داشته باشیدشرح شامل نقش پارامتر می شود.
همه این ثابت ها را می توان از منوی ویرایش "صفحه اصلی - راه اندازی»و همه زیر منوها مشاهده کرد.آنها همچنین می توانند از طریق صفحه "- تمامی سیستم های اطلاعات ثابت - صفحه اصلی. Dolibarr"دیده می شود
هر کاربر تنظیمات
کل پیکربندیکاربرdolibarr در جدول llx_user_paramذخیره می شود .در این زمینه fk_userکه حاوی شناسه ی کاربر است.
همه این ثابت می توان از سابقه کاربر ویرایش، زبانه "تنظیمات کاربری"
متفرقه
•    چند کاربر با سطوح مجوز های متعدد برای هر ویژگی ها.
•    چند مدیران منو استفاده کنید (می تواند توسط کاربران داخلی به عنوان یک دفتر با یک منوی خاص و یا کاربران خارجی به عنوان یک جلو دفتر با یکدیگر استفاده می شود).
•    بسیار کاربر پسند و آسان برای استفاده.
•    بسیار قابل تنظیم (فقط فعال کردن ماژول های مورد نیاز، رشته های کاربر شخصی، انتخاب پوسته خود).
•    با PHP 5.2.1 +، 4.1MySQL+یا PostgreSQL 8.1.4 +نسخهها کار میکند.
•    سازگار با (2006/112/CE ... 2010/45/UE) ( http://europa.eu/legislation_summaries/taxation/l31057_en.htm )
بازیگران و نقش آنها درDolibarr
تیم Dolibarr فعلی از مقامات مختلف، حمایت توسط شرکت های مختلف فیزیکی و اخلاقی (شرکت ها، انجمن ها) تشکیل شده است.خطوط زیر نقش و موقعیت در پروژه Dolibarr مدیریت برگزار مختلفرا نشان می دهد و در نتیجه ما را قادر به درک عملکرد درونی پروژه می سازد.بسیاری از نقش ها و موقعیت ها به طور دائم پر شده است.

موارد زیر در ابتدا توسعه دهندگان نقش های مختلف و سپس همه نقش ها غیر از توسعه دهندگان را نشان می دهد.همه این نقش ها بخشی از موتور پیشرفت Dolibarrهستند.
توسعه دهندگان نقش
نقش A: خدمات میزبانی وب سایت ( http://www.dolibarr.orgو یا سایت های محلی)
هدف: مطالعه برای ارائه و حفظ پلت فرم میزبانی وب مبتنی بر جوملاوب سایتDolibarr.
نقش B: میزبانی وب نسخه ی نمایشی ( http://demo.dolibarr.org/public/demo )
نقش C1: ویکی اسکان ( http://wiki.dolibarr.org )
نقشC2 :بازار اسکان ( http://wwww.dolistore.com )
نقش D: doliforge اسکان ( http://wwww.doliforge.org )
E1 نقش: DoliWamp مسئول (نصب برای ویندوز)
E2 نقش: مسئول DoliDeb + DoliRpm (نصب اوبونتو / دبیان / فدورا / مندریوا / رد هت / لینوکس)
E3 نقش: DoliMamp مسئول (نصب برای سیستم عامل Mac OS X)
نقش F: ابزار برای ایجاد ماژول های MDA (UML2Dolibarr)
G نقش: مدیر عامل بنیاد Dolibarr
نقشH: توسعه / ارتباط برای Dolibarr
نقش تستر Dolibarr
نقش J: اداره حوزه
دسترسی GIT
سرور GIT توسط http://www.github.comمیزبانی می شود.
نصب و راه اندازی - به روز رسانی
روش های چگونگی نصب یا به روز رسانی Dolibarr:
محتویات
•    1روش نصب و راه اندازی
o    1.1/ گوشی شما و سرور اختصاصی
    DoliWamp(1.1.1با بسته ویندوز. EXE
    DoliDeb(1.1.2با دبیان / اوبونتو بسته. دب
     DoliRpm (1.1.3با بسته فدورا، رد هت، مندریوا، Mageia و یا لینوکس. دور در دقیقه
    Dolibarr(1.1.4با بسته بندی استاندارد. نوع tgz
o    1.2در یک سرور میزبانی مشترک (دسترسی محدود)
o    1.3در یک SaaS یا ابر میزبانی
•    2روش به روز رسانی
o     DoliWamp(2.1با بسته ویندوز. EXE)
o     DoliDeb(2.2با بسته بندی (دبیان / اوبونتو. دب)
o     DoliRpm (2.3با بسته فدورا، رد هت، مندریوا، Mageia و یا لینوکس. دور در دقیقه
o    Dolibarr(2.4با بسته بندی استاندارد. نوع tgz
•    3پیکربندی اتصال LDAP
•    4ورود داده های خارجی
•    5تنظیمات
روش نصب و راه اندازی
در این فصل به توصیف روش های مختلف (ساده، راهنما) ممکن برای نصب می پردازیم
در ایستگاه های کاری / سرور خود اختصاص داده
 با DoliWamp (بسته ویندوز. EXE
- پیش نیاز:ویندوز
- سطح:مبتدی
اگر چگونگی نصب سرور آپاچی وب، پی اچ پی و خروجی زیر را می دانید ، فصل بعد برای شما مناسب تر است.برای افراد کم تجربه که Dolibarr تحت ویندوز را می خواهند، یک توزیع Dolibarr نام DoliWamp وجود دارد که اجازه ی نصب و راه اندازی Dolibarr تحت ویندوز با تمام پیش نیازهای آن (آپاچی، خروجی زیر، پی اچ پی) بدون دانش کامپیوتر را می دهد.در اینجا چگونگی نصب را می بینید:
•    بازیابی نسخه از Dolibarr برای ویندوز.
•    راه اندازی exe. دانلود و به دنبال دستورالعمل.
 با DoliDeb دبیان / اوبونتو. بسته ی deb
- پیش نیازها:لینوکس دبیان، اوبونتو، ...
- سطح:مبتدی
DoliRpm بابسته فدورا، رد هت، مندریوا، Mageia و یا لینوکس
- پیش نیازها:لینوکس فدورا، رد هت، مندریوا، Mageia و یا لینوکس (ممکن است برای aussi کار هر توزیع لینوکس دور در دقیقه)
- سطح:مبتدی
Dolibarr بابسته بندی استاندارد. نوع tgz
- پیش نیاز:آپاچی، پی اچ پی و سرور پایگاه داده( MySQL یا PostgreSQL) حاضر و فعال ، و رمز عبور دسترسی ورود / رمز عبور (یک پایگاه داده جدید و یا سرورشناخته شده).
- سطح:دانش کامپیوتر کمی در مدیریت وب.
این روش چگونگینصب دستی را توضیح می دهدکه به علت طولانی بودن از توضیح کامل صرف نظر می کنیم.
روش به روز رسانی
این فصل چگونگی به روز رسانی نصب موجود Dolibarr نسخه قدیمی را نشان می دهد.این فرآیند بدون در نظر گرفتن نسخه های قبلی و بعدی یکی است، اما با توجه به توزیع و یا سیستم عامل برای اولین بار نصب و راه اندازی شما متفاوت خواهد بود. به استفاده از همان نوع از توزیع برای به روز رسانی که برای نصب و راه اندازی برای اولین بار مورد استفاده قرار گرفت ،توصیه می شود.
 DoliWamp بابسته ویندوز. EXE
اگر شما نصب نسخه خاصی از Dolibarr با نام DoliWamp (که ادغام وب، پی اچ پی و سرور خروجی زیر)را دارید، روش به شرح زیر است (در هر مورد دیگر، استفاده از یکی از روش های فصل های زیر):
•    دانلود نسخه جدید DoliWamp.
•    راه اندازی exe. بگذارید و راهنمای شما در تمام مراحل مهاجرت را با کلیک کردن بعدی، در کنار ...هر زمان مقادیر پیش فرض بدون تغییر ارائه شده است.
 DoliDeb بادبیان / اوبونتو. بسته ی deb
اگر شما از طریق یک Dolibarr Packagage دبیان اوبونتو را نصب نمودید، بروز رسانی فقط به همان روش نصب اول است.فقط بسته جدید را نصب کنید. به عنوان مثال بعد از عمل Dolibarr برای اوبونتو یا دبیان .
 DoliRpm بابسته فدورا، رد هت، مندریوا، Mageia و یا لینوکس.
 Dolibarr بابسته بندی استاندارد. نوع tgz
این روش چگونگی به روز رسانی Dolibarr از نسخه قدیمی به نسخه های جدیدتر به روش کتابچه راهنمای کاربر، با توزیع استاندارد را توضیح می دهد.
پیکربندی اتصال LDAP
واردات داده های خارجی
تنظیمات - تنظیمات
Dolibarr برای ویندوز (DoliWamp)
DoliWampیک نسخه از Dolibarr ERP / CRM بسته بندی شده با آپاچی، MySQL، PHP، است و نصب برنامه به طور خودکار برای کاربران ویندوز که مهارت های کامپیوتر دارند ، انجام می شود.
در عرض چند ثانیه پس از راه اندازی DoliWamp خودکار نصب قادر به کار با Dolibarr، حتی بدون هیچ سرویس دهنده وب و یا شناخته شده به آپاچی، MySQL و یا PHP نخواهد بود.همه چیز برای شما نصب شده است.توجه داشته باشید که اگر شما DoliWamp  را انتخاب کنید ، همه به روز رسانی به یک نسخه جدید از Dolibarr باید با استفاده از نسخه جدید DoliWamp انجام می شود.
DoliWamp یک بسته است که می تواند از صفحه اداره DoliWamp NLTechno دانلود شود.
موضوع کنفرانس C: DEMO TAKE IT EASY
عنوان / مدت زمان
چرا استفاده از   Dolibarr بسیار آسان است؟
مدت زمان: 7mn حداکثر
هدف :نشان دهد که چگونه Dolibarr آسان برای استفاده است.
معرفی برنامه
Dolibarr  یکنرم افزار ERP و CRM است، بنابراین نرم افزاری برای مدیریت روابط مشتریان و آگهی منابع شرکت می باشد که آن را از نرم افزار های دیگر در گروه های مشابه متفاوت می نماید زیرا استراتژی و فن آوری اش متفاوت است.
•    سایر نرم افزار های opensource برای رسیدن به شرکت بازار متوسط ووسیعسعی می کنند.
•    Dolibarr هر گونه پایه و اساس شرکت هدف را تأیید نکرده است (مانند موزیلا فایرفاکس) و هدف رسیدن به شرکت های کوچک و متوسط، و کاربران آزاد بدون دانش فنی است.برای رسیدن به این هدف، تمامی آثار در 5 کلمه متمرکز شد:
آسان - آسان - آسان - آسان - آسان (نصب آسان، آسان به نصب، آسان برای استفاده، آسان به بهبود، آسان به توسعه)
تم ها
عبارتند از:
•    تم 1: فنی مستندات
•    موضوع 2: دسترسی به داده ها (DAO)
•    تم 3: طراحی و MVC موتور قالب
•    تم 4: اجرا
•    موضوع 5: ترجمه
•    تم 6: حمل
•    تم 7: امنیت
•    تم 8: تست واحد / رگرسیون
بازنگری کاربردی
فهرستی از ویژگی ها
بازنگری فنی
لیست مشخصات
ارائه تاریخی
سابقه و هدف توسعه نرم افزار.
نمودار مقایسه
مزیت / ضرر    موتور الگو (ناقلا...)    PHP الگو بومی (Dolibarr انتخاب)
"فنی" کد عایق تضمین / ارائه    بله    نه
نگهداری    راحت تر   
مقیاس پذیری    بیشتر بسته    بیشتر انعطاف پذیر
ویژگی ها       
کارایی    بدتر (تبلیغات سازمان دیده بان "حافظه پنهان";).120    پایه 100
مقایسه لایه انتزاعی PDO و از Dolibarr
مزیت / ضرر    PDO    روکش Dolibarr
قابلیت حمل DDL
(انتخاب، درج ...)    بله    بله
حمل دستور DML
(ایجاد، حذف، ...)    نه    بله
کد خطا قابل حمل    ناقص    بله
تو در تو مدیریت معاملات    نه    بله
•    نتیجه
نتیجه در Dolibarr به دست آمده قابلیت حمل بدون نگهداری دو برابر شود.
رمزگذاری فایل سیستم (ویندوز ANSI / UTF لینوکس)
پایه و اساس ایجاد Dolibarr
ایجاد پایه و اساس Dolibarr
مجلس موسسان بنیاد Dolibarr در 2009 فوریه 24 در پاریس صورت گرفت.
هدف آن توسعه، مستند سازی، حفاظت، ترویج، توزیع و مدیریت نرم افزار رایگان Dolibarr ERP / CRM است.
زبان ها و استانداردها
در اینجا برخی از قواعد زبان، نحو، و توسعه استانداردها در محل پروژه Dolibarr عبارتند از:
نسخه
•    Dolibarrباید در کار:
1.    تمام سیستم عامل (ویندوز، لینوکس، MAC OS  ...)
2.    PHP 5.2.1 +باید بدون هیچ ماژول PHP اضافی از ماژول های دسترسی به پایگاه داده کار می کنند
3.    خروجی زیر 4.1 +
استانداردهای PHP
•    Dolibarr در PHP نوشته شده و از تمام نسخه های بالاتر PHP 5.2.1 +پشتیبانی می نماید. همه فایل ها باید پسوند. پی اچ پی داشته باشند.
استاندارد SQL
ساختار جداول و زمینه های
•    تمام جداول دارای  پیشوند برای جلوگیری از تکرار نامگذاری است.که، پیشوند است قابل تغییر است .مقدار پیش فرض آن llx_ است.
کلید اولیه
کلید اصلی یک جدول به نام ROWID است.
کلید خارجی
نام کلید خارجی با پیشوندFK_ و به دنبال آن نام جدول مرتبط
به عنوان مثال: fk_facture_fourn_fk_soc
کلید های جایگزین
گاهی اوقات کلید اصلی منحصر به فرد وجود ندارد.از این رو ممکن است یک شاخص کلیدی جایگزین منحصر به فرد اضافه کنید.این شاخص از یک نام است که با پیشوندuk_و به دنبال آن نام جدول به زیر به عنوان مثال: uk_societe_code_client
عملکرد صفحه اول
برخی از زمینه ها اغلب به عنوان ضوابط جستجو ، طبقه بندی، و یا پیوستناستفاده می شود.باید در این مورد، برای قرار دادن شاخص عملکرد باشد.این شاخص باپیشوندidx_ سپس نام جدول و نام فیلد که در آن شاخص نام است.
به عنوان مثال: idx_societe_user_creat
فرمت فایل DDL
فایل ها که حاوی تعریف ساختار پایگاه داده (DDL) است
این فایل ها در دایرکتوری نصب / مای / جداول استاندارد و یا mymodule /فایل برای جداول آورده شده توسط جداول ماژول قرار داده است.
جدول فایل نمونه llx_matable.sql:
کپی رایت
-- این برنامه نرم افزار رایگان است، شما می توانید آن را بازتوزیع کرده و / یا تغییر دهید
- این تحت شرایط مجوز مستندات آزاد گنو به همان شکلیت که منتشر شده است-
- این برنامه به این امید  توزیع شده که مفید باشد،
- اما بدون هرگونه ضمانت
- مشاهده قابلیت تجاری یا تناسب برای یک منظور خاص.
- مجوز عمومی کلی گنو برای جزئیات بیشتر.
الگوهای طراحی و برنامه نویسی شی گرا
الگوهای طراحی ایجاد (GOF)
الگوهای طراحی ساختار (GOF)
الگوهای طراحی رفتار (GOF)
الگوهای طراحی شرکت (مارتین فاولر)
هيئت مدیره
•    لوران Destailleur - مدیر پروژه در GIE IT و نویسنده AWStats تحلیل وارد شوید.مدیر پروژه Dolibarr
•    فیلیپ بزرگ - شرکت مدیر Atoo.Net
•    گیلبرت مارین - مدیر PrestaInfo
•    سیریل لامبرت - مدیر Auguria
•    سیمون Tosser - رئیس شرکت KORNOG رایانه
•    جان Heimburger - مدیر Tiaris


ارسال شده توسط احمد محمدی | 8 12, 2013 | بازدید‌ها (3281)

مقاله کارت امتیازی متوازن؛ سیستم جامع مدیریت و ارزیابی استراتژی

عنوان مقاله : کارت امتیازی متوازن؛ سیستم جامع مدیریت و ارزیابی استراتژی

نویسنده : دکتر فرشید محمدنژاد

1- کارت امتیازی متوازن در یک نگاه
ارزیابی و مدیریت عملکرد، منتج از برنامه های استراتژیک و برنامه های عملیاتی سازمان است. اگرچه تدوین برنامه‌های استراتژیک و عملیاتی، فرایندی پیچیده و دشوار است ولی اجرای موفقیت‌آمیز آنها به مراتب دشوارتر است. سازمان های زیادی در پیاده‌سازی کامل استراتژی های خود، شکست می‌خورند. این مساله ناشی از تعریف ناقص استراتژی ها و برنامه‌های عملیاتی سازمان نیست بلکه احتمالاً به این خاطر است که چارچوب مستحکمی برای همسوسازی کارکنان و فرایندهای عملیاتی با اهداف سازمان، وجود ندارد (Creelman & Makhijani, 2008).
سازمان های امروزی به خوبی دریافته اند که 80 درصد ارزش افزایی آنها از طریق دارایی های نامشهودشان شامل سرمایه های انسانی (دانش و مهارت های کارکنان)، سرمایه های سازمانی (فرهنگ سازمان و ارزش های حاکم بر آن) و سرمایه های اطلاعاتی (منابع اطلاعاتی و داده های آماری) ایجاد می شود و دیگر نمی توانند صرفاً با اتکاء به دارایی های مشهود، ارزیابی عملکرد و در پی آن مدیریت عملکرد جامعی انجام دهند (Kaplan & Norton 2008; Kaplan & Norton 2004).
پروفسور رابرت کاپلان و دکتر دیوید نورتون با درک الزامات و نیازمندی های سازمان های نوین و برای اجرای اثربخش استراتژی و ایجاد یک سیستم جامع مدیریت و بهبود عملکرد، در سال 1992 سیستم مدیریتی نوینی را تحت عنوان کارت امتیازی متوازن، معرفی نمودند. سیستم مدیریتی کارت امتیازی متوازن، به عنوان چارچوب جامع ارزیابی عملکرد و پیشبرد استراتژی، مطرح بوده که به ایجاد توازن بین اهداف کوتاه مدت و بلند مدت، سنجه‌های مالی و غیر مالی، عملکرد داخلی و خارجی، ذینفعان درونی و بیرونی، شاخص های هادی و تابع عملکرد، منجر می‌شود. کارت امتیازی متوازن چارچوب اثبات شده ای است که استراتژی سازمان را تشریح و عملیاتی می کند (Creelman & Makhijani, 2008; Niven, 2006).
کارت امتیازی متوازن، یک سیستم مدیریتی است که می تواند اجرای استراتژی ها را مدیریت کرده و عملکرد سازمان را در چهار منظر مالی، ‌ مشتری، فرایندهای داخلی، و رشد و یادگیری، اندازه گیری کند و باعث انتقال و تفهیم ماموریت، چشم انداز، استراتژی ها و انتظارات عملکردی به کلیه ذینفعان درونی و بیرونی سازمان شود. به عبارت دیگر، کارت امتیازی متوازن می تواند چشم انداز و ماموریت سازمان را در قالب مجموعه ای از روابط علّت و معلولی در چهار منظر ذکر شده نشان دهد (Nissen, 2006; Achterbergh et. al. , 2003).
سیستم مدیریتی کارت امتیازی متوازن، ترکیبی است از معیارهای ارزیابی عملکرد که شاخص های عملکرد گذشته، جاری و نیز آینده را شامل شده و معیارهای غیر مالی را در کنار معیارهای مالی قرار می دهد. ضمن اینکه از آنچه در داخل و خارج سازمان اتفاق می افتد، بینش و دید همه جانبه ای را به مدیران سازمان ارائه می کند (Akkermans & von Oorschot, 2000; Linard & Yoon 2000).
چارچوب کارت امتیازی متوازن از چهار مولفه به هم وابسته تشکیل شده است (Creelman & Makhijani, 2008). این چهار مولفه عبارتند از:
الف- نقشه استراتژی که اهداف استراتژیک سازمان را شناسایی می کند و در قالب روابط علّت و معلولی، ارایه می کند. اگر این اهداف محقق شوند یعنی استراتژی با موفقیت اجرا شده است. کارکرد اصلی نقشه استراتژی این است که به صورت روابط علّت و معلولی نشان می‌دهد که برای اجرای استراتژی، چگونه اهداف استراتژیک می بایست با یکدیگر تعامل کنند.
ب- سنجه‌های عملکردی که میزان پیشروی به سمت اهداف استراتژیک را ردیابی کرده و ارایه می کنند.
ج- اهداف کمّی که برای تحقق هر یک از سنجه های عملکردی، تعیین می‌شوند.
د- طراحی (انتخاب) و اجرای ابتکارات استراتژیک (طرح های ابتکاری) برای اینکه عملکرد سازمان به اهداف کمّی متصل شود و در نهایت، اهداف استراتژیک محقق شوند.
باید توجه کرد که ترسیم نقشه استراتژی، مهمترین مولفه برای ایجاد کارت امتیازی متوازن است و لذا باید در اولین مرحله طراحی و اجرای سیستم کارت امتیازی متوازن قرار گیرد (Creelman & Makhijani, 2008).
کارت امتیازی متوازن می تواند یک سیستم ارزیابی و سنجش عملکرد ارایه کند که فراتر و جامع تر از سیستم های مرسوم حسابداری مدیریت است (Creelman & Makhijani, 2005). در این روش، علاوه بر شاخص های مالی، وضعیت سازمان با شاخص های سه منظر دیگر، در یک رابطه علّت و معلولی مورد سنجش و ارزیابی قرار می گیرد. در واقع، کارت امتیازی متوازن بین اجزای مختلف سازمان یک ارتباط علّت و معلولی برقرار می کند و به سازمان به مثابه یک پیکر واحد و یکپارچه می نگرد (Blokdijk, 2008; Bukh & Malmi, 2005).
همچنین، کارت امتیازی متوازن قادر است استراتژی را به اهداف و برنامه های اجرایی و عملیاتی سازمان در قالب یک سیستم جامع مدیریتی، متصل نماید. تبدیل جهت گیری های استراتژیک به اهداف و برنامه های مشخص از یکسو و اجرایی سازی یک سیستم اندازه گیری جهت کنترل چگونگی تحقق اهداف و پیشرفت برنامه ها از سوی دیگر، جذابیت و کاربرد سیستم مدیریتی کارت امتیازی متوازن را افزایش داده است. سیستم مدیریتی کارت امتیازی متوازن تنها چارچوب موجود در دنیا است که قادر است استراتژی ها را با عملکرد و بودجه تلفیق نماید (Kaplan & Norton 2008; Cobbold & Lawrie, 2002).
سیستم مدیریتی کارت امتیازی متوازن، پس از قریب 15 سال تجربه پیاده سازی و اجرایی در سازمان ها و شرکت های مختلف بخش خصوصی و دولتی، در حال حاضر تنها رویکرد اثر بخش تجربه شده برای استقرار یک نظام جامع مدیریت عملکرد به همراه 40 نرم افزار تولید شده در دنیا می باشد و آنچنان نتایج موفق و دستاوردهایی را در حوزه مدیریت عملکرد و پیاده سازی و کنترل استراتژی ایجاد نموده که همچنان در رأس رویکردهای موفق استقرار نظام جامع مدیریت در سازمان محسوب می شود. به همین خاطر است که مبدعان کارت امتیازی متوزان در آخرین کتاب خود آن را سیستم مدیریتی حلقه بسته نامیده اند (Creelman & Makhijani, 2005; Niven, 2008).
در ادامه، اجزای اصلی سیستم کارت امتیازی متوازن توضیح داده می شوند.

2- نقشه استراتژی؛ مهمترین فرایند کارت امتیازی متوازن
مبدعان کارت امتیازی متوازن، معتقدند که اجرای موفقیت آمیز استراتژی های سازمان، بستگی به این دارد که افراد سازمان، استراتژی ها را فهمیده و درک نمایند. باید توجه کرد که این امر نیز به نوبه خود، نیازمند ایجاد فرآیندهای پیچیده ای است که باعث می شود سرمایه‌ها و دارایی های نامشهود سازمانی به خروجی‌های ملموس و مشهود تبدیل شوند. برای اینکه تمامی افراد سازمان بتوانند در یک نمای کلّی و کلان، استراتژی های سازمان را بفهمند و آن را درک نمایند و نیز به منظور ساده سازی فرآیندهای پیچیده ای که باعث می شود سرمایه‌ها و دارایی های نامشهود سازمانی به خروجی‌های ملموس و مشهود تبدیل شوند، مبدعان کارت امتیازی متوازن، ابزاری را معرفی کرده اند که می تواند با شناسایی و استخراج اهداف کلیدی (استراتژیک) سازمان و به تصویر کشیدن روابط علّت و معلولی بین آنها پیوند بین ساختار استرتژی های سازمان را ارایه نماید. این ابزار، نقشه استراتژی نام دارد (Kaplan & Norton 2000).
در نقشه استراتژی، سازمان به چهار منظر (یا بیشتر)، افراز می شود و اهداف کلیدی (استراتژیک) سازمان که مندرج در برنامه استراتژیک سازمان است، در این چهار منظر، دسته بندی می شود. این چهار منظر، عملاً نشان دهنده کلیه اجزاء و فرایندهای سازمان هستند و عبارتند از: منظر مالی، منظر مشتری، منظر فرایندهای داخلی، منظر رشد و یادگیری. هر سازمان می تواند بسته به ساختار صنعت و نیز دینامیک های خود، مناظر نقشه استراتژی خود را زیاد یا کم نماید. اهدافی مانند توسعه کسب وکارهای ارزش آفرین، اشتغالزایی و درآمدزایی، بهبود رضایت مندی مشتریان، پرورش استعدادها و ابتکارات نوآورانه در گروه شرکت ها، افزایش رضایت مندی ذینفعان و کارکنان، می تواند از جمله اهداف استراتژیک سازمان باشد (Chytas, 2008; Kaplan & Norton 2000).
با ترسیم دقیق روابط علّت و معلولی بین اهداف استراتژیک سازمان در این چهار منظر، مبنایی به دست می آید که می تواند به عنوان شالوده کارت امتیازی متوازن قرار گیرد. به عبارت دیگر، با مبنا قرار دادن نقشه استراتژی به عنوان شالوده و مبنای کارت امتیازی متوازن، الگویی حاصل می شود که باعث می شود پیاده سازی موفقیت آمیز کارت امتیازی متوازن، تسریع شود. نقشه استراتژی شرکت Saatchi & Saatchi در شکل (1) آمده است (Creelman & Makhijani, 2008).
اعتقاد بر این است که بهترین راه ترسیم نقشه استراتژی استفاده از رویکرد بالا به پایین است. به این معنا که مدیران سازمان، می بایست ابتدا فرایند تدوین و طراحی برنامه استراتژیک سازمان را به انجام برسانند و با استفاده از برنامه استراتژیک تدوین شده، اهداف کلیدی (استراتژیک) را استخراج و در مناظر تدوین شده قرار داده و روابط علّت و معلولی بین آنها را برقرار نمایند. ترسیم نقشه استراتژی، مهمترین مولفه برای ایجاد کارت امتیازی متوازن است. ترسیم ساختار اهداف استراتژیک و کلیدی سازمان، شالوده و مبنای کارت امتیازی متوازن را تشکیل می‌دهد که به عنوان وجه تمایز سیستم مدیریتی کارت امتیازی متوازن با سایر تکنیک ها می باشد. ترسیم درست نقشه استراتژی، باعث می‌شود که سنجه‌ها، اهداف کمّی و طرح های ابتکاری سازمانی به صورت کاربردی تری انتخاب شوند (Smith, 2006).
متاسفانه سازمان ها و شرکت های زیادی در مسیر کارت امتیازی خود با مشکلات عدیده‌ای مواجه می‌شوند، چراکه در ترسیم نقشه استراتژی شان، اشتباهات جدی مرتکب می شوند. تجربه نشان داده است که سازمان ها برای طراحی نقشه استراتژی خود، عموماً تمایل دارند اهداف متعددی را انتخاب کنند که معمولاً تعداد آنها به 40، 50 یا حتی60 هدف هم می‌رسد. باید گفت خروجی این کار، نقشه‌ای خواهد بود که تمام کارهایی که سازمان انجام می‌دهد را تشریح می‌کند (که می‌توان آنرا نقشه‌ سازمان نامید نه نقشه استراتژی) Creelman & Makhijani, 2008).
نقشه استراتژی باید فقط اهداف کلیدی سازمان را شامل شود. اهداف کلیدی سازمان، اهدافی هستند که الزاماً می بایست استراتژی را به خوبی تبیین و توصیف نمایند. اگر تعداد اهداف، زیاد باشد، کارت امتیازی کاملاً غیرقابل مدیریت می‌شود و در نتیجه، کل برنامه اجرایی آن، از بین می‌رود. اگر هم اجرای کارت امتیازی تداوم داشته باشد به پایین‌ترین اولویت سازمانی تبدیل می‌شود، چراکه افراد از طولانی شدن و مدیریت کار، خسته خواهند شد. تحقیقات نشان می‌دهد که 15 تا 20 هدف کلیدی برای هر نوع سازمانی می تواند کفایت کند. حدود 40 درصد این اهداف هم باید در منظر فرایندهای داخلی قرار گیرند؛ چراکه عملیات اصلی اجرای استراتژی در این منظر انجام می‌شود. برای طراحی ساختار اثربخش سازمانی، الزاماً باید همسویی بین ساختار اهداف کلیدی و وظایف استراتژیک سازمان رعایت شود (Creelman & Makhijani, 2008; Kaplan & Norton 2004).
به نظر می رسد که متناسب با چارچوب ارایه شده توسط مبدعان کارت امتیازی متوازن، سازمان های مختلف اغلب بدون در نظر گرفتن روابط علّت و معلولی میان اهداف استراتژیک و تنها از طریق نظرات و اتفاق نظر مدیران ارشد و متخصصان و کارکنان با تجربه سازمان و طی سلسله جلسات متعدد مدیریتی، مناظر نقشه استراتژی و اهداف استراتژیک مندرج در آن را انتخاب می‌کنند. با توجه به تحقیقات صورت گرفته و منتشر شده، معیار و راهکاری مشخصی برای تعیین ساختار اهداف و سنجه‌های کلیدی سازمان و برقراری رابطه علّت و معلولی بین آنها در قالب نقشه استراتژی و در نتیجه ارایه نقشه استراتژی، ‌ ارایه نشده است (Bukh & Malmi, 2005; Akkermans & von Oorschot, 2000; Linard & Yoon 2000)
مستند به فرایندها و اقداماتی که سازمان ها برای طراحی نقشه استراتژی خود انجام می دهند، به نوعی می توان گفت که این الگوها در ذات خود از رویکردی قضاوت محور برخوردارند و نمی توانند مبنایی اثربخش و کارا برای نقشه طراحی شده، ارایه دهند. به همین دلیل است که در چند سال گذشته، تحقیقات متعددی برای استفاده از الگوریتم ها و سیستم های پشتیبان تصمیم و خبره برای این منظور، آغاز شده است (Bobillo et. al. , 2009; Kardaras & Mentzas 1997).
از طرف دیگر یکی از مهمترین و کلیدی ترین مسایل موجود در نقشه استراتژی و داشبوردهای عملیاتی، این است که سنجه های مورد نظر در اهداف استراتژیک، ترکیبی از سنجه های کمّی و کیفی هستند. به عبارت دیگر برخی از این سنجه ها/اهداف، باید از داده های تاریخی و عملیاتی استفاده کنند و برخی دیگر نیز نیازمند ارزیابی های کیفی هستند. باید گفت که به دلیل پیچیدگی در استفاده از این داده ها و زمانبر بودن شناسایی و استخراج آنها است که استفاده از دانش و تخصص افراد به پیشبرد مساله طراحی و تدوین نقشه استراتژی، کمک می کند (Parmenter, 2010).
نکته بسیار مهم دیگر این است که عملاً نمی توان قضاوت(های) تیم ارشد را (چه برای داده های تاریخی و یا داده های کیفی) به صورت همزمان در نظر گرفت. بنابر این، اصلی ترین عاملی که روی طراحی نقشه استراتژی تاثیرگذار است، تجربه و دانش تیم مدیریت و بدنه کارشناسی سازمان است و سایر عوامل نقش بسیار پایینی دارند. الگویی که بتواند تلفیق این موارد را در نظر بگیرد به سختی قابل دسترسی است (Rydzak et. al. , 2004).


کارت امتیازی متوازن


شکل (1):  نقشه استراتژی شرکت Saatchi & Saatchi

3- انتخاب سنجه های استراتژیک
اهداف استراتژیک و نقشه های استراتژی سازمان عملاً می توانند اهداف کلان سازمان را برای ارایه عملکرد کوتاه مدت و بلند مدت در قالب کلمات و نمودارها نشان دهند. اما برای اجرایی سازی این اهداف، می بایست آنها را قابل اندازه گیری و سنجش نماییم (Parmenter, 2010).
پیتر دراکر، بزرگمرد مدیریت گفته است «چیزی را که می توان اندازه گیری (سنجش) کرد، می توان اجرا هم کرد». باید گفت که اگر سازمان ها می خواهند اهداف استراتژیک مندرج در نقشه استراتژی سازمان و فرایندهای عملیاتی مستخرج از آنها را بهبود بخشند، لازم است که آنها را قابل اندازه گیری و سنجش نمایند. این کار با استفاده از سنجه های استراتژیک انجام می شود. در واقع با انتخاب سنجه های استراتژیک می توان اهداف استراتژیک را معنادار و اجرایی کرد (Niven, 2006).
سازمان‌ها در مسیر ارتقای سیستم‌های مدیریت عملکرد خود، عموماً این حقیقت را فراموش می‌کنند که اندازه گیری (سنجش)، یک علم است. بنابر این برای استفاده کارا از سنجه ها باید پایه‌های علم اندازه گیری را درک کرد. مفاهیمی مثل دقت، صحت و نوسان در این علم وجود دارد (De Waal, 2001).
اگر مدیران نتوانند مفاهیم پایه ای و اصلی اندازه گیری را به خوبی درک کنند، ممکن است استفاده از سنجه ها نتایج ضعیفی را در سطح سازمان ایجاد کند. مثالی می زنیم. فرض کنید که برای اندازه گیری رضایت مندی مشتریان (به عنوان هدف استراتژیک)، سنجه دفعات خرید محصول، تعریف شده باشد. این سنجه در فصل اول، 50 بار، فصل دوم، 46 بار و فصل سوم سال، 39 بار شده است. واضح است که مطابق این سنجه، کاهش خرید می تواند ناشی از نارضایتی مشتری باشد. طبیعی است که این اعداد باعث نگرانی مدیران شده و آنها را به اقدام وادار کند. اما ممکن است با توجه به تحلیل های سطح صنعت و تحلیل روند فروش سال های قبل، این نوسان طبیعی باشد. به عبارت دیگر مدیران توجه نکرده اند که رضایت مندی مشتریانشان به طور طبیعی بین همین اعداد و ارقام در نوسان بوده است. به عبارت دیگر در این مثال، عملاً اتفاق خاصی نیفتاده و این نوسان طبیعی است و مدیران بدون توجه به اصول علم اندازه گیری و تحلیل روندهای موجود، اقدام به تعریف سنجه کرده اند. بنابر این، برای جلوگیری از هزینه‌های فراوان واحتمالاً بحران‌هایی که از مداخله در بهبود عملکرد ناشی می‌شود، درک سنجه ها و پارامترهای کنترلی، واقعاً حیاتی است (Creelman & Makhijani, 2008).
همانطور که تعداد اهداف استراتژیک باید به حدی باشد که بتوان به صورت استراتژیک روی آنها تمرکز کرد، تعداد سنجه ها نیز باید محدود باشد. شاید برای هر هدف، 2 سنجه کافی باشد یعنی 30 سنجه برای 15 هدف کفایت می‌کند (Niven, 2008).
مدیران می بایست توجه کنند که عموماً سنجه ها در سطح کلان سازمان تعریف می شوند. توجه داریم که یک شرکت ممکن است عملکردش را از راه های مختلفی بسنجد. بنابر این، عملکرد یک قسمت سازمان را نمی‌توان دقیقاً با قسمت دیگر مقایسه کرد. به همین نحو، تعریف سنجه ها نیز در واحدهای مختلف سازمان با یکدیگر تفاوت خواهد کرد. بنابر این، سنجه ها علاوه بر استراتژیک بودن، می-بایست الزاماً با استانداردهای مستند و منتشر شده در سطح عالیه سازمان نیز سازگاری و همسویی داشته باشند (Niven, 2008; Niven, 2006).

4- هدف‌گذاری
همانطور که گفته شد در سیستم مدیریتی کارت امتیازی متوازن، تمامی اهداف استراتژیک باید دارای سنجه های پشتیان باشند. به همین نحو، تمامی سنجه ها نیز باید یک هدف کمّی داشته باشند. تعیین اهداف کمّی، ریشه در بیانیه چشم انداز سازمان دارد. در بیانیه چشم-انداز، مدیریت عالیه سازمان، هدفی بزرگ و آرمانی را برای سازمان تعریف می کند. این هدف بین فرایندهای عملیاتی جاری و آرمان سازمان، شکافی ایجاد می کند که قابل لمس است. استراتژی های سازمان باید به نحوی طراحی و تدوین شوند که بتوانند این شکاف را پر کنند. مدیران ارشد، وظیفه دارند که شکاف ایجاد شده را با تبیین و تدوین اهداف جزئی تر و کمّی تر که منتج از استراتژی های سازمان است، پوشش دهند. بنابر این، اهداف کمّی می تواند تأثیر نسبی لازم برای اجرای استراتژی ها را به صورت عملیاتی بیان کند (Parmenter, 2010; Niven, 2008).
مدیران باید توجه کنند که هدف کمّی یعنی مقدار عملکردی که سازمان باور دارد در دوره زمانی خاص، می بایست الزاماً برآورده شود. باید بدانیم که هدف‌گذاری و پیش بینی کاملاً با یکدیگر متفاوتند. بجارت بوگسنس، یکی از مدیران ارشد شرکتStatoil Hydro  و یکی از تحسین برانگیزترین مجریان کارت امتیازی متوازن، معتقد است که «هدف کمّی و پیش‌بینی، مثل هم نیستند و نباید هم باشند. هدف کمّی، آرزویی است که می‌خواهید به آن برسید. پیش‌بینی، چیزی است که انتظار دارید به آن برسید. بنابر این، برای مدیریت و تعیین آنها باید اعداد متفاوت و فرایندهای متفاوتی داشته باشید. وقتی به صورت مصنوعی، هدف کمّی و پیش‌بینی را با یکدیگر عجین کنید احتمالاً یا هدف کمّی بدی انتخاب کرده اید یا پیش‌بینی داشته اید و غالباً هر دوی آنها» (Creelman & Makhijani, 2008).
اهداف کمّی می بایست انتظارات عملکردی مورد نظر سازمان را به صورت واضح و شفاف نشان دهند. بنابر این، باید مبتنی بر تحلیل عملکرد مورد انتظار و توانمندی‌های داخلی سازمان، ارایه شوند. به عبارت دیگر، اهداف کمّی در سیستم مدیریتی کارت امتیازی متوازن باید تغییرات لازم در عملکرد را نشان دهند. افزایش عملکرد نیز باید با اهداف کمّی در تناسب باشد (Parmenter, 2007).
این مطلب، یکی از ضعف‌هایی موجود در فرایند‌های سنتی هدف‌گذاری را نشان می دهد. کارکنان عموماً نسبت به تحقق اهداف کمّی، خود را مسوول نمی دانند و عملاً به سمت اهداف و آرمان‌هایی تمایل دارند که در دسترسشان قرار داشته باشد. متقاعد کردن کارکنان برای توجه به اهداف کمّی، نیازمند غلبه بر معمولترین معضل پیاده‌سازی کارت امتیازی است؛ فرهنگ سازمانی. مدیران عالیه سازمان نیز وظیفه دارند که با ایجاد زیرساخت های لازم، این حس را به کارکنان منتقل کنند که کارت امتیازی متوازن (خصوصاً اهداف کمّی مندرج در  آن) ناظر به بهبود پیوسته عملکرد و یادگیری است، نه یک سیستم پاداش و تنبیه. اگر کارکنان از اثرات نرسیدن به اهداف کمّی بترسند، به شدت مقاومت می‌کنند و اگر این امر به آنها تحمیل شود همیشه نرسیدن به اهداف را توجیه خواهند کرد  (Creelman & Makhijani, 2008).
نکته آخر اینکه شرکت‌های پیشرو عموماً به انتظارات عملکردی داخلی خود توجه نمی کنند و در عوض، نتایج عملکردی رقبا را مبنای کارشان قرار می دهند. نتیجه آن است که مدیران شرکت به جای آنکه اهداف کمّی داخلی را برآورده کنند، می بایست شاخص هایی را ارتقاء دهند که باعث پیروزی در رقابت خواهد شد. اما گفتن این مطلب از عمل به آن بسیار ساده‌‌تر است (Parmenter, 2007).

5- انتخاب ابتکارات استراتژیک (طرح های ابتکاری)
برای اینکه عملکرد به اهداف کمّی متصل شود و در نهایت، اهداف استراتژیک محقق شوند، به مجموعه اقدامات و فرایندهایی (پروژه هایی) نیاز است که ابتکارات استراتژیک نام دارند. هدف از اجرای ابتکارات استراتژیک این است که شکاف شناسایی شده بین عملکرد واقعی و مورد انتظار (مطلوب) برای رسیدن به یک هدف استراتژیک، پوشش داده شود. معیار اصلی برای انتخاب ابتکارات این است که می بایست مستقیماً به اهداف موجود در نقشه استراتژی متصل شوند. اگر ابتکاری به نقشه استراتژی متصل نباشد به هیچ وجه نباید اجرا یا تامین مالی شود مگر اینکه اتصال آن به نقشه استراتژی به وضوح برقرار شده باشد (Kaplan & Norton 2008).
مطالعات نشان می دهد که اگر کارت  امتیازی به خوبی معماری شده باشد، به راحتی 40 تا80 درصد پروژه‌های جاری، از بین خواهند رفت. لغو پروژه‌های با اهمیت، ممکن است مقاومت مدیریت عالی سازمان را در پی داشته باشد که عموماً حامی مالی پروژه‌ها هستند. اگر بتوان با استفاده از کارت امتیازی متوازن، توضیح داد که چرا ابتکار مطرح شده از نگاه استراتژیک به سازمان مربوط می شود آنگاه می توان مقاومت را کاهش داد. در غیر این صورت، مسولیت مقامات عالی رتبه سازمان، ایجاب می کند که لغو پروژه در دستور کار قرار گیرد. اینجا است که پیچیدگی‌های سیاسی حاصل از چنین دستوراتی، به وضوح نشان می دهد که چرا مقامات عالیه سازمان، نباید به کارت‌ امتیازی متوازن نگاهی سطحی داشته باشند؛ بلکه باید با تمام قوا از آن حمایت کند (Brown, 2007; Creelman & Makhijani, 2005).
طبیعی است که وقتی واحدهای مختلف سازمان روی موضوع مشابهی کار می کنند و از اقدامات یکدیگر اطلاع ندارند، ممکن است ابتکارات دیگری نیز پیدا شود. شفافیت فعالیت‌ها و عملکردی که نتیجه کارت‌ امتیازی متوازن است، مدیران را قادر می‌سازد تا تیم‌های مختلف را دور هم جمع کنند که در نتیجه، تعداد ابتکارات و هزینه‌های مازاد نیز کاهش خواهد یافت (Niven, 2008; Creelman & Makhijani, 2005).
در جدول زیر فرایند شناسایی و گزینش ابتکارات استراتژیک، نشان داده شده است (Creelman & Makhijani, 2008).

 


مراحل

توضیحات

ایجاد فهرستی از تمام ابتکارات استراتژیک سازمان

اولین و اصلی­ترین قدم برای اولویت­بندی ابتکارات استراتژیک، این است که در قالب کارگروه­های منسجم متشکل از مدیران ارشد و میانی سازمان، ابتکارات موجود را شناسایی و فهرست کنید. این فرایند، تمرین ساده­ای است برای شناخت بهتر سازمان. توجه داریم که سازمان­ها ابتکارات زیادی در حال اجرا دارند

ایجاد معیارهایی برای اولویت‌بندی ابتکارات با اهداف استراتژیک مندرج در کارت امتیازی

برای مقایسه ارزش­افزایی ابتکارات، از یک سیستم وزن‌دهی یا امتیازدهی کارا استفاده کنید و سعی کنید که این سیستم را در سازمان­تان، اجرایی کنید

همسوسازی ابتکارات استراتژیک در مسیر اهداف استراتژیک کارت امتیازی

باید با استفاده از سیستم­های پشتیبان تصمیم کارا مشخص کنید که با ارزش‌ترین ابتکارات کدامند و کدامیک می­بایست در مرحله اول اجرا و تأمین مالی شوند

رهاسازی ابتکارات غیر استراتژیک

برای رهاسازی ابتکارات غیر استراتژیک، می­بایست مؤلفه‌های سیاسی مدیریت عالی سازمان را نیز مد نظر قرار دهید

عقلانی کردن تداخل ابتکارات در سازمان

تیم­های به هم پیوسته­ای ایجاد کنید تا کارکنان بتوانند به صورت موازی روی پروژه‌های مشابه کار ‌کنند

واگذاری مسئولیت اجرای ابتکارات

مدیران باید برای ارائه ابتکارات یا اقدامات استراتژیک پاسخگو باشند

ردگیری پیشرفت و تاثیر ابتکارات

پیشرفت را باید ردگیری کنید تا مطمئن شوید که ابتکارات روی اهداف کارت‌ امتیازی تأثیر می­‌گذارند


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
6- چالش‌های اجرایی
هنگامی که نقشه استراتژی و کارت امتیازی متوازن در کلان ترین سطح سازمان طراحی شدند، باید درون سازمان اجرا شوند. باید توجه کرد که همانند تمامی پروژه های سازمانی، اجرایی سازی کارت امتیازی متوازن نیز در ذات خود، چالش‌هایی به همراه دارد که عموماً در دو دسته چالش های ساختاری و چالش های فرهنگی دسته بندی می شوند (Creelman & Makhijani, 2005).
1-6- چالش‌های ساختاری
اگر مدیریت عالیه سازمان بخواهد از همسویی نقشه ها و کارت‌های امتیازی سطوح مختلف سازمان با نقشه و کارت امتیازی سطح کلان سازمان، اطلاع پیدا کند و بداند که آیا می تواند الزامات و نیازمندی های عملکردی واحد مربوطه را تامین کند، آنگاه چالش های ساختاری به وجود می آیند. چالش های ساختاری، ناظر به تعداد کارت های امتیازی و سطحی است که می بایست اجرایی شود. البته تعداد و سطح جاری سازی آنها کاملاً بستگی به استراتژی ها و اهداف سازمان دارد. واحد وسایل نقلیه شرکت Tata Motors حدوداً 350، شرکت StatoilHydro بیش از 700 و شرکت Saatchi & Saatchi فقط یک کارت امتیازی را به کار گرفته اند.
2-6- چالش‌های فرهنگی
علیرغم چالش‌های ساختاری باید گفت که فرهنگ، بزرگ‌ترین تهدید برای موفقیت کارت امتیازی متوزان است. بیشتر کارت‌های امتیازی که به کامیابی نمی‌رسند به علت عامل فرهنگ است. اگر سیستم کارت امتیازی به خوبی اجرایی شده باشد به دو نتیجه مشابه منجر می شود: شفافیت عملکرد و پاسخگویی. این نتایج برای برخی از کارکنان، ایجاد ابهام می کند و برای برخی نیز ترسناک است و باعث می-شود در مقابل آن موضع گیری کنند. این موانع فرهنگی را باید معرفی و بر آنها غلبه کرد.
شناسایی و اعلام این موانع بسیار اهمیت دارد. بسیاری از سازمان‌ها تصیم می‌گیرند که کارت امتیازی متوازن را اجرایی کنند؛ چراکه به دنبال پاسخگویی و شفافیت بیشتری هستند. اما باید ابتدا به الزامات و عادت های فرهنگی خود بیش از پیش توجه کنند. سازمان می تواند تشخیص دهد مقاومت کارکنان، کجا و چرا به وجود می آید که الزامات و زیرساخت های فرهنگ سازمانی خود را به وضوح درک کرده باشد.

7- جمع بندی
در عصر دانش و اطلاعات، سازمان هایی موفق هستند که با بهره گیری از رویکردهای پویا و نظام مند، به اجرای سریع و به موقع استراتژی های اثربخش جهت کسب مزیت رقابتی و ایجاد ارزش افزوده مبادرت ورزند و با یادگیری از بازار و مشتریان به بهبود مستمر عملکرد بپردازند. اینها سازمان های استراتژیک یادگیرنده خواهند بود. هر چه در عصر دانش به پیش می رویم، تکنیک های جدیدی ظهور می کنند تا توانمندی های استراتژیک و عملکردی سازمانی را بهبود و غنا بخشند. این مدل ها همگی از کارت امتیازی متوازن الهام خواهند گرفت که در حال حاضر، اثربخش ترین چارچوب برای مدیریت استراتژیک و عملکرد است.


8- منابع
1)    Achterbergh, J. , Beeres, R. , & Vriens D. (2003). Does the balanced scorecard support organizational viability?, Kybernetes, 32, 1387-1404.
2)    Akkermans, H. , & von Oorschot, K. (2000). Developing a balanced scorecard with system dynamics, Journal of the Operational Research Society, May.
3)    Blokdijk, G. (2008). Balanced scorecard 100 success secrets, 100 most asked questions on approach, development, management, measures, performance and strategy, Emereo Pty Ltd.
4)    Bobillo, F. , Delgado M. , Gómez-Rom J. , & Lo´pez, E. (2009). A semantic fuzzy expert system for fuzzy balanced scorecard, Expert Systems with the Application, 36, 423-433.
5)    Brown M. G. (2007) Beyond the balanced scorecard: Improving business intelligence with analytics, Productivity Press.
6)    Bukh, P. N. , & Malmi, T. (2005). Reexamining cause-and-effect principal of the balanced scorecard, In J Mourtisen, S Jönsson eds. : Northern Lights in Accounting Stockholm, Liber.
7)    Chytas P. (2008). A proactive fuzzy cognitive balanced scorecard, IEEE World Congress on Computational Intelligence Systems.
8)    Cobbold, I. , & Lawrie, G. (2002). The development of the balanced scorecard as a strategic management tool, Presented at PMA Conference, Boston, USA.
9)    Creelman, J. , Makhijani, N. (2008). How leading organizations successfully implement corporate strategy with the balanced scorecard, The OTI Thought Leadership Series, 1, 1-16.
10)    Creelman J. , & Makhijani N. (2005). Succeeding with the balanced scorecard in the mastering business in Asia series, Wiley Executive.
11)    De Waal, A. A. (2001). The future of the balanced scorecard: an interview with Professor Dr Robert S. Kaplan, Measuring Business Excellence, 7, 1, 30-35.
12)    Kaplan R. , & Norton D. (2008). Execution premium, Harvard Business School Press.
13)    Kaplan R. , & Norton D. (2004). Strategy Maps: Converting Intangible Assets into Tangible Outcomes, Harvard Business School Press.  
14)    Kaplan R. , & Norton D. (2000). The strategy-focused organization: How balanced scorecard companies thrive in the new business environment, Harvard Business School Press.
15)    Kardaras D. , & Mentzas M. (1997). Using fuzzy cognitive maps to model and analyze business performance assessment, In Prof. Int. Conf. on Advances Advances in Industrial Engineering Applications and Practice II, Jacob Chen and Anil Milal (eds. ), 63-68.
16)    Linard, K, & Yoon, J. (2000). The dynamics of organizational performance development of a dynamic balanced scorecard, The First International Conference of System Thinking in Management, 359-364.
17)    Nissen, V. (2006). Modeling corporate strategy with the fuzzy balanced scorecard, In: Hüllermeier, E. , Kruse R. , Nürnberger A. , Strackeljan J. , (eds. ): Proceedings Symposium on Fuzzy Systems in Computer Science FSCS 2006, Magdeburg, 121-138.  
18)    Niven P. R. (2008). Balanced scorecard: Step-by-step for government and nonprofit agencies, Wiley; 2 Edition.
19)    Niven P. , R. (2006). Balanced scorecard step-by-step: Maximizing performance and maintaining results, 2 Edition, John Wiley & Sons, 2006.
20)    Parmenter D. (2010). Key Performance Indicators (KPI): Developing, Implementing, and Using Winning KPIs, Wiley; 2 edition.
21)    Smith, R. (2006). Business Process Management and the Balanced Scorecard: Focusing Processes on Strategic Drivers, Kindle Edition.

درباره من

  • 9163858398
  • احمد محمدی (کارشناس ارشد مدیریت فناوری اطلاعات و مهندس نرم افزار)

    مشاور و عضو کمیسیون نظارت و ارزشیابی سازمان نظام مهندسی رایانه ای خراسان رضوی

    بنیانگذار و مالک سایت های SEOparsian.com و SMSparsian.com

    جديدترين مقالات مرتبط با مدیریت فناوری اطلاعات

    ahmad.mohammadi.a@gmail.com

آخرين مطالب بروز شده